نحوه صدور حکم در بزه نشر اکاذیب

رأی خلاصه جریان پرونده به موجب دادنامه شماره 157-1391/11/16 شعبه 76 دادگاه کیفری استان ... متهم آقای م.د. ، به اتهام نشر اکاذیب به قصد اضرار و هجو (موضوع شکایت آقای م.ی.) مستنداً به مواد 698 قانون مجازات اسلامی و 6 (بند 11) و 35 قانون مطبوعات، علاوه بر اعاده حیثیت از شاکی، به دو فقره جزای نقدی محکوم و رأی صادره توسط شعبه 33 دیوان‌عالی‌کشور نقض و پرونده به شعبه هم‌عرض ارجاع گردیده است. مشروح جریان امر در گزارش و دادنامه شماره 635-1392/11/30 این شعبه آمده و نیازی به تکرار آن نیست. شعبه 78 دادگاه کیفری استان ... به عنوان شعبه هم‌عرض در مورخ 1393/03/25 با حضور نماینده دادستان، هیئت منصفه مطبوعات، طرفین و وکلای آنان تشکیل گردیده است، در این جلسه طرفین و وکلای آنان اظهارات قبلی خود را تکرار و هیئت منصفه مطبوعات، درباره هر دو اتهام، متهم را مجرم تشخیص و او را مستحق تخفیف نیز دانسته است. دادگاه با اعلام ختم رسیدگی مبادرت به صدور رأی نموده و طی دادنامه شماره 900029-1393/03/28، متهم موصوف را مستنداً به مواد 698 و 700 قانون مجازات اسلامی 1375 و بند 11 ماده 6 و تبصره ماده 35 قانون مطبوعات و ماده 138 قانون مجازات اسلامی 1392 متهم نامبرده را بابت نشر اکاذیب به پرداخت یازده میلیون جزای نقدی بدل از حبس و نیز بابت هجو به پرداخت مبلغ نه میلیون ریال جزای نقدی بدل از حبس محکوم نموده‌است. پس از ابلاغ رأی آقای م.س. به وکالت از شاکی نسبت به آن اعتراض و خواستار تجدیدنظر و نقض دادنامه گردیده است. وکیل یاد شده در لایحه اعتراضی خود به 2 نکته اشاره و استدلال کرده است: 1- این دادگاه به استناد ماده 35 قانون مطبوعات مجازات قانونی را به جزای نقدی تبدیل کرده است در حالی که دادگاه در اعمال تخفیف و تبدیل مبسوط‌‌الید نیست و لازم است جهات تخفیف که در قانون مجازات اسلامی ذکر شده وجود داشته باشد، از جمله حسن سابقه، در صورتی که متهم دارای محکومیت کیفری است و از طرفی دادگاه، موظف است برابر ماده 38 قانون مجازات اسلامی، جهات تخفیف مجازات را در حکم خود قید نماید. 2- به موجب ماده 698 قانون مجازات اسلامی دادگاه می‌بایست در حکم خود، علاوه بر مجازات، متهم را به اعاده حیثیت از طریق چاپ عذرخواهی محکوم می‌نمود. همان طور که شعبه 76 اقدام نموده بود و در دادنامه معترضٌ‌عنه متأسفانه این مجازات قانونی مورد توجه دادگاه قرار نگرفته است. پرونده جهت رسیدگی به اعتراض وکیل شاکی در مورخ 1393/05/19 به این شعبه ارجاع گردیده‌است. رأی شعبه دیوان عالی کشور نظربه این‌که برابر ماده 698 قانون مجازات اسلامی (مستند رأی به محکومیت متهم آقای م.د.) دادگاه مکلف بوده، نامبرده را علاوه بر مجازات مقرره به اعاده حیثیت نیز محکوم نماید و این اقدام صورت نگرفته است، بنابراین ضمن وارد دانستن اعتراض وکیل شاکی از این حیث و مستنداً به بند 2 قسمت (ب) ماده 265 قانون آئین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور کیفری، دادنامه تجدیدنظرخواسته به شماره 900029-1393/03/28 شعبه 78 دادگاه کیفری استان ...، نقض و پرونده جهت رسیدگی مجدد به همان شعبه رسیدگی‌کننده ارجاع می‌گردد. شعبه 33 دیوان عالی کشور - مستشار و عضو معاون سید نصرت الله اعتماد - محمد نیازی فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی نحوه صدور حکم در بزه نشر اکاذیب در تاریخ 10 شهریور 1393، دیوان عالی کشور دادنامه‌ای صادر کرد که به بررسی اتهام نشر اکاذیب به قصد اضرار و هجو پرداخته است. در مرحله نخست رسیدگی، متهم به دو فقره جزای نقدی و اعاده حیثیت محکوم گردید. پس از نقض رای اولیه توسط دیوان عالی کشور، پرونده به شعبه همعرض ارجاع شد. در جلسه رسیدگی، هیات منصفه مطبوعات، متهم را مجرم تشخیص داده و دادگاه با استناد به مواد 698 و 700 قانون مجازات اسلامی و بند 11 ماده 6 و تبصره ماده 35 قانون مطبوعات، متهم را به پرداخت جزای نقدی محکوم کرد. وکیل شاکی به این رای اعتراض کرده و استدلال نمود که دادگاه باید متهم را به اعاده حیثیت محکوم می‌کرد و در خصوص تخفیف مجازات، جهات قانونی باید ذکر می‌شد. دیوان عالی کشور با استناد به ماده 698 قانون مجازات اسلامی، اعتراض وکیل شاکی را وارد دانسته و رای قبلی را نقض کرده و پرونده را برای رسیدگی مجدد به شعبه مربوطه ارجاع نمود. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/06/10 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: در بزه نشر اکاذیب دادگاه مکلف است علاوه بر مجازات مقرر قانونی، متهم را به اعاده حیثیت از شاکی نیز محکوم نماید. رای خلاصه جریان پرونده به موجب دادنامه شماره --- - 1391/11/16 شعبه --- دادگاه کیفری استان... متهم آقای م.د.، به اتهام نشر اکاذیب به قصد اضرار و هجو (موضوع شکایت آقای م.ی.) مستندا به مواد 698 قانون مجازات اسلامی و 6 (بند 11 ) و 35 قانون مطبوعات، علاوه بر اعاده حیثیت از شاکی، به دو فقره جزای نقدی محکوم و رای صادره توسط شعبه --- دیوان‌عالی‌کشور نقض و پرونده به شعبه هم‌عرض ارجاع گردیده است. مشروح جریان امر در گزارش و دادنامه شماره --- - 1392/11/30 این شعبه آمده و نیازی به تکرار آن نیست. شعبه --- دادگاه کیفری استان... به عنوان شعبه هم‌عرض در مورخ 1393/03/25 با حضور نماینده دادستان، هیات منصفه مطبوعات، طرفین و وکلای آنان تشکیل گردیده است، در این جلسه طرفین و وکلای آنان اظهارات قبلی خود را تکرار و هیات منصفه مطبوعات، درباره هر دو اتهام، متهم را مجرم تشخیص و او را مستحق تخفیف نیز دانسته است. دادگاه با اعلام ختم رسیدگی مبادرت به صدور رای نموده و طی دادنامه شماره --- - 1393/03/28 ، متهم موصوف را مستندا به مواد 698 و 700 قانون مجازات اسلامی 1375 و بند 11 ماده 6 و تبصره ماده 35 قانون مطبوعات و ماده 138 قانون مجازات اسلامی 1392 متهم نام‌برده را بابت نشر اکاذیب به پرداخت یازده میلیون جزای نقدی بدل از حبس و نیز بابت هجو به پرداخت مبلغ نه میلیون ریال جزای نقدی بدل از حبس محکوم نموده‌است. پس از ابلاغ رای آقای م.س. به وکالت از شاکی نسبت به آن اعتراض و خواستار تجدیدنظر و نقض دادنامه گردیده است. وکیل یاد شده در لایحه اعتراضی خود به 2 نکته اشاره و استدلال کرده است: 1 - این دادگاه به استناد ماده 35 قانون مطبوعات مجازات قانونی را به جزای نقدی تبدیل کرده است در حالی که دادگاه در اعمال تخفیف و تبدیل مبسوط‌الید نیست و لازم است جهات تخفیف که در قانون مجازات اسلامی ذکر شده وجود داشته باشد، از جمله حسن سابقه، در صورتی که متهم دارای محکومیت کیفری است و از طرفی دادگاه، موظف است برابر ماده 38 قانون مجازات اسلامی، جهات تخفیف مجازات را در حکم خود قید نماید. 2 - به موجب ماده 698 قانون مجازات اسلامی دادگاه می‌بایست در حکم خود، علاوه بر مجازات، متهم را به اعاده حیثیت از طریق چاپ عذرخواهی محکوم می‌نمود. همان طور که شعبه --- اقدام نموده بود و در دادنامه معترضٌ‌عنه متاسفانه این مجازات قانونی مورد توجه دادگاه قرار نگرفته است. پرونده جهت رسیدگی به اعتراض وکیل شاکی در مورخ 1393/05/19 به این شعبه ارجاع گردیده‌است. رای شعبه دیوان عالی کشور نظربه این‌که برابر ماده 698 قانون مجازات اسلامی (مستند رای به محکومیت متهم آقای م.د.) دادگاه مکلف بوده، نام‌برده را علاوه بر مجازات مقرره به اعاده حیثیت نیز محکوم نماید و این اقدام صورت نگرفته است، بنابراین ضمن وارد دانستن اعتراض وکیل شاکی از این حیث و مستندا به بند 2 قسمت (ب) ماده 265 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور کیفری، دادنامه تجدیدنظرخواسته به شماره --- - 1393/03/28 شعبه --- دادگاه کیفری استان...، نقض و پرونده جهت رسیدگی مجدد به همان شعبه رسیدگی‌کننده ارجاع می‌گردد. شعبه --- دیوان عالی کشور - مستشار و عضو معاون