میزان اعتبار نظر کارشناس

میزان اعتبار نظر کارشناس خ. م.: در تاریخ 30 آذر 1394، حکمی در خصوص یک پرونده مرتبط با قتل عمدی صادر گردید. والدین مرحوم مقتول، فرد متهم را به مباشرت در قتل عمدی و رانندگی بدون پروانه متهم کردند. در تاریخ 6 مهر 1393، در حین رانندگی، متهم با مقتول و همراهانش درگیر شد و پس از این درگیری، با سرعت به سمت مقتول حرکت کرده که منجر به ضربه مغزی و فوت وی گردید. متهم در دفاعیات خود ادعا کرد که قصد کشتن مقتول را نداشته و تصادف به‌طور اتفاقی رخ داده است. دادگاه کیفری تهران، متهم را به قصاص نفس محکوم نمود. این حکم به دیوان عالی کشور ارسال شد و پس از بررسی، به دلیل وجود شبهه در عمدی بودن عمل متهم، حکم دادگاه بدوی نقض گردید و پرونده برای رسیدگی مجدد به دادگاه همعرض ارجاع شد. دیوان عالی کشور با استناد به بند ب ماده 469 قانون آیین دادرسی کیفری، به عدم کنترل راننده و وضعیت تصادف اشاره کرده و نتیجه‌گیری نمود که تشخیص عمدی یا غیرعمدی بودن عمل بر عهده دادگاه است. تاریخ دادنامه قطعی: 1394/09/30 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: تشخیص موارد عمدی یا غیر عمدی بودن رفتار متهم با دادگاه است و دادگاه الزامی در پذیرش نظر کارشناسی ندارد. رای خلاصه جریان پرونده شکات آقای ر. م. 2 - خانم پ. د.ز. والدین مرحوم ع. م. متهم آقای ح. ن.، دایر بر مباشرت در قتل عمدی مرحوم ع. م. و رانندگی بدون پروانه، بدین شرح که در تاریخ 1393/07/06 رانندگی پراید را بر عهده داشته و آقایان آ. ش. و م. ط. و ف. و. هم سرنشین خودرو بوده‌اند در حین حرکت با پراید آقای م. ن. که رانندگی آن را به عهده داشته و آقای پ. ج. و مرحوم ع. م. هم سرنشین او بودند مواجه می‌شود خودرو آقای م. ن. با سرعت کمتر از سرعت خودرو اول در حال حرکت بوده که خودرو اول هر چه چراغ می‌دهد و بوق می‌زند خودرو دوم راه را برای سبقت باز نمی‌کند در این حال خودرو متهم از سمت دیگر سبقت می‌گیرد و حسب اظهارات متهم با آقای م. ن. رو در رو می‌شوند پس از فحش دادن به یکدیگر و سبقت از کنار پراید دوم و پیچیدن به جلو آن سرعتش را کم می‌کند سپس هر دو خودرو کنار جاده توقف می‌کنند آقای م. ن. پیاده می‌شود و به طرف ماشین متهم می‌رود و با دست رو کاپوت می‌کوبد بعد متهم آقای ح. ن. با سرعت دنده عقب می‌رود که خودرواش به گاردریل کنار جاده می‌کوبد و پس از طی حدود چهارصد یا پانصد متر جلوتر توقف می‌کند و خودرو و آقای م. ن. نیز قسمت دیگر جاده توقف می‌کند و از ماشین پیاده به سمت خودرو متهم می‌آید به دنبال ایشان مقتول مرحوم ع. م. نیز می‌آید متهم با دیدم آن‌ها سوار پراید خرد شده و با سرعت به سمت آن‌ها می‌آید م.ن. خودش از امان ماندن برخورد خودرو متهم به عقب پرت می‌کند ولی خودرو متهم با مرحوم ع. م. اصابت و باعث ضربه مغزی نامبرده می‌گردد و سپس فوت می‌کند متهم در تحقیقات اولیه مدعی شده که پس از توقف اولیه دنده عقب گرفتم و خودرو با گاردریل برخورد بعد با دنده یک از کنار م. رد شده و حدود پانصد متر جلوتر توقف کرد دوباره جلوی وی را گرفته‌اند م. جلوش بوده ولی مقتول را ندیده خودش رو شیشه ماشین وی انداخته در حالی که متهم در دادسرای مرجع انتظامی بیان داشته که مقتول را هم دیده و خودرو‌اش با بدل مقتول برخورد کرده این در صورتی است که بنا به گزارش مرجع انتظامی مسیر دوازده متر عرض داشته متهم می‌توانست از طرف دیگر عبور کند و با کشیدن به سمت دیگر با مقتول برخورد نکند در حالی که به مقتول برخورد نموده و از سمت او حرکت کرده م. ا. د. قبول دارم که می‌توانستم از طرف دیگر عبور کنم ولی به سمت مقتول و م. حرکت کردم اما قصد کشتنش را نداشتم خودشان را جلو ماشین من پرت کردند ؟!! وکیل م. ا. د. که موکله ابتدا قصد فرار داشته و آیا قصد کشتن مقتول را داشته یا خیر ؟ شبهناک است قاعده درا حاکم است متهم در تحقیقات دیگری فاصله خودرو خود با خودرو م. را ده الی پانزده متر اصلاح می‌کند و سرعتش سی الی چهل کیلومتر در ساعت اظهار می‌کند و علت فرار را هم ترس اعلام می‌نماید. خیابان مورد تصادف با اینکه شب بوده ولی از روشنائی کافی برخوردار بوده کارشناس راهنمائی و رانندگی در صفحات 106 و 107 اعلام نموده راننده وسیله نقلیه از خودرو خود ص 107 به عنوان آلت قتل استفاده کرده الخ خانم د.ز. و آقای م. اولیاء‌دم به وسیله وکیل خود از متهم شاکی می‌گردند اظهار داشته متهم با شتاب به سمت ع. م. حرکت به وی برخورد مقتول به درمانگاه می‌برند سپس از 4 ساعت به منزل انتقال داده می‌شود سپس او را به بیمارستان هدایت در 1393/07/05 در بیمارستان پ. فوت می‌کند مقتول پس از اصابت خودرو متهم به وی به زمین می‌خورد و تعادلش را از دست می‌دهد و بر اثر این تصادف ع. م. فوت کرده آقای پ. ج. به عنوان شاهد بیان داشته راننده به سمت ع. رفته بر ع. ضربه زده شد و ع. به شیشه جلو اتومبیل برخورد کرده به زمین افتاد بیهوش شد راننده جا برای انحراف مسیر داشت م. ن. نیز می‌گیرد متهم به طرف ما آمد من خودم را پرت کردم بلند شدم ع. را روی زمین دیدم ح. معروف به ح. خ.، پزشک قانونی علت فوت را در مرحله دوم شکستگی جمجه خونریزی مغزی و آسیب نسج مغزی و متعاقب اصابت جسم سخت معین می‌کند ص 161 اولیاء‌دم (والدین) مقتول پس از اعلام شکایت مجدد درخواست قصاص متهم را دارند دادسرای تهران قرار مجرمیت و کیفرخواست به اتهام قتل عمدی برای متهم ح. ن. م. ن. به اتهام شرب خمر صادر می‌شود پرونده به شعبه دهم دادگاه کیفری تهران ارجاع می‌شود این شعبه در تاریخ 1394/07/25 تشکیل می‌شود متهم به همراه وکیلش و اولیاء‌دم نیز به همراه وکیل خود و نماینده دادستان حضور دارند پس از دفاع از کیفرخواست توسط نماینده دادستان اولیاء‌دم شکایت شکات خود را بیان و درخواست قصاص متهم را دارند و از گواهان آ. ش. و پ. ج. و ع. ن. و م. ن. غیر از م. ط. و خانم و. هم حضور دارند اولیاء‌دم مدعی شرب خرم متهم می‌شوند در حدی که او را مسلوب‌الاراده به طور قطع قلمداد می‌کنند ص 24 متهم در پاسخ به اتهام قتل عمدی مرحوم ع. م. اظهار داشته که هیچ قصدی نداشتم خودش (مقتول) درگیر شد من اتهام را قبول ندارم متهم پس از تکرار مقدمات درگیری در مرحله دوم توقف که ایستاده بودم ببینم به ماشینم چه شده که دوباره جلوی مرا گرفتند م. ن. جلو بود دیگری را ندیدم خودش را انداخت به شیشه ماشین من. دادگاه سئوال می‌کند که خودرو شما از جلو به مرحوم نخورده بلکه از گوشه سمت راست خورده است متهم می‌گوید بله مقتول با کمر آمد به شیشه ماشین من، مقتول خودش را جلوی ماشین پرت کرد و علت عدم عبور متهم از سمت آزاد خیابان را تا رد شدن ماشین بیان می‌نماید (یعنی از طرف آزاد ماشین‌های عبوری رد می‌شوند) سپس دادگاه به شرح صفحه 238 از متهم سوالاتی می‌نماید رئیس دادگاه می‌گوید خودم محل دیده‌ام آن وقت شب ماشین تردد ندارد ثانیا مسیر طوری است که می‌توانستی عبور کنی ؟ متهم می‌گوید آمد بغل که توقف کنم ببینم ماشینم چه شده من می‌پذیرم که با سرعت رد شدم ولی م. جلوی ماشینم بود قصد کشتن نداشتم به اضافه که مقتول خودش را به جلو انداخت ؟!! پ. ج. پس از اداء سوگند می‌گوید ما با هم یک بار عقب‌تر چشم تو چشم شدیم آقا ن. رد شد و رفت شیشه‌اش پآیین بود با م. حرفشان شد متهم دنده عقب گرفته رفت به طرف ع. و م. که خوشان را پرت کردند جلو این آقا هم سوار ماشین شد و رفت جلو رفتیم ما سمت چپ ماشین را گذاشتیم. متهم پشت ماشینش نشست و گاز را گرفت رفت م. جلو رفت و مرحوم خودش را انداخت جلو خودرو و ماشین ح. به شیشه او برخورد کرد متهم متوجه آن دو نفر جلو خود بود می‌توانست از سمت دیگر رد شود تا به مرحوم نخورد مرحوم مشروب خورده بود ع. و م. پشت سر هم می‌رفتند متهم می‌گوید اظهارات ج. قبول ندارم سپس وکیل متهم به شرح 232 - 231 از موکلش دفاع می‌کند دادگاه از متهم آخرین دفاع را اخذ می‌کند دادگاه پس از ختم جلسه دادرسی مبادرت به انشاء رای می‌کند و با اکثریت آراء متهم را با استدلالی که می‌نماید به قصاص نفس محکوم می‌نماید این رای مورد اعتراض متهم و وکیل وی قرار می‌گیرد جهت رسیدگی به دیوان عالی کشور ارسال به این شعبه ارجاع می‌گردد این شعبه پس از بررسی به شرح آتی رای صادر می‌کند. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای … دیوان عالی کشور اجمالا مبنی بر نقض دادنامه در خصوص دادنامه شماره --- - 1394/07/28 تجدیدنظرخواسته مشاوره نموده چنین رای می‌دهد: رای شعبه دیوان عالی کشور ب. ت. ب. محتویات پرونده و کیفیات منعکس در آن در خصوص تجدیدنظرخواهی آقای ح. ن. با وکالت خانم ف. ف. از رای مذکور و انکار متهم در مورد قتل عمدی دایر بر اینکه از ابتدا بیان داشته قصد قتل نداشته لذا علاوه بر دلایل اقلیت دادگاه و تجربه نشان می‌دهد در چنین مواقعی که متهم عجولانه با حالت عصبانی و با سرعت به عقب می‌راند اتومبیل اکثر اوقات حالت ویراژ پیدا می‌کند و در حالی که عقب رفتن ماشین به طرف جدول خیابان همان طرفی که مقتول حضور داشته بی‌اختیار می‌رود و اصابت گوشه جلو خودرو به مقتول طبق نظریه کارشناس با فرض انداختن مقتول خ. ر. ب. جلو ماشین مطابقت دارد یعنی مقتول در حالت پرت کردن خود به گوشه ماشین اصابت می‌کند نه اینکه ماشین به او می‌زند. سر مقتول به جدول می‌خورد باعث شکستگی جمجمه می‌گردد کارشناسان راهنمایی و رانندگی حق اظهارنظر عمدی یا غیرعمدی عمل متهم را ندارد تشخیص این موارد با دادگاه م. ب. با وجود به شبهه مذکور یعنی اصابت مقتول به خودرو در حالت عدم کنترل راننده بوده به استناد بند ب ماده 469 قانون آیین دادرسی کیفری رای نقض، جهت رسیدگی به دادگاه هم‌عرض ارجاع می‌گردد. رئیس و مستشار شعبه --- دیوان عالی کشور ابراهیم لشکری - علی شوشتری