بـسـمـه تـعـالـی
هیات تخصصی اراضی شهرسازی ، منابع طبیعی و محیط زیست
* شماره پــرونـــده :
هـ ت/ 0300072 شماره دادنامه سیلور: 140331390002784858 تاریخ: 1403/11/21
* شاکی : آقای … با وکالت آقای …
*طرف شکایت : وزارت جهاد کشاورزی و اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان یزد
*مـوضـوع شـکایت و خواسته : ابطال نامه شماره 2908/5/86 مورخ 1386/1/26 معاون حفاظت و امور اراضی سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری کشور
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
* شاکی د. ب. ط. وزارت جهاد کشاورزی و اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان یزد به خواسته ابطال نامه شماره 2908/5/86 مورخ 1386/1/26 معاون حفاظت و امور اراضی سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری کشور به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر م. ب.:
" جناب آقای … - رییس محترم سازمان امور اراضی
موضوع : پرونده های طرحهای مواد 3 و 31 و تبصره 5 ماده 34 قانون حفاظت و بهره برداری
سلام علیکم ؛ احتراماً، عطف بنامه شماره 66433/020/53-1385/12/15 موارد به شرح ذیل جهت استحضار و صدور دستور لازم اعلام می گردد.
1 – پرونده هایی که در سنوات قبل براساس مواد 3 و 31 قانون حفاظت واگذار و قرارداد بهره برداری منعقد و عرصه تحویل و تحول گردیده است قرارداد اولیه بقوت خود باقی بوده و درخواست تطبیق وضعیت مورد تایید نمی باشد.
2- پرونده هایی که تطبیق صورت گرفته و قرارداد اجاره تنظیم گردیده و تاکنون انتقال قطعی آنها صورت نگرفته است کما کان بصورت اجاره در اختیار مجریان طرحها بماند و همچنین پروندههایی که تطبیق داده شده ولی قرارداد اجاره تنظیم نگردیده است به ادارات کل منابع طبیعی عودت تا قرارداد بهره برداری به استناد ماده 3 و 31 فوق تنظیم گردد.
3- پرونده هایی که تطبیق داده شده و منجر به انتقال قطعی گردیده است، چنانچه مجریان از طرح اولیه عدول نموده و عرصه تغییر کاربری یافته با پیگیری حقوقی خلع ید و اقاله سند صورت گیرد .
4- پرونده های موضوع تبصره 5 ماده 34 فوق الذکر، ب. ت. ب. اتمام مهلت قانونی مصوبه مورخ 1379/8/18 مجلس شورای اسلامی و بند (ج) تبصره 3 قانون بودجه سال 85 بر اساس ابلاغیه شماره 370903/020- 1385/12/6 وزیر محترم جهاد کشاورزی به استناد ماده 3 قانون حفاظت و بهره برداری از طریق ادارات کل منابع طبیعی استانها قرار داد بهره برداری تنظیم خواهد شد. "
*دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت :
احتراما، به استحضار می رساند بخشنامه شماره 2908/5/86 مورخ 86/01/26 صادره از معاونت حفاظت و امور اراضی وزارت جهاد کشاورزی وقت، شرایط مقرر قانونی در آن رعایت نشده که مغایر با تبصره 5 ماده 34 قانون حفاظت از منابع طبیعی مصوب سال 73 مجمع تشخیص مصلحت نظام م. ب. و منجر به تضییع حقوق موکل و سایر کشاورزان گردیده است. بنابر مراتب فوق و ب. ت. ب. ادله و مدارک ابرازی، رسیدگی و صدور رای مبنی بر ابطال مصوبه مذکور ، مورد استدعا است
* خلاصه مدافعات طرف شکایت :
اداره کل منابع طبیعی یزد طی لایحه مورخ 1403/2/30 به قرارداد اداره کل با شاکی به مساحت 000/20 متر مربع زمین در قالب طرح مشارکتی مردمی و احاله مدیریت ماده 3 قانون حفاظت از جنگل ها و مراتع کشور به مدت 30 سال نموده و اعلام کرده است که بخشنامه مذکور مغایرتی با تبصره 5 ماده 34 قانون حفاظت نداشته چون در بند 2 بخشنامه نیز به صراحت در خصوص قراردادهای تنظیمی مطابق ماده 3 تعیین تکلیف شده و منشاء قراردادها موضوع ماده 3 با قراردادهای موضوع تبصره 5 ماده 34 با هم متفاوت است و دعاوی حقوقی شاکی در دادگاه حکم به بی حقی صادر شده و حتی اعاده دادرسی وی پذیرفته نشده است و اجرای ماده 34 حفاظت دارای فرجه بوده که مهلت آن در سال 1385 به اتمام رسید و قابلیت اجرایی ندارد و دیگر اینکه منشاء قانونی قراردادهای موضـوع ماده 3 با قراردادهای موضوع تبصـره 5 ماده 34 با هم متفـاوت م. ب. که در قراردادهای اولیه صرفاً قانونگذار و دولت در راستای حفظ و گسترش فضای سبز اقدام به واگذاری اراضی آن هم به صورت موقت با شرایط خاص می نماید ولی در قراردادهای موضوع ماده 34 ناظر به تصرفات اشخاص قبل از دهه 60 بوده و تشخیص این امر با کمیسیون ماده 35 بوده و به خاطر این تفاوت بخشنامه صادره برابر قوانین صادر شده است.
پرونده شماره هـ ت/0300072 مبنی بر درخواست ابطال نامه شماره 2908/5/86 مورخ 1386/1/26 معاون حفاظت و امور اراضی سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری کشور در جلسه مورخ 1403/10/16 هیات تخصصی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست مورد رسیدگی قرارگرفت و اعضای محترم هیات با اکثریت آرا به شرح ذیل اعلام نظر نمودند:
رای هیات تخصصی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست
1- با عنایت به اینکه مفاد نامه مورد اعتراض متضمن وضع قاعده لازم الاجرا موضوع بند 1 ماده 12 قانون دیوان عدالت اداری اصلاحی مصوب 1402 بوده و بر اساس رونوشت ذیل نامه مذکور به ادارات کل منابع طبیعی استان ها از جمله استان یزد جهت اجرا ابلاغ شده است، لذا درخواست ابطال نامه شماره 2908/5/86 مورخ 1386/1/26 معاون حفاظت و امور اراضی سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری کشور قابل طرح در هیات عمومی دیوان عدالت اداری است.
2- بر اساس ماده 3 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگل ها و مراتع اصلاحی مصوب 1349 مقرر گردیده: «بهره برداری از منابع مذکور در ماده 2 (جنگل ها و مراتع و بیشه های طبیعی و اراضی جنگلی) توسط اشخاص حقیقی یا حقوقی در هر مورد طبق طرحی بعمل خواهد آمد که به تصویب وزارت منابع طبیعی رسیده باشد و وزارت منابع طبیعی با رعایت مفاد طرح های مصوب قرارداد لازم را تنظیم و پروانه بهره برداری صادر خواهد نمود. وزارت منابع طبیعی مجاز است نسبت به بهره برداری از منابع مذکور رأساً یا با تأسیس شرکت و یا با مشارکت اشخاص حقیقی و یا حقوقی اقدام کند. همچنین اجازه دارد نسبت به راهسازی برای منابع مذکور و ایجاد صنایع چوب به ترتیب فوق عمل نماید.»
3- بر اساس ماده 31 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگل ها و مراتع اصلاحی مصوب 1390/4/8 مقرر گردیده: «وزارت کشاورزی و منابع طبیعی مجاز است اراضی جنگلی جلگه ای حوزه آستارا تا گیلداغی که حجم درختان سرپای موجود در هر هکتار آن کمتر از 100 مترمکعب باشد و نیز مراتع غیرمشجر ملی کشور را بر اساس طرح هایی که تصویب خواهد نمود برای تبدیل به مزرعه و باغ و مراتع و جنگل های مصنوعی و علوفه کاری و مؤسسات دامپروری و صنایع مربوط و ایجاد مراکز و تأسیسات تولید و پرورش انواع ماهی و سایر آبزیان و همچنین استقرار کارخانجات، اکتشاف و بهره برداری معادن و ایجاد شهرک و احداث مسکن و تأسیس مدارس و مجتمع های آموزشی و مراکز بهداشتی و درمانی و تأسیسات ورزشی و جهانگردی، همچنین سایر مصارف عامی که به مباشرت دولت انجام می شود با رعایت مواد این فصل و مفاد آیین نامه های اجرایی این قانون باشخاص حقوقی زیر اجاره دهد:
الف ـ شرکت های کشت و صنعت موضوع قانون تأسیس شرکت های بهره برداری اراضی زیر سدها .
ب ـ شرکت های تولید کشاورزی و دامی و شرکت های کشت و صنعت و شرکت های صنایع کشاورزی و دامی .
ج ـ شرکت های معدنی و صنعتی غیرکشاورزی بنا به پیشنهاد وزارت صنعت، معـدن و تجارت و موافقت وزارت کشاورزی و منابع طبیعی .
د ـ مؤسسات انتفاعی دولتی و شرکت های دولتی جهت ساختمان های اداری و اجرای طرح های مربوط بوظایف اصلی خود یا طرح هایی که منبع درآمد برای اجرای وظایف اصلی آنها باشد و همچنین شرکت های تعاونی مسکن برای اجرای طرح های خانه سازی.» بر اساس ماده 32 قانون مذکور اصلاحی مصوب 1354/3/14 نیز مقرر گردیده: « هرگاه بر اساس گزارش هیات مندرج در ماده 33 این قانون شرکت ها و مؤسسات مذکور در بندهای الف ـ ب ـ ج و د ماده 31 حداقل شصت درصد عملیاتی را که طبق طرح باید در نیمه اول مدت اجرای طرح در زمین مورد اجاره انجام شود و یا لااقل هشتاد درصد کل عملیات طرح درآن زمین را تا انقضای مدت اجرای آن بدون عذر موجه انجام ندهند وزیر کشاورزی و منابع طبیعی مراتب را با ارسال رونوشت گزارش هیات نظارت به مجری طرح ابلاغ می کند تا چنانچه نسبت به مفاد گزارش مزبور معترض باشد اعتراض خود را ظرف مدت یک ماه کتباً به دفتر وزیر کشاورزی و منابع طبیعی تسلیم کند. در صورتی که ظرف یک ماه مهلت مقرر از طرف مجری طرح اعتراض نشد نسبت به فسخ اجاره و خلع ید از اراضی و تأسیسات طرح طبق مقررات این قانون اقدام می گردد.»
4- بر اساس ماده 34 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگل ها و مراتع اصلاحی مصوب 1373/7/7 مقرر گردیده: «از تاریخ تصویب این قانون وزارت جهاد سازندگی موظف است ظرف مدت سه سال اراضی جنگلی جلگه ای شمال و مراتع ملی غیرمشجر کشور را که تا پایان سال 1365 بدون اخذ مجوز قانونی تبدیل به باغ یا زراعت آبی شده و یا برای طرح های تولید دام و آبزیان و سایر طرح های غیرکشاورزی مورد استفاده قرار گرفته اند بر اساس تشخیص کمیسیونی مرکب از نمایندگان جهاد سازندگی، کشاورزی و سازمان جنگل ها و مراتع کشور و فرمانداری به مسوولیت جهاد سازندگی و در قبال دریافت اجاره بها یا قیمت تعیین شده واگذار و یا بفروش برساند. بدیهی است از زمین های منابع ملی تصرف شده بعد از تاریخ فوق الذکر بدون قید و شرط خلع ید خواهد شد. ...» بر اساس تبصره 5 ماده 34 قانون مذکور نیز مقرر گردیده: «به وزارت جهاد سازندگی اجازه داده می شود به منظور مشارکت مردم در امر بیابان زدایی و کویر زدایی با تهیه طرح های اجرایی و تأمین امکانات و نهاده های لازم اراضی بیابانی و کویری مستعد را در قالب طرح های مصوب درختکاری و بوته کاری و مراتع داری و آبخیزداری به اشخاص حقیقی و حقوقی با اولویت ایثارگران واگذار نماید. واگذاری قطعی اینگونه اراضی منوط به گذشت حداقل پنج سال از واگذاری موقت مشروط به انجام طرح به تشخیص سازمان جنگل ها و مراتع خواهد بود شرایط و نحوه واگذاری موقت و قطعی و میزان اراضی قابل واگذاری به موجب آیین نامه ای خواهد بود که به پیشنهاد وزارت جهاد سازندگی به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.»، لذا مهلت اجرای این ماده و تبصره های آن سه سال از تاریخ تصویب بوده و در حال حاضر مهلت اجرای آن خاتمه یافته و قابلیت اجرایی ندارد.
بنابه مراتب مذکور و با عنایت به اینکه بر اساس نامه مورد اعتراض از جمله بند 4 آن، قراردادهای موضوع تبصره 5 ماده 34 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگل ها و مراتع اصلاحی مصوب 1373/7/7، ب. ت. ب. اتمام مهلت اجرای ماده 34 قانون مذکور و تبصره های ذیل آن در قالب قرارداد موضوع ماده 3 این قانون قابل اجرا دانسته شده است و مقرر گردیده در خصوص مواردی که تاکنون قرارداد اجاره تنظیم نگردیده نیز قراردادهای بهره برداری جنگل ها و مراتع وفق مواد 3 و 31 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگل ها و مراتع تنظیم گردد، لذا بندهای 1 الی 4 نامه شماره 2908/5/86 مورخ 1386/1/26 معاون حفاظت و امور اراضی سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری کشور مغایرتی با مواد قانونی مورد استناد شاکی نداشته و خارج از حدود صلاحیت مرجع وضع آن نبوده و قابل ابطال نمی باشد. این رای به استناد بند (ب) ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری اصلاحی مصوب 1402 ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رییس محترم دیوان عدالت اداری یا 10 نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است. همچنین این رای به استناد ماده 93 قانون مذکور پس از قطعیت در رسیدگی و تصمیم گیری های آتی مراجع قضایی و اداری، معتبر و ملاک عمل خواهد بود.
شهریار قلعه
رییس هیات تخصصی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست
دیوان عدالت اداری
موارد مرتبط 41
آرای مرتبط 40
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000359742 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001496262 مورخ 1403/06/26 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001269484 مورخ 1403/05/30 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002190814 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001264917 مورخ 1403/05/30 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002034765 مورخ 1402/08/08 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000360687 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1266042 مورخ 1402/05/18 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002738991 مورخ 1402/10/20 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000246950 مورخ 1403/02/04 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000310121 مورخ 1403/02/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390001853235 مورخ 1402/07/19 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002412585 مورخ 1402/09/18 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002192254 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1513036 مورخ 1402/06/13 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002694958 مورخ 1402/10/17 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002411326 مورخ 1402/09/18 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001755114 مورخ 1403/07/24 هیات عموعی دیوان عدالت اداری
مواد 91 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000358707 مورخ 1403/02/17 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000298766 مورخ 1403/02/09 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 2137 مورخ 1400/07/20 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 80 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001590009 مورخ 1403/07/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1518637 مورخ 1402/06/14 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000725176 مورخ 1403/03/27 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002296563 مورخ 1402/09/06 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390002413341 مورخ 1403/10/10 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003367866 مورخ 1402/12/23 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003150675 مورخ 1402/12/01 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1294087مورخ 1402/05/22 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001948804 مورخ 1403/08/15 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000175175 مورخ 1403/01/28 هیات تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000266941 مورخ 1403/02/08 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390001867027 مورخ 1402/07/22 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390002743965 مورخ 1403/11/15 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002322046 مورخ 1402/09/06 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002191534 مورخ 1402/08/23 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390000711159 مورخ 1403/03/26 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390003082994 مورخ 1402/11/25 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1511809 مورخ 1402/06/13 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 12 و 84 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140331390001558777 مورخ 1403/07/03 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری
مواد مرتبط 1
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 84 — قانون دیوان عدالت اداری (مصوب ۱۳۸۵/۰۳/۰۹)
ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری اصلاحی مصوب 1402 ظرف مهلت بیست روز از تار
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
