🔒آیین‌نامه داخلی شورای عالی انقلاب فرهنگی

هیئت رییسه شورای عالی مرکب از رییس، نایب رییس اول و دوم، دبیر و دو منشی است که رئیس جمهور، رییس شورای عالی می باشد و بقیه هیئت رئیسه از میان اعضا انتخاب می شوند.

به پیشنهاد شورای عالی، دبیر از میان اعضا برای مدت دو سال انتخاب و پس از تصویب رهبر انقلاب اسلامی با حکم رییس شورای عالی منصوب خواهد شد. انتخاب مجدد وی بلامانع است.

نواب رییس در غیاب رییس شورای عالی به ترتیب، اداره جلسات را بر عهده خواهند داشت.

جلسات شورای عالی با حضور اکثریت مطلق اعضای شورا و حضور رییس یا یکی از نواب رییس رسمیت می یابد.

جلسات شورا هر دو هفته یک بار تشکیل می شود. جلسات فوق العاده با یکی از این دو شرط تشکیل می شود: الف: به دعوت رییس شورای عالی. ب: به تقاضای یک سوم کل اعضاء.

تشکیل جلسات و رعایت ترتیب مذاکرات و اجرای آیین نامه و حفظ نظم جلسه طبق این آیین نامه به عهده رییس جلسه است.

اعتبار هر مصوبه منوط است به احراز رای مثبت اکثریت اعضای حاضر در جلسه، مشروط بر آنکه در هر حال تعداد آرای مثبت از 12 کمتر نباشد.

مصوبات شورای عالی پس از ابلاغ از طرف دبیرخانه، قابل اجرا است.

هر عضوی متعهد است که در کلیه جلسات شورای عالی حضور داشته باشد.

وظایف و اختیارات رییس شورای عالی عبارت است از : الف: تایید دستور جلسات شورای عالی. ب: رییس شورای عالی می تواند بنا به تشخیص خود موضوعاتی را مستقیما در شورای عالی مطرح کند یا برای بررسی به دبیرخانه شورای عالی، شوراهای اقماری و یا فرهنگستانها ارجاع نماید. ج: ابلاغ مصوبات شورای عالی.

حضور افراد غیر عضو در جلسات شورای عالی ممنوع است به استثنای مدیر کل روابط عمومی.

اصل بر عادی بودن رسیدگی به طرح ها و موضوعات است. طرح ها و موضوعاتی که ضرورت رسیدگی به آنها در خارج از نوبت به پیشنهاد رییس جمهور یا رییس دستگاه ذی ربط و تصویب اکثریت اعضای حاضر و یا با حضور رییس دستگاه ذی ربط و تصویب دو سوم اعضای حاضر باشد بلافاصله در همان جلسه در دستور شورای عالی قرار می گیرد.

در هر جلسه قبل از ورود در دستور، رییس شورای عالی می تواند در مورد حوادث مهم و امور ضروری فرهنگی مطالبی را به اطلاع اعضای شورای عالی برساند. حداکثر مدت برای این مطالب پانزده دقیقه خواهد بود.

در هر جلسه رسمی، دبیر شورای عالی به ترتیب موضوعات دستور جلسه را مطرح می کند، ایشان یا نماینده دستگاه اجرایی حداکثر به مدت 10 دقیقه درباره موضوع توضیح می دهند سپس حداکثر 4 نفر، هر کدام حداکثر به مدت 5 دقیقه اعلام نظر می کند و پس از آخرین دفاع پیشنهاد دهنده، رای گیری می شود. ادامه بحث به تشخیص رییس شورای عالی یا پیشنهاد یکی از اعضا و موافقت اکثریت مطلق اعضای حاضر بلامانع است.

اسناد، نوارها و مشروح مذاکرات شورای عالی دارای طبقه بندی حفاظتی است و مرجع تعیین طبقه بندی آن، دبیرخانه شورای عالی است. اعضای شورا در صورت ضرورت برای استماع نوارهای مذاکرات می بایست شخصا به دبیرخانه مراجعه نمایند.

شورای عالی می تواند طرح ها و موضوعاتی را برای بررسی بیشتر به دستگاههای اجرایی، دبیرخانه شورای عالی، شوراهای اقماری و فرهنگستانها ارجاع دهد.

طرح هایی که در شوراهای اقماری مطرح و به تصویب می رسد در دستور جلسه شورای عالی قرار می گیرد و در صورتی که پس از اعلام دبیر شورای عالی تا دو هفته کتبا نظر مخالفی از طرف اعضای شورا به دبیرخانه نرسد پس از اعلام مجدد دبیر شورا در جلسه بعدی، به عنوان مصوبه شورای عالی تلقی شده و ابلاغ خواهد شد.

در صورت تساوی آرا، رای رییس جلسه مرجح خواهد بود.

انتخاب نمایندگان شورای عالی در نهادها، هیئت ها، مجامع و شوراها در جلسات شورا و با اخذ رای صورت می گیرد.

عضویت افرادی که به نمایندگی از دستگاهها، نهادها و شوراهای مختلف برای عضویت در مراکز وابسته و شوراهای اقماری معرفی می شوند نیاز به طرح در شورای عالی ندارد و پس از احراز صلاحیت آنها توسط دبیرخانه از مراجع ذی ربط، با تایید و حکم رییس شورای عالی صورت می گیرد.

در موارد ذیل اخذ رای مخفی با ورقه الزامی است: الف: انتخاب اعضای هیات رئیسه ( به استثنای رئیس شورای عالی). ب: انتخاب نمایندگان شورای عالی در نهادها، هیئت ها، مجامع و شوراها و سایر انتخابات راجع به اشخاص.

به محض اعلام اخذ رای، دبیر شورا تعداد اعضای حاضر در جلسه را اعلام و بلافاصله اخذ رای به عمل می آید و نتیجه رای گیری بوسیله رییس شورا اعلام می شود.

شورای عالی دارای دبیرخانه ای است که زیر نظر دبیر شورای عالی به وظایف خود می پردازد.

رییس شورا در صورت صلاحدید، یکی از اعضای شورا را به عنوان سخنگو تعیین می کند.

صورت جلسات شورای عالی توسط منشی جلسه تهیه و تدوین می شود.

شرح و تفسیر مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی بر عهده خود این شورا می باشد.

برای طرح مجدد یا لغو هر مصوبه، لازم است که شش ماه از تاریخ تصویب آن گذشته باشد.

اعتبار هر مصوبه شورای عالی به احراز رای مثبت اکثریت اعضای حاضر در جلسه منوط م. ب.. دبیر قبل از اعلام اخذ رای، تعداد اعضای حاضر در جلسه را اعلان و پس از اخذ رای، نتیجه به وسیله رئیس جلسه اعلام می‌شود.

رای گیری در صحن شورای عالی به یکی از سه روش ذیل صورت می پذیرد: 1. علنی 2. الکترونیکی 3. مخفی (ثبت در برگ رای)

در موارد ذیل، اخذ رای به صورت مخفی الزامی است: 1 - انتخاب دبیر شورای عالی 2 - تایید و انتخاب افراد 3 - موضوعات به درخواست حداقل یک سوم اعضای حاضر 4 - بنا به تشخیص رئیس جلسه د - مصوبات

مصوبات شورای عالی پس از امضا و ابلاغ توسط رئیس شورای عالی، از سوی دبیر شورای عالی به دستگاه های مجری جهت اجرا ارسال می‌شود و حسب فرمایش مقام معظم رهبری مدظله العالی؛ تحقق و تضمین مسئولیت اجرایی سازی عملی مصوبات شورای عالی در حوزه صلاحیت و فعالیت هر یک از قوا؛ بر عهده رئیس و نواب رئیس شورای عالی م. ب.. دبیر شورای عالی؛ ضمن هماهنگی و راهبری اجرایی سازی مصوبات؛ مسئولیت نظارت بر حسن اجرای مصوبات و پیگیری مصوبات را بر عهده دارد و گزارش نظارت، ارزیابی و اثرسنجی اجرای آنها را به شورای عالی ارائه می نماید.

چنانچه مصوبه شورای عالی برای اجرایی شدن؛ نیازمند قانون، مقرره و منابع باشد، موضوع برای طی مراحل قانونی از سوی دبیر شورای عالی برای رئیس قوه ذی ربط و یا بالاترین مقام دستگاه ذی ربط به منظور فراهم نمودن تمهیدات لازم ارسال می‌گردد تا تمهیدات لازم را فراهم نماید.

تفسیر مصوبات شورای عالی و وضع مصوبات تفسیری در صلاحیت صحن شورای عالی است.

برای طرح مجدد هر مصوبه، لازم است حداقل شش ماه از زمان تصویب آن گذشته باشد. درصورت موافقت حداقل دوسوم اعضای شورای عالی با طرح مجدد، موضوع بدون رعایت شرط مذکور در شورای عالی مورد بررسی قرار می‌گیرد.

سخنگوی شورای عالی در راستای اطلاع رسانی و تبیین مصوبات شورای عالی؛ گزارشی از طرح توجیهی مصوبات و محتوای آنها را از طریق پایگاه اطلاع رسانی دبیرخانه، پایگاه های خبری، روزنامه های کثیرالانتشار، گفت و گوی رسانه ای و شرکت در برنامه های صداوسیما، نشست ها و میزگردهای تخصصی؛ به اطلاع افکار عمومی و جامعه فرهنگی و علمی کشور می رساند و درباره مسائل و رویدادهای مهم فرهنگی، اجتماعی و علمی و فناوری در عرصه های ملی و بین‏ المللی یا مناسبت های خاص؛ اعلامیه، بیانیه و فراخوان صادر می نماید.

شورای عالی به اقتضاء شرایط و به منظور تعامل فرهنگی، تبیین تصمیمات کلان فرهنگی نظام جمهوری اسلامی ایران و مسائل مهم فرهنگی و اجتماعی متاثر از نگاه های متفاوت و متعارض در جامعه برای افکار عمومی و تقویت همگرایی و هم افزایی در جبهه انقلاب اسلامی و ایجاد نظام معنایی و تقویت گفتمان انقلاب اسلامی، مواضع و نظرات خود را در قالب اعلامیه، بیانیه و فراخوان اعلام می نماید.

به منظور تمرکز جلسات شورای عالی بر مسائل اساسی و سیاست گذاری کلان، بررسی و تصویب موارد ارجاعی از سوی شورای عالی و ایفاء نقش قرارگاهی، شورایی تحت عنوان «شورای معین شورای عالی انقلاب فرهنگی» با عضویت تمامی اعضای شورای عالی به استثنای روسای قوای سه گانه؛ تشکیل می‌شود.

جلسات شورای معین با حضور حداقل ده نفر از اعضاء رسمیت می یابد و به ریاست دبیر شورای عالی برگزار می‌شود و در صورت عدم امکان حضور وی در جلسه، یک نفر از اعضای حقیقی شورای عالی به انتخاب وی، ریاست جلسه را بر عهده می‌گیرد.

جلسات شورای معین به صورت عادی یا فوق العاده، حداقل هفته ای یکبار تشکیل می‌شود و نحوه تعیین و بررسی دستور و اداره جلسات و سایر موارد پیش بینی نشده آن، همانند شورای عالی است.

اعتبار هر مصوبه شورای معین به احراز رای مثبت اکثریت اعضای حاضر در جلسه منوط می‌باشد؛ مشروط بر آنکه در هر حال تعداد آرای مثبت از هشت رای کمتر نباشد. در صورت تساوی تعداد آرای موافق و مخالف، رای رئیس جلسه مرجّح خواهد بود.

به منظور تقسیم کار ملی، راهبری، اجرایی سازی، هماهنگی، نظارت و ارزیابی و انسجام بخشی اجرای اسناد کلان و مهم شورای عالی و نیز تهیه و تامین دستور جلسه صحن شورای عالی و شورای معین، چهار ستاد راهبری و نظارت مشتمل بر: الف) «فرهنگی و اجتماعی»، ب) «تعلیم و تربیت»، ج) «خانواده و زنان» و د) «علم،فناوری و نوآوری» حسب تعریف بند 18 ماده 1 این آیین‌نامه و طبق آیین‌نامه مصوب زیر نظر دبیر شورای عالی در دبیرخانه تشکیل می‌شوند و هر یک از این ستادها دارای شورایی به شرح زیر خواهد بود: 1 - شورای هماهنگی نقشه مهندسی فرهنگی کشور به عنوان شورای ستاد راهبری و نظارت فرهنگی و اجتماعی به ریاست رئیس جمهور یا معاون اول ایشان 2 - شورای راهبری اجرای نقشه جامع علمی کشور به عنوان شورای ستاد راهبری و نظارت علم، فناوری و نوآوری به ریاست دبیر شورای عالی 3. شورای تحول و نوسازی نظام آموزشی به عنوان شورای ستاد راهبری و نظارت تعلیم و تربیت به ریاست دبیر شورای عالی 4. شورای فرهنگی و اجتماعی خانواده و زنان در نقش شورای ستاد راهبری و نظارت خانواده و زنان به ریاست رئیس شورای فرهنگی و اجتماعی خانواده و زنان

مصوبات شوراهای ستادهای راهبری و نظارت منحصراً در اجرای صلاحیت های مصرح در صدر ماده41، به تشخیص دبیر شورای عالی در خصوص مرجع ابلاغ و در چارچوب اسناد و مصوبات شورای عالی؛ به امضا دبیر شورای عالی (به استثناء شورای ستاد نقشه مهندسی فرهنگی کشور مطابق تبصره 1 ماده 41)، ابلاغ می‌گردد. سایر تصمیمات شوراهای مزبور، جهت تصویب به شورای عالی یا شورای معین پیشنهاد می‌شود.

اعضای حقیقی شورای عالی به انتخاب خود در دو شورا از چهار شورای مذکور در ماده 41 این آیین‌نامه عضویت داشته و با حق رای در جلسات آنها شرکت می نمایند. در صورت کثرت تقاضا برای عضویت در یک شورا، نظر دبیر شورای عالی ملاک تصمیم نهایی برای عضویت است.

شوراهای وابسته حسب تعریف بند 19 ماده 1 این آیین‌نامه و در چارچوب آن، زیر نظر دبیر شورای عالی تشکیل و فعالیت می نمایند و به منظور پرهیز از موازی کاری و حصول یکپارچگی در نظام فکری و تصمیم سازی، با ستاد ذی ربط خود به شرح ذیل ارتباط منقطع و موضوعی خواهند داشت. الف - شوراهای وابسته مرتبط با ستاد راهبری و نظارت فرهنگی و اجتماعی شامل: 1- شورای فرهنگ عمومی 2- شورای هنر 3- شورای توسعه فرهنگ قرآنی 4- کمیته فرهنگ و تمدن اسلام و ایران ب - شوراهای وابسته مرتبط با ستاد راهبری و نظارت علم، فناوری و نوآوری شامل: 1- هیات حمایت از کرسی های نظریه پردازی و مناظره 2- شورای تحول و ارتقاء علوم انسانی 3- شورای راهبردی علم، فناوری و نوآوری دفاعی‏- امنیتی

هیات عالی جذب اعضای هیات علمی دانشگاه ها و مراکز آموزشی و پژوهشی برابر آیین‌نامه مصوب، ذیل دبیرخانه فعالیت می نماید.

شورای تخصصی حوزوی به عنوان شورای مستقل ذیل دبیرخانه، با استفاده از ظرفیت حوزه های علمیه، پیشنهادهای راهبردی و راهبری را به شورای عالی و شورای معین ارائه می کند و با نظر به مبانی حکمی و احکام فقهی در جهت تامین ابعاد دینی دستور جلسات ستادهای راهبری و نظارت و شوراهای وابسته اعلام نظر می کند و راهبری و نظارت بر مصوبات محوله شورای عالی را بر عهده خواهد داشت.

کمیته منتخب تایید صلاحیت روسای دانشگاه ها و موسسات آموزش عالی به ریاست دبیر شورای عالی و برابر آیین‌نامه مصوب، فعالیت می نماید.

وزرا و روسای دستگاه هایی که طبق مفاد مصوبات شورای عالی؛ در شورای ستادهای راهبری و نظارت و شوراهای وابسته عضویت دارند، باید شخصاً در جلسات حضور یابند و حضور نماینده، جز برای ارائه نظر کارشناسی، قابل پذیرش و ملاک برای حدنصاب رسمیت جلسه و اعتبار رای نیست.

دعوت نامه، صورت جلسه و مصوبات شوراها و کمیته های ذکر شده در این فصل از سوی دبیرخانه آنها برای اعضای شورای عالی ارسال می‌گردد.

تصویب اسناد و مصوبات ملی صرفاً در صلاحیت شورای عالی م. ب.. ج - دبیرخانه

دبیرخانه زیرنظر دبیر شورای عالی است و وظیفه پشتیبانی علمی و پژوهشی و اداری - سازمانی شورای عالی، شورای معین، ستادهای راهبری و نظارت و شوراهای وابسته ذیل دبیرخانه و تمهید و تامین سازوکار لازم رصد و پایش، تدوین و تدارک دستور جلسات، هماهنگی، راهبری، اجرایی سازی، نظارت و ارزیابی و پیگیری اجرایی شدن مصوبات، جلب مشارکت های مردمی، شبکه های نخبگانی و تشکل های مردمی در عرصه حکمرانی فرهنگی، گفتمان سازی، اطلاع رسانی و ارتباطات رسانه ای شورای عالی را بر عهده دارد.

این آیین‌نامه با یک مقدمه در 5 فصل، 52 ماده و 41 تبصره در جلسه 889 شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب رسید و از تاریخ ابلاغ آن، کلیه آیین‌نامه ها و مقررات مغایر از جمله آیین‌نامه مصوب جلسه 182 شورای معین (بر اساس تفویض جلسه 633 شورای عالی انقلاب فرهنگی)، ملغی می‌گردد. سید ابراهیم رئیسی رئیس جمهور و رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی