قراردادهای خدمات حقوقی، قضایی، داوری، حلوفصل دعاوی و کارشناسی
شرط داوری با قاعده پیشنهاد نهایی / داوری بیسبال
روشی از داوری که در آن داور حق صدور رأی میانه را ندارد و ملزم است دقیقاً یکی از ارقام پیشنهادی نهایی طرفین را برگزیند
⚠ در دستِ بهبودی
متنِ قرارداد
ماده ۱ – موضوع داوری
۱-۱. طرفین توافق مینمایند که کلیه اختلافات، دعاوی و منازعات ناشی از یا مرتبط با قرارداد اصلی به شماره [ ] مورخ [ ]، اعم از تفسیر، اجرا، نقض، فسخ یا بطلان آن، منحصراً از طریق داوری حلوفصل گردد.
۱-۲. دامنه شمول این داوری شامل تمامی ادعاهای مالی و غیرمالی طرفین در رابطه با موضوع قرارداد بوده و طرفین حق ارجاع این اختلافات به مراجع قضایی دادگستری را از خود سلب و ساقط مینمایند.
۱-۳. رأی صادره توسط داور یا هیئت داوری، قطعی، لازمالاجرا و برای طرفین و قائممقام قانونی آنها الزامآور است.
۱-۴. طرفین متعهد میگردند که مفاد رأی داوری را بلافاصله پس از ابلاغ، بدون هیچگونه قید و شرطی اجرا نمایند.
۱-۵. در صورت عدم اجرای داوطلبانه رأی توسط هر یک از طرفین، طرف دیگر حق خواهد داشت با استناد به مقررات قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب (در امور مدنی)، نسبت به صدور اجراییه از طریق دادگاه صالح اقدام نماید.
۱-۶. این توافقنامه داوری، مستقل از قرارداد اصلی تلقی شده و حتی در صورت بطلان یا فسخ قرارداد اصلی، همچنان معتبر و لازمالاجرا باقی خواهد ماند.
ماده ۲ – تعداد و نحوه انتخاب داور/داوران
۲-۱. داوری این قرارداد به صورت [تکنفره / سهنفره] انجام خواهد شد.
۲-۲. در صورت توافق بر داور واحد، طرفین ظرف مدت [ ] روز از تاریخ بروز اختلاف، داور مرضیالطرفین را انتخاب خواهند نمود؛ در صورت عدم توافق، [نام نهاد داوری یا دادگاه صالح] مرجع تعیین داور خواهد بود.
۲-۳. در صورت توافق بر هیئت سهنفره، هر یک از طرفین یک داور اختصاصی انتخاب نموده و دو داور منتخب، ظرف مدت [ ] روز، سرداور را تعیین خواهند کرد.
۲-۴. چنانچه هر یک از طرفین از انتخاب داور اختصاصی خود در مهلت مقرر امتناع ورزد یا داوران منتخب در انتخاب سرداور به توافق نرسند، مرجع تعیین داور مذکور در بند ۲-۲، با درخواست ذینفع، نسبت به تعیین داور یا سرداور اقدام خواهد نمود.
۲-۵. داور یا داوران منتخب باید دارای اهلیت قانونی بوده و فاقد هرگونه تعارض منافع با طرفین قرارداد باشند.
۲-۶. حقالزحمه داوری به صورت مساوی توسط طرفین پرداخت خواهد شد، مگر آنکه در رأی داوری ترتیب دیگری مقرر شده باشد.
ماده ۳ – محل و زبان داوری
۳-۱. محل برگزاری جلسات داوری و رسیدگی، شهر [ ]، کشور ایران تعیین میگردد.
۳-۲. زبان رسمی داوری برای کلیه مکاتبات، لوایح، اسناد و جلسات رسیدگی، زبان فارسی خواهد بود.
۳-۳. در صورتی که هر یک از اسناد یا مدارک به زبانی غیر از فارسی باشد، طرف ارائهدهنده مکلف است ترجمه رسمی آن را به هزینه خود ضمیمه نماید.
۳-۴. داور میتواند در صورت نیاز و با توافق طرفین، جلسات را به صورت مجازی یا در محل دیگری برگزار نماید.
۳-۵. کلیه ابلاغیهها و مکاتبات داوری به نشانیهای مندرج در صدر قرارداد ارسال خواهد شد و تغییر نشانی باید کتباً به داور و طرف مقابل اعلام گردد.
ماده ۴ – قانون حاکم
۴-۱. قانون حاکم بر ماهیت اختلاف (Substantive Law)، قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران، بهویژه قانون مدنی و قانون تجارت خواهد بود.
۴-۲. قانون حاکم بر آیین داوری (Procedural Law)، مقررات مندرج در باب هفتم قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب (در امور مدنی) و قواعد داوری [نام نهاد داوری در صورت وجود، در غیر این صورت: قواعد توافق شده در این قرارداد] میباشد.
۴-۳. داور مکلف است در رسیدگی و صدور رأی، اصول دادرسی عادلانه، بیطرفی و استقلال را رعایت نماید.
۴-۴. در صورت سکوت قوانین حاکم، داور میتواند بر اساس عرف تجاری مرتبط و اصول کلی حقوقی، نسبت به حلوفصل اختلاف اقدام نماید.
ماده ۵ – قاعده پیشنهاد نهایی (داوری بیسبال)
۵-۱. طرفین توافق مینمایند که داوری بر اساس قاعده «پیشنهاد نهایی» (Baseball Arbitration) انجام شود؛ بدین معنا که داور/داوران مکلفند صرفاً یکی از ارقام یا پیشنهادهای نهایی ارائهشده توسط هر یک از طرفین را بدون هیچگونه تعدیل، تغییر، ترکیب یا میانگینگیری، به عنوان رأی نهایی انتخاب و صادر نمایند.
۵-۲. داور به هیچ عنوان اختیار صدور رأی میانه یا خارج از محدوده پیشنهادهای ارائهشده توسط طرفین را ندارد و هرگونه رأی خارج از این چارچوب، باطل و غیرقابلاجرا تلقی میگردد.
۵-۳. هر یک از طرفین موظف است پیشنهاد نهایی و قطعی خود را در قالب یک لایحه مکتوب و مهر و موم شده، حداکثر تا [ ] روز پیش از جلسه رسیدگی نهایی، به داور تسلیم نماید.
۵-۴. پیشنهادهای نهایی باید به صورت صریح، شفاف و بدون ابهام ارائه گردند تا داور بتواند بدون نیاز به تفسیر، یکی از آنها را برگزیند.
۵-۵. پس از تبادل پیشنهادها، داور مکلف است پیشنهادهای طرفین را بررسی نموده و با توجه به مستندات و ادله ارائهشده، یکی از پیشنهادها را که به عدالت و واقعیت نزدیکتر است، به عنوان رأی نهایی اعلام نماید.
۵-۶. تبادل پیشنهادها به صورت [همزمان و مهر و موم شده / با اطلاع از پیشنهاد طرف مقابل] صورت خواهد گرفت.
تبصره: در صورتی که هر یک از طرفین از ارائه پیشنهاد نهایی در مهلت مقرر خودداری نماید، داور مکلف است بر اساس پیشنهاد طرف مقابل و مستندات موجود، رأی خود را صادر نماید.
ماده ۶ – هزینههای داوری
۱-۶- کلیه هزینههای مربوط به داوری، اعم از حقالزحمه داور یا داوران، هزینههای اداری، کارشناسی و سایر مخارج مرتبط، در ابتدا به صورت مساوی توسط طرفین پرداخت خواهد شد.
۲-۶- داور مکلف است در رأی نهایی خود، تکلیف نهایی پرداخت هزینههای داوری را تعیین نماید و میتواند طرف بازنده را به پرداخت تمامی هزینههای داوری یا بخشی از آن محکوم نماید.
تبصره: در صورتی که هر یک از طرفین از پرداخت سهم خود از هزینههای داوری استنکاف ورزد، طرف دیگر میتواند برای پیشبرد روند داوری، سهم طرف مستنکف را پرداخت نماید و این مبلغ به عنوان طلب قطعی وی از طرف مستنکف تلقی شده و در رأی داوری قابل مطالبه خواهد بود.
ماده ۷ – محرمانگی
۱-۷- طرفین و داور متعهد میشوند کلیه اطلاعات، اسناد، مدارک و مذاکرات رد و بدل شده در جریان فرآیند داوری را به عنوان اسرار تجاری و اطلاعات محرمانه تلقی نموده و از افشای آن نزد اشخاص ثالث بدون رضایت کتبی طرف مقابل خودداری نمایند.
۲-۷- تعهد به محرمانگی شامل مفاد رأی صادره نیز میگردد و طرفین حق انتشار یا افشای جزئیات رأی را جز در موارد ضروری برای اجرای آن یا به حکم مراجع قضایی صالح ندارند.
تبصره: این تعهد محرمانگی حتی پس از پایان فرآیند داوری و صدور رأی نیز به قوت خود باقی است و طرفین ملزم به رعایت آن برای مدت [ ] سال پس از خاتمه قرارداد میباشند.
ماده ۸ – اجرای رأی داوری
۱-۸- رأی صادره توسط داور در چارچوب قاعده پیشنهاد نهایی (داوری بیسبال)، قطعی، لازمالاجرا و برای طرفین الزامآور است و طرفین حق هرگونه اعتراض یا درخواست تجدیدنظر نسبت به ماهیت رأی را از خود سلب و ساقط مینمایند.
۲-۸- طرفین متعهد میشوند حداکثر ظرف مدت [ ] روز کاری پس از ابلاغ رسمی رأی داور، نسبت به اجرای مفاد آن اقدام نمایند.
تبصره: در صورت عدم اجرای داوطلبانه رأی توسط محکومعلیه، محکومله حق دارد با استناد به این قرارداد و رأی صادره، به مراجع قضایی صالح جهت صدور اجرائیه و اجرای مفاد رأی طبق قانون آیین دادرسی مدنی مراجعه نماید.
ماده ۹ – سایر مقررات
۱-۹- داور مکلف است حداکثر ظرف مدت [ ] روز از تاریخ تبادل آخرین لوایح و پیشنهادات نهایی طرفین، رأی خود را صادر و ابلاغ نماید.
۲-۹- کلیه ابلاغیهها و مکاتبات مربوط به این داوری به نشانیهای مندرج در صدر این قرارداد که اقامتگاه قانونی طرفین محسوب میشود، ارسال خواهد شد و هرگونه تغییر نشانی باید کتباً به طرف دیگر و داور اطلاع داده شود.
تبصره: در صورت بروز هرگونه ابهام در تفسیر این قرارداد داوری، اراده طرفین بر تفسیر مضیق و در راستای حفظ ماهیت «داوری بیسبال» و جلوگیری از صدور رأی میانه توسط داور است.
توضیحِ فیلدها:
• متن: متنِ کاملِ مواد ۶ تا ۹ قرارداد داوری با قاعده پیشنهاد نهایی.
[محل امضای طرف اول] [محل امضای طرف دوم]
[نام و نام خانوادگی] [نام و نام خانوادگی]
[مهر و امضا] [مهر و امضا]
[محل امضای داور/داوران]
[نام و نام خانوادگی]
[مهر و امضا]
نکاتِ تنظیمِ این قرارداد
- مبنای حقوقی
- ماده ۱۰ قانون مدنی و باب هفتم قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی (ماده ۴۵۴ به بعد)
- نکاتِ کلیدی
- ۱. این روش طرفین را ترغیب میکند تا پیشنهادات منطقی و واقعبینانه ارائه دهند تا داور پیشنهاد آنها را بپذیرد. ۲. داور هیچگونه اختیار صلح و سازش یا تعیین رقمی میانه ندارد. ۳. تعیین دقیق مهلت تسلیم پیشنهادهای نهایی به داور بسیار حیاتی است. ۴. توافق بر روی تک داور یا هیئت داوران باید صریح باشد. ۵. قابلیت اجرایی آرای داوری در دادگاههای ایران باید مد نظر قرار گیرد. ۶. صراحت متن ماده ۵ برای جلوگیری از خروج داور از حدود اختیار الزامی است.
- بندهای پرخطر
- - بند مربوط به ماده ۵ (قاعده پیشنهاد نهایی): اگر متن به گونهای تنظیم شود که ابهامی در عدم اختیار داور برای صدور رأی میانه ایجاد کند، داور ممکن است اقدام به صدور رأی میانه نماید که باطل و خارج از حدود اختیار است. راه حل: استفاده از الفاظ صریح و آمره مبنی بر اینکه داور صرفاً مجاز به انتخاب یکی از دو عدد است و حق تعدیل ندارد. - بند مربوط به هزینهها و ضمانت اجرای عدم تسلیم پیشنهاد در مهلت مقرر که باید دقیقاً تعیین تکلیف شود.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
+ نمایشِ کاملِ مقدمه و توضیحاتِ پرامپت
# پرامپتِ تنظیمِ شرط داوری با قاعده پیشنهاد نهایی (داوری بیسبال)
بهعنوان یک وکیل پایه یک دادگستری متخصص در حقوق ایران و حقوق تجارت بینالملل، یک شرط داوری با قاعده پیشنهاد نهایی (داوری بیسبال) را برای درج در یک قرارداد اصلی تنظیم کن. این شرط باید جامع، حرفهای، و منطبق با قوانین ایران باشد و در صورت لزوم، ملاحظات حقوق تجارت بینالملل را نیز در نظر بگیرد.
## چارچوب حقوقی حاکم
این شرط داوری تابع اصول کلی قراردادها در **قانون مدنی ایران** (بهویژه مواد ۱۰، ۲۱۹ تا ۲۲۵، ۲۳۸ تا ۲۴۵) و **قانون آیین دادرسی مدنی ایران** (بهویژه مواد ۴۵۴ تا ۵۰۱ مربوط به داوری) است. در صورت بینالمللی بودن قرارداد اصلی، **قانون داوری تجاری بینالمللی ایران** و **کنوانسیون شناسایی و اجرای احکام داوری خارجی (کنوانسیون نیویورک ۱۹۵۸)** نیز مدنظر قرار گیرد. ماهیت این شرط، توافقی است برای حل و فصل اختلافات آتی یا موجود از طریق داوری، که به موجب قانون لازمالاجرا و غیرقابل فسخ یکجانبه است.
## اطلاعات لازم
لطفاً اطلاعات زیر را برای تنظیم شرط داوری ارائه دهید:
### ۱. اطلاعات قرارداد اصلی
* [[عنوان دقیق قرارداد اصلی که این شرط داوری در آن گنجانده میشود]]
* [[تاریخ امضای قرارداد اصلی]]
* [[طرفین قرارداد اصلی (نام کامل/نام شرکت، شماره ثبت، کد ملی/شناسه ملی، اقامتگاه قانونی)]]
### ۲. اطلاعات داوری
* [[موضوع اختلاف یا اختلافات احتمالی که قرار است از طریق داوری حل و فصل شود (مثلاً: کلیه اختلافات ناشی از تفسیر یا اجرای قرارداد، یا صرفاً اختلافات مالی مربوط به بند X قرارداد)]]
* [[تعداد داوران (یک یا سه داور)]]
* [[نحوه انتخاب داور/داوران (مثلاً: توافق طرفین، ارجاع به نهاد داوری، انتخاب توسط دادگاه)]]
* [[نام و مشخصات نهاد داوری (در صورت ارجاع به نهاد داوری، مثلاً مرکز داوری اتاق بازرگانی ایران، اتاق بازرگانی بینالمللی (ICC) و…)]]
* [[محل داوری (شهر و کشور)]]
* [[زبان داوری]]
* [[قانون حاکم بر ماهیت اختلاف (مثلاً: قوانین جمهوری اسلامی ایران، قوانین کشور X)]]
* [[قانون حاکم بر آیین داوری (مثلاً: قانون آیین دادرسی مدنی ایران، قانون داوری تجاری بینالمللی ایران، قواعد داوری نهاد X)]]
* [[مهلت ارائه پیشنهاد نهایی توسط هر یک از طرفین به داور/داوران پس از تشکیل هیئت داوری (مثلاً: ۱۵ روز، ۳۰ روز)]]
* [[مهلت صدور رأی داوری پس از دریافت آخرین پیشنهاد نهایی (مثلاً: ۳۰ روز، ۶۰ روز)]]
## ساختار کامل شرط داوری
شرط داوری باید شامل بندهای زیر باشد:
[بندهای قرارداد در ادامه، هر کدام جدا]
## شرطهای پیشنهادی اختیاری
* **شرط ۱: داوری تسریعی (Expedited Arbitration):** در صورت تمایل به تسریع فرآیند داوری، میتوان مهلتهای کوتاهتری برای انتخاب داور، ارائه لوایح و صدور رأی تعیین کرد. (مناسب برای اختلافات با ارزش کمتر یا نیاز به حل و فصل سریع).
* **شرط ۲: داوری چندمرحلهای (Multi-Tiered Dispute Resolution):** پیش از ارجاع به داوری، طرفین متعهد به مذاکره مستقیم یا میانجیگری شوند. (مناسب برای حفظ روابط تجاری و کاهش هزینهها).
* **شرط ۳: صلاحیت داور در تعیین هزینهها:** داور علاوه بر ماهیت اختلاف، در مورد نحوه تقسیم هزینههای داوری و حقالوکاله وکلای طرفین نیز تصمیمگیری کند. (برای انعطافپذیری بیشتر در توزیع هزینهها).
* **شرط ۴: انتخاب داور از فهرست مشخص:** طرفین توافق کنند که داور/داوران از میان فهرستی از افراد مورد تأیید یا متخصص در حوزه خاص موضوع قرارداد انتخاب شوند. (برای اطمینان از تخصص داور).
## نکات و هشدارهای مهم
* **عدم امکان تعدیل رأی داور:** مهمترین ویژگی این نوع داوری، عدم اختیار داور در تعدیل پیشنهادهای طرفین است. این موضوع باید به صراحت در شرط داوری قید شود تا ابهامی باقی نماند.
* **انتخاب هوشمندانه پیشنهاد نهایی:** طرفین باید در ارائه پیشنهاد نهایی خود دقت کافی داشته باشند، زیرا داور چارهای جز انتخاب یکی از آنها ندارد. پیشنهادهای غیرمنطقی ممکن است به ضرر طرف ارائه دهنده تمام شود.
* **قانون حاکم بر داوری:** انتخاب قانون حاکم بر آیین داوری و قانون حاکم بر ماهیت اختلاف، بهویژه در قراردادهای بینالمللی، از اهمیت بالایی برخوردار است و باید با دقت و با توجه به محل اجرای رأی صورت گیرد.
* **ثبت و اعتبار رأی:** در ایران، رأی داوری داخلی برای اجرا نیاز به صدور اجراییه از دادگاه صالح دارد. در داوری بینالمللی، کنوانسیون نیویورک (در صورت عضویت کشورها) به شناسایی و اجرای رأی کمک میکند.
* **صلاحیت داوری:** اطمینان حاصل شود که موضوع اختلاف قابلیت داوری دارد (برخی موضوعات مانند ورشکستگی یا امور مربوط به احوال شخصیه قابل ارجاع به داوری نیستند).
* **مالیات و بیمه:** شرط داوری به خودی خود جنبه مالیاتی یا بیمهای مستقیم ندارد، اما اجرای رأی داوری ممکن است پیامدهای مالیاتی داشته باشد که باید در زمان خود مورد بررسی قرار گیرد.
## دستورالعمل برای هوش مصنوعی
* در صورت وجود هرگونه ابهام یا اطلاعات ناقص در دادههای ورودی، قبل از تنظیم قرارداد، سؤالات تکمیلی را مطرح کن و از حدس زدن پرهیز نما.
* قرارداد را با زبان فارسی رسمی و حقوقی، با استفاده از شمارهگذاری مواد و بندها، و با رعایت قواعد نگارشی و املایی تنظیم کن.
* اعداد را هم به عدد و هم به حروف بنویس.
* اطمینان حاصل کن که متن قرارداد کاملاً بیابهام و روشن باشد.
## چکلیست بازبینی نهایی
پس از تنظیم شرط داوری، موارد زیر را بررسی کن:
* آیا تمام اطلاعات لازم از کاربر دریافت شده است؟
* آیا نقش داور در انتخاب یکی از پیشنهادهای نهایی به صراحت ذکر شده است؟
* آیا قانون حاکم بر ماهیت و آیین داوری به وضوح مشخص شده است؟
* آیا محل و زبان داوری تعیین شده است؟
* آیا نحوه انتخاب داور/داوران مشخص است؟
* آیا بندهای مربوط به هزینهها، محرمانگی و اجرای رأی گنجانده شدهاند؟
* آیا هیچ ابهامی در متن شرط داوری وجود ندارد؟
* آیا تمام هشدارهای مهم به کاربر گوشزد شده است؟
بند 1
بررسی تخصصی این بندموضوع داوری
1. **ماده ۱: موضوع داوری**
* تعیین دقیق دامنه اختلافات مشمول داوری (کلیه اختلافات، یا اختلافات خاص).
* تصریح بر لازمالاجرا بودن رأی داوری برای طرفین.
بند 2
بررسی تخصصی این بندتعداد و نحوه انتخاب داور/داوران
2. **ماده ۲: تعداد و نحوه انتخاب داور/داوران**
* تعداد داوران (یک یا سه).
* روش انتخاب داور واحد یا هر یک از داوران در هیئت داوری.
* روش انتخاب سرداور در صورت سه نفره بودن هیئت.
* تعیین مرجع صالح برای انتخاب داور در صورت عدم توافق طرفین (مثلاً دادگاه یا نهاد داوری).
بند 3
بررسی تخصصی این بندمحل و زبان داوری
3. **ماده ۳: محل و زبان داوری**
* تعیین شهر و کشور محل برگزاری جلسات داوری.
* تعیین زبان رسمی داوری برای مکاتبات، لوایح و جلسات.
بند 4
بررسی تخصصی این بندقانون حاکم
4. **ماده ۴: قانون حاکم**
* تعیین قانون حاکم بر ماهیت اختلاف (Substantive Law).
* تعیین قانون حاکم بر آیین داوری (Procedural Law).
بند 5
بررسی تخصصی این بندقاعده پیشنهاد نهایی (داوری بیسبال)
5. **ماده ۵: قاعده پیشنهاد نهایی (داوری بیسبال)**
* توضیح صریح این قاعده: داور/داوران مکلفند یکی از پیشنهادهای نهایی ارائه شده توسط طرفین را بدون هیچگونه تعدیل یا تغییر انتخاب و به عنوان رأی خود صادر نمایند.
* تصریح بر عدم اختیار داور در صدور رأی میانه یا خارج از پیشنهادهای طرفین.
* توضیح فرآیند ارائه پیشنهاد نهایی:
* مهلت ارائه پیشنهاد نهایی توسط هر طرف.
* نحوه تبادل پیشنهادها بین طرفین (مثلاً همزمان و مهر و موم شده، یا با اطلاع از پیشنهاد طرف مقابل).
* تأکید بر لزوم ارائه پیشنهاد نهایی به صورت صریح و غیرقابل ابهام.
بند 6
بررسی تخصصی این بندهزینههای داوری
6. **ماده ۶: هزینههای داوری**
* نحوه پرداخت حقالزحمه داور/داوران و سایر هزینههای داوری (مثلاً به تساوی، یا بر اساس رأی داور).
بند 7
بررسی تخصصی این بندمحرمانگی
7. **ماده ۷: محرمانگی**
* تعهد طرفین و داور/داوران به حفظ محرمانگی اطلاعات و اسناد مبادله شده در جریان داوری و رأی صادره.
بند 8
بررسی تخصصی این بنداجرای رأی داوری
8. **ماده ۸: اجرای رأی داوری**
* تصریح بر نهایی و قطعی بودن رأی داوری و لازمالاجرا بودن آن.
* تعهد طرفین به اجرای فوری رأی داوری.
بند 9
بررسی تخصصی این بندسایر مقررات
9. **ماده ۹: سایر مقررات**
* هرگونه شرط خاص دیگر مانند مهلت صدور رأی، امکان تجدیدنظر محدود (در صورت پیشبینی قانونی و توافق طرفین)، یا نحوه ابلاغها.
