آییننامه تعیین حدود صلاحیت ماماهای کارشناس و کارشناس ارشد
این قانون دربارهٔ چیست؟ متن ارائهشده، ماما را بر پایهٔ تحصیلات دانشگاهی معتبر تعریف میکند و بخشی از خدمات و وظایف او در حوزهٔ بهداشت باروری را شرح میدهد. شرح کامل حدود صلاحیت و وضعیت اجرای کنونی آییننامه از اطلاعات موجود قابل احراز نیست.
مخاطب: ماماهای دارای مدارک تحصیلی مورد تأیید و مراکز یا دستگاههای ارائهدهندهٔ خدمات مامایی مشمول موضوع آناند.
- متن، ارائهٔ خدمات بهداشت باروری به زنان، خانواده و جامعه را از کارکردهای ماما میداند.
- از وظایف ذکرشده، آموزش، مشاوره و غربالگری پیش از بارداری و برخی خدمات سرپایی دوران بارداری است.
- متن به وظایف آموزشی، پژوهشی، نظارتی و مدیریتی نیز اشاره میکند؛ جزئیات و اعتبار کنونی آن نامطمئن است.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
★
موادِ قانون 6 ماده
تعریف ماما
ماما به شخصی اطلاق میشود که تحصیلات مامایی را در حد کارشناسی ، کارشناسی ارشد و دکترا برابر مقررات در مراکز آموزش داخلی و خارجی به پایان رسانیده و موفق به اخذ مدرک تحصیلی از مراکز معتبر مورد تائید وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی شده باشد. او قادر است خدمات بهداشت باروری را (از تولد تا سالمندی) به زنان، خانواده و جامعه ارائه نماید و موجب ارتقای سلامت مادر، نوزاد و در نهایت جامعه گردد. وی می تواند با ارائه اقدامات اورژانس در نبود پزشک و ارجاع به موقع، به نجات جان مادر و نوزاد کمک نماید. همچنین میتواند به عنوان محقق، مجری یا همکار طرح تحقیقاتی به امر مدیریت و پژوهش در کار حرفهای خود بپردازد. ماما می تواند خدمات مامایی را ب. ت. ب. حدود شرح وظایف در بیمارستانها، درمانگاهها، واحدهای بهداشتی، مراکز مشاوره مامائی، منازل، دفاتر کار مامایی و سازمانها ارایه دهد.
با عنایت به تعریف فوق، ماما موظف است در حیطه شرح وظایف ذیل در جایگاه خود انجام وظیفه نماید.
(از آیین نامه ها)
شرح وظایف ماما درحوزه بهداشت باروری 1 دوران قبل از بارداری:
وظایف ماما در دوران قبل از بارداری شامل: آموزش، مشاوره، غربالگری و ارائه خدمات مطابق دستورالعمل م. ب..
2 دوران بارداری
1 2 خدمات سرپائی
• گرفتن شرح حال، تاریخچه مامایی و تعیین تاریخ احتمالی زایمان
• انجام معاینات فیزیکی و مانورهای لئوپولد
• معاینات ارزیابی لگن
• توزین ، کنترل علائم حیاتی، بررسی ارتفاع رحم، پایش رشد جنین و سمع صدای قلب جنین
• درخواست آزمایشات تشخیص حاملگی (خون، ادرار)
• درخواست آزمایشات معمول حین حاملگی:مطابق با دستورالعمل شامل: کامل ادرار، کشت ادرارCREATININE, BUN, HBSAb, HBSAg, VDRL, FBS ,CBC Diff , Hct, Hb ,Blood Group RH , HIV ,GCT, GTT ,CHOLESTROL, TRIGLYCERIDE تیتراژ آنتی بادی ضد سرخجه، کومبس غیرمستقیم
• درخواست سونوگرافی حاملگی، بررسی سلامت جنین و بیوفیزیکال پروفایل
• مشاوره و آموزش دوران بارداری در زمینه بهداشت فردی، تغذیه، علائم هشدار، مصرف داروها، رفتارهای پرخطر، عوامل خطر محیطی و شغلی، بهداشت دهان و دندان ، ورزشهای دوران بارداری و آمادگی جسمی و روحی دوران بارداری، وضعیتهای مختلف زایمان، مزایای زایمان طبیعی، مضرات سزارین های غیر ضرور، ترویج تغذیه با شیرمادر، مراقبت از نوزاد، مراقبتهای پس از زایمان و تنظیم خانواده
• صدور گواهی سلامت مادر برای شرکت درکلاسهای آمادگی دوران بارداری و زایمان
• برگزاری کلاسهای آموزش دوران بارداری ،کلاسهای آمادگی برای زایمان
• آموزش روشهای بیدردی و کاهش درد زایمان برای مادر و همراه
• ارزیابی سلامت جنین شامل: بررسی حرکات جنین، NST
(از آیین نامه ها)
وظائف در حیطه های آموزشی، پژوهشی، نظارتی و مدیریتی
• ارائه، اجرا و انجام طرحهای پژوهشی (ملی و بین المللی) به عنوان مجری و همکار
• همکاری درمراکز تحقیقاتی پژوهشی به عنوان پژوهشگر
• برنامه ریزی و نظارت بر تیم های پژوهشی
• همکاری در برگزاری کارگاهها، سمینارها و کنگره های آموزشی دانشگاههای علوم پزشکی، دانشکده ها و سازمانها
• مدرس کارگاهها، سمینارها، کنگره های آموزشی برگزار شده در دانشگاههای علوم پزشکی، دانشکده ها و سازمانها
• برنامهریزی، نظارت و آموزش سایر پرسنل تیم بهداشتی و رابطین بهداشتی در خصوص بهداشت باروری
• آموزش و همکاری در آموزش دانشجویان پزشکی، پیراپزشکی
• همکاری در برنامه ریزی و نظارت بر برنامه رابطان بهداشتی
• همکاری دربرنامه ریزی و نظارت بر تیم پزشک خانواده در کنار پزشک
• همکاری در برنامه ریزی، اجرا و نظارت بر برنامه تنظیم خانواده براساس پروتکل وزارت بهداشت
• همکاری در برنامه ریزی، اجرا و نظارت بر برنامه میانسالان براساس پروتکل وزارت بهداشت
• همکاری در برنامه ریزی، اجرا ونظارت برنامه سالمندان براساس پروتکل وزارت بهداشت
• برنامهریزی مدیریت و نظارت بر بخشهای مراقبتی مادران و نوزادان در منزل
• عضویت و شرکت فعال در کمیته های ارتقاء سلامت مادران و نوزادان
(از آیین نامه ها)
موارد غیرطبیعی ارجاع به پزشک و پیگیری پس خوراند
• نمای جنین غیر از قله سر، قرارهای غیرطبیعی و چند قلوئی
• پیداش علایم زجر جنین مانند: ضربان قلب کمتر از 110یا بیش تر از 160 ، نامرتب بودن ضربان قلب، نشنیدن صدای قلب جنین و کاهش حرکات جنین
• پاره بودن کیسه آب به مدت بیش از 6 ساعت
• تب در بارداری و زایمان
• پایین یا بیرون افتادن بند ناف
• الگوی انقباضات غیرطبیعی مانند: طولانی شدن، متوقف شدن، پشت سر هم شدن انقباضات درمراحل لیبر و زایمان (طبق پارتوگراف)
• وجود هرگونه توده و انسداد در مسیر کانال زایمان
• هرگونه سابقه جراحی (سزارین قبلی)، حاملگی غیرطبیعی، سقطهای مکرر و نازایی
• وجود هرگونه خونریزی غیرطبیعی
• فشارخون بالاتر از 90/140و حملات تشنجی
• فشارخون پایین و بروز علایم شوک
• هر گونه بیماری زمینه ای مادر (گوارش، صرع، کلیه، قلب، ریه، خون، دیابت، روانی، ضعف مفرط و ...)
• حاملگی اول در سن کمتر از 18 سال یا بیش از 35 سال
• وجود علایم پره اکلامپسی و اکلامپسی
• علائم زایمانی قبل از 37 هفته بارداری
• پارگی زودرس کیسه آب قبل از 37 هفته کامل بارداری
• بارداری بیش از 41 هفته
• مادر RH منفی و کومبس غیر مستقیم مثبت
• تب و لرز 24 ساعت پس از زایمان
• خونریزی بیش از اندازه و عدم برگشت رحم به اندازه نرمال پس از زایمان
• ترشحات غیرطبیعی و بدبوی واژینال پس از زایمان
• آبسه پستان
• عدم توانایی دفع ادرار 12 ساعت پس از زایمان
• تورم ، درد یکطرفه ساق و ران پای مادر بعد از زایمان
• ختم حاملگی در مادران دچار ضعف دید شدید (نمره عینک 9 به بالا)
• هرگونه مورد غیرطبیعی مشاهده شده درآزمایشات و موارد پاراکلینیکی مربوط به جنین و مادر
• اولیگو هیدروآمنیوس و پلی هیدروآمنیوس
• مادران با نمایه توده بدنی غیر طبیعی (بر اساس پروتکل خارج بیمارستانی )
• اعتیاد مادر
(از آیین نامه ها)
شرح وظایف ماماها در دفاتر کار
شایان ذکر است وظایف و توانایی های ماما در غیر دفتر کار قابل تسری به دفتر کار نیز م. ب..
موارد مختص دفتر کار عبارتند از:
• بستری زائو و پذیرش مسئولیت زایمان در مراکز خصوصی و دولتی با هماهنگی بیمارستان و پزشک متخصص
(از آیین نامه ها)
داروهای مجاز قابل تجویز توسط ماما
• انواع ویتامین ها به صورت کپسول، قرص، شربت، قطره، پماد
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
