قراردادهای ساخت، پیمانکاری، مهندسی و مدلهای فیدیک
قرارداد پیشراهاندازی و راهاندازی تأسیسات
آزمونهای سرد، تستهای زیر بار، تطبیق تنظیمات و آغاز بهرهبرداری آزمایشی کارخانه
⚠ در دستِ بهبودی
متنِ قرارداد
ماده ۱ – طرفین، نمایندگی و اقامتگاه قانونی
این قرارداد در تاریخ [تاریخ انعقاد قرارداد]، در شهر [شهر محل انعقاد]، توسط و بین طرفین زیر منعقر گردید و هر یک با امضای این سند، اقامتگاه قانونی خود را به عنوان محل ابلاغ کلیه اوراق رسمی، اخطاریهها و مکاتبات پذیرفته و متعهد شدند در صورت تغییر آن، مراتب را ظرف مدت [۵] روز کتباً به طرف مقابل اعلام نمایند.
۱-۱- کارفرما: شرکت [نام شرکت کارفرما] به شماره ثبت [شماره ثبت] و شناسه ملی [شناسه ملی]، به نمایندگی آقای/خانم [نام نماینده کارفرما] دارای کد ملی [کد ملی نماینده] به سمت [سمت نماینده]، به نشانی: [نشانی کامل کارفرما]، شماره تلفن: [تلفن] و دورنگار: [دورنگار] که از این پس در این قرارداد «کارفرما» نامیده میشود.
۱-۲- پیمانکار: شرکت [نام شرکت پیمانکار] به شماره ثبت [شماره ثبت] و شناسه ملی [شناسه ملی]، به نمایندگی آقای/خانم [نام نماینده پیمانکار] دارای کد ملی [کد ملی نماینده] به سمت [سمت نماینده]، به نشانی: [نشانی کامل پیمانکار]، شماره تلفن: [تلفن] و دورنگار: [دورنگار] که از این پس در این قرارداد «پیمانکار» نامیده میشود.
۱-۳- نمایندگان معرفیشده از سوی هر یک از طرفین دارای اختیار تام جهت ابلاغ، دریافت مکاتبات و هماهنگیهای اجرایی بوده و تغییر آنان مستلزم ارسال اطلاعیه کتبی به طرف دیگر خواهد بود.
۱-۴- تبصره: کلیه مکاتبات رسمی طرفین به نشانیهای مندرج در این ماده ارسال شده و پس از تحویل، ابلاغشده تلقی میگردد؛ ابلاغ از طریق پست سفارشی، دورنگار با تأییدیه ارسال یا پیامرسانهای رسمی مورد توافق با رعایت اصول اثبات، معتبر خواهد بود.
ماده ۲ – تعاریف و تفسیر (از جمله: پیشراهاندازی، آزمون سرد، Ready for Commissioning، راهاندازی، استارتآپ، تست زیر بار، آزمون عملکرد، بهرهبرداری آزمایشی، تکمیل مکانیکی، Punch List، تحویل موقت/پذیرش موقت، تحویل قطعی/پذیرش نهایی، نقص اساسی، روز، سایت، مهندس/ناظر، مدارک as-built، سیستم، بسته سیستم) + سلسلهمراتب اسناد
اصطلاحات تخصصی و حقوقی مندرج در این قرارداد، صرفنظر از کاربرد عرفی آنها، دارای تعاریف مشروح زیر بوده و در تفسیر مفاد این قرارداد و پیوستهای آن ملاک عمل خواهند بود.
۲-۱- پیشراهاندازی (Pre-commissioning): مجموعه عملیات بازرسی، تستهای بدون بار، شستشو، purging، کالیبراسیون و انطباق تجهیزات که پس از تکمیل مکانیکی و پیش از ورود مواد یا انرژی انجام میشود تا آمادهسازی سیستم برای آزمون سرد احراز گردد.
۲-۲- آزمون سرد (Cold Test): تست تجهیزات و سیستمها با استفاده از سیالات غیرحساس یا بدون تزریق خوراک واقعی به منظور سنجش عملکرد مکانیکی و الکتریکی در شرایط ایستا یا گردش مکانیکی.
۲-۳- آماده برای راهاندازی (Ready for Commissioning): وضعیتی که در آن کلیه فعالیتهای تکمیل مکانیکی و پیشراهاندازی به اتمام رسیده، گواهیهای مربوطه صادر شده و سیستم آماده انجام راهاندازی میگردد.
۲-۴- راهاندازی (Commissioning) و استارتآپ (Start-up): فرآیند راهاندازی سیستمها، تزریق اولیه خوراک یا یوتیلیتی، تنظیم پارامترهای فرآیندی و دستیابی به شرایط پایدار عملیاتی مطابق با استانداردهای طراحی.
۲-۵- تست زیر بار (Load Test): بهرهبرداری آزمایشی از تجهیزات و واحدها تحت شرایط عملیاتی واقعی یا بار نامی به منظور اطمینان از پایداری و کارکرد صحیح سیستم.
۲-۶- آزمون عملکرد (Performance Test): تست رسمی و نهایی برای سنجش ظرفیت، کیفیت محصول، مصرف انرژی و سایر تضمینهای فنی مندرج در قرارداد که تحت نظارت مهندس انجام میشود.
۲-۷- بهرهبرداری آزمایشی (Trial Operation): دوره زمانی مشخص پس از راهاندازی موفقیتآمیز که واحد تحت راهبری یا نظارت پیمانکار به صورت پیوسته کار میکند.
۲-۸- تکمیل مکانیکی (Mechanical Completion): وضعیتی که در آن عملیات نصب، مونتاژ، تستهای کارگاهی و ایمنی تجهیزات به اتمام رسیده و واحد آماده ورود به مرحله پیشراهاندازی است.
۲-۹- فهرست نواقص (Punch List): صورتجلسه حاوی کارهای باقیمانده جزئی یا نقایص غیربحرانی که مانع بهرهبرداری ایمن نبوده اما باید در مهلت مقرر برطرف شوند.
۲-۱۰- پذیرش موقت (Provisional Acceptance): تأییدیه کتبی صادر شده توسط کارفرما مبنی بر اتمام موفقیتآمیز آزمون عملکرد و آغاز دوره تضمین.
۲-۱۱- پذیرش نهایی (Final Acceptance): تأییدیه نهایی پس از انقضای دوره رفع نقص و احراز حسن انجام تعهدات پیمانکار در رفع کلیه نقایص احتمالی.
۲-۱۲- نقص اساسی (Major Defect): هرگونه ایراد یا عیب فنی که مانع بهرهبرداری ایمن، مستمر یا دستیابی به ظرفیت نامی واحد گردد.
۲-۳- روز (Day): روز تقویمی بر اساس تقویم رسمی جمهوری اسلامی ایران مگر آنکه صراحتاً به روز کاری اشاره شده باشد.
۲-۱۴- سایت (Site): محدوده جغرافیایی اختصاصیافته توسط کارفرما جهت اجرای پروژه و نصب تأسیسات.
۲-۱۵- مهندس/ناظر (Engineer/Supervisor): شخص حقیقی یا حقوقی معرفیشده از سوی کارفرما که نظارت بر حسن اجرای قرارداد را بر عهده دارد.
۲-۱۶- مدارک As-Built: نقشهها و اسناد مهندسی نهایی منعکسکننده وضعیت واقعی ساخت و نصب تأسیسات.
۲-۱۷- سیستم و بسته سیستم (System & Package): مجموعه یکپارچهای از تجهیزات و لولهکشیها که به صورت مستقل قابلیت پیشراهاندازی و راهاندازی دارند.
۲-۱۸- سلسلهمراتب اسناد: در صورت بروز هرگونه تعارض میان مفاد این قرارداد و پیوستهای آن، اولویت اعتبار به ترتیب با متن قرارداد، شرایط عمومی، پیوست محدوده خدمات، برنامه زمانبندی و سایر پیوستها خواهد بود.
۲-۱۹- تبصره: هرگونه تفسیر مفاد قرارداد باید به گونهای باشد که روح کلی توافق و تعادل میان حقوق و تکالیف طرفین حفظ گردد.
ماده ۳ – موضوع و محدوده خدمات (با ارجاع به پیوست محدوده؛ مستثنیات)
موضوع این قرارداد عبارت است از ارائه خدمات مهندسی، تأمین، پیشراهاندازی، راهاندازی، انجام آزمونهای سرد و گرم، تستهای زیر بار، آزمون عملکرد و نظارت بر بهرهبرداری آزمایشی تأسیسات و کارخانه موضوع قرارداد مطابق با مشخصات فنی مندرج در پیوستهای مربوطه.
۳-۱- محدوده دقیق خدمات پیمانکار شامل کلیه فعالیتهای ذکر شده در «پیوست شماره [۱]» (محدوده خدمات و شکست سیستمها) بوده و پیمانکار ملزم به اجرای کامل آنها بر اساس استانداردهای فنی و مهندسی میباشد.
۳-۲- مستثنیات این قرارداد و اقلامی که خارج از تعهدات پیمانکار است، منحصراً مواردی است که به صراحت در بند مستثنیات پیوست محدوده خدمات ذکر شده و تأمین آنها بر عهده کارفرما یا سایر پیمانکاران میباشد.
۳-۳- پیمانکار اقرار مینماید که مطالعات اولیه، بازدیدهای سایت و بررسی اسناد فنی را انجام داده و محدوده خدمات را به طور کامل درک نموده است و هیچگونه ادعایی تحت عنوان ناآگاهی از شرایط سایت یا حجم کار پذیرفته نخواهد شد.
۳-۴- هرگونه تغییر در محدوده خدمات به جز آنچه در مواد مربوط به تغییرات ذکر شده، ممنوع بوده و مستلزم توافق کتبی طرفین در قالب الحاقیه خواهد بود.
۳-۵- تبصره: خدمات راهاندازی شامل تأمین کلیه نیروی انسانی متخصص، ابزار دقیق اختصاصی تست، رویههای اجرایی و نظارت مستمر تا زمان تحویل موقت خواهد بود.
ماده ۴ – اسناد قرارداد و تقدم آنها
این قرارداد مجموعهای یکپارچه بوده و اسناد تشکیلدهنده آن مکمل یکدیگر محسوب میشوند؛ به طوری که مفاد هر یک از اسناد تکمیلکننده سایر اسناد به شمار میرود.
۴-۱- اسناد این قرارداد به ترتیب تقدم اعتبار شامل موارد زیر است: الف) موافقتنامه اصلی قرارداد و الحاقیههای احتمالی آتی؛ ب) شرایط خصوصی قرارداد؛ ج) شرایط عمومی قرارداد؛ د) پیوست محدوده خدمات و مشخصات فنی (پیوست شماره [۱])؛ هـ) برنامه زمانبندی کلی و تفصیلی (پیوست شماره [۲])؛ و) جدول قیمتها و نحوه پرداخت (پیوست شماره [۳]).
۴-۲- در صورت بروز هرگونه تناقض، ابهام یا مغایرت میان مفاد اسناد مختلف قرارداد، سند دارای تقدم (به شرح بند ۴-۱) بر سند مؤخر ترجیح داشته و ملاک عمل قرار خواهد گرفت.
۴-۳- پیمانکار موظف است به محض مشاهده هرگونه تناقض یا ابهام در اسناد قرارداد، مراتب را فوراً و به صورت کتبی به کارفرما یا مهندس اعلام نموده تا دستورالعمل رفع ابهام صادر شود.
۴-۴- نامطمئن
۴-۵- تبصره: مکاتبات اداری و صورتجلسات اجرایی که صراحتاً به عنوان اصلاحیه قرارداد تنظیم نشده باشند، به هیچ عنوان نمیتوانند مفاد اسناد اصلی قرارداد را تغییر دهند یا لغو کنند.
ماده ۵ – مدت، برنامه، مایلاستونها، تمدید مجاز مدت (تأخیر کارفرما، تأخیر تأمین خوراک/یوتیلیتی، تغییرات، قوه قاهره)
مدت اجرای این قرارداد از تاریخ انعقاد یا تاریخ ابلاغ شروع کار (هر کدام مؤخر باشد) آغاز شده و تا زمان اتمام کامل تعهدات و صدور گواهی پذیرش موقت به مدت [تعداد ماهها یا روزها] ماه/روز شمسی ادامه خواهد داشت.
۵-۱- برنامه زمانبندی تفصیلی پروژه توسط پیمانکار تهیه شده و پس از تأیید کارفرما و مهندس به عنوان مبنای ارزیابی پیشرفت کار شناخته میشود؛ این برنامه شامل مایلاستونهای کلیدی از جمله تکمیل مکانیکی، پیشراهاندازی، راهاندازی و آزمون عملکرد خواهد بود.
۵-۲- در صورت بروز تأخیر ناشی از قصور یا عدم انجام تعهدات کارفرما (از جمله تاخیر در تحویل زمین، تأمین بهموقع خوراک، مواد اولیه یا یوتیلیتیهای پیششرط)، مدت اجرای قرارداد بهتناسب و به درخواست کتبی پیمانکار تمدید خواهد شد.
۵-۳- اعمال تغییرات در محدوده خدمات که مستلزم صرف زمان اضافی باشد، پس از تأیید مهندس، موجب تمدید مجاز مدت قرارداد بر اساس توافق کتبی طرفین خواهد شد.
۵-۴- وقوع حوادث قهریه (قوه قاهره) مطابق با ماده مربوطه در این قرارداد، میتواند موجب تعلیق تکالیف و تمدید مدت قرارداد معادل زمان ماندگاری وضعیت قوه قاهره گردد.
۵-۵- تمدید مدت قرارداد منحصراً مشروط به درخواست کتبی پیمانکار ظرف مدت [۱۵] روز از تاریخ بروز رویداد تأخیرآفرین و تأیید کارفرما یا مهندس میباشد و تأخیرات ناشی از تقصیر پیمانکار مشمول تمدید مدت نخواهد بود.
۵-۶- تبصره: پیمانکار موظف است در صورت بروز هرگونه خطر تأخیر، اقدامات لازم را جهت جبران عقبافتادگیها و بازگرداندن پروژه به برنامه زمانبندی (Recovery Schedule) انجام دهد بدون اینکه هزینه اضافهای به کارفرما تحمیل شود.
ماده ۶ – مبلغ، نحوه پرداخت، پیشپرداخت، کسور قانونی، تعدیل/ارز، توقف پرداخت
۱-۶- مبلغ کل قرارداد معادل [ ] ریال/ارز خارجی است که بر اساس جدول پیوست شماره [ ] و متناسب با تحقق مایلاستونهای راهاندازی و تأیید ناظر پرداخت میگردد.
۲-۶- کارفرما متعهد است مبلغ [ ] درصد از مبلغ کل قرارداد را به عنوان پیشپرداخت در قبال اخذ ضمانتنامه بانکی معتبر و غیرمشروط از پیمانکار پرداخت نماید.
۳-۶- کلیه پرداختها پس از کسر کسورات قانونی شامل مالیات بر ارزش افزوده، مالیات تکلیفی و بیمه تأمین اجتماعی (موضوع ماده ۳۸ قانون تأمین اجتماعی) و سایر عوارض قانونی صورت میپذیرد.
۴-۶- در صورت تأخیر غیرموجه کارفرما در پرداخت صورتوضعیتهای تأییدشده بیش از [ ] روز، پیمانکار حق دارد با اخطار کتبی [ ] روزه، عملیات را متوقف نماید و کارفرما مسئول کلیه هزینههای ناشی از این توقف خواهد بود.
۵-۶- هرگونه تعدیل در مبلغ قرارداد صرفاً در صورت تغییر در محدوده خدمات (Variation) و با توافق کتبی طرفین و بر اساس نرخهای توافقشده در پیوست [ ] اعمال خواهد شد.
تبصره: پرداختهای ارزی منوط به تأمین ارز توسط کارفرما و رعایت مقررات ارزی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران است و در صورت عدم امکان تأمین، معادل ریالی آن به نرخ روز پرداخت خواهد شد.
ماده ۷ – تعهدات پیمانکار
۱-۷- پیمانکار موظف است روشهای اجرایی (Method Statements) و رویههای عملیاتی راهاندازی را حداقل [ ] روز پیش از آغاز عملیات تهیه و به تأیید ناظر برساند.
۲-۷- پیمانکار مکلف است کلیه مجوزهای کار (Permits to Work) را مطابق با استانداردهای ایمنی سایت و رویههای HSE کارفرما اخذ و مدیریت نماید.
۳-۷- تأمین نیروی انسانی متخصص، ابزار دقیق کالیبرهشده و تجهیزات تست مورد نیاز برای انجام کلیه آزمونهای پیشراهاندازی و راهاندازی بر عهده پیمانکار است.
۴-۷- پیمانکار موظف است هماهنگیهای لازم با سازندگان تجهیزات (Vendors) را جهت حضور در سایت و نظارت بر راهاندازی تجهیزات حساس به عمل آورد.
۵-۷- پیمانکار مکلف است نتایج کلیه تستها را ثبت و گزارشهای روزانه و هفتگی پیشرفت کار را به صورت مکتوب به کارفرما ارائه نماید.
۶-۷- مدیریت و رفع کلیه موارد مندرج در لیست نواقص (Punch List) تا پیش از تحویل موقت، از تعهدات مستقیم پیمانکار است.
۷-۷- پیمانکار مسئولیت کامل ایمنی فرآیندی (Process Safety) در حین عملیات را بر عهده داشته و باید پروتکلهای توقف اضطراری (Emergency Shutdown) را به طور کامل پیادهسازی نماید.
تبصره: تأیید رویهها توسط کارفرما یا ناظر، به هیچ وجه رافع مسئولیتهای فنی و حقوقی پیمانکار در قبال صحت عملکرد سیستمها نخواهد بود.
ماده ۸ – تعهدات کارفرما
۱-۸- کارفرما متعهد است دسترسی کامل و بدون مانع به سایت و تأسیسات را برای پیمانکار فراهم نماید.
۲-۸- تأمین خوراک، مواد شیمیایی، یوتیلیتی (برق، آب، بخار، گاز) با مشخصات فنی و فشار/دمای مورد نیاز برای راهاندازی، بر عهده کارفرما است.
۳-۸- کارفرما موظف است کلیه مجوزهای قانونی لازم برای بهرهبرداری از تأسیسات را از مراجع ذیصلاح اخذ نماید.
۴-۸- کارفرما باید نیروی بهرهبردار (Operator) کافی و آموزشدیده را جهت همکاری با پیمانکار در دوره راهاندازی در اختیار قرار دهد.
۵-۸- کارفرما متعهد است درخواستها و استعلامهای پیمانکار را در مهلت مقرر در پیوست [ ] بررسی و پاسخ دهد تا از توقف عملیات جلوگیری شود.
۶-۸- کارفرما نباید با دخالتهای غیرفنی یا تغییرات مکرر در دستورالعملها، موجب اخلال در فرآیند راهاندازی و ایمنی سایت گردد.
تبصره: در صورت عدم تأمین خوراک یا یوتیلیتی توسط کارفرما، مدت قرارداد به میزان تأخیر ایجادشده تمدید و هزینههای مازاد پیمانکار بر اساس توافق طرفین محاسبه و پرداخت میگردد.
ماده ۹ – سازمان کار، نماینده مقیم، ناظر، بازرس شخص ثالث و حدود اختیار
۱-۹- پیمانکار موظف است یک نماینده مقیم تامالاختیار با سابقه مرتبط جهت مدیریت عملیات در سایت مستقر نماید.
۲-۹- کارفرما میتواند یک ناظر یا مشاور فنی جهت نظارت بر حسن اجرای قرارداد تعیین نماید که تصمیمات وی در چارچوب اسناد قرارداد برای پیمانکار لازمالاجرا است.
۳-۹- بازرس شخص ثالث (Third Party Inspector) در صورت نیاز، مسئولیت بازرسی و تأیید انطباق تجهیزات با استانداردهای فنی را بر عهده خواهد داشت.
۴-۹- ناظر یا نماینده کارفرما حق دارد از ورود هرگونه نیروی فاقد صلاحیت یا تجهیزات غیراستاندارد به سایت جلوگیری به عمل آورد.
۵-۹- حدود اختیارات ناظر محدود به نظارت بر انطباق عملیات با اسناد قرارداد است و وی حق تغییر در محدوده قرارداد یا دستور توقف بیمورد را ندارد.
۶-۹- هرگونه اختلاف نظر بین پیمانکار و ناظر باید در اسرع وقت به مدیریت ارشد طرفین جهت حلوفصل ارجاع گردد.
تبصره: تغییر نماینده مقیم پیمانکار منوط به تأیید کتبی کارفرما است و پیمانکار باید جایگزینی با صلاحیت حداقل برابر با نفر قبلی معرفی نماید.
ماده ۱۰ – مدارک، رویههای آزمون، تأیید رویه قبل از اجرا
۱-۱۰- پیمانکار موظف است کلیه مدارک فنی، نقشههای As-built و رویههای آزمون را مطابق با استانداردهای بینالمللی و پیوستهای قرارداد تهیه نماید.
۲-۱۰- تمامی رویههای آزمون (Test Procedures) باید حداقل [ ] روز قبل از اجرا به تأیید ناظر برسد.
۳-۱۰- تأیید رویهها توسط کارفرما یا ناظر، صرفاً به معنای انطباق کلی با الزامات قرارداد است و به هیچ عنوان رافع مسئولیت پیمانکار در قبال صحت، دقت و ایمنی عملیات نیست.
۴-۱۰- پیمانکار مسئولیت کامل هرگونه خسارت ناشی از اجرای رویههای تأییدشدهای که دارای نقص فنی یا ایمنی بوده است را بر عهده دارد.
۵-۱۰- در صورت نیاز به اصلاح رویهها در حین اجرا، پیمانکار باید بلافاصله مراتب را به ناظر اعلام و پس از تأیید کتبی، اصلاحات را اعمال نماید.
۶-۱۰- کلیه مدارک نهایی باید پیش از تحویل موقت به صورت نسخههای چاپی و دیجیتال به کارفرما تحویل گردد.
تبصره: تأیید رویه توسط کارفرما، مسئولیت پیمانکار را در قبال دستیابی به نتایج عملکردی تضمینشده (Performance Guarantees) سلب نمینماید.
ماده ۱۱ – پیشراهاندازی و آزمونهای سرد
۱-۱۱- پیمانکار موظف است پس از تکمیل مکانیکی هر سیستم یا زیرسیستم، عملیات پیشراهاندازی شامل بازرسیهای چشمی، تستهای غیرمخرب، تستهای فشار، تستهای الکتریکی و کالیبراسیون ابزار دقیق را مطابق با رویههای مصوب و استانداردهای فنی مندرج در پیوستها به انجام رساند.
۲-۱۱- آزمونهای سرد باید بدون ورود سیال فرآیندی (خوراک) و با استفاده از سیالات خنثی یا هوا انجام پذیرد تا اطمینان حاصل شود که تجهیزات، لولهکشیها و سیستمهای کنترل در شرایط ایمن و مطابق با طراحی قرار دارند.
۳-۱۱- پیمانکار مکلف است نتایج حاصل از تمامی آزمونهای سرد را در قالب گزارشهای فنی ثبت و به تأیید ناظر برساند؛ هرگونه نقص یا عدم انطباق مشاهده شده در این مرحله باید بلافاصله توسط پیمانکار و با هزینه وی رفع گردد.
۴-۱۱- صدور «گواهی اتمام پیشراهاندازی» برای هر سیستم، منوط به تأیید نهایی ناظر مبنی بر تکمیل تمامی فعالیتهای این مرحله و رفع کلیه نواقص (Punch List) مرتبط است.
تبصره: صدور گواهی اتمام پیشراهاندازی به معنای پذیرش نهایی سیستم نبوده و صرفاً مجوزی برای ورود به مرحله راهاندازی و تستهای زیر بار محسوب میشود.
ماده ۱۲ – راهاندازی، استارتآپ و تستهای زیر بار
۱-۱۲- پس از تأیید پیشراهاندازی، پیمانکار مجاز است عملیات راهاندازی و استارتآپ را مطابق با توالی سیستمها و برنامه زمانبندی مصوب آغاز نماید.
۲-۱۲- در مرحله استارتآپ، پیمانکار موظف است نسبت به تزریق خوراک، تنظیم پارامترهای فرآیندی و پایداری سیستمها تحت شرایط عملیاتی اقدام نماید تا اطمینان حاصل شود که واحد مطابق با ظرفیت و مشخصات طراحی عمل میکند.
۳-۱۲- تستهای زیر بار باید در شرایط عملیاتی واقعی انجام پذیرد و پیمانکار مسئولیت کامل ایمنی فرآیندی و مدیریت توقفهای اضطراری احتمالی در این دوره را بر عهده دارد.
۴-۱۲- معیار قبولی در این مرحله، دستیابی به پایداری عملیاتی سیستمها برای مدت زمان [ ] ساعت متوالی بدون بروز نقص اساسی است که باید توسط ناظر صورتجلسه و تأیید گردد.
تبصره: در صورتی که در حین تستهای زیر بار، تجهیزات دچار نقص فنی ناشی از خطای پیمانکار در نصب یا راهاندازی گردند، پیمانکار مکلف است بدون دریافت هزینه اضافی، نسبت به تعمیر یا تعویض قطعات اقدام نماید.
ماده ۱۳ – بهرهبرداری آزمایشی
۱-۱۳- پس از موفقیت در تستهای زیر بار، دوره بهرهبرداری آزمایشی به مدت [ ] روز آغاز میگردد که در این دوره، مسئولیت راهبری و هدایت عملیات کارخانه بر عهده [پیمانکار/کارفرما] با پشتیبانی فنی پیمانکار خواهد بود.
۲-۱۳- در طول دوره بهرهبرداری آزمایشی، پیمانکار موظف است پرسنل بهرهبردار کارفرما را تحت آموزش عملی قرار داده و بر عملکرد صحیح سیستمها نظارت مستمر داشته باشد.
۳-۱۳- تأمین کلیه مواد مصرفی، کاتالیستها، مواد شیمیایی و خوراک مورد نیاز برای دوره بهرهبرداری آزمایشی بر عهده [کارفرما/پیمانکار] است، مگر آنکه در پیوستهای قرارداد به نحو دیگری توافق شده باشد.
۴-۱۳- هرگونه توقف غیرمجاز یا کاهش ظرفیت تولید در این دوره که ناشی از قصور پیمانکار باشد، موجب تمدید دوره بهرهبرداری آزمایشی به میزان مدت توقف خواهد شد و هزینههای ناشی از آن بر عهده پیمانکار است.
تبصره: در پایان دوره بهرهبرداری آزمایشی، گزارشی جامع از عملکرد واحد تهیه و در صورت تأیید ناظر، مبنای ورود به مرحله آزمون عملکرد قرار خواهد گرفت.
ماده ۱۴ – آزمون عملکرد و تضمین عملکرد
۱-۱۴- آزمون عملکرد باید حداکثر ظرف مدت [ ] روز پس از پایان موفقیتآمیز بهرهبرداری آزمایشی و طبق پروتکلهای فنی مصوب انجام پذیرد تا دستیابی به ظرفیت اسمی و کیفیت محصول نهایی تضمین گردد.
۲-۱۴- شرایط محیطی و کیفیت خوراک ورودی در زمان آزمون عملکرد باید مطابق با «شرایط مبنای طراحی» باشد؛ در غیر این صورت، نتایج آزمون با اعمال ضرایب اصلاحی توافقشده تعدیل خواهد شد.
۳-۱۴- در صورت عدم دستیابی به مقادیر تضمینشده، پیمانکار موظف است در مهلت مقرر نسبت به اصلاح و تکرار آزمون اقدام نماید؛ چنانچه پس از تکرار مجدد، مقادیر حاصله همچنان کمتر از حد مجاز باشد، کارفرما مختار است نسبت به کسر مبلغ قرارداد (به عنوان جریمه عملکرد)، دریافت خسارت (LD) یا فسخ قرارداد اقدام نماید.
۴-۱۴- تلرانسهای مجاز برای پارامترهای عملکردی در پیوست شماره [ ] مشخص شده است و هرگونه انحراف فراتر از این تلرانسها، تخلف از تعهدات قراردادی محسوب میشود.
تبصره: پرداختهای نهایی پیمانکار منوط به تأیید گواهی آزمون عملکرد و دستیابی به تمامی تضمینهای فنی مندرج در قرارداد است.
ماده ۱۵ – پذیرش موقت، صورتجلسه و Punch List
۱-۱۵- پس از تکمیل موفقیتآمیز آزمون عملکرد، پیمانکار درخواست کتبی پذیرش موقت را به کارفرما ارائه میدهد و کارفرما موظف است ظرف مدت [ ] روز کاری نسبت به بررسی و صدور صورتجلسه پذیرش موقت اقدام نماید.
۲-۱۵- وجود نواقص جزئی (Punch List) که مانع از بهرهبرداری ایمن و تولید محصول نگردد، مانع صدور صورتجلسه پذیرش موقت نخواهد بود، مشروط بر اینکه پیمانکار تعهد کتبی برای رفع این نواقص در مهلت مقرر ارائه دهد.
۳-۱۵- تاریخ مندرج در صورتجلسه پذیرش موقت، مبدأ آغاز دوره تضمین (دوره رفع نقص) و انتقال مسئولیت نگهداری و بهرهبرداری به کارفرما محسوب میشود.
۴-۱۵- در صورتی که نواقص باقیمانده اساسی بوده و مانع از بهرهبرداری کامل کارخانه گردد، کارفرما حق دارد از امضای صورتجلسه پذیرش موقت خودداری نماید تا زمانی که پیمانکار نسبت به رفع کامل نواقص اقدام کند.
تبصره: امضای صورتجلسه پذیرش موقت به معنای اسقاط حق کارفرما برای پیگیری نواقص پنهان یا ادعاهای ناشی از عدم انطباق با مشخصات فنی در دوره تضمین نخواهد بود.
ماده ۱۶ – دوره رفع نقص / دوره تضمین و پذیرش نهایی
۱-۱۶. دوره تضمین و رفع نقص از تاریخ صدور صورتجلسه پذیرش موقت آغاز شده و به مدت [ ] ماه شمسی ادامه خواهد یافت. در این مدت، پیمانکار متعهد است هرگونه نقص، عیب یا عدم انطباق با مشخصات فنی که ناشی از قصور، اشتباه در طراحی، نصب یا راهاندازی توسط پیمانکار باشد را با هزینه خود و در اسرع وقت مرتفع نماید.
۲-۱۶. چنانچه پیمانکار پس از دریافت اخطار کتبی کارفرما مبنی بر وجود نقص، در مهلت تعیینشده اقدام به رفع آن ننماید، کارفرما مجاز است رأساً یا از طریق شخص ثالث نسبت به رفع نقص اقدام نموده و هزینههای مربوطه را به همراه [ ] درصد بالاسری از محل مطالبات یا ضمانتنامههای پیمانکار کسر نماید.
تبصره ۱: در صورتی که رفع نقص مستلزم توقف تولید یا بهرهبرداری باشد، پیمانکار موظف است برنامه زمانی عملیات را با هماهنگی کامل کارفرما تنظیم نماید تا کمترین اختلال در فرآیند تولید ایجاد شود.
تبصره ۲: پس از انقضای دوره تضمین و در صورت رفع کلیه نواقص و انجام تعهدات، صورتجلسه پذیرش نهایی توسط طرفین امضا میگردد که به منزله پایان مسئولیتهای پیمانکار در این دوره خواهد بود.
ماده ۱۷ – آموزش پرسنل بهرهبردار و انتقال دانش
۱-۱۷. پیمانکار موظف است پیش از آغاز بهرهبرداری آزمایشی، برنامه جامع آموزشی را جهت ارتقای دانش فنی و مهارتهای عملیاتی پرسنل کارفرما تدوین و پس از تأیید کارفرما اجرا نماید. این آموزشها باید شامل مباحث تئوری فرآیند، کار با تجهیزات، رویههای ایمنی، عیبیابی و تعمیرات پیشگیرانه باشد.
۲-۱۷. کلیه هزینههای مربوط به مدرسین، تهیه جزوات آموزشی، شبیهسازها و سایر ابزارهای کمکآموزشی بر عهده پیمانکار است. پیمانکار متعهد است در پایان دوره آموزشی، آزمونهای ارزیابی برگزار نموده و گواهینامه پایان دوره برای پرسنل واجد شرایط صادر نماید.
تبصره: انتقال دانش فنی باید به نحوی صورت پذیرد که پرسنل کارفرما قادر باشند پس از پایان دوره راهاندازی، بهرهبرداری ایمن و پایدار از تأسیسات را بدون نیاز به حضور مستمر پیمانکار انجام دهند.
ماده ۱۸ – تحویل مدارک نهایی: as-built، دفترچه بهرهبرداری و نگهداری، منطق کنترل، لیست قطعات یدکی توصیهشده، گواهیهای کالیبراسیون
۱-۱۸. پیمانکار مکلف است حداکثر تا [ ] روز پس از پذیرش موقت، کلیه مدارک نهایی و مستندات فنی را در قالب [ ] نسخه چاپی و [ ] نسخه دیجیتال (فرمتهای قابل ویرایش و PDF) به کارفرما تحویل دهد. این مدارک شامل نقشههای چونساخت (As-Built)، دفترچههای راهنمای بهرهبرداری و نگهداری (O&M Manuals)، منطق کنترل سیستمهای DCS/PLC و نقشههای ایزومتریک نهایی است.
۲-۱۸. پیمانکار باید لیست قطعات یدکی توصیهشده برای دو سال اول بهرهبرداری را با ذکر مشخصات فنی دقیق، کد قطعه (Part Number) و نام سازنده اصلی ارائه نماید. همچنین، کلیه گواهیهای کالیبراسیون تجهیزات ابزار دقیق و تستهای ایمنی که در طول راهاندازی انجام شده است، باید به صورت دستهبندی شده و معتبر تحویل گردد.
تبصره: تحویل کامل و بدون نقص مدارک موضوع این ماده، یکی از پیششرطهای اساسی برای صدور صورتجلسه پذیرش موقت و آزادسازی بخشی از کسورات حسن انجام کار محسوب میشود.
ماده ۱۹ – قطعات یدکی، مواد مصرفی، کاتالیست و پسماندهای راهاندازی
۱-۱۹. تأمین کلیه مواد مصرفی، مواد شیمیایی، کاتالیستها و قطعات یدکی مورد نیاز برای مراحل پیشراهاندازی و راهاندازی، مطابق با پیوست [ ] بر عهده پیمانکار است. مالکیت کلیه اقلامی که توسط کارفرما تأمین شده یا در سایت نصب گردیده، متعلق به کارفرما بوده و پیمانکار حق هیچگونه دخل و تصرفی در آنها ندارد.
۲-۱۹. پیمانکار مسئولیت مدیریت، حمل و دفع پسماندهای صنعتی و شیمیایی حاصل از عملیات راهاندازی را مطابق با استانداردهای زیستمحیطی و قوانین جاری کشور بر عهده دارد. پیمانکار باید گواهیهای دفع اصولی پسماندها را از مراجع ذیصلاح اخذ و به کارفرما ارائه نماید.
تبصره: در صورت بروز هرگونه آلودگی زیستمحیطی ناشی از قصور پیمانکار در مدیریت پسماندها، مسئولیت جبران خسارت و پاسخگویی به مراجع قانونی تماماً بر عهده پیمانکار خواهد بود.
ماده ۲۰ – تغییرات محدوده (Variation)، دستور کار، قیمتگذاری تغییر
۱-۲۰. کارفرما حق دارد در هر زمان پیش از پذیرش نهایی، تغییراتی را در محدوده خدمات پیمانکار (شامل افزایش، کاهش یا تغییر در ماهیت کار) کتباً ابلاغ نماید. پیمانکار موظف است ظرف مدت [ ] روز کاری، اثرات این تغییرات را بر مدت زمان اجرا و مبلغ قرارداد محاسبه و به کارفرما اعلام کند.
۲-۲۰. قیمتگذاری تغییرات باید بر اساس نرخهای واحد (Unit Rates) مندرج در پیوست [ ] قرارداد صورت پذیرد. در صورتی که نرخهای واحد برای تغییرات جدید موجود نباشد، قیمتگذاری بر اساس توافق طرفین و با در نظر گرفتن عرف بازار و هزینههای واقعی پیمانکار به اضافه [ ] درصد سود و بالاسری تعیین خواهد شد.
تبصره: هیچگونه تغییری در محدوده قرارداد بدون دستور کار کتبی (Variation Order) که به امضای مجاز طرفین رسیده باشد، معتبر نبوده و پیمانکار حق مطالبه وجهی بابت آن را نخواهد داشت.
ماده ۲۱ – رابط با سایر پیمانکاران و مدیریت تداخل
۱-۲۱ پیمانکار موظف است فعالیتهای موضوع این قرارداد را با سایر پیمانکاران شاغل در سایت بهنحوی هماهنگ نماید که هیچگونه تداخل، مانع یا تأخیر در پیشرفت کلی پروژه ایجاد نگردد.
۲-۲۱ در صورت بروز هرگونه تداخل اجرایی یا اداری میان پیمانکار و سایر پیمانکاران کارفرما، مراتب باید بلافاصله کتباً به مهندس/ناظر اعلام گردد تا تصمیمات مقتضی اتخاذ شود.
۳-۲۱ تبصره: تعیین تقدم و تأخر فعالیتهای اجرایی و راهاندازی در مناطق مشترک سایت صرفاً بر عهده مهندس/ناظر بوده و پیمانکار ملزم به تبعیت از دستورات صادره میباشد.
۴-۲۱ مسئولیت جبران خسارتلافات ناشی از عدم همکاری یا ایجاد اخلال توسط پیمانکار در فعالیت سایر پیمانکاران متوجه پیمانکار خواهد بود.
ماده ۲۲ – ایمنی، بهداشت، محیط زیست (HSE)، مجوز کار، LOTO، مواد خطرناک، گزارش حادثه
۱-۲۲ پیمانکار متعهد به رعایت دقیق کلیه قوانین، مقررات و دستورالعملهای ایمنی، بهداشت و محیط زیست (HSE) ابلاغشده از سوی کارفرما و مراجع ذیصلاح قانونی است.
۲-۲۲ اخذ کلیه مجوزهای کار (Permits to Work) و اجرای دقیق رویههای ایمنی از جمله سیستم قطع و انسداد انرژی (LOTO) پیش از شروع هرگونه عملیات اجرایی یا راهاندازی الزامی است.
۳-۲۲ در خصوص مدیریت مواد خطرناک، پیمانکار باید مطابق با استانداردهای بینالمللی و ضوابط زیستمحیطی عمل نموده و از هرگونه آلودگی محیط زیست جلوگیری به عمل آورد.
۴-۲۲ تبصره: وقوع هرگونه حادثه منجر به جرح، فوت یا خسارت عمده به تجهیزات باید ظرف مدت [ ] ساعت به اطلاع نمایندگان کارفرما رسیده و گزارش رسمی آن تهیه و تسلیم گردد.
۵-۲۲ تخلف پیمانکار از مقررات HSE میتواند منجر به توقف کار توسط کارفرما شده و هزینههای ناشی از آن به عهده پیمانکار خواهد بود.
ماده ۲۳ – تضمینها و وثایق (آزادسازی مرحلهای متناسب با مایلاستون)
۱-۲۳ پیمانکار جهت حسن انجام تعهدات خود مکلف است معادل [ ] درصد مبلغ قرارداد را در قالب ضمانتنامه بانکی معتبر یا وجه نقد به عنوان تضمین حسن انجام تعهدات به کارفرما تودیع نماید.
۲-۲۳ تضمینهای حسن انجام تعهدات و سایر وثایق سپردهشده، متناسب با پیشرفت کار و پس از تحقق مایلاستونهای مصوب به صورت مرحلهای و با تأیید مهندس/ناظر آزاد خواهند گردید.
۳-۲۳ معادل [ ] درصد از هر صورتوضعیت به عنوان سپرده حسن انجام کار کسر میگردد که پس از تحویل موقت و تأیید دوره رفع نقص قابل استرداد خواهد بود.
۴-۲۳ تبصره: هرگونه تمدید مدت قرارداد مستلزم تمدید معتبر ضمانتنامهها پیش از سررسید آنها توسط پیمانکار میباشد؛ در غیر این صورت کارفرما مجاز به ضبط ضمانتنامه موجود خواهد بود.
ماده ۲۴ – بیمه
۱-۲۴ پیمانکار موظف است پیش از آغاز عملیات اجرایی، نسبت به اخذ بیمهنامههای جامع از جمله بیمه تمامخطر نصب، بیمه مسئولیت مدنی در قبال اشخاص ثالث و کارکنان اقدام نماید.
۲-۲۴ ذینفع بیمهنامههای مزبور باید کارفرما، پیمانکار و سایر عوامل مرتبط پروژه حسب مورد بوده و هزینههای حق بیمه کاملاً به عهده پیمانکار میباشد.
۳-۲۴ ارائه نسخهای از تمامی بیمهنامهها و رسیدهای پرداخت حق بیمه به کارفرما پیش از شروع کار الزامی است و عدم اخذ بیمه رافع مسئولیتهای پیمانکار نخواهد بود.
۴-۲۴ تبصره: در صورت وقوع خسارت، پیمانکار موظف است تشریفات اداری مربوط به دریافت خسارت از شرکت بیمه را پیگیری نموده و مابهالتفاوت خسارت تا جبران کامل را شخصاً تأمین نماید.
ماده ۲۵ – وجه التزام تأخیر در مایلاستونهای راهاندازی و وجه التزام/تعدیل ناشی از کسری عملکرد
۱-۲۵ در صورت بروز تأخیر غیرمجاز در تحقق هر یک از مایلاستونهای راهاندازی، پیمانکار به ازای هر روز تأخیر ملزم به پرداخت وجه التزام معادل [ ] ریال به عنوان خسارت عدم النفع و تأخیر خواهد بود.
۲-۲۵ مجموع وجه التزامهای تأخیر و جرائم کسری عملکرد حداکثر تا سقف [ ] درصد کل مبلغ قرارداد اعمال خواهد شد و مازاد بر آن موجب حق فسخ برای کارفرماست.
۳-۲۵ در صورت بروز کسری عملکرد در آزمونهای نهایی نسبت به مقادیر تضمینشده، پیمانکار مشمول پرداخت جریمه کسری عملکرد (تعدیل منفی) مطابق فرمول مندرج در پیوست شماره [ ] خواهد بود.
۴-۲۵ تبصره: توافق بر وجه التزام نافی حق کارفرما برای مطالبه سایر خسارات ناشی از تخلفات اساسی پیمانکار نبوده و این مبالغ از محل مطالبات یا ضمانتنامههای پیمانکار قابل وصول است.
توضیحِ فیلدها:
• متن: متنِ کاملِ همان مواد، هر ماده در خطِ جدا
ماده ۲۶ – مسئولیت، غرامت (Indemnity) و سقف مسئولیت
۱-۲۶ پیمانکار در قبال خسارات وارده به اموال کارفرما، پرسنل یا اشخاص ثالث ناشی از تقصیر، سهلانگاری یا تخلف از استانداردهای فنی در جریان اجرای عملیات راهاندازی مسئول بوده و متعهد به جبران کامل آنها میباشد.
۲-۲۶ مجموع مسئولیت انباشته پیمانکار در ارتباط با خسارات مستقیم ناشی از اجرای این قرارداد، به استثنای موارد تخلف عمدی، تقصیر سنگین، تقلب و خسارات جانی یا بدنی، از سقف مبلغ [مبلغ مشخص شود] تجاوز نخواهد کرد.
۳-۲۶ در صورت بروز هرگونه ادعا یا دعوا از سوی اشخاص ثالث علیه کارفرما ناشی از عملكرد پیمانکار، نامبرده موظف است بلافاصله دفاع از دعوا را بر عهده گرفته و کارفرما را از هرگونه خسارت، هزینه دادرسی و محکومیت مالی بیپناه سازد.
۴-۲۶ تبصره: استثنائات مندرج در بند ۲-۲۶ شامل هیچگونه سقف مسئولیتی نبوده و متخلف در این موارد مسئول جبران کلیه خسارات مادی و معنوی اثباتشده خواهد بود.
ماده ۲۷ – مالکیت فکری، لایسنس نرمافزار DCS/PLC/SIS، حق استفاده کارفرما پس از خاتمه
۱-۲۷ کلیه حقوق مالکیت فکری، حق طراحي، مهندسی و اسناد نرمافزاری مرتبط با سیستمهای کنترل (DCS/PLC/SIS) متعلق به لایسنسدهنده اصلی یا پیمانکار بوده و کارفرما صرفاً حق استفاده غیرانحصاری و غیرقابل انتقال برای بهرهبرداری از واحد موضوع قرارداد را دارا میباشد.
۲-۲۷ پیمانکار متعهد میگردد کلیه مجوزها و لایسنسهای قانونی لازم جهت استفاده از نرمافزارهای سیستمی و کنترلی را به نام کارفرما یا با حق استفاده قانونی تأمین و تحویل نماید.
۳-۲۷ در صورت فسخ، خاتمه یا اتمام قرارداد، حق استفاده کارفرما از نرمافزارها و اسناد فنی برای راهبری، تعمیر و نگهداری مستمر واحد صنعتی محفوظ خواهد ماند.
۴-۲۷ تبصره: هرگونه مهندسی معکوس، تکثیر غیرمجاز یا انتقال کدهای منبع (Source Code) نرمافزارهای مذکور به اشخاص ثالث بدون اخذ موافقت کتبی مالک اثر ممنوع است.
ماده ۲۸ – محرمانگی
۱-۲۸ طرفین متعهد میشوند کلیه اطلاعات فنی، تجاری، فرآیندی، نقشهها و دانش فنی (Know-how) دریافتی از طرف مقابل را به عنوان اطلاعات کاملاً محرمانه تلقی نموده و از افشای آنها به اشخاص ثالث خودداری نمایند.
۲-۲۸ تعهدات محرمانگی این قرارداد از تاریخ امضا معتبر بوده و تا مدت [تعداد سال مشخص شود] پس از اتمام، فسخ یا خاتمه قرارداد به قوت خود باقی خواهد ماند.
۳-۲۸ افشای اطلاعات محرمانه در صورت الزام قانونی یا دستور مراجع قضایی ذیصلاح، مشروط به اطلاعرسانی قبلی به طرف مقابل، از شمول این ماده مستثنی است.
۴-۲۸ تبصره: کارکنان، مشاوران و پیمانکاران دستدوم طرفین نیز مشمول تعهدات این مادهبوده و طرف متخلف مسئول جبران خسارات ناشی از افشای اطلاعات توسط عوامل خود خواهد بود.
ماده ۲۹ – نمایندگی سازندگان و خدمات گارانتی تجهیزات (تفکیک نقص راهاندازی از نقص ساخت/تجهیز)
۱-۲۹ پیمانکار موظف است خدمات گارانتی سازندگان اصلی (Vendors) تجهیزات را به کارفرما منتقل نموده و در رفع عیوب احتمالی ساخت یا نصب همکاری نماید.
۲-۲۹ عیوب ناشی از عملیات راهاندازی، آزمونهای سرد و گرم و خطاهای اجرایی پیمانکار، منحصراً بر عهده پیمانکار بوده و نامبرده مکلف به رفع فوری آنها با هزینه خود میباشد.
۳-۲۹ در صورت بروز خرابی در تجهیزات، کارشناسان مشترک کارفرما و پیمانکار نسبت به تفکیک نقص ناشی از ساخت تجهیز از نقص ناشی از راهاندازی اقدام نموده و مسئولیت مطابق گزارش فنی تعیین میگردد.
۴-۲۹ تبصره: در صورت اثبات نقص ساخت، پیمانکار موظف است ترتیبی اتخاذ نماید تا سازنده اصلی در کوتاهترین زمان ممکن نسبت به تعویض یا تعمیر قطعه معیوب اقدام کند.
ماده ۳۰ – تعلیق و خاتمه (از سوی هر طرف؛ خاتمه برای مصلحت کارفرما در صورت درج؛ تسویه حساب)
۱-۳۰ کارفرما میتواند در صورت صلاحدید و با ارسال اخطار کتبی قبلی حداقل [تعداد روز مشخص شود] روزه، اجرای قرارداد را به طور موقت تعلیق یا برای مصلحت خاتمه دهد.
۲-۳۰ در صورت خاتمه قرارداد برای مصلحت کارفرما، هزینههای انجامشده تا تاریخ تعلیق، تعهدات قطعی ایجادشده و درصد معینی از منافع مکتومه با توافق طرفین محاسبه و به پیمانکار پرداخت میگردد.
۳-۳۰ هر یک از طرفین میتوانند در صورت وقوع تخلف اساسی طرف مقابل و عدم رفع آن ظرف مهلت مقرر قانونی، قرارداد را با ارسال اخطار کتبی فسخ نمایند.
۴-۳۰ تبصره: پس از اعلام تعلیق یا خاتمه، پیمانکار موظف است بلافاصله عملیات اجرایی را متوقف نموده، سایت را ایمنسازی کرده و کلیه مدارک و تجهیزات متعلق به کارفرما را تحویل نماید.
توضیحِ فیلدها:
• متن: متنِ کاملِ همان مواد، هر ماده در خطِ جدا
ماده ۳۱ – خیارات و فسخ
۱-۳۱. هر یک از طرفین حق دارند در صورت وقوع «تخلف اساسی» از سوی طرف مقابل، پس از ارسال اخطاریه کتبی و اعطای مهلت ۱۵ روزه جهت رفع نقص و عدم اقدام مؤثر در این بازه، قرارداد را با اعلام کتبی فسخ نمایند. تخلف اساسی شامل مواردی نظیر تأخیر غیرمجاز پیمانکار در مایلاستونهای راهاندازی فراتر از سقف تعیینشده در پیوست، ورشکستگی یا توقف فعالیتهای تجاری طرفین، و عدم تأمین خوراک یا یوتیلیتی توسط کارفرما در مهلت مقرر است.
۲-۳۱. کارفرما مجاز است در صورت فقدان مجوزهای ضروری برای بهرهبرداری که مسئولیت اخذ آن با پیمانکار بوده و یا در صورت تکرار تخلفات ایمنی منجر به توقف کار، پس از اخطار کتبی، قرارداد را فسخ نماید.
۳-۳۱. در صورت فسخ قرارداد، پیمانکار مکلف است بلافاصله عملیات را متوقف، سایت را تخلیه و کلیه مدارک، نقشهها و تجهیزات متعلق به کارفرما را مسترد نماید.
۴-۳۱. فسخ قرارداد مانع از مطالبه خسارات وارده یا وجه التزامهای تعلقگرفته تا تاریخ فسخ نخواهد بود.
۵-۳۱. طرفین در این قرارداد کلیه خیارات غبن (حتی فاحش و افحش) را از خود سلب و ساقط نمودند.
تبصره: در صورت فسخ، صورتجلسه تحویل وضعیت موجود (شامل کارهای انجامشده و تجهیزات مستقر) ظرف مدت ۷ روز کاری با حضور نمایندگان طرفین تنظیم خواهد شد.
ماده ۳۲ – قوه قاهره
۱-۳۲. قوه قاهره به معنای هر واقعه خارجی، غیرقابل پیشبینی و غیرقابل اجتناب است که اجرای تعهدات قراردادی را برای طرفین غیرممکن سازد، از جمله سیل، زلزله، جنگ، اعتصابات سراسری و دستورات دولتی لازمالاجرا.
۲-۳۲. طرفی که دچار قوه قاهره شده است، مکلف است حداکثر ظرف مدت ۵ روز کاری از تاریخ وقوع، مراتب را کتباً به طرف دیگر اعلام نماید و مستندات لازم را ارائه دهد.
۳-۳۲. در صورت تداوم شرایط قوه قاهره بیش از ۶۰ روز متوالی، هر یک از طرفین حق دارند با اعلام کتبی، قرارداد را بدون مسئولیت پرداخت خسارت (بهجز تسویه حساب کارهای انجامشده) خاتمه دهند.
۴-۳۲. تعهدات مالی که پیش از وقوع قوه قاهره سررسید شدهاند، مشمول معافیت ناشی از قوه قاهره نخواهند بود.
تبصره: کمبود نیروی انسانی یا مشکلات مالی پیمانکار، تحت هیچ شرایطی مصداق قوه قاهره تلقی نمیگردد.
ماده ۳۳ – انتقال قرارداد و پیمانکار دستدوم
۱-۳۳. پیمانکار حق واگذاری یا انتقال تمام یا بخشی از تعهدات این قرارداد را به اشخاص ثالث بدون موافقت کتبی و قبلی کارفرما ندارد.
۲-۳۳. استفاده از پیمانکاران دستدوم برای بخشهای تخصصی راهاندازی، منوط به تأیید صلاحیت فنی آنها توسط کارفرما است.
۳-۳۳. پیمانکار در قبال کلیه اعمال، قصور و تقصیرهای پیمانکاران دستدوم خود در برابر کارفرما مسئولیت تضامنی دارد و این امر رافع مسئولیتهای قراردادی پیمانکار اصلی نخواهد بود.
۴-۳۳. کارفرما حق دارد در صورت تغییر ساختار سهامداری یا مدیریت پیمانکار که منجر به کاهش توان فنی یا مالی وی گردد، قرارداد را بازنگری یا فسخ نماید.
تبصره: هرگونه توافق با پیمانکار دستدوم باید بهگونهای تنظیم شود که حقوق کارفرما در دسترسی به سایت و اطلاعات فنی محفوظ بماند.
ماده ۳۴ – اقامتگاه و ابلاغ
۱-۳۴. اقامتگاه قانونی طرفین همان است که در مقدمه قرارداد درج شده است و هرگونه تغییر نشانی باید حداکثر ظرف مدت ۱۰ روز کتباً به طرف دیگر اعلام گردد.
۲-۳۴. کلیه مکاتبات و ابلاغیهها باید به نشانیهای مذکور ارسال و رسید دریافت شود؛ در صورت امتناع از دریافت، ابلاغیه در نشانی قانونی، ابلاغشده تلقی میگردد.
۳-۳۴. طرفین توافق نمودند که ابلاغهای الکترونیک از طریق پست الکترونیک رسمی یا سامانه ابلاغی که در پیوست مشخص شده است، دارای اعتبار قانونی و رسمی باشد.
۴-۳۴. تاریخ ارسال پیام الکترونیک (در صورت دریافت تأییدیه خواندن یا رسید سرور) به منزله تاریخ ابلاغ خواهد بود.
تبصره: در صورت عدم اعلام تغییر نشانی، ابلاغ به نشانی قبلی صحیح و نافذ است.
ماده ۳۵ – حل اختلاف
۱-۳۵. کلیه اختلافات ناشی از تفسیر، اجرا یا فسخ این قرارداد در وهله اول از طریق مذاکره دوستانه بین نمایندگان ارشد طرفین حلوفصل خواهد شد.
۲-۳۵. در صورت عدم حصول توافق ظرف مدت ۳۰ روز از تاریخ اعلام کتبی اختلاف، موضوع از طریق داوری حلوفصل میگردد.
۳-۳۵. مرجع داوری، مرکز داوری [نام مرکز داوری، مثلاً: اتاق بازرگانی ایران] است که طبق قواعد آن مرکز و با تعیین یک داور مرضیالطرفین (یا سه داور) رسیدگی خواهد شد.
۴-۳۵. رأی داور قطعی و برای طرفین لازمالاجراست و هزینه داوری بر عهده محکومعلیه خواهد بود.
۵-۳۵. زبان داوری فارسی و محل داوری [شهر محل اجرای پروژه یا تهران] میباشد.
تبصره: در مدت زمان رسیدگی به اختلاف، طرفین مکلفند تعهدات غیرمحل اختلاف را مطابق قرارداد ادامه دهند.
ماده ۳۶ – قانون حاکم
این قرارداد از هر جهت تابع و مشمول قوانین و مقررات ماهوی و شکلی جمهوری اسلامی ایران خواهد بود. در صورت بروز هرگونه ابهام در تفسیر یا اجرای مفاد این قرارداد، قوانین جاری کشور ملاک عمل و ارزیابی قرار میگیرد. طرفین ملزم به رعایت کلیه ضوابط قانونی و مقررات موضوعه در طول اجرای موضوع قرارداد میباشند.
ماده ۳۷ – مفاد متفرقه
۱-۳۷ این قرارداد شامل کلیه توافقات میان طرفین بوده و جایگزین تمامی مذاکرات، مکاتبات و توافقات قبلی، اعم از شفاهی یا کتبی، میگردد. هرگونه اصلاح، تغییر یا الحاق به این قرارداد صرفاً با توافق کتبی و امضای مجاز طرفین معتبر خواهد بود.
۲-۳۷ بطلان یا عدم قطعیت هر یک از مواد یا بندهای این قرارداد به هیچ وجه به اعتبار سایر مواد و کلیت قرارداد لطمهای وارد نساخته و مابقی بندها به قوت خود باقی خواهند ماند.
۳-۳۷ عدم اعمال یا تأخیر در اعمال هر یک از حقوق، اختیارات یا ضمانتاجراهای پیشبینی شده در این قرارداد توسط هر یک از طرفین، به منزله اسقاط آن حق یا چشمپوشی از تخلف طرف مقابل نخواهد بود.
۴-۳۷ هیچیک از طرفین حق ندارند بدون موافقت کتبی طرف دیگر، کارکنان شاغل طرف مقابل را به کار گمارند یا استخدام نمایند.
۵-۳۷ این ماده به عنوان قاعده تفکیکپذیری شروط و تمامیت قرارداد شناخته میشود و هرگونه تفسیر مغایر با آن فاقد اثر حقوقی است.
ماده ۳۸ – نسخ، تاریخ و امضا
این قرارداد در [ ] نسخه با اعتبار واحد تنظیم و امضا شده و تمامی نسخ حکم واحد را دارند. این قرارداد در تاریخ [ ] میان طرفین منعقد گردیده و از همان تاریخ لازمالاجرا میباشد. هر یک از نسخ پس از امضا و مهر طرفین در اختیار نمایندگان قانونی آنان قرار گرفته است.
ماده ۳۹ – فهرست پیوستها
این قرارداد شامل پیوستهای زیر میباشد که همگی جزء لاینفک آن محسوب شده و دارای اعتبار یکسان با متن اصلی قرارداد هستند:
۱-۳۹ پیوست شماره ۱: محدوده و شکست سیستمها
۲-۳۹ پیوست شماره ۲: برنامه زمانبندی کلی و تفصیلی
۳-۳۹ پیوست شماره ۳: پروتکلهای آزمون و دستورالعملهای تست
۴-۳۹ پیوست شماره ۴: معیارهای عملکرد و شاخصهای گارانتی
۵-۳۹ پیوست شماره ۵: جدول پرداخت و مایلاستونها
۶-۳۹ پیوست شماره ۶: فرم نمونه ضمانتنامهها
۷-۳۹ پیوست شماره ۷: الزامات ایمنی، بهداشت و محیط زیست (HSE)
۸-۳۹ پیوست شماره ۸: فهرست مدارک و نقشههای تحویلی (As-Built)
۹-۳۹ پیوست شماره ۹: نمودار سازمانی و عوامل اجرایی
۱۰-۳۹ پیوست شماره ۱۰: فرمهای استاندارد صورتجلسات پذیرش و تحویل
محل امضا و مهر کارفرما: [ ]
محل امضا و مهر پیمانکار: [ ]
نکاتِ تنظیمِ این قرارداد
- مبنای حقوقی
- ماده ۱۰ قانون مدنی (اصل آزادی قراردادها) و مواد ۳۹۴ تا ۴۰۱ قانون تجارت (در خصوص تعهدات فروشنده/پیمانکار) و قواعد عمومی قراردادها در قانون مدنی.
- نکاتِ کلیدی
- ۱. تعریف دقیق "تکمیل مکانیک" و "آمادگی برای راهاندازی" برای جلوگیری از تداخل مسئولیتها. ۲. تعیین تکلیف دقیق مسئولیت تأمین خوراک و یوتیلیتی (برق، آب، گاز) توسط کارفرما. ۳. تفکیک دقیق مسئولیتهای پیمانکار در دوره بهرهبرداری آزمایشی (آیا پیمانکار فقط مشاور است یا راهبر؟). ۴. پیشبینی دقیق پروتکلهای تست عملکرد و شرایط محیطی (دما، فشار، کیفیت خوراک) برای جلوگیری از اختلاف در نتایج. ۵. تعیین تکلیف مالکیت و نحوه دفع پسماندهای خطرناک تولیدی در حین راهاندازی. ۶. درج شرط "سقف مسئولیت" (Liability Cap) برای پیمانکار جهت مدیریت ریسک مالی. ۷. الزام به ارائه دفترچه بهرهبرداری و نگهداری (O&M Manuals) به زبان فارسی/انگلیسی.
- بندهای پرخطر
- ۱. بند "تأخیر در تأمین خوراک توسط کارفرما": باید دقیقاً مشخص شود که در صورت عدم تأمین، پیمانکار مستحق دریافت هزینه خواب (Standby) و تمدید زمان است. ۲. بند "آزمون عملکرد": اگر شرایط محیطی (مثل دمای محیط) در زمان تست با شرایط طراحی متفاوت باشد، باید فرمول تعدیل (Correction Factor) در پیوست باشد تا اختلاف ایجاد نشود. ۳. بند "وجه التزام": باید سقف جریمهها مشخص باشد تا از جمع غیرمنصفانه خسارات جلوگیری شود. ۴. بند "مسئولیت در دوره بهرهبرداری آزمایشی": اگر حادثهای رخ دهد، باید مشخص باشد که مسئولیت حقوقی و بیمهای با کیست (معمولاً کارفرما به دلیل مالکیت، اما پیمانکار به دلیل راهبری).
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
+ نمایشِ کاملِ مقدمه و توضیحاتِ پرامپت
# پرامپتِ تنظیمِ قرارداد پیشراهاندازی و راهاندازی تأسیسات (Commissioning Agreement)
## نقش
تو یک وکیل پایهیک دادگستری ایران، متخصص حقوق قراردادهای ساخت، پیمانکاری، مهندسی، EPC و مدلهای FIDIC هستی و در تنظیم قراردادهای صنعتی (نفت، گاز، پتروشیمی، نیروگاه، کارخانه و تأسیسات فرآیندی) تجربه داری. قرارداد را به فارسیِ رسمی و حقوقی، دقیق، بیابهام و قابل استناد بنویس. هیچ مادهای را حدس نزن؛ اگر داده ناقص است سؤال کن. قرارداد را کامل، متوازن و منطبق با قوانین آمره ایران تنظیم کن و از نسخهبرداری کلیشهای بدون تطبیق با ماهیت «پیشراهاندازی / راهاندازی / آزمون عملکرد / بهرهبرداری آزمایشی» پرهیز کن.
## چارچوب حقوقی حاکم
حقوق حاکم: **حقوق ایران**. قواعد تکمیلی بینالمللی فقط در حدی که طرفین صریحاً انتخاب کنند و با قواعد آمره ایران تعارض نداشته باشد.
قوانین و اسناد مرجع که باید رعایت یا حسب مورد به آنها ارجاع شود:
- **قانون مدنی** (قواعد عمومی عقود و تعهدات، شروط ضمن عقد، ضمان ناشی از تخلف، خسارت، حق حبس در حدود قانون، بطلان شروط خلاف مقتضای عقد).
- **قانون تجارت** (اگر طرفین تاجر یا شرکت تجاری باشند؛ اسناد تجاری، ورشکستگی، نمایندگی).
- **قانون مسئولیت مدنی**.
- **شرایط عمومی پیمان (نشریه ۴۳۱۱ سازمان برنامه و بودجه)** و بخشنامههای ذیربط، **فقط اگر** کارفرما دولتی/عمومی است یا طرفین صریحاً آن را حاکم کردهاند؛ در غیر این صورت از آن بهعنوان الگوی ساختاری استفاده کن نه بهعنوان قانون حاکم خودکار.
- **قانون برگزاری مناقصات** و آییننامههای معاملات دولتی، اگر کار مشمول تشریفات دولتی است.
- **آییننامه تضمین معاملات دولتی** (و رویه بانکها برای ضمانتنامه بانکی) در پروژههای مشمول.
- **قانون کار**، آییننامههای حفاظت فنی و بهداشت کار، و مقررات ایمنی کارگاه.
- **قانون تأمین اجتماعی** (بیمه کارکنان پیمانکار، مفاصاحساب).
- **قانون مالیاتهای مستقیم** و **قانون مالیات بر ارزش افزوده** (کسورات قانونی، صورتحساب، ارزش افزوده).
- **قانون حفاظت و بهسازی محیط زیست** و مقررات سازمان حفاظت محیط زیست در خصوص پسماند، آلایندگی و مجوزهای بهرهبرداری آزمایشی.
- **مقررات سازمان ملی استاندارد ایران** و استانداردهای فنی مورد توافق (ملی/ISO/IEC/API و حسب صنعت).
- در صورت طرف خارجی یا داوری خارجی: **قانون داوری تجاری بینالمللی ۱۳۷۶**؛ کنوانسیون شناسایی و اجرای احکام داوری خارجی (نیویورک) فقط اگر ایران و کشور طرف مقابل مشمول باشند و طرفین انتخاب کنند.
- مدلهای **FIDIC** (بهویژه Yellow Book / Silver Book و مفاهیم Tests on Completion، Taking Over، Tests after Completion، Defects Notification Period) فقط بهعنوان چارچوب فنی-قراردادی **در صورت انتخاب طرفین** و با تصریح به تقدم حقوق ایران در موارد تعارض.
- اینکوترمز فقط اگر تأمین کالا/قطعه وارداتی جزء تعهدات همین قرارداد باشد.
ماهیت عقد: پیمانکاری خدماتی–مهندسی (مقاوله) برای آزمون، تنظیم، راهاندازی و آغاز بهرهبرداری آزمایشی؛ علیالاصول **عقد لازم**. شرایط صحت: اهلیت، موضوع معین و مشروع، جهت مشروع. «قبض» به معنای بیع شرط صحت نیست. ثبت رسمی معمولاً الزامی نیست مگر شرط طرفین یا الزام دستگاه دولتی؛ گواهی امضا و نسخ متحدالشکل توصیه میشود. کسور بیمه و مالیات حسب قانون قابل اسقاط با تراضی نیست.
قواعد آمره که نباید نقض شود: حداقلهای قانون کار و ایمنی؛ بیمه تأمین اجتماعی کارکنان؛ مالیات و ارزش افزوده؛ مسئولیت کیفری ایمنی و محیط زیست؛ بطلان شروط سلب مسئولیت در موارد تقصیر عمدی/در حکم عمد و خسارات جانی؛ ممنوعیت شرط خلاف نظم عمومی؛ محدودیت خسارت تأخیر تأدیه وجه نقد طبق مقررات پولی ایران (سود مرکب و ربا ممنوع).
## اطلاعات لازم
کاربر باید موارد زیر را پر کند. هر جا خالی است با قالب [[...]] مشخص شده. اگر پر نشده، قرارداد را ننویس و سؤال بپرس.
### الف) طرفین و نمایندگان
- کارفرما (Owner): [[نام شخص حقیقی/حقوقی، شناسه ملی/شماره ثبت، کد اقتصادی، نشانی اقامتگاه قانونی، نماینده مجاز و سمت، مشخصات امضاکنندگان]]
- پیمانکار راهاندازی (Commissioning Contractor): [[همان اطلاعات]]
- نقش اشخاص ثالث (در صورت وجود): [[پیمانکار EPC، مشاور، مهندس ناظر، بهرهبردار نهایی، فروشندگان تجهیزات (Vendors)، بازرس شخص ثالث]]
- آیا کارفرما دستگاه دولتی/عمومی است؟ [[بله/خیر + نوع تشریفات برگزاری]]
### ب) پروژه، سایت و موضوع
- نام و محل پروژه/کارخانه: [[نام، آدرس سایت، محدوده جغرافیایی محوطه راهاندازی]]
- نوع تأسیسات: [[مثلاً واحد تقطیر، نیروگاه سیکل ترکیبی، خط تولید، تأسیسات یوتیلیتی]]
- محدوده کار (Scope) بهتفکیک: [[پیشراهاندازی (Pre-commissioning) / آزمونهای سرد / راهاندازی (Commissioning) / تست زیر بار / آزمون عملکرد (Performance Test) / بهرهبرداری آزمایشی (Trial Operation) / آموزش / تهیه رویهها]]
- سیستمها و بستههای کاری مشمول: [[فهرست سیستمها، P&ID، شماره واحدها؛ یا ارجاع به پیوست محدوده]]
- مستثنیات صریح از محدوده: [[آنچه پیمانکار تعهد نمیکند]]
- وضعیت مکانیکی در زمان شروع (Mechanical Completion): [[تحققیافته / در تعهد دیگری / معیار احراز]]
- مدارک مبنای کار: [[نقشههای as-built یا IFC، دیتاشیت، منطق کنترل DCS/PLC، دستورالعمل سازنده، استانداردهای فنی منتخب]]
### ج) مدت، برنامه و نقاط عطف
- تاریخ مؤثر قرارداد: [[تاریخ / منوط به شرط مؤثر شدن]]
- مدت کل و برنامه زمانبندی: [[روز/ماه تقویمی یا کاری + پیوست برنامه]]
- مایلاستونها: [[Ready for Pre-commissioning، Ready for Commissioning، Ready for Start-up، Provisional Acceptance، Performance Test، Trial Operation، Final Acceptance]] با [[تاریخ یا مدت از رویداد]]
- ساعات کار سایت و محدودیت شیفت/تعطیلات: [[...]]
### د) مبلغ، پرداخت، ارز، مالیات
- مبلغ قرارداد: [[عدد و حروف + واحد پول؛ مقطع / فهرستبها / نفر-ساعت / ترکیبی]]
- نحوه تعدیل یا عدم تعدیل: [[ثابت / تعدیل شاخص / نرخ ارز]]
- جدول پرداخت بر اساس پیشرفت/مایلاستون: [[درصدها و اسناد مثبته هر پرداخت]]
- پیشپرداخت: [[درصد، شرایط آزادسازی، تضمین معادل]]
- کسور حسن انجام کار / بیمه / مالیات / ارزش افزوده: [[طبق قانون یا توافق در حدود قانون]]
- ارز پرداخت و نرخ تسعیر (اگر ارزی): [[...]]
- حساب بانکی و شرایط صورتحساب: [[...]]
### هـ) تعهدات کارفرما که برای راهاندازی حیاتی است
- تأمین خوراک، سوخت، کاتالیست، مواد شیمیایی، یوتیلیتی (برق، بخار، آب، هوا، نیتروژن): [[کمیت، کیفیت، نقطه تحویل، زمان]]
- دسترسی به سایت، پرمیتها، مجوز بهرهبرداری آزمایشی: [[مسئول اخذ هر مجوز]]
- نیروی بهرهبردار کارفرما و سطح آمادگی: [[تعداد، صلاحیت، تاریخ حضور]]
- قطعات یدکی، مواد مصرفی راهاندازی: [[تأمینکننده]]
### و) تضمینها، بیمه، مسئولیت
- ضمانتنامهها: [[پیشپرداخت، حسن انجام کار، تعهدات دور تضمین؛ مبلغ، مدت، نوع بانکی/شرکتی]]
- بیمهنامهها: [[تمامخطر پیمانکاران، مسئولیت مدنی، حوادث کارکنان، حرفهای؛ سقف و ذینفع]]
- سقف مسئولیت قراردادی (بهجز موارد غیرقابل تحدید): [[...]]
- دوره مسئولیت رفع نقص پس از تحویل موقت/پذیرش: [[مدت]]
### ز) معیارهای پذیرش فنی
- معیارهای موفقیت آزمون سرد: [[فشار، نشتی، Continuity، Loop check، اینترلاک]]
- معیارهای راهاندازی و تست زیر بار: [[بار جزئی/کامل، مدت پایداری]]
- معیارهای آزمون عملکرد: [[ظرفیت، راندمان، مصرف ویژه، کیفیت محصول، آلایندگی؛ تلرانس]]
- تعداد دفعات مجاز تکرار آزمون و هزینه تکرار: [[...]]
- Punch list: [[طبقهبندی A/B/C و اثر بر پذیرش]]
### ح) حل اختلاف، زبان، نسخ
- روش حل اختلاف: [[مذاکره / کارشناس مرضیالطرفین / داوری داخلی یا بینالمللی / دادگاه]] — [[مرجع، مقر، زبان، تعداد داور]]
- دادگاه صالح جایگزین: [[...]]
- زبان قرارداد و زبان فنی سایت: [[فارسی الزامی برای نسخه حاکم؛ زبان دوم در صورت نیاز]]
- تعداد نسخ و پیوستها: [[...]]
### ط) شرایط خاص
- ارتباط با قرارداد EPC/ساخت اصلی: [[شماره قرارداد مادر، تقدم و تأخر اسناد]]
- محرمانگی و مالکیت فکری نرمافزار کنترل: [[...]]
- حضور نمایندگان سازنده تجهیزات: [[چه کسانی، هزینه با کیست]]
- شرایط تحریم، انتقال ارز، یا طرف خارجی: [[در صورت وجود]]
## ساختار الزامی قرارداد
قرارداد را با عنوان، مقدمه کوتاه (بدون حشو)، سپس مواد شمارهدار به ترتیب زیر بنویس. هر ماده در صورت نیاز بندهای ۱-۱، ۱-۲ و … داشته باشد. بندهای خاص راهاندازی را حذف نکن.
[بندهای قرارداد در ادامه، هر کدام جدا]
بندهای خاص همین نوع قرارداد که نباید فراموش شود:
- پیششرطهای شروع هر فاز (گواهی تکمیل مکانیکی، تکمیل Loop Check، در دسترس بودن اینترلاکهای ایمنی و سیستم اطفاء).
- حق پیمانکار به عدم استارت در صورت ناایمن بودن یا نبود یوتیلیتی/خوراک مطابق مشخصات، بدون آنکه تأخیر منتسب به او شود.
- مالکیت ریسک آسیب به تأسیسات در هر فاز (قبل و بعد از پذیرش موقت).
- مصرف محصول نامنطبق در دوره آزمایش و تعلق محصول تولیدی (مال کارفرما، مگر توافق خلاف).
- ممنوعیت بهرهبرداری تجاری کامل قبل از پذیرش موقت مگر با مجوز کتبی و تخصیص ریسک.
- تفکیک نقص طراحی/ساخت (اگر خارج از محدوده) از نقص اجرا/تنظیم راهاندازی.
- دادههای خام آزمون، حق حضور ناظر، و ممنوعیت دستکاری نتایج.
- شرایط آبوهوایی و کیفیت خوراک خارج از مبنا و اثر آن بر گارانتی عملکرد.
## شرطهای پیشنهادی اختیاری
اینها را فقط اگر کاربر انتخاب کرد درج کن؛ در غیر این صورت نیاور. هر کدام با یک جمله کارکرد:
- **حاکمیت تطبیقی FIDIC + حقوق ایران:** وقتی قرارداد بخشی از EPC بینالمللی است و طرفین میخواهند واژگان Tests on Completion حفظ شود.
- **مهندس مستقل / Independent Commissioning Manager:** وقتی کارفرما و پیمانکار راهاندازی به ناظر بیطرف برای گواهی مایلاستون نیاز دارند.
- **Performance Bond تبدیلشونده به تضمین دوره نقص:** برای پروژههای با آزمون عملکرد دیرهنگام.
- **Bonus برای زودتر راهاندازی شدن یا راندمان بالاتر از گارانتی:** در پروژههای درآمدمحور.
- **Buy-down گارانتی عملکرد (پرداخت مابهازای کسری بهجای اصلاح بیپایان):** وقتی توقف طولانی کارخانه زیانبارتر از پذیرش راندمان کمتر است.
- **ورود تدریجی سیستمبهسیستم (System-based Taking Over):** در کارخانههای چندواحدی که بهرهبرداری فازبندی دارد.
- **شرط تحریم و محدودیت پرداخت ارزی:** اگر پیمانکار یا تأمینکننده خارجی است.
- **داوری اتاق داوری ایران یا داوری سازمانی بینالمللی:** در قراردادهای با عنصر خارجی.
- **محرمانگی تشدیدیافته و منع استخدام پرسنل طرف مقابل:** وقتی دانش بهرهبرداری ارزش رقابتی دارد.
- **مسئولیت تضامنی کنسرسیوم راهاندازی:** اگر پیمانکار بیش از یک شخص است.
## نکات و هشدارهای مهم (در تنظیم رعایت کن و در پایان به کاربر یادآوری کن)
- راهاندازی بدون تکمیل مکانیکی واقعی و بدون سیستمهای ایمنی، ریسک جانی و بطلان عملی پوشش بیمهای دارد؛ پیششرطها را تزئینی ننویس.
- خلط مسئولیت EPC با پیمانکار راهاندازی باعث خلأ گارانتی میشود؛ مرز طراحی/ساخت/تنظیم را صریح کن.
- وجه التزام تأخیر و کسری عملکرد باید معین، متناسب و دارای سقف باشد؛ وجه التزام گزاف ممکن است تعدیل قضایی شود. سود مرکب ننویس.
- «تحویل موقت» شرایط عمومی پیمان با «Taking Over» فیدیک یکی نیست؛ اگر کارفرما دولتی است واژگان نشریه ۴۳۱۱ را غلط بهکار نبر و اگر خصوصی است، آثار پذیرش را خودت تعریف کن (انتقال ریسک، شروع دوره تضمین، آزادسازی بخشی از تضمین، حق بهرهبرداری).
- کسور بیمه تأمین اجتماعی و مالیات با توافق طرفین از بین نمیرود؛ کارفرما قانوناً ممکن است کسر و واریز کند.
- آموزش و مدارک O&M را شرط پذیرش نهایی قرار بده وگرنه کارخانه «روشن» میشود ولی قابل بهرهبرداری پایدار نیست.
- نرمافزار کنترل بدون لایسنس قابل انتقال، کارفرما را بعد از خاتمه قفل میکند.
- محصول دوره آزمایش و آلایندگی/پسماند را تعیین تکلیف نکنی، نزاع مالکیت و جریمه محیط زیست ایجاد میشود.
- ضمانتنامه باید مطابق رویه بانک ایرانی (عندالمطالبه، بدون قید و شرط، با مدت کافی برای پوشش آزمون عملکرد) باشد؛ تمدید خودکار را صریح بنویس.
- ثبت رسمی معمولاً لازم نیست؛ اما در دستگاههای دولتی، امضای صاحبان امضای مجاز، مهر، و حسب مورد تأیید حراست/امور قراردادها ضروری است.
- اگر اطلاعات فنی معیار عملکرد نباشد، گارانتی عملکرد عملاً غیرقابل استناد است.
## دستورالعمل اجرا
- اگر هر یک از اطلاعات بخش «اطلاعات لازم» ناقص یا متعارض است، **اول سؤال بپرس و حدس نزن**.
- شرط خلاف قانون آمره ننویس؛ اگر کاربر شرط غیرقانونی خواست، جایگزین قانونی پیشنهاد کن.
- اعداد را هم به عدد و هم به حروف بنویس.
- ارجاع به پیوست را وقتی محتوا باید تفصیلی-فنی باشد استفاده کن، ولی آثار حقوقی را در متن اصلی نگه دار.
- در پایان خروجی، یک **چکلیست بازبینی** بده شامل: اهلیت امضاکنندگان؛ سلسلهمراتب اسناد؛ پیششرط هر فاز؛ تأمین خوراک/یوتیلیتی؛ معیار قبول/رد آزمونها؛ Punch List؛ انتقال ریسک؛ تضمین عملکرد؛ وجه التزام و سقف؛ بیمه؛ بیمه تأمین اجتماعی و مالیات؛ HSE؛ لایسنس نرمافزار؛ حل اختلاف؛ پیوستها؛ نسخ و اقامتگاه.
## قالب خروجی
- فارسی رسمی حقوقی، مادهبندی شمارهدار (ماده ۱، ماده ۲، … و بندهای فرعی).
- عنوان: «قرارداد پیشراهاندازی و راهاندازی تأسیسات».
- نسخه حاکم فارسی؛ در صورت زبان دوم، تصریح کن که در تعارض، فارسی مقدم است مگر توافق خلاف با طرف خارجی در حدود قانون.
- بدون مقدمه توضیحی برای کاربر قبل از متن قرارداد؛ پس از متن قرارداد، بخش «یادآوری ریسکها» و «چکلیست بازبینی» را جداگانه بیاور.
بند 1
بررسی تخصصی این بندطرفین، نمایندگی و اقامتگاه قانونی
۱. طرفین، نمایندگی و اقامتگاه قانونی
بند 2
بررسی تخصصی این بندتعاریف و تفسیر (از جمله: پیشراهاندازی، آزمون سرد، Ready for Commissioning، راهاندازی، استارتآپ، تست زیر بار، آزمون عملکرد، بهرهبرداری آزمایشی، تکمیل مکانیکی، Punch List، تحویل موقت/پذیرش موقت، تحویل قطعی/پذیرش نهایی، نقص اساسی، روز، سایت، مهندس/ناظر، مدارک as-built، سیستم، بسته سیستم) + سلسلهمراتب اسناد
۲. تعاریف و تفسیر (از جمله: پیشراهاندازی، آزمون سرد، Ready for Commissioning، راهاندازی، استارتآپ، تست زیر بار، آزمون عملکرد، بهرهبرداری آزمایشی، تکمیل مکانیکی، Punch List، تحویل موقت/پذیرش موقت، تحویل قطعی/پذیرش نهایی، نقص اساسی، روز، سایت، مهندس/ناظر، مدارک as-built، سیستم، بسته سیستم) + سلسلهمراتب اسناد
بند 3
بررسی تخصصی این بندموضوع و محدوده خدمات (با ارجاع به پیوست محدوده؛ مستثنیات)
۳. موضوع و محدوده خدمات (با ارجاع به پیوست محدوده؛ مستثنیات)
بند 4
بررسی تخصصی این بنداسناد قرارداد و تقدم آنها
۴. اسناد قرارداد و تقدم آنها
بند 5
بررسی تخصصی این بندمدت، برنامه، مایلاستونها، تمدید مجاز مدت (تأخیر کارفرما، تأخیر تأمین خوراک/یوتیلیتی، تغییرات، قوه قاهره)
۵. مدت، برنامه، مایلاستونها، تمدید مجاز مدت (تأخیر کارفرما، تأخیر تأمین خوراک/یوتیلیتی، تغییرات، قوه قاهره)
بند 6
بررسی تخصصی این بندمبلغ، نحوه پرداخت، پیشپرداخت، کسور قانونی، تعدیل/ارز، توقف پرداخت
۶. مبلغ، نحوه پرداخت، پیشپرداخت، کسور قانونی، تعدیل/ارز، توقف پرداخت
بند 7
بررسی تخصصی این بندتعهدات پیمانکار (روش اجرایی راهاندازی، رویهها و Permits to Work، نیروی متخصص، ابزار دقیق تست، کالیبراسیون، هماهنگی با Vendors، ثبت نتایج، گزارش روزانه/هفتگی، مدیریت Punch List، ایمنی فرآیندی، توقف اضطراری)
۷. تعهدات پیمانکار (روش اجرایی راهاندازی، رویهها و Permits to Work، نیروی متخصص، ابزار دقیق تست، کالیبراسیون، هماهنگی با Vendors، ثبت نتایج، گزارش روزانه/هفتگی، مدیریت Punch List، ایمنی فرآیندی، توقف اضطراری)
بند 8
بررسی تخصصی این بندتعهدات کارفرما (دسترسی، خوراک و یوتیلیتی با مشخصات، مجوزها، نیروی بهرهبردار، تصمیمگیری در مهلت معین، عدم دخالت مخل)
۸. تعهدات کارفرما (دسترسی، خوراک و یوتیلیتی با مشخصات، مجوزها، نیروی بهرهبردار، تصمیمگیری در مهلت معین، عدم دخالت مخل)
بند 9
بررسی تخصصی این بندسازمان کار، نماینده مقیم، ناظر، بازرس شخص ثالث و حدود اختیار
۹. سازمان کار، نماینده مقیم، ناظر، بازرس شخص ثالث و حدود اختیار
بند 10
بررسی تخصصی این بندمدارک، رویههای آزمون، تأیید رویه قبل از اجرا (بدون تبدیل تأیید به سلب مسئولیت پیمانکار مگر تصریح)
۱۰. مدارک، رویههای آزمون، تأیید رویه قبل از اجرا (بدون تبدیل تأیید به سلب مسئولیت پیمانکار مگر تصریح)
بند 11
بررسی تخصصی این بندپیشراهاندازی و آزمونهای سرد (معیار، گواهی اتمام، پیششرط ورود به راهاندازی)
۱۱. پیشراهاندازی و آزمونهای سرد (معیار، گواهی اتمام، پیششرط ورود به راهاندازی)
بند 12
بررسی تخصصی این بندراهاندازی، استارتآپ و تستهای زیر بار (توالی سیستمها، پایداری، شرایط رد/قبول)
۱۲. راهاندازی، استارتآپ و تستهای زیر بار (توالی سیستمها، پایداری، شرایط رد/قبول)
بند 13
بررسی تخصصی این بندبهرهبرداری آزمایشی (مدت، مسئولیت راهبری در این دوره: پیمانکار یا کارفرما با پشتیبانی، مصرف مواد)
۱۳. بهرهبرداری آزمایشی (مدت، مسئولیت راهبری در این دوره: پیمانکار یا کارفرما با پشتیبانی، مصرف مواد)
بند 14
بررسی تخصصی این بندآزمون عملکرد و تضمین عملکرد (پروتکل، شرایط محیطی مبنای گارانتی، تلرانس، تکرار آزمون، پیامد عدم دستیابی: اصلاح، کاهش مبلغ، LD عملکرد، یا حق فسخ حسب انتخاب کاربر)
۱۴. آزمون عملکرد و تضمین عملکرد (پروتکل، شرایط محیطی مبنای گارانتی، تلرانس، تکرار آزمون، پیامد عدم دستیابی: اصلاح، کاهش مبلغ، LD عملکرد، یا حق فسخ حسب انتخاب کاربر)
بند 15
بررسی تخصصی این بندپذیرش موقت، صورتجلسه، Punch List و اثر نواقص باقیمانده بر بهرهبرداری
۱۵. پذیرش موقت، صورتجلسه، Punch List و اثر نواقص باقیمانده بر بهرهبرداری
بند 16
بررسی تخصصی این بنددوره رفع نقص / دوره تضمین و پذیرش نهایی
۱۶. دوره رفع نقص / دوره تضمین و پذیرش نهایی
بند 17
بررسی تخصصی این بندآموزش پرسنل بهرهبردار و انتقال دانش
۱۷. آموزش پرسنل بهرهبردار و انتقال دانش
بند 18
بررسی تخصصی این بندتحویل مدارک نهایی: as-built، دفترچه بهرهبرداری و نگهداری، منطق کنترل، لیست قطعات یدکی توصیهشده، گواهیهای کالیبراسیون
۱۸. تحویل مدارک نهایی: as-built، دفترچه بهرهبرداری و نگهداری، منطق کنترل، لیست قطعات یدکی توصیهشده، گواهیهای کالیبراسیون
بند 19
بررسی تخصصی این بندقطعات یدکی، مواد مصرفی، کاتالیست و پسماندهای راهاندازی (مالکیت، حمل، دفع زیستمحیطی)
۱۹. قطعات یدکی، مواد مصرفی، کاتالیست و پسماندهای راهاندازی (مالکیت، حمل، دفع زیستمحیطی)
بند 20
بررسی تخصصی این بندتغییرات محدوده (Variation)، دستور کار، قیمتگذاری تغییر
۲۰. تغییرات محدوده (Variation)، دستور کار، قیمتگذاری تغییر
بند 21
بررسی تخصصی این بندرابط با سایر پیمانکاران و مدیریت تداخل
۲۱. رابط با سایر پیمانکاران و مدیریت تداخل
بند 22
بررسی تخصصی این بندایمنی، بهداشت، محیط زیست (HSE)، مجوز کار، LOTO، مواد خطرناک، گزارش حادثه
۲۲. ایمنی، بهداشت، محیط زیست (HSE)، مجوز کار، LOTO، مواد خطرناک، گزارش حادثه
بند 23
بررسی تخصصی این بندتضمینها و وثایق (آزادسازی مرحلهای متناسب با مایلاستون)
۲۳. تضمینها و وثایق (آزادسازی مرحلهای متناسب با مایلاستون)
بند 24
بررسی تخصصی این بندبیمه
۲۴. بیمه
بند 25
بررسی تخصصی این بندوجه التزام تأخیر در مایلاستونهای راهاندازی و وجه التزام/تعدیل ناشی از کسری عملکرد (سقف، عدم جمع غیرمنصفانه، رابطه با خسارت واقعی)
۲۵. وجه التزام تأخیر در مایلاستونهای راهاندازی و وجه التزام/تعدیل ناشی از کسری عملکرد (سقف، عدم جمع غیرمنصفانه، رابطه با خسارت واقعی)
بند 26
بررسی تخصصی این بندمسئولیت، غرامت (Indemnity) و سقف مسئولیت؛ استثنائات (فوت، صدمه بدنی، تقلب، تقصیر عمدی)
۲۶. مسئولیت، غرامت (Indemnity) و سقف مسئولیت؛ استثنائات (فوت، صدمه بدنی، تقلب، تقصیر عمدی)
بند 27
بررسی تخصصی این بندمالکیت فکری، لایسنس نرمافزار DCS/PLC/SIS، حق استفاده کارفرما پس از خاتمه
۲۷. مالکیت فکری، لایسنس نرمافزار DCS/PLC/SIS، حق استفاده کارفرما پس از خاتمه
بند 28
بررسی تخصصی این بندمحرمانگی
۲۸. محرمانگی
بند 29
بررسی تخصصی این بندنمایندگی سازندگان و خدمات گارانتی تجهیزات (تفکیک نقص راهاندازی از نقص ساخت/تجهیز)
۲۹. نمایندگی سازندگان و خدمات گارانتی تجهیزات (تفکیک نقص راهاندازی از نقص ساخت/تجهیز)
بند 30
بررسی تخصصی این بندتعلیق و خاتمه (از سوی هر طرف؛ خاتمه برای مصلحت کارفرما در صورت درج؛ تسویه حساب)
۳۰. تعلیق و خاتمه (از سوی هر طرف؛ خاتمه برای مصلحت کارفرما در صورت درج؛ تسویه حساب)
بند 31
بررسی تخصصی این بندخیارات و فسخ (تخلف اساسی، تأخیر غیرمجاز فراتر از سقف، ورشکستگی، فقدان مجوزهای ضروری، عدم تأمین خوراک در مهلت) + مهلت اخطار رفع نقص
۳۱. خیارات و فسخ (تخلف اساسی، تأخیر غیرمجاز فراتر از سقف، ورشکستگی، فقدان مجوزهای ضروری، عدم تأمین خوراک در مهلت) + مهلت اخطار رفع نقص
بند 32
بررسی تخصصی این بندقوه قاهره
۳۲. قوه قاهره
بند 33
بررسی تخصصی این بندانتقال قرارداد و پیمانکار دستدوم (با مسئولیت تضامنی یا باقیماندن مسئولیت اصلی)
۳۳. انتقال قرارداد و پیمانکار دستدوم (با مسئولیت تضامنی یا باقیماندن مسئولیت اصلی)
بند 34
بررسی تخصصی این بنداقامتگاه و ابلاغ (از جمله ابلاغ الکترونیک در صورت توافق)
۳۴. اقامتگاه و ابلاغ (از جمله ابلاغ الکترونیک در صورت توافق)
بند 35
بررسی تخصصی این بندحل اختلاف (شرط داوری دقیق یا مرجع قضایی)
۳۵. حل اختلاف (شرط داوری دقیق یا مرجع قضایی)
بند 36
بررسی تخصصی این بندقانون حاکم
۳۶. قانون حاکم
بند 37
بررسی تخصصی این بندمفاد متفرقه (تمامیت قرارداد، اصلاح کتبی، قابلیت تفکیک شروط، عدم اسقاط با تأخیر در اعمال حق، منع انتصاب کارگر کارفرما مگر توافق)
۳۷. مفاد متفرقه (تمامیت قرارداد، اصلاح کتبی، قابلیت تفکیک شروط، عدم اسقاط با تأخیر در اعمال حق، منع انتصاب کارگر کارفرما مگر توافق)
بند 38
بررسی تخصصی این بندنسخ، تاریخ و امضا
۳۸. نسخ، تاریخ و امضا
بند 39
بررسی تخصصی این بندفهرست پیوستها (حداقلاً: محدوده و شکست سیستمها؛ برنامه زمانبندی؛ پروتکلهای آزمون؛ معیارهای عملکرد؛ جدول پرداخت؛ فرم ضمانتنامه؛ الزامات HSE؛ فهرست مدارک تحویلی؛ نمودار سازمانی؛ فرم صورتجلسات پذیرش)
۳۹. فهرست پیوستها (حداقلاً: محدوده و شکست سیستمها؛ برنامه زمانبندی؛ پروتکلهای آزمون؛ معیارهای عملکرد؛ جدول پرداخت؛ فرم ضمانتنامه؛ الزامات HSE؛ فهرست مدارک تحویلی؛ نمودار سازمانی؛ فرم صورتجلسات پذیرش)
