🔒آیین‌نامه تاسیس، اداره و انحلال کودکستان ها

تعاریف

به استناد ماده 5 اساسنامه سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک، این سازمان متولی و مرجع انحصاری راهبری، ساماندهی، صدور مجوز (اعم از مجوز تاسیس، فعالیت، تمدید، توقف، جابه جایی و تطبیق)، هدایت و نظارت بر امور، فرآیندها، محتواها و منابع انسانی شایسته برای تعلیم و تربیت کودکان تا شش سال تمام در مهدکودک ها و مراکز پیش دبستانی و سایر مراکز نگهداری و آموزش کودکان است و همه مراکز مشمول اعم از دولتی، غیردولتی، خصوصی یا عمومی باید حداکثر ظرف شش ماه از ابلاغ این آیین نامه خود را با مفاد و ضوابط آن تطبیق دهند. بدیهی است که پس از این تاریخ، مجوز قبلی آنان ابطال و فعالیت آن ها غیرمجاز و غیرقانونی تلقی خواهد شد.

به استناد جز «الف» بند 8 ماده 10 اساسنامه سازمان مل ی تعلیم و تربیت کودک (مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی به تاریخ 7 /11 /1399)، شورای برنامه ریزی و نظارت تعلیم و تربیت کودک در سطح ستادی و استانی به منظور برنامه ریزی، هماهنگی، تقسیم کار و نظارت بر کودکستان ها تشکیل می شود. شورای برنامه ریزی و نظارت تعلیم و تربیت کودک ستادی در سطح ملی با وظایف ذیل و همچنین به منظور راهبری شوراهای برنامه ریزی و نظارت تعلیم و تربیت کودک استانی و تصمیم گیری در موارد واصله از آن ها تشکیل می شود.

وظایف و اختیارات «شورای برنامه ریزی و نظارت تعلیم و تربیت کودک ستادی» عبارت است از:

وظایف و اختیارات شورای برنامه ریزی و نظارت تعلیم و تربیت کودک استانی عبارتند از:

به استناد تبصره 2 ماده 5 اساسنامه سازمان، همه واحدهای سازمانی تربیتیِ غیردولتی و خصوصی یا وابسته به نهادهای دولتی یا عمومی غیردولتی که به منظور تسهیل والدگری ذیل مجوز سازمان به کودکان بدو تولد تا شش سال تمام، به عنوان مرکز پیش دبستانی، مهدکودک و یا هر عنوان دیگری که مسئولیت مراقبت، رشد، پرورش و آموزش و تربیت کودکان تا پیش از دبستان در بخش دولتی و غیردولتی و عمومی و خصوصی را عهده دار بوده اند، لازم است برای آغاز یا ادامه فعالیت از سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک مجوز اخذ نمایند. این واحدها پس از طی فرآیند تعیین شده به صورت الکترونیک و از طریق سامانه با عنوان «کودکستان» فعالیت خواهند نمود که خدمات آن ها باید طبق ضوابط، مقررات و برنامه های سازمان ارائه گردد.

مجوز تاسیس کودکستان توسط سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک برای متقاضیان حقیقی یا حقوقی دارای صلاحیت های عمومی و اختصاصی احراز شده با اختصاص شناسه یکتا و با قلمرو فعالیت در سطح ملی یا ویژه اقلیت ها با تصویب شورای برنامه ریزی و نظارت ستادی و با امضای رئیس سازمان صادر می گردد. در صورت عدم کسب مجوز فعالیت در مدت اعتبار دو ساله، مجوز تاسیس صادره از درجه اعتبار ساقط می شود. مراحل ثبت نام و درخواست مجوز تاسیس به ترتیب ذیل است:

متقاضیان تاسیس کودکستان باید دارای صلاحیت های عمومی و اختصاصی به شرح ذیل باشند:

وظایف موسس کودکستان عبارتند از:

موسس برای راه اندازی و آغاز فعالیت کودکستان، باید نسبت به اخذ مجوز فعالیت اقدام نماید. مراحل ثبت درخواست و اخذ مجوز فعالیت به شرح ذیل است:

نام گذاری کودکستان ها طبق آیین نامه نام گذاری شهرها، خیابان ها، اماکن و موسسات عمومی (مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی در تاریخ 6 /9 /1375) و ملحقات آن و مقررات ابلاغی سازمان خواهد بود. نام کودکستان در منطقه یا ناحیه آموزشی باید یکتا باشد، اما استفاده از نام مشابه برای شعب ذیل یک مجوز تاسیس کودکستان با قید شماره شعبه بلامانع است. مهر و تابلو کودکستان ها باید بر اساس الگوی معرفی شده از طرف سازمان طراحی و نصب گردد.

مدیر کودکستان به پیشنهاد موسس و تایید سازمان از طریق سامانه در منطقه یا شهرستان برای مدت حداکثر دو سال تعیین می شود و ابلاغ وی توسط موسس صادر می گردد. تمدید آن با درخواست موسس بلامانع است. مدیر کودکستان علاوه بر دارا بودن صلاحیت های عمومی موسس، باید صلاحیت های اختصاصی ذیل را هم داشته باشد:

طبق ماده 15 اساسنامه سازمان، افراد شاغل در مهدهای کودک و مراکز پیش دبستانی غیردولتی کارمند وزارت آموزش و پرورش محسوب نمی شوند، و هیچ حق یا امتیاز استخدامی از این محل برای ایشان در نظر گرفته نخواهد شد. وزارت آموزش و پرورش و سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک مجاز نیستند که این افراد را در امور اداری و ستادی به کارگیری کنند.

موسسان می توانند نسبت به توسعه فعالیت از یک دوره سنی به دو دوره، افزایش ظرفیت اسمی و یا ارائه سایر خدمات تربیتی مرتبط با تربیت کودک (در همان مکان) با طی فرایند طبق ضوابط اقدام نمایند. مراحل فرآیند مذکور عبارتست از:

اشخاص حقوقی غیردولتی می توانند ذیل مجوز تاسیس اخذ شده و پس از احراز صلاحیت ها و ارائه مستندات برخورداری از تجربه و فعالیت موفق، به صورت پلکانی نسبت به ثبت درخواست راه اندازی شعب در استان ها و شهرستان ها و مناطق کشور با اولویت مناطق محروم روستایی و عشایری و حاشیه شهرها اقدام نمایند. فرآیند اخذ مجوز فعالیت و اعمال نظارت بر کودکستان ها، به صورت مجزا و متناسب با هر شعبه خواهد بود. موسس نسبت به همه شعب تحت مجوز تاسیس خود کاملا مسئولیت دارد و باید نسبت به وظایف مندرج در این آیین نامه پاسخگو باشد.

در صورتی که موسس بخواهد نسبت به تغییر و جابه جایی مکان استقرار کودکستان اقدام نماید، باید فرایند زیر طی شود:

مجوز فعالیت کودکستان ها به عنوان یکی از بخش های فرآیند نظارت سه سال پس از تاریخ اخذ باید تمدید گردد. برای تمدید مجوز ـ در صورت عدم تغییر مکان و مدیر کودکستان ـ بررسی و تایید موارد ذیل درباره موسس و مدیر از طریق سامانه لازم است: الف ـ عدم سوء پیشینه؛ ب ـ عدم اعتیاد؛ پ ـ عدم پرونده شکایت یا تخلف غیرمختومه مرتبط با موضوع فعالیت؛ ت ـ شرکت در دوره های ارتقای صلاحیت حرفه ای متناسب.

موسس می‌تواند نسبت به توقف موقت فعالیت کودکستان با ثبت و تایید درخواست رسمی با ذکر دلایل و مستندات خود با تعیین مدت توقف (حداکثر تا یک سال) اقدام نماید. در صورت عدم وجود شاکی از موسس یا پرونده غیرمختومه در مراجع ذی ربط و همچنین تسویه حساب با ثبت نام شدگان و کارکنان، اداره کل پس از بررسی و در صورت تایید شورای برنامه ریزی و نظارت استان، توقف موقت را ثبت و به موسس اعلام می نماید. موسس نیز باید پس از «توقف موقت فعالیت» مراتب را ثبت و به مراجع مربوطه اعلام نماید. کودکستانی که در وضعیت «توقف موقت فعالیت» قرار دارد، نمی‌تواند نسبت به تبلیغ، ثبت نام و سایر امور مرتبط با فعالیت اقدام کند.

در صورت درخواست موسس برای تعطیلی (توقف دائم) کودکستان، درخواست مذکور در شورای برنامه ریزی و نظارت تعلیم و تربیت کودک استان بررسی و رای آن صادر خواهد شد. موافقت با تعطیلی کودکستان به شرط عدم وجود شاکی از موسس و پرونده غیرمختومه مرتبط با فعالیت کودکستان و همچنین تسویه حساب با ثبت نام شدگان و کارکنان و تحویل تسویه مفاصا حساب بیمه و مالیات کودکستان، فک تابلو از ملک و تحویل مهر کودکستان به حراست منطقه خواهد بود. در صورت توقف کودکستان به مدت طولانی (بیشتر از یک سال) یا تخلف منجر به تعطیلی کودکستان، موسس باید برای اخذ مجوز تاسیس و فعالیت خود مجدد اقدام نماید. در غیر این صورت، مجاز به آغاز فعالیت نخواهد بود و با آن مطابق مقررات برخورد خواهد شد.

مجوزهای تاسیس و فعالیت صادره قائم به شخص بوده و هیچ یک از مجوزهای تاسیس و فعالیت کودکستان قابل واگذاری به غیر نیست. تبصره ـ دارایی های نامشهود یا نمانام (برند) یک کودکستان در صورت توافق دارنده و متقاضی و تایید و موافقت کتبی سازمان، از طریق ثبت قرارداد در دفتر اسناد رسمی قابل واگذاری به موسس متقاضی خواهد بود. بدیهی است که با واگذاری دارایی های نامشهود به موسس متقاضی، مجوز فعالیت طرف اول از طرف سازمان لغو می گردد.

در صورت فوت موسس، ورثه قانونی او یا نماینده آنان در صورت دارا بودن شرایط موسس و پس از احراز صلاحیت، می‌توانند با طی فرآیند قانونی و تغییر موسس، فعالیت کودکستان را ادامه دهند. در صورتی که ورثه قانونی موسس یا نماینده آنان فاقد شرایط مربوطه باشند یا تمایلی به ادامه فعالیت کودکستان نداشتند، باید حداکثر تا پایان سال تحصیلی مربوطه و پایان تعهدات به ذی نفعان، نسبت به تعطیلی آن با رعایت قوانین و مقررات مربوط اقدام کنند. در این صورت مدیر آن کودکستان تا پایان سال تحصیلی زیر نظر اداره آموزش و پرورش به فعالیت خود ادامه می دهد.

نظارت بر کودکستان ها اعم از محتوا و فعالیت های تربیتی آموزشی، اداری، شهریه و امور مالی، فضا و تجهیزات، ظرفیت ثبت نام، به کارگیری منابع انسانی و قراردادها و رسیدگی به تخلفات موسسان و مدیران و مربیان کودکستان ها بر عهده شورای نظارت و برنامه ریزی تعلیم و تربیت کودک استانی است که می‌تواند ارزیابی و نظارت را توسط ناظران ستاد، استان و منطقه و سایر اشخاص ذی صلاح دیگر به صورت نوبه ای انجام دهد. شاخص ها و معیارهای ارزیابی و نظارت بر اساس موارد مندرج در این دستورالعمل تنظیم و اجرا می‌شود. در صورت اعتراض از سوی موسس یا مدیر یا مربی، پرونده در شورای برنامه ریزی و نظارت تعلیم و تربیت کودک ستادی بررسی خواهد شد.

این آیین نامه در چارچوب اختیارات و وظایف ماده 10 اساسنامه سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک (مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی مورخ 7 /11 /1399)، در 23 ماده و 31 تبصره در جلسه شماره 4 مورخ 16 /3 /1401 هیئت امنای سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک و بعد از طی فرآیند مصوبه ی ردیف 3 مندرج در صورتجلسه مربوطه مورد بررسی و تایید قرار گرفت و از تاریخ ابلاغ، برای همه ذی ربطان و ذی نفعان موضوع اساسنامه سازمان ملی تعلیم و تربیت کودک لازم الاجراست. با ابلاغ این آیین نامه کلیه بخشنامه ها و دستورالعمل های قبلی در خصوص تاسیس، اداره و انحلال مهدهای کودک، مراکز پیش دبستانی و سایر مراکز مشابه لغو می گردد.