موادِ قانون
27 ماده
دراین آیین نامه اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می روند:
الف قانون: قانون هوای پاک مصوب 1396 .
ب سازمان: سازمان حفاظت محیط زیست.
پ شهرهای دارای اولویت: شهرهای واجد شرایط برنامه ریزی ویژه جهت کاهش آلودگی هوا شامل تهران، کرج، مشهد، شیراز، اصفهان، تبریز، اراک و اهواز.
وزارت نفت موظف است بر اساس جدول زیر نسبت به تامین و عرضه سوخت خودرو در سراسر کشور اقدام کند: نوع سوخت از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه از 1 / 12 / 1397 از 1 / 7 / 1398 بنزین یورو4 (28) میلیون لیتر در روز (40) میلیون لیتر در روز (70) میلیون لیتر در روز نفت – گاز یورو4 (28) میلیون لیتر در روز (40) میلیون لیتر در روز (55) میلیون لیتر در روز
سازمان ملی استاندارد ایران موظف است ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه نسبت به تدوین استاندارد ملی سوخت گاز طبیعی و ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه نسبت به تدوین استاندارد ملی روغن موتور اقدام و مراحل اجباری شدن آن را از ابتدای سال 1400 از طریق شورای عالی استاندارد پیگیری کند.
برنامه زمانی اعمال استاندارد آلایندگی خودروها، موتورسیکلت ها و وسایل نقلیه غیرجاده ای تولید داخل و وارداتی به شرح جدول زیر تعیین می شود: ردیف نوع خودرو تولید داخل یا وارداتی استاندارد آلایندگی تاریخ اجرا 1 خودروهای غیردیزلی (بنزینی، قوای محرکه ترکیبی (هیبریدی)، گازسوز سبک و سنگین و دوگانه سوز و ...) تولید داخل و وارداتی یورو (5) در حال اجرا یورو (6) 1406/1/1 2 خودروهای دیزلی تولید داخل یورو (6)، ایایوی، یورو (5) به همراه صافی (فیلتر) جاذب ذرات (نصب صرفا کارخانه ای) 1403/1/1 وارداتی در حال اجرا 3 موتورسیکلت تولید داخل یورو 4 در حال اجرا یورو 5 1404/1/1 وارداتی یورو 5 از زمان ابلاغ 4 ماشین آلات غیرجاده ای (صرفا تراکتور) تولید داخل استیج (3) ا ی 1403/1/1 وارداتی استیج (3) بی 1403/1/1
سازمان موظف است ظرف یک سال از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه فرایند آزمون های تأیید نوع و تطابق تولید را بروزرسانی کند. تأییدیه آزمون های آلایندگی در صورتی معتبر است که توسط آزمایشگاه ها و مراکز آزمون داخلی و خارجی مورد تأیید سازمان انجام شده باشد. سازمان موظف است فرایند صدور تأییدیه حدود مجاز آلایندگی را به صورت ماشینی (مکانیزه) و از طریق درگاه اینترنتی انجام دهد.
سازمان موظف است به منظور اطمینان از احراز صحت همه بخش های فرایند تأیید حدود مجاز آلایندگی، نسبت به نمونه برداری و انجام آزمون های تطابق تولید اقدام کند. عدم احراز حدود مجاز آلایندگی، منجر به توقف تولید، توقف شماره گذاری و اجرای مجدد ضوابط آلایندگی می شود.
سازمان ملی استاندارد ایران موظف است ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه نسبت به تدوین و ابلاغ استاندارد مشخصات و ویژگی های تجهیزات کاهش آلایندگی خودرویی شامل واکنش گر سه راهه، پالایش گر (فیلتر)های جاذب دوده، انتخابی کاهنده اکسیدهای نیتروژن، حذف آمونیاک و اکسیداسیون دیزل و همه افزودنی های این تجهیزات مانند محلول رقیق آمونیاک (محلول ادبلو) و افزودنی های پالایش گر (فیلتر)های دوده اقدام و مراحل اجباری شدن آن را از طریق شورای عالی استاندارد پیگیری کند.
وزارت صنعت، معدن و تجارت موظف است میزان حقوق ورودی خودروهای پایه گازسوز، برقی و تمام هیبریدی و اجزا و قطعات مربوط را به صورت سالانه با حداقل تعرفه ممکن جهت تصویب به هیأت وزیران ارایه کند.
وزارت نفت موظف است ضمن برنامه ریزی برای توسعه استفاده از خودروهای گازسوز، قیمت سوخت گاز خودروهای گازسوز را به نحوی به مراجع ذی ربط قیمت گذاری پیشنهاد کند که مزیت نسبی استفاده از سوخت گاز نسبت به سوخت مایع به میزان مؤثری حفظ شود.
نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران موظف است تمهیدات لازم برای ثبت اطلاعات نوع خودرو، سوخت خودرو، سطح استاندارد آلایندگی در زمان ساخت، تجهیزات خاص پایش (کنترل) آلایندگی نظیر پالایش گر (فیلتر)های دوده و کاهنده اکسیدهای نیتروژن و نصب تجهیزات جدید پایش (کنترل) آلایندگی (رتروفیت) را بر اساس اعلام سازمان به نحوی اعمال کند که اطلاعات مذکور در سامانه یکپارچه معاینه فنی ایران (سیمفا) قابل دسترسی باشد.
شماره گذاری موتورسیکلت بنزینی منوط به اسقاط یک دستگاه موتورسیکلت است. موتورسیکلت های برقی از شرط اسقاط معاف هستند.
تولیدکنندگان و واردکنندگان موتورسیکلت از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه موظفند ده درصد (10%) سبد محصولات هر دوره سه ماهه خود را بر مبنای تعداد تولید، به موتورسیکلت برقی اختصاص دهند و در صورت عدم امکان، به ازای شماره گذاری هر دستگاه موتورسیکلت از میزان ده درصد (10%) مذکور، سه دستگاه موتورسیکلت فرسوده از رده خارج کنند.
صدور مجوز جدید برای شرکت های حمل و نقل پیک موتوری منوط به برقی بودن کل ناوگان موتورسیکلت مورد استفاده آنها در شهرهای دارای اولویت است. همچنین تمدید مجوز شرکت های حمل و نقل پیک موتوری موجود از ابتدای سال 1399 مشمول حکم این ماده می شود.
دستگاه های موضوع ماده (5) قانون مدیریت خدمات کشوری - مصوب 1386 - موظفند تا پایان سال 1397 کلیه ناوگان موتورسیکلت ملکی شهری خود را در شهرهای دارای اولویت به موتورسیکلت برقی تبدیل کنند. وسایل نقلیه امدادی موضوع بند (100) ماده (1) آیین نامه راهنمایی و رانندگی موضوع تصویب نامه شماره 20873 / ت29169هـ مورخ 8 / 4 / 1384 و اصلاحات بعدی آن از شمول این ماده مستثنی هستند.
حدود مجاز معاینه فنی کلیه وسایل نقلیه به تفکیک نوع خودرو، سوخت و تجهیزات کاهنده آلایندگی توسط سازمان و با اخذ نظر از وزارتخانه های صنعت، معدن و تجارت، راه و شهرسازی و کشور تعیین می شود.
- وزارت نفت از طریق شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی ایران موظف است با استفاده از ظرفیت بخش خصوصی و با رعایت قانون حداکثر استفاده از توان تولیدی و خدماتی کشور و حمایت از کالای ایرانی - مصوب 1398- نسبت به تکمیل طرح کهاب (کاهش، هدایت، انتقال و بازیافت بخارات بنزین) در کلیه مبادی مربوط، اعم از انبارهای نفت، جایگاه های عرضه سوخت بنزین و نفتکش ها با رعایت بندهای زیر اقدام کند:
کلیه دستگاه های اجرایی موضوع ماده (5) قانون مدیریت خدمات کشوری در تهران از ابتدای سال 1398 و در دیگر شهرهای دارای اولویت از ابتدای سال 1399، در صورت نیاز به استفاده از وسایل نقلیه نیمه سنگین و سنگین اعم از خرید موردی یا خرید در قالب قرارداد پیمانکاری ملزم به استفاده از وسایل نقلیه دیزلی با عمر کمتر از پنج سال، دیزلی دارای پالایشگر (فیلتر) دوده استاندارد، گازسوز یا برقی هستند.
سازمان ملی استاندارد ایران موظف است ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه نسبت به تدوین استاندارد ملی راهبری و نگهداری ایستگاه های پایش آلودگی هوا شامل همه آلاینده های معیار، آزمایشگاه مرجع برای صحت سنجی (کالیبراسیون) گازهای مرجع و تجهیزات مربوط اقدام و مراحل اجباری شدن آن را از طریق شورای عالی استاندارد پیگیری کند.
سازمان ملی استاندارد ایران موظف است با همکاری سازمان و سازمان هواشناسی کشور ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه نسبت به تهیه فهرست تجهیزات مورد تأیید برای پایش آلودگی هوا و اطلاع رسانی آن در درگاه اینترنتی سازمان ملی استاندارد ایران اقدام و فهرست مذکور را به صورت سالانه بروزرسانی کند. تأمین هرگونه تجهیزات پایش آلایندگی هوا خارج از فهرست مذکور توسط دستگاه هایی که به نحوی از بودجه عمومی یا کمک های دولتی استفاده می کنند، ممنوع است.
به منظور هم افزایی در بهره برداری از دستگاه های سنجش آلودگی هوا، کلیه دستگاه های اجرایی و شهرداری های دارای دستگاه های مذکور موظفند ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه امکان دسترسی برخط اطلاعات و خروجی های دستگاه های مذکور را به صورت تعاملات الکترونیکی (وب سرویس) و از طریق شبکه ملی پایش آلودگی هوا فراهم کنند. سازمان موظف است ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه شبکه ملی پایش موضوع این ماده را در آن سازمان ایجاد کند. کارگروهی با مسئولیت سازمان و عضویت وزارتخانه های ارتباطات و فناوری اطلاعات، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، راه و شهرسازی (سازمان هواشناسی کشور) و کشور و مسئولیت هماهنگی های اجرایی لازم به منظور استفاده بهینه از امکانات موجود در کشور در خصوص موضوع این ماده را بر عهده دارد.
سازمان موظف است اقدامات لازم برای برخط کردن داده های آلودگی هوای کل کشور و اطلاع رسانی عمومی از جمله از طریق درگاه اینترنتی را ظرف یک سال انجام دهد.
وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی موظف است برآورد سالانه تخمین هزینه های مستقیم آلودگی هوا در خصوص بیماری ها و مرگ و میرهای منتسب به آلودگی هوا را به تفکیک آلاینده های معیار و شهرهای دارای اولویت کشور منتشر کند.
( )
1 – شرکت های پالایش نفت مکلفند با اجرای طرح های ارتقاء کیفیت نفت کوره، از سال 1406 نسبت به تولید نفت کوره مطابق استاندارد ملی اقدام نمایند.
2 – وزارت نیرو مکلف است با همکاری سازمان برنامه و بودجه کشور و وزارت نفت، با استفاده از ظرفیت ماده (12) قانون رفع موانع تولید رقابت پذیر و ارتقای نظام مالی کشور – مصوب 1394 ، با تصویب شورای اقتصاد از طریق افزایش ظرفیت نیروگاه های تجدیدپذیر، از سال 1403 سالانه مصرف نفت کوره را در نیروگاه های کشور نسبت به عملکرد سال 1401 به میزان ده درصد (10%) کاهش دهد.
3 – وزارتخانه های نفت و نیرو مکلفند حسب مورد برنامه زمان بندی اجرای طرح های ارتقاء کیفیت نفت کوره پالایشگاه ها مطابق استاندارد ملی و افزایش ظرفیت نیروگاه های تجدیدپذیر را حداکثر ظرف دو ماه از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه به تأیید سازمان حفاظت محیط زیست برسانند.
سازمان موظف است نسبت به تولید سیاهه انتشار آلاینده های هوا در شهرهای دارای اولویت، اقدام و نتیجه را تا پایان شهریورماه سال 1398 به صورت سامانه پویا با قابلیت بروزرسانی ارایه کند.
وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی موظفند تا پایان سال تحصیلی 1398 1397 حسب مورد و با همکاری سازمان نسبت به ایجاد و ساماندهی رشته ها و گرایش های مرتبط با آلودگی هوا با هدف تربیت متخصص مورد نیاز در پایش آلودگی هوا و امور مرتبط اقدام کنند.
وزارت علوم، تحقیقات و فناوری موظف است ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این تصویب نامه با همکاری سازمان و سازمان ملی استاندارد ایران دستورالعمل اجرایی بهره گیری کامل از خدمات آزمایشگاه های تخصصی عضو شبکه آزمایشگاه های علمی ایران (شاعا) را برای پایش و ارزیابی کیفیت هوا و منابع انتشار آلودگی هوا به نحوی تدوین کند که نیاز به آزمایشگاه های خارج از کشور در این خصوص برطرف شود.
مسئولیت نظارت بر اجرای این آیین نامه بر عهده سازمان بوده و سازمان موظف است گزارش نحوه اجرا و عملکرد این آیین نامه را در مقاطع زمانی شش ماهه به دفتر هیات دولت ارایه کند.