قراردادهای سنتی، عقود معین، نامعین و مشتقات حقوق مدنی و فقهی
عقد وصیت تملیکی
ایجاب وصیتکننده برای تملیک مجانی عین یا منفعت مالش پس از فوت، که با قبول موصیله نافذ میشود
⚠ در دستِ بهبودی
متنِ قرارداد
ماده ۱ – عنوان و مقدمه: «وصیتنامه تملیکی»؛ این سند بر اساس احکام فقهی و حقوقی حاکم بر وصیت در قانون مدنی ایران، با ارادهٔ آزاد، کمال انتفاع، صحت مزاج و سلامت کامل عقل و روان موصی در تاریخ [ ] هجری شمسی (به حروف: [ ]) در محل [ ] تنظیم و انشاء گردید.
ماده ۲ – طرفین و هویت: موصی: خانم/آقا [ ] فرزند [ ] به شماره شناسنامه [ ] و کد ملی [ ] متولد [ ] به اقامتگاه [ ]؛ موصیله/موصیلهم: خانم/آقا [ ] فرزند [ ] به شماره شناسنامه [ ] و کد ملی [ ] به اقامتگاه [ ].
ماده ۳ – تعاریف: واژگان موصی (وصیتکننده)، موصیله (ذینفع وصیت)، موصیبه (مال مورد وصیت)، ترکه (مجموع اموال و دارایی متوفی)، ثلث خالص (یکسوم اموال باقیمانده پس از کسر دیون و هزینهها)، قبول و رد (اعلام اراده موصیله)، رجوع (عدول موصی از وصیت)، وصی (مجری وصیت)، و ورثه دارای همان معانی مندرج در قانون مدنی ایران هستند.
ماده ۴ – موضوع: ایجاب تملیک مجانی و عیناً/منفعتاً موصیبه مندرج در ماده ۵ این سند به موصیله پس از فوت موصی؛ این مفاد دارای ماهیت تعلیقی به فوت بوده و در زمان حیات موصی هیچگونه حق عینی، تصرفی یا مالکیت برای موصیله ایجاد نمیکند.
ماده ۵ – موصیبه: عبارت است از ششدانگ [ ] به شماره پلاک ثبتی [ ] فرعی از [ ] اصلی، واقع در بخش [ ] ثبت [ ] به آدرس [ ] به همراه کلیه توابع، ملحقات، انشعابات، حقوق فرضیه و متصوره که در زمان فوت، وضعیت تصرف آن تابع حقوق متصل به مال است.
ماده ۶ – حدود ثلث و دیون: مطابق قانون مدنی، قبل از اجرای این وصیت، کلیه دیون شرعی و قانونی موصی، واجبات مالی و هزینههای کفن و دفن و تجهیز میت از اصل ترکه اخراج میگردد. مفاد این وصیتنامه صرفاً تا میزان ثلث خالص ترکه نافذ است و مازاد بر ثلث منوط به تنفیذ و اجازه صریح ورثه پس از فوت خواهد بود. در صورت عدم تنفیذ، موصیبه تا حد ثلث تقلیل مییابد.
ماده ۷ – تعدد موصیلهم: (در صورت تعدد) موصیبه به نسبت [ ] بین موصیلهم تقسیم میشود. در صورت رد وصیت یا فوت هر یک از موصیلهم قبل از فوت موصی، سهم وی باطل شده و به اصل ترکه بازمیگردد/بین سایرین به نسبت سهم تقسیم میشود.
ماده ۸ – قبول و رد: قبول یا رد وصیت توسط موصیله صرفاً پس از فوت موصی معتبر و دارای اثر قانونی است و هرگونه قبول یا رد در زمان حیات موصی بیاثر است. موصیله مکلف است ظرف مدت معقول پس از علم به فوت، اراده خود را مبنی بر قبول یا رد بهصورت کتبی به ورثه، وصی یا مراجع قانونی اعلام نماید.
ماده ۹ – رجوع: موصی حق دارد تا آخرین لحظه حیات خود، از تمام یا بخشی از این وصیت به هر وسیله قانونی اعم از تنظیم سند رسمی یا عادی جدید، اتلاف موصیبه، انتقال مال به دیگری یا تصریح کتبی رجوع نماید و وصیت لاحق ناقض وصیت سابق است.
ماده ۱۰ – نسخ وصایای سابق: موصی بموجب این سند، کلیه وصایای تملیکی و عهدی سابق خود را در خصوص موصیبه مندرج در ماده ۵ ملغی و بیاثر اعلام مینماید.
ماده ۱۱ – بدل و حوادث موصیبه: در صورت تلف موصیبه، سلب مالکیت قانونی، فروش یا انتقال آن توسط موصی در زمان حیات، وصیت در حکم رجوع بوده و باطل میگردد. افزایش یا نقصان قیمت یا تغییرات متخذه در مال تا زمان فوت، خللی به اصل وصیت وارد نمیسازد.
ماده ۱۲ – تعهدات پس از فوت: ورثه و وصی مکلفند پس از فوت موصی و اعلام قبول توسط موصیله، از هرگونه ممانعت در تحویل و تسلیم موصیبه در حدود ثلث خودداری نموده و تا تعیین تکلیف قانونی، مال را بهصورت امانت حفظ نمایند.
ماده ۱۳ – وصی و ناظر و اجرای تسلیم: خانم/آقا [ ] به عنوان وصی تعیین میگردد. اختیارات وصی صرفاً محدود به اجرای مفاد همین وصیتنامه تملیکی و تسلیم موصیبه به موصیله در حدود ثلث بوده و حق هیچگونه تصرف زائد بر اذن را ندارد.
ماده ۱۴ – حمل، شخصیت حقوقی، موصیله معدوم: وصیت بر حمل منوط به زنده متولد شدن اوست. وصیت بر موصیله معدوم به تبع وجود باطل است. وصیت بر اشخاص حقوقی در صورت وجود و امکان تملک قانونی آنان نافذ است.
ماده ۱۵ – محرومیت از ارث: این سند وصیت صرفاً در حدود ثلث اموال نافذ بوده و به هیچ عنوان موجب محرومیت کلی یا جزئی هیچیک از ورثه قانونی از اصل سهمالارث نخواهد شد.
ماده ۱۶ – مالیات، هزینه و بیمه: پرداخت کلیه مالیاتهای متعلق به ارث و هزینههای انتقال سند رسمی و ثبت موصیبه پس از فوت، بر عهده [موصیله / ترکه] در حدود مقررات قانونی میباشد.
ماده ۱۷ – محرمانگی: مفاد این وصیتنامه تا زمان فوت موصی محرمانه بوده و افشای آن توسط وصی یا شهود قبل از فوت ممنوع است.
ماده ۱۸ – قوه قاهره: بروز حوادث غیرقابل پیشبینی و قهری پس از فوت موصی، صرفاً موجب تعلیق مهلتهای اجرایی تسلیم موصیبه بوده و ضربهای به اصل حق تملیک موصیله وارد نمیسازد.
ماده ۱۹ – بطلان جزئی: در صورتی که بخشی از بندهای این وصیتنامه به موجب قوانین یا آرای قضایی باطل گردد، اصل وصیت و سایر بندها در حدود مقررات آمره قانون مدنی به قوت خود باقی خواهد بود.
ماده ۲۰ – حل اختلاف و مرجع صالح: کلیه اختلافات ناشی از تفسیر یا اجرای مفاد این وصیتنامه با رعایت محدودیتهای قانونی مربوط به امور حسبی و غیرقابل داوری بودن اصل وصیت، در صلاحیت دادگاههای حقوقی دادگستری جمهوری اسلامی ایران میباشد.
ماده ۲۱ – اقامتگاه و ابلاغ: اقامتگاه طرفین و وصی همان است که در ماده ۲ درج شده و هرگونه ابلاغ قانونی به این عناوین معتبر خواهد بود.
ماده ۲۲ – نسخ، پیوستها و تعداد صفحات: این وصیتنامه در [ ] صفحه، [ ] نسخه تنظیم شده و پیوستهای آن شامل: ۱- سند مالکیت ۲- مدارک هویتی ۳- [تنفیذنامه اولیه ورثه در صورت وجود] میباشد.
ماده ۲۳ – محل امضا:
امضای موصی: [ ]
امضای وصی: [ ]
امضای شاهد ۱: [ ] امضای شاهد ۲: [ ]
(در صورت تنظیم رسمی: ثبت و امضای سردفتر اسناد رسمی شماره [ ])
ماده ۲۴ – بندهای خاص نهاد وصیت: نفوذ این وصیت منوط به عدم وجود رجوع لاحق موصی، عدم ارتکاب قتل موصی توسط موصیله و عدم خروج مال از مالکیت موصی تا زمان فوت است.
نکاتِ تنظیمِ این قرارداد
- مبنای حقوقی
- عقد معین (مواد ۸۲۵ تا ۸۴۹ قانون مدنی ایران)
- نکاتِ کلیدی
- ۱. وصیتنامه تملیکی فقط تا میزان ثلث (۱/۳) کل ترکه در زمان فوت موصی بدون نیاز به اذن ورثه نافذ است؛ مازاد بر آن نیازمند تنفیذ تکتک ورثه پس از فوت است. ۲. قبول موصیله در زمان حیات موصی هیچ اثر حقوقی ندارد و وی میتواند پس از فوت موصی، وصیت را قبول یا رد کند. ۳. موصی تا پیش از فوت خود حق دارد از وصیت رجوع کند، حتی اگر وصیتنامه بهصورت سند رسمی تنظیم شده باشد. ۴. محاسبه ثلث اموال بر اساس دارایی باقیمانده موصی در «زمان فوت» انجام میشود، نه زمان تنظیم وصیتنامه. ۵. توصیه میشود برای جلوگیری از ادعای جعل یا انکار ورثه، وصیتنامه به صورت رسمی در دفترخانه اسناد رسمی (خودنوشت یا رسمی) تنظیم شود. ۶. اگر موصیله، موصی را به قتل برساند (قتل عمد)، از موصیبه محروم شده و وصیت باطل است.
- بندهای پرخطر
- ۱. بند ماده ۶ (تجاوز موصیبه از ثلث ترکه): این بند بیشترین نزاع بین موصیله و ورثه را ایجاد میکند. برای محکمکاری باید صریحاً ذکر شود که در صورت مازاد بودن مال از ثلث، مال تا حد ثلث تقلیل مییابد یا سازوکار ارزیابی دقیق ملک در زمان فوت پیشبینی شود. ۲. بند ماده ۹ (اثبات رجوع یا عدم رجوع): ورثه ممکن است ادعا کنند موصی شفاهی یا کتبی از وصیت رجوع کرده است. برای محکم شدن بند، باید شرط شود که هرگونه رجوع صرفاً با سند رسمی یا صریح کتبی با امضای همان شهود معتبر است.
متن و نکاتِ این قرارداد با کمکِ هوش مصنوعی تهیه شده است؛ پیش از امضا با وکیل مشورت کنید.
+ نمایشِ کاملِ مقدمه و توضیحاتِ پرامپت
# پرامپتِ تنظیمِ وصیتنامهٔ تملیکی (عقد وصیت تملیکی)
## نقش
تو یک وکیلِ پایهیکِ دادگستری در ایران، متخصصِ حقوق مدنی، امور حسبی و تنظیم اسناد، با تسلط بر فقه امامیه در باب وصیت هستی. باید یک **وصیتنامهٔ تملیکی** حرفهای، کامل، بیابهام و قابلِ استناد تنظیم کنی — نه یک قراردادِ معاوضی میان زندگان. لحنِ رسمیِ حقوقیِ فارسی، دقتِ واژگانی (موصی / موصیله / موصیبه / ترکه / ثلث / قبول پس از فوت)، و پرهیز از هر شرطِ مخالفِ قواعدِ آمره. اگر داده ناقص بود **حدس نزن**؛ ابتدا سؤال کن. سند را طوری بنویس که هم بهصورت عادی قابل استفاده باشد و هم برای تنظیمِ رسمی در دفتر اسناد رسمی آمادگی داشته باشد.
## چارچوبِ حقوقیِ حاکم (آمره — نقض نشود)
- **قانون مدنی**، مبحث وصیت (از جمله موادِ شناختهشده: ۸۲۵ و ۸۲۶ در اقسام و ارکان؛ ۸۲۷ در تحقق تملیک فقط با **قبول موصیله پس از فوت موصی**؛ احکام رد و قبول؛ و **۸۴۳** در عدم نفوذ وصیت زائد بر **ثلث ترکه** مگر با اجازهٔ ورثه). سایر احکام همین مبحث دربارهٔ اهلیت موصی، قابلیت موصیبه، تعدد موصیلهم، تلف یا خروج موصیبه از ملکیت، و رجوع از وصیت.
- **قانون امور حسبی** در شکل وصیتنامه (رسمی، خودنوشت و سری)، ترتیب اثبات، تحریر ترکه و اجرای وصیت.
- **قانون ثبت اسناد و املاک** اگر موصیبه مال غیرمنقول یا حق ثبتشده است (توصیف پلاک ثبتی؛ اثر تنظیم رسمی).
- **قانون مالیاتهای مستقیم** (مالیات بر ارث و تکالیف اظهار و پرداخت؛ وصیت مالیات ارث را منتفی نمیکند).
- قواعد آمرهٔ **ارث** در قانون مدنی: وصیت وسیلهٔ محرومکردنِ وارث از سهمالارث نیست؛ تصرفِ ایصایی فقط در محدودهٔ ثلث (و مازاد با تنفیذ ورثه) نافذ است.
- فقه امامیه / نظم عمومی: وصیت تملیکی ایجابِ معلق به فوت است؛ تا لحظهٔ فوت **قابل رجوع** است (جایز از سوی موصی). قبض در حیات موصی شرطِ صحت نیست. موصی باید در زمان انشاء دارای اهلیتِ تصرف در مال باشد (عاقل، بالغ، رشید، مختار، غیرمحجور مگر در حدود قانون). موصیبه باید در ملک موصی و قابل تملک باشد؛ وصیت به مال غیر فضولی و منوط به اجازه است. موصیله باید در زمان فوت موصی موجود (یا حملِ واجد شرایط) و اهلیت قبول داشته باشد. قتل موصی توسط موصیله از موانع است.
**ماهیت فقهی/قانونی در یک خط:** عقد/ایقاع معلق بر فوت + قبولِ متأخرِ موصیله؛ تملیک مجانیِ عین یا منفعت پس از مرگ؛ لزوم رعایت ثلث؛ قابلیت رجوع تا فوت؛ توصیهٔ اکید به تنظیم رسمی و گواهی امضا؛ آثار مالیاتی ارث باقی است.
## اطلاعاتِ لازم
کاربر باید موارد زیر را پر کند. هر جا خالی است با قالب [[…]] مشخص شده. اگر موردی وجود ندارد بنویسد «ندارد».
### الف) موصی (وصیتکننده)
- [[نام و نام خانوادگی، نام پدر، شماره ملی، تاریخ و محل تولد، وضعیت رشد/عدم حجر]]
- [[تابعیت و دین/مذهب در حد مؤثر بر ارث و وصیت]]
- [[نشانی اقامتگاه قانونی و شماره تماس/ایمیل برای ابلاغ]]
- [[وضعیت تأهل، مشخصات همسر/همسران، وجود فرزندخوانده یا افراد تحت ولایت/قیمومت]]
- [[فهرست ورثهٔ احتمالی در حال حاضر: نسبت، نام، شماره ملی — با این قید که ورثه در زمان فوت تعیین میشوند]]
- [[آیا موصی محجور، ورشکسته، یا مشمول محدودیت تصرف است؟]]
### ب) موصیله / موصیلهم
- [[نام کامل / نام شخص حقوقی و شماره ثبت و شناسه ملی؛ نسبت با موصی در صورت وجود]]
- [[شماره ملی/شناسه، نشانی، سهم هر یک اگر متعددند (مشاعی یا مفروز، به کسر یا درصد از موصیبه یا از ثلث)]]
- [[اگر حمل (جنین) است: مشخصات مادر و قید منوطبودن به زنده متولد شدن]]
- [[اگر شخص حقوقی یا مؤسسه خیریه است: مدارک هویت و موضوع فعالیت]]
- [[جانشین موصیله در صورت فوت یا ردِ او پیش از قبول / فقدان او در زمان فوت موصی — یا تصریح به انتفاء وصیت]]
### ج) موصیبه (موضوع تملیک)
- [[عین معین / کلی در معین / منفعت / حق / طلب / سهمالشرکه / اوراق بهادار / حساب بانکی / مال فکری / سایر — توصیف دقیق]]
- [[اگر غیرمنقول: پلاک ثبتی اصلی و فرعی، بخش، ناحیه، نشانی، مساحت، دانگ، شماره سند مالکیت، وضعیت رهن/بازداشت/حق کسب و پیشه/حق انتفاع]]
- [[اگر منقول: مشخصات شناسایی، شماره سریال، محل استقرار]]
- [[مال مشاع یا اختصاصی؛ آیا تمام مال است یا جزء مشاع از ترکه]]
- [[وصیت به عین است یا به منفعت (مدت منافع)، یا به حق]]
- [[برآورد ارزش روز موصیبه به عدد و حروف و واحد پول — برای کنترل ثلث]]
- [[برآورد اجمالی کل ترکهٔ فعلی و دیون معلوم، تا روشن شود موصیبه داخل ثلث است یا زائد]]
- [[بدل موصیبه اگر در زمان فوت تلف، منتقل، یا از ملکیت خارج شده باشد: انتفاء / تبدیل به مثل یا قیمت از ثلث / مال جایگزین مشخص]]
### د) حدود نفوذ (ثلث و اجازه ورثه)
- [[تصریح که وصیت محدود به ثلث ترکهٔ خالص پس از اخراج دیون و واجبات است]]
- [[اگر آگاهانه زائد بر ثلث است: نام ورثهای که از هماکنون تنفیذ میکنند + یا موکول به اجازه پس از فوت]]
- [[ترتیب تقلیل قانونی اگر مجموع وصایا از ثلث تجاوز کند]]
### هـ) رجوع، وصایای سابق، واجبات
- [[آیا این سند ناسخ تمام یا بعضی وصایای سابق است؟ تاریخ/مشخصات وصایای قبلی]]
- [[حفظ یا لغو وصایای عهدی جداگانه (تعیین وصی، کفنودفن، ثلث خیرات)]]
- [[تکلیف دیون، مهریه، خمس/زکات/رد مظالم و هزینههای کفنودفن: مقدم بر وصیت تملیکی]]
### و) اجرا، وصی و ناظر (اگر علاوه بر تملیک، اجرای عملی لازم است)
- [[نیاز به وصی برای تسلیم موصیبه هست یا تملیک با قبول خودبهخود است؟]]
- [[نام وصی، ناظر، اختیارات، حقالزحمه، جانشین وصی]]
- [[مهلت تسلیم پس از صدور گواهی انحصار وراثت / تحریر ترکه]]
### ز) شکل سند و تشریفات
- [[وصیتنامه عادی خودنوشت / تنظیم در دفتر اسناد رسمی / سری]]
- [[تعداد نسخ، محل نگهداری، اطلاع یا عدم اطلاع ورثه و موصیله در حیات موصی]]
- [[درخواست گواهی امضا / ثبت در سامانه دفترخانه]]
### ح) حل اختلاف و سایر
- [[مرجع: دادگاه صالح محل اقامتگاه موصی در زمان فوت / یا داوری فقط در حدودی که قانون امور حسبی و نظم حسبی اجازه دهد — پیشفرض: مراجع قضایی صالح ایران]]
- [[قانون حاکم: قوانین ایران]]
- [[شرایط خاص دیگر: [[متن آزاد]]]]
## ساختارِ الزامیِ سند (به همین ترتیب ماده بده)
[بندهای قرارداد در ادامه، هر کدام جدا]
## شرطهای پیشنهادیِ اختیاری
(کاربر انتخاب کند؛ در سند فقط موارد انتخابشده را بگنجان و با یک جمله بگو کی مفید است.)
- **تعیین وصی و ناظر:** وقتی موصیبه نیاز به تفکیک، اخذ مفاصا، یا تحویل عملی دارد.
- **تنفیذنامهٔ پیوست ورثه نسبت به زائد بر ثلث:** وقتی از هماکنون معلوم است وصیت از ثلث میگذرد؛ تنفیذ در حیات، قابل رجوع از سوی وارث تا فوت موصی است — این را صریح هشدار بده.
- **وصیت به منافع مدتدار (نه عین):** وقتی قصد، انتفاع موصیله است نه مالکیت رقبه؛ رقبه برای ورثه بماند.
- **بدل معین / وجه نقد معادل از ثلث:** وقتی بیم فروش یا تلف مال در حیات موصی میرود.
- **ترتیب موصیلهم (طولیه):** اگر اولی رد کرد یا در زمان فوت نبود، نوبت بعدی.
- **تخصیص از ثلث برای خیرات علاوه بر تملیک خاص:** ماهیت عهدی را جدا ماده کن تا با تملیکی خلط نشود.
- **شرط حفظ مال تا زمان معین پس از فوت (در حدود قانون):** مثلاً عدم فروش کوتاهمدت توسط موصیله؛ شرط نامشروع یا سلب حقِ نامتناسب ننویس.
- **معرفی محل نسخهٔ امانت (دفترخانه/وکیل/صندوق امانات):** برای جلوگیری از پنهانماندن وصیت.
- **گواهی سلامت روان پیوست:** در موصی مسن یا در معرض اختلاف خانوادگی؛ برای کاهش دعوای حجر یا عدم اهلیت در زمان انشاء.
## نکات و هشدارهای مهم (در خودِ سند بهصورت مادهٔ «تذکرات قانونی» خلاصه کن و شرحِ کامل را در یادداشتِ پایانیِ غیرجزئی از سند برای کاربر بیاور)
- این سند **هبه، صلح، بیع، یا انتقالِ حال** نیست؛ هر عبارتی که بوی نقلِ فوری دهد خطرِ تغییر ماهیت و دعوای صوری بودن دارد.
- وصیت زائد بر ثلث **بدون تنفیذ ورثه نافذ نیست**؛ ارزش روزِ فوت ملاک است نه روز امضا.
- **محرومیت از ارث باطل/غیرنافذ** است؛ با وصیت نمیتوان قواعد فرض را دور زد.
- وصیت تا فوت **قابل رجوع** است؛ وعدهٔ عدم رجوع، موصی را معمولاً پایبند نمیکند.
- قبولِ موصیله در حیات موصی، قبولِ قانونیِ پس از فوت محسوب نمیشود.
- وصیتنامهٔ عادی در معرض انکار و تردید است؛ برای ملک ثبتشده **تنظیم در دفتر اسناد رسمی** قویاً توصیه میشود. گواهی امضا حداقلِ احتیاط است.
- امور حسبی (گواهی انحصار وراثت، تحریر ترکه، اثبات وصیت) را نمیتوان با شرط قراردادی حذف کرد.
- وصیت به مال غیر، مال مرهونه فراتر از حقوق راهن، یا مال بازداشتشده، معیوب یا غیرنافذ است.
- جنبهٔ مالیاتی: موصیله و ورثه تکالیف مالیات بر ارث و انتقال را دارند؛ تنظیم وصیت معافیت مالیاتی نمیآورد.
- اگر موصیله از ورثه است، جمع سهمالارث + موصیبه باید شفاف باشد تا نزاع «وصیت در مقام تقسیم» پیش نیاید.
- شهود نباید ذینفع (موصیله) باشند.
- اشتباهات متداول: نوشتن «عقد لازم»، تعیین وجه التزام برای موصی بابت عدم رجوع، تاریخ میلادیِ تنها، توصیف مبهم ملک، فراموشکردن دیون، خلط وصیت عهدی و تملیکی، داوری مطلق در اصلِ اعتبار وصیتنامه.
- آنچه باطل یا غیرقابل استناد است: وصیت مجنون/صغیر غیررشید خارج از قانون، وصیت معلق به شرط نامشروع، وصیت بر معدومِ مطلق بدون وجود در زمان فوت (جز حمل با شرایط)، وصیت به بیش از ثلث بدون تنفیذ در قسمت زائد.
## دستورالعملِ اجرا برای هوشِ مصنوعی
- اگر هر یک از اطلاعاتِ بخش «اطلاعات لازم» ناقص یا متعارض بود، **قبل از نوشتن سند** فهرست سؤالات را بپرس؛ ارزش ثلث را حدس نزن.
- هیچ مادهٔ قانونی با شمارهٔ ساختگی ننویس. اگر به شماره مطمئن نیستی فقط نام قانون و حکم را بیاور.
- میان «وصیتنامه» و «قرارداد لازمالاجرا میان طرفین زنده» تفکیک واژگانی را کاملاً حفظ کن.
- خروجیِ اصلی = متن وصیتنامه؛ سپس پیوستِ تنفیذ ورثه (فقط اگر داده شده)؛ سپس چکلیست.
- اعداد را به **عدد و حروف** بنویس. تاریخها شمسی. زبان فارسی رسمی. مادهبندی شمارهدار. جملات کوتاه و یکمعنایی.
- در پایانِ کار، این **چکلیست بازبینی** را پر کن (بله/خیر/نامربوط + توضیح یکخطی):
- [ ] هویت موصی و اهلیت
- [ ] هویت موصیله و وجود در زمان فوت/حمل
- [ ] توصیف قابل اجرای موصیبه و اسناد مالکیت
- [ ] تصریح تعلیق به فوت و مجانیبودن
- [ ] قبول فقط پس از فوت
- [ ] حق رجوع
- [ ] محدودیت ثلث و تقدم دیون
- [ ] تکلیف زائد بر ثلث
- [ ] بدل در صورت تلف/انتقال
- [ ] نسخ وصایای سابق
- [ ] عدم محرومیت از ارث
- [ ] تفکیک عهدی از تملیکی
- [ ] مالیات و هزینههای انتقال
- [ ] شهود/شکل سند (عادی یا رسمی)
- [ ] مرجع صالح و قانون ایران
- [ ] پیوستها و امضا
- [ ] نبود شرط آمره-شکن
## قالبِ خروجی
فارسیِ رسمی و حقوقی؛ عنوان «وصیتنامهٔ تملیکی»؛ مادههای شمارهدار؛ در صورت نیاز بندهای ۱-۱، ۱-۲؛ اعداد به عدد و حروف؛ بدون لاتینگرایی مگر شناسه و پلاک؛ بدون مقدمهٔ اخلاقی؛ در انتهای متنِ سند جای امضای موصی و شهود؛ پس از سند یک «یادداشت اجرایی غیرجزئی از وصیتنامه» شامل هشدار ثبت رسمی، مالیات، و انحصار وراثت.
بند 1
بررسی تخصصی این بندعنوان و مقدمه: «وصیتنامه تملیکی»؛ تصریح به انشاء با ارادهٔ آزاد در سلامت عقل؛ تاریخ و محل انشاء به هجری شمسی (عدد و حروف).
1. **عنوان و مقدمه:** «وصیتنامه تملیکی»؛ تصریح به انشاء با ارادهٔ آزاد در سلامت عقل؛ تاریخ و محل انشاء به هجری شمسی (عدد و حروف).
بند 2
بررسی تخصصی این بندمادهٔ طرفین و هویت: مشخصات کامل موصی؛ مشخصات موصیله/موصیلهم؛ اقامتگاه.
2. **مادهٔ طرفین و هویت:** مشخصات کامل موصی؛ مشخصات موصیله/موصیلهم؛ اقامتگاه.
بند 3
بررسی تخصصی این بندمادهٔ تعاریف: موصی، موصیله، موصیبه، ترکه، ثلث خالص، قبول، رد، رجوع، وصی (در صورت وجود)، ورثه.
3. **مادهٔ تعاریف:** موصی، موصیله، موصیبه، ترکه، ثلث خالص، قبول، رد، رجوع، وصی (در صورت وجود)، ورثه.
بند 4
بررسی تخصصی این بندمادهٔ موضوع: ایجاب تملیک مجانیِ موصیبه پس از فوت؛ ماهیت تعلیقی؛ عدم انتقال در حیات موصی.
4. **مادهٔ موضوع:** ایجاب تملیک مجانیِ موصیبه پس از فوت؛ ماهیت تعلیقی؛ عدم انتقال در حیات موصی.
بند 5
بررسی تخصصی این بندمادهٔ موصیبه: توصیف دقیق ثبتی/شناسهای؛ توابع و ملحقات؛ حقوق و دیونِ متصل به مال؛ وضعیت تصرف.
5. **مادهٔ موصیبه:** توصیف دقیق ثبتی/شناسهای؛ توابع و ملحقات؛ حقوق و دیونِ متصل به مال؛ وضعیت تصرف.
بند 6
بررسی تخصصی این بندمادهٔ حدود ثلث و دیون: اخراج دیون و واجبات مالی و هزینه تجهیز میت قبل از اجرا؛ نفوذ فقط تا ثلث مگر تنفیذ ورثه؛ سازوکار تقلیل.
6. **مادهٔ حدود ثلث و دیون:** اخراج دیون و واجبات مالی و هزینه تجهیز میت قبل از اجرا؛ نفوذ فقط تا ثلث مگر تنفیذ ورثه؛ سازوکار تقلیل.
بند 7
بررسی تخصصی این بندمادهٔ تعدد موصیلهم: سهام؛ اجتماع و ترتیب؛ اثر رد یا فوت یکی.
7. **مادهٔ تعدد موصیلهم:** سهام؛ اجتماع و ترتیب؛ اثر رد یا فوت یکی.
بند 8
بررسی تخصصی این بندمادهٔ قبول و رد: قبول فقط پس از فوت؛ امکان رد؛ مهلت معقول پس از علم؛ عدم تأثیر قبول/رد در حیات موصی (مطابق قانون مدنی)؛ شکل اعلام قبول (کتبی به ورثه/وصی/مرجع صالح).
8. **مادهٔ قبول و رد:** قبول فقط پس از فوت؛ امکان رد؛ مهلت معقول پس از علم؛ عدم تأثیر قبول/رد در حیات موصی (مطابق قانون مدنی)؛ شکل اعلام قبول (کتبی به ورثه/وصی/مرجع صالح).
بند 9
بررسی تخصصی این بندمادهٔ رجوع: حق رجوع کل یا جزء تا لحظه فوت با هر وسیلهٔ قانونی (سند جدید، اتلاف موضوع، انتقال، تصریح کتبی).
9. **مادهٔ رجوع:** حق رجوع کل یا جزء تا لحظه فوت با هر وسیلهٔ قانونی (سند جدید، اتلاف موضوع، انتقال، تصریح کتبی).
بند 10
بررسی تخصصی این بندمادهٔ نسخ وصایای سابق: صریح و موردی.
10. **مادهٔ نسخ وصایای سابق:** صریح و موردی.
بند 11
بررسی تخصصی این بندمادهٔ بدل و حوادث موصیبه: تلف، سلب مالکیت، فروش، رهن بعدی، افزایش/نقصان قیمت.
11. **مادهٔ بدل و حوادث موصیبه:** تلف، سلب مالکیت، فروش، رهن بعدی، افزایش/نقصان قیمت.
بند 12
بررسی تخصصی این بندمادهٔ تعهدات پس از فوت (غیرمعاوضی): تکلیف ورثه و وصی به عدم ممانعت از قبول و تسلیم در حدود ثلث؛ حفظ مال تا تعیین تکلیف.
12. **مادهٔ تعهدات پس از فوت (غیرمعاوضی):** تکلیف ورثه و وصی به عدم ممانعت از قبول و تسلیم در حدود ثلث؛ حفظ مال تا تعیین تکلیف.
بند 13
بررسی تخصصی این بندمادهٔ وصی و ناظر و اجرای تسلیم (اگر خواسته شده): اختیارات محدود به اجرای همین وصیت تملیکی؛ ممنوعیت تصرف زائد.
13. **مادهٔ وصی و ناظر و اجرای تسلیم** (اگر خواسته شده): اختیارات محدود به اجرای همین وصیت تملیکی؛ ممنوعیت تصرف زائد.
بند 14
بررسی تخصصی این بندمادهٔ حمل، شخصیت حقوقی، موصیله معدوم: حسب اطلاعات؛ بطلان یا تقیید قانونی را صریح بنویس نه دور بزن.
14. **مادهٔ حمل، شخصیت حقوقی، موصیله معدوم:** حسب اطلاعات؛ بطلان یا تقیید قانونی را صریح بنویس نه دور بزن.
بند 15
بررسی تخصصی این بندمادهٔ محرومیت از ارث: تصریح که این سند سهمالارث ورثه را جز در محدودهٔ ثلث ساقط نمیکند.
15. **مادهٔ محرومیت از ارث:** تصریح که این سند سهمالارث ورثه را جز در محدودهٔ ثلث ساقط نمیکند.
بند 16
بررسی تخصصی این بندمادهٔ مالیات، هزینه و بیمه: مالیات بر ارث و هزینههای انتقال/ثبت بر عهدهٔ کیست (موصیله یا ترکه) در حدود قانون.
16. **مادهٔ مالیات، هزینه و بیمه:** مالیات بر ارث و هزینههای انتقال/ثبت بر عهدهٔ کیست (موصیله یا ترکه) در حدود قانون.
بند 17
بررسی تخصصی این بندمادهٔ محرمانگی (اختیاری): تا زمان فوت.
17. **مادهٔ محرمانگی** (اختیاری): تا زمان فوت.
بند 18
بررسی تخصصی این بندمادهٔ قوه قاهره: فقط برای مرحلهٔ اجرای تسلیم پس از فوت (نه برای اصل ایجاب).
18. **مادهٔ قوه قاهره:** فقط برای مرحلهٔ اجرای تسلیم پس از فوت (نه برای اصل ایجاب).
بند 19
بررسی تخصصی این بندمادهٔ بطلان جزئی: اگر بخشی باطل شد بقیه در حدود قانون باقی بماند.
19. **مادهٔ بطلان جزئی:** اگر بخشی باطل شد بقیه در حدود قانون باقی بماند.
بند 20
بررسی تخصصی این بندمادهٔ حل اختلاف و مرجع صالح: دادگاههای ایران؛ قانون حاکم ایران؛ محدودیت داوری در امور حسبی را رعایت کن.
20. **مادهٔ حل اختلاف و مرجع صالح:** دادگاههای ایران؛ قانون حاکم ایران؛ محدودیت داوری در امور حسبی را رعایت کن.
بند 21
بررسی تخصصی این بندمادهٔ اقامتگاه و ابلاغ.
21. **مادهٔ اقامتگاه و ابلاغ.**
بند 22
بررسی تخصصی این بندمادهٔ نسخ، پیوستها، تعداد صفحات و امضا: پیوستِ فهرست اموال، کپی اسناد مالکیت، نقشه/صورتمجلس تفکیکی، اعلام تنفیذ ورثه (اگر هست).
22. **مادهٔ نسخ، پیوستها، تعداد صفحات و امضا:** پیوستِ فهرست اموال، کپی اسناد مالکیت، نقشه/صورتمجلس تفکیکی، اعلام تنفیذ ورثه (اگر هست).
بند 23
بررسی تخصصی این بندمحل امضای موصی، شهود (حداقل دو شاهد واجد شرایط اگر عادی است)، و در صورت رسمی: سردفتر.
23. **محل امضای موصی، شهود (حداقل دو شاهد واجد شرایط اگر عادی است)، و در صورت رسمی: سردفتر.**
بند 24
بررسی تخصصی این بندبندهای خاصِ همین نهاد که نباید فراموش شود:
24. **بندهای خاصِ همین نهاد که نباید فراموش شود:**
- قید «پس از فوت» در هر عبارت تملیکی تا با هبه یا صلح عمری اشتباه نشود؛
- عدم قبض در حیات؛
- تقدم بدهی و مهریه و واجبات؛
- کنترل اجتماع وصایای متعدد با ثلث؛
- وضعیت منافع و نمائاتِ متصل و منفصل قبل و بعد از فوت؛
- اثر رهن یا بازداشت موجود؛
- عدم وصیت به مال متعلق به حق دیگران مگر با حفظ آن حق؛
- شرط فاسدِ مبطل را ننویس (مثلاً محرومیت مطلق وارث، یا تعلیق به امر نامشروع).
