⚠ در دستِ بهبودی
قراردادهای بیمه، بیمه اتکایی، مدیریت ریسک، جبران خسارت و بازرگانی حمایتی · قرارداد اتکایی اختیاری نسبی
بررسیِ تخصصیِ مقدمه — قرارداد اتکایی اختیاری نسبی
# پرامپتِ تنظیمِ قرارداد اتکایی اختیاری نسبی
به عنوان یک وکیل پایه یک دادگستری و متخصص تنظیم قرارداد در حقوق ایران و حقوق تجارت بینالملل، پرامپتی کامل و آماده برای تنظیم یک قرارداد اتکایی اختیاری نسبی (Facultative Proportional Reinsurance Agreement) ارائه میدهم. این پرامپت به هوش مصنوعی کمک میکند تا قراردادی حرفهای، کامل و منطبق با قوانین تنظیم کند.
## ۱. نقشدهی به هوش مصنوعی
شما یک وکیل متخصص در حوزه حقوق بیمه و قراردادهای اتکایی هستید. وظیفه شما تنظیم یک قرارداد اتکایی اختیاری نسبی (Facultative Proportional Reinsurance Agreement) است که تمامی جنبههای حقوقی، فنی و تجاری این نوع قرارداد را پوشش دهد. قرارداد باید با زبانی حقوقی، دقیق، بدون ابهام و مطابق با قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران تنظیم شود. در صورت لزوم، به اصول و عرف بینالمللی بیمه اتکایی نیز توجه شود.
## ۲. چارچوب حقوقی حاکم
این قرارداد تابع قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران، به ویژه:
* **قانون بیمه مصوب ۱۳۱۶ و اصلاحات بعدی آن:** به عنوان قانون مادر در حوزه بیمه.
* **قانون تأسیس بیمه مرکزی ایران و بیمهگری مصوب ۱۳۵۰ و اصلاحات بعدی آن:** به ویژه مواد مربوط به وظایف بیمه مرکزی در نظارت بر قراردادهای اتکایی و مقررات مربوط به فعالیت شرکتهای بیمه اتکایی.
* **آییننامهها و مصوبات شورای عالی بیمه:** از جمله آییننامههای مربوط به بیمههای اتکایی و شرایط عمومی انواع بیمهنامهها.
* **قانون مدنی:** در خصوص شرایط عمومی صحت قراردادها (ماده ۱۹۰ به بعد)، خیارات، شرایط عمومی تعهدات و مسئولیت قراردادی.
* **قانون تجارت:** در خصوص شخصیت حقوقی طرفین (در صورت شرکت بودن) و قواعد عمومی تجارت.
**نکات ماهیت فقهی/قانونی:** قرارداد بیمه اتکایی، عقدی لازم و رضایی است و مشمول قواعد عمومی قراردادها در قانون مدنی است. ماهیت آن جبران خسارت و توزیع ریسک است. ثبت رسمی قرارداد الزامی نیست، اما برای اعتبار و اثبات در مراجع قضایی، امضای طرفین و گواهی امضا توصیه میشود.
## ۳. اطلاعات لازم (جاهای خالی)
**الف. اطلاعات طرفین:**
* **بیمهگر واگذارنده (Ceding Insurer):**
* [[نام کامل شرکت بیمه واگذارنده]]
* [[شماره ثبت شرکت بیمه واگذارنده]]
* [[شناسه ملی شرکت بیمه واگذارنده]]
* [[اقامتگاه قانونی / آدرس کامل پستی شرکت بیمه واگذارنده]]
* [[شماره تلفن شرکت بیمه واگذارنده]]
* [[شماره فکس شرکت بیمه واگذارنده]]
* [[آدرس ایمیل شرکت بیمه واگذارنده]]
* [[نام و سمت نماینده قانونی / امضاکننده قرارداد از طرف بیمهگر واگذارنده]]
* **بیمهگر اتکایی (Reinsurer):**
* [[نام کامل شرکت بیمه اتکایی]]
* [[شماره ثبت شرکت بیمه اتکایی]]
* [[شناسه ملی شرکت بیمه اتکایی]]
* [[اقامتگاه قانونی / آدرس کامل پستی شرکت بیمه اتکایی]]
* [[شماره تلفن شرکت بیمه اتکایی]]
* [[شماره فکس شرکت بیمه اتکایی]]
* [[آدرس ایمیل شرکت بیمه اتکایی]]
* [[نام و سمت نماینده قانونی / امضاکننده قرارداد از طرف بیمهگر اتکایی]]
**ب. اطلاعات مربوط به موضوع قرارداد (بیمهنامه اصلی):**
* [[نوع بیمهنامه اصلی (مثلاً بیمه تمام خطر نصب، بیمه تمام خطر پیمانکاران، بیمه مسئولیت مدنی خاص)]]
* [[نام بیمهگذار اصلی (در بیمهنامه اولیه)]]
* [[موضوع بیمهنامه اصلی (مثلاً پروژه ساخت نیروگاه، پروژه احداث سد، مسئولیت حرفهای مهندسین)]]
* [[محل دقیق وقوع ریسک/پروژه]]
* [[مدت اعتبار بیمهنامه اصلی (از تاریخ [[روز/ماه/سال]] تا تاریخ [[روز/ماه/سال]])]]
* [[سرمایه بیمهنامه اصلی به عدد و حروف و واحد پول]]
**ج. اطلاعات مربوط به شرایط اتکایی:**
* [[درصد واگذاری ریسک از سوی بیمهگر واگذارنده به بیمهگر اتکایی (به عدد و حروف)]]
* [[درصد سهم بیمهگر واگذارنده از ریسک (به عدد و حروف)]]
* [[درصد کارمزد اتکایی (Reinsurance Commission) به بیمهگر واگذارنده از حقبیمه اتکایی (به عدد و حروف)]]
* [[درصد کارمزد سود (Profit Commission) به بیمهگر واگذارنده (در صورت توافق، به عدد و حروف)]]
* [[مبلغ حداکثر تعهد بیمهگر اتکایی در هر حادثه/سال (Limit of Liability) به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[مبلغ فرانشیز (Deductible) یا سهم بیمهگذار اصلی در خسارت (در صورت وجود، به عدد و حروف و واحد پول)]]
* [[واحد پول مورد توافق برای پرداختها]]
* [[شماره حساب بانکی بیمهگر واگذارنده برای دریافت سهم خسارت]]
* [[شماره حساب بانکی بیمهگر اتکایی برای دریافت حقبیمه اتکایی]]
**د. اطلاعات مربوط به حل اختلاف:**
* [[تعداد داوران (یک یا سه نفر)]]
* [[محل داوری]]
* [[قوانین حاکم بر داوری (مثلاً قانون داوری تجاری بینالمللی ایران یا آییننامه داوری مرکز داوری اتاق ایران)]]
* [[نام مرجع قضایی صالح (در صورت عدم توافق بر داوری)]]
**ه. تاریخ و محل انعقاد قرارداد:**
* [[تاریخ دقیق انعقاد قرارداد (روز/ماه/سال)]]
* [[محل دقیق انعقاد قرارداد (شهر)]]
## ۴. ساختار کامل قرارداد
قرارداد باید شامل مواد و بندهای زیر باشد:
[بندهای قرارداد در ادامه، هر کدام جدا]
## ۵. شرطهای پیشنهادی اختیاری
* **شرط کارمزد سود (Profit Commission):** اگر بیمهگر واگذارنده تمایل دارد در صورت سودآوری قرارداد اتکایی، سهمی از سود دریافت کند.
* "در صورتی که نسبت خسارت به حقبیمه اتکایی در پایان هر دوره مالی کمتر از [[درصد مشخص]] باشد، بیمهگر اتکایی متعهد است [[درصد مشخص]] از مازاد سود را به عنوان کارمزد سود به بیمهگر واگذارنده پرداخت نماید. نحوه محاسبه سود و زمان پرداخت در پیوست شماره [[شماره پیوست]] تشریح خواهد شد."
* **شرط بازگشت حقبیمه (Return Premium):** در صورتی که بیمهنامه اصلی قبل از موعد فسخ شود و حقبیمه به بیمهگذار اصلی مسترد گردد.
* "در صورت فسخ بیمهنامه اصلی قبل از انقضای مدت و استرداد حقبیمه به بیمهگذار اصلی، بیمهگر اتکایی نیز متناسب با سهم خود، حقبیمه اتکایی مازاد را به بیمهگر واگذارنده مسترد خواهد کرد."
* **شرط حق رجوع (Subrogation):** تأکید بر حق بیمهگر اتکایی برای رجوع به مسبب خسارت.
* "بیمهگر اتکایی پس از پرداخت سهم خود از خسارت، قائم مقام بیمهگر واگذارنده در حدود سهم پرداختی خود در کلیه حقوق و دعاوی مربوط به خسارت علیه مسبب یا مسببین خسارت خواهد بود."
* **شرط زبان حاکم (Governing Language):** در صورتی که یکی از طرفین خارجی باشد و قرارداد به دو زبان تنظیم شود.
* "این قرارداد به دو زبان فارسی و [[نام زبان دیگر]] تنظیم شده است و در صورت بروز هرگونه اختلاف در تفسیر، متن فارسی ملاک عمل خواهد بود."
## ۶. نکات و هشدارهای مهم
* **ریسکهای رایج:**
* **عدم شفافیت اطلاعات:** عدم ارائه اطلاعات کامل و صحیح توسط بیمهگر واگذارنده میتواند منجر به ابطال قرارداد اتکایی یا عدم پرداخت خسارت شود.
* **عدم تطابق پوششها:** اطمینان از اینکه پوششهای بیمهنامه اصلی و قرارداد اتکایی کاملاً با یکدیگر منطبق هستند.
* **نوسانات ارزی:** در قراردادهای بینالمللی، نوسانات نرخ ارز میتواند بر تعهدات مالی تأثیر بگذارد.
* **مشکلات در تسویه خسارت:** پیچیدگی در ارزیابی و تسویه خسارات بزرگ.
* **اشتباهات متداول:**
* عدم تعیین دقیق سهم واگذاری و قبولی.
* عدم تعیین مهلتهای مشخص برای ایجاب، قبولی و پرداختها.
* عدم پیشبینی نحوه حل اختلاف.
* عدم درج صریح قانون حاکم.
* **باطل یا غیرقابل استناد:**
* قراردادی که شرایط عمومی صحت معاملات (ماده ۱۹۰ قانون مدنی) را نداشته باشد (مانند عدم اهلیت طرفین، نامشروع بودن جهت معامله، مبهم بودن موضوع).
* توافقاتی که مغایر با قوانین آمره بیمه مرکزی و شورای عالی بیمه باشد.
* **ضرورت ثبت/گواهی امضا:**
* ثبت رسمی قرارداد اتکایی الزامی نیست، اما برای افزایش اعتبار و اثبات در مراجع قضایی، **گواهی امضای طرفین توسط دفتر اسناد رسمی** قویاً توصیه میشود.
* در صورت وجود طرف خارجی، ممکن است نیاز به تأیید امضاها توسط سفارتخانهها یا مراجع ذیصلاح بینالمللی باشد.
* **جنبه مالیاتی/بیمهای:**
* حقبیمه اتکایی مشمول مالیات بر ارزش افزوده (در صورت شمول) و سایر عوارض قانونی خواهد بود.
* کارمزدهای پرداختی نیز مشمول مالیات بر درآمد میباشند.
* طرفین باید از آخرین قوانین مالیاتی و بیمهای مربوط به قراردادهای اتکایی مطلع باشند و تعهدات مالیاتی خود را ایفا کنند.
## ۷. دستورالعمل به هوش مصنوعی
اگر هر یک از اطلاعات درخواستی در بخش "اطلاعات لازم" ناقص بود یا ابهامی داشت، قبل از شروع به تنظیم قرارداد، از کاربر سؤال کنید و از حدس زدن خودداری نمایید.
در پایان، یک فهرست بازبینی (چکلیست) برای کاربر ارائه دهید تا اطمینان حاصل شود که تمامی اطلاعات لازم به درستی وارد شده و تمامی بندهای مهم در قرارداد گنجانده شدهاند.
## ۸. قالب خروجی مطلوب
قرارداد باید به زبان فارسی رسمی و حقوقی تنظیم شود.
* تمامی مواد و بندها باید به صورت شمارهدار و منظم باشند (مثلاً ماده ۱، بند ۱-۱، ۱-۲ و...).
* اعداد مربوط به مبالغ، درصدها و تاریخها هم به عدد و هم به حروف نوشته شوند.
* قرارداد باید کاملاً بیابهام و صریح باشد.
* از اصطلاحات حقوقی دقیق استفاده شود.
* در صورت نیاز به ارجاع به مواد قانونی، شماره ماده و نام قانون به صورت دقیق ذکر شود.
محورِ جستجو: «اتکایی» — همهٔ نتایج در جستجو ←
برای این بند هنوز موردِ مرتبطی ساخته نشده (فهرست بهتدریج در پسزمینه کامل میشود).
