قراردادهای مالی، بانکی، ابزارهای بدهی، تسهیلات، بازار سرمایه و صکوک
قرارداد انتشار صکوک مزارعه و مساقات در حوزه کشاورزی
ابزار تأمین مالی بخش کشاورزی و باغداری اسلامی؛ واگذاری زمین یا باغات به عامل جهت کشت یا آبیاری و داشت در قبال بهرهمندی دارندگان اوراق از سهمی مشخص از محصول برداشتشده
⚠ در دستِ بهبودی
متنِ قرارداد
ماده ۱ – مقدمه و تعاریف: این قرارداد در تاریخ [ ]، با هدف تأمین مالی پروژه کشاورزی/باغداری موضوع ماده ۳ و انتشار صکوک مزارعه و/یا مساقات، میان اشخاص معرفیشده در ماده ۲ منعقد میشود. اجرای قرارداد و عرضه صکوک، حسب مورد، منوط به اخذ مجوزهای قانونی و مقرراتی لازم از مراجع ذیصلاح و رعایت مقررات لازمالاجرای بازار سرمایه است. طرفین با امضای این قرارداد، مفاد آن و پیوستهای امضاشده را پذیرفته و متعهد به اجرای آن میشوند. در این قرارداد، «صکوک» به اوراق مالی اسلامی موضوع قرارداد گفته میشود؛ «بانی» شخصی است که دارایی یا حقوق مرتبط با پروژه را در ساختار تأمین مالی فراهم یا منتقل میکند؛ «ناشر» شخص حقوقیِ منتشرکننده اوراق است؛ «عامل» شخصی است که عملیات مزارعه یا مساقات را مطابق این قرارداد انجام میدهد؛ «متولی» شخصی است که در حدود اختیارات قراردادی و مقرراتی، حقوق دارندگان صکوک را پیگیری میکند؛ و «دارندگان صکوک» اشخاصی هستند که مالک اوراقاند. «پروژه» مجموعه فعالیتهای کشاورزی یا باغداری مندرج در ماده ۳ است؛ «سازمان بورس» سازمان بورس و اوراق بهادار؛ «کدال» سامانه جامع اطلاعرسانی ناشران؛ «ارزش اسمی» مبلغ مندرج بر هر ورقه؛ «ارزش بازار» قیمت معاملاتی اوراق در بازار مربوط؛ «منافع» عواید حاصل از اجرای پروژه پس از کسر هزینههای مجاز و قابل انتساب؛ و «محصول» محصول کشاورزی یا باغی حاصل از اجرای پروژه است. منظور از «مزارعه» توافق بر کشت زمین و تقسیم محصول میان صاحبان حقوق طبق سهم مقرر، و منظور از «مساقات» توافق بر انجام عملیات نگهداری و آبیاری باغ یا درختان و تقسیم محصول طبق سهم مقرر است؛ سایر اصطلاحات، در صورت تعریف در اسناد عرضه یا مقررات لازمالاجرا، به همان معنا به کار میروند.
ماده ۲ – طرفین قرارداد و اقامتگاه قانونی: طرفین و اشخاص مرتبط با این قرارداد عبارتاند از: بانی، [نام/عنوان]، به شناسه ملی [ ] و شماره ثبت [ ]، به نشانی [ ]؛ ناشر، [نام/عنوان]، به شناسه ملی [ ] و شماره ثبت [ ]، به نشانی [ ]؛ عامل، [نام/عنوان]، به شناسه ملی/کد ملی [ ] و شماره ثبت، در صورت وجود، [ ]، به نشانی [ ]؛ و متولی، [نام/عنوان]، به شناسه ملی [ ] و شماره ثبت [ ]، به نشانی [ ]. ضامن، در صورت وجود، [نام/عنوان]، به شناسه ملی [ ] و شماره ثبت [ ]، به نشانی [ ] است و حدود و شرایط ضمانت او در اسناد ضمانت و پیوست مربوط تعیین میشود. مشخصات نمایندگان مجاز هر شخص، سمت و مستند اختیار امضای آنان عبارت است از [ ]. هر یک از اشخاص یادشده مکلف است تغییر نشانی یا اطلاعات ابلاغی خود را حداکثر ظرف [ ] روز کاری، بهصورت کتبی به سایر اشخاص مرتبط اعلام کند؛ در غیر این صورت، ابلاغ به نشانی پیشین معتبر خواهد بود، مگر آنکه بیاعتباری آن به موجب قانون احراز شود. معرفی اشخاص در این ماده بهتنهایی موجب ایجاد تعهد برای آنان نیست و تعهد هر شخص تابع امضا یا قبول معتبر وی و اسناد مربوط است.
ماده ۳ – موضوع قرارداد: موضوع این قرارداد عبارت است از فراهمکردن ترتیبات قراردادی و مالی لازم برای انتشار صکوک مزارعه و/یا مساقات بهمنظور تأمین مالی پروژه [ ] واقع در [ ]، با مساحت [ ]، شامل زمین کشاورزی/باغ یا حقوق بهرهبرداری معرفیشده در پیوست [ ]. نوع محصول یا محصولات مورد انتظار [ ]، عملیات مورد تعهد عامل [ ]، شیوه تأمین نهادهها و منابع مالی [ ] و مدت اجرای عملیات، مطابق مواد این قرارداد و پیوستهای فنی و مالی خواهد بود. حقوق و تعهدات مربوط به زمین، باغ، منافع و محصول باید بهنحوی در اسناد معامله تعیین شود که با ماهیت مزارعه یا مساقات و مقررات لازمالاجرا سازگار باشد. صکوک، در حدود ساختار حقوقی مصوب و اسناد انتشار، بیانگر حقوق مشاع دارندگان نسبت به منافع یا داراییهای موضوع انتشار است و بهخودیخود متضمن تضمین سود یا مقدار معینی از محصول نیست، مگر آنکه تعهد مستقلی بهطور معتبر و مطابق قانون مقرر شده باشد. محل، مساحت، وضعیت ثبتی و حقوق بهرهبرداری زمین یا باغ، برنامه کشت و داشت، برآورد تولید، نحوه تأمین مالی و تقسیم محصول در پیوستهای مربوط درج میشود و آن پیوستها جزء لاینفک قرارداد است. هرگونه تغییر اساسی در محل، نوع محصول، محدوده پروژه یا ساختار تأمین مالی، منوط به اخذ موافقتهای لازم و رعایت حقوق دارندگان صکوک خواهد بود.
ماده ۴ – مبلغ و ارزش صکوک: تعداد کل صکوک قابل انتشار [ ] ورقه، ارزش اسمی هر ورقه [ ] ریال و ارزش کل اسمی انتشار [ ] ریال است. مبلغ و تعداد نهایی اوراق، مطابق مجوزهای صادرشده، اسناد عرضه و نتیجه پذیرهنویسی تعیین و ثبت میشود و از سقف مجاز انتشار تجاوز نخواهد کرد. پذیرهنویسی و عرضه اوراق از طریق [روش/بازار عرضه]، در بازه زمانی [ ] تا [ ] و با رعایت شرایط اعلامشده در اسناد عرضه انجام میگیرد. نحوه پرداخت بهای اوراق، شرایط تخصیص، زمان تسویه و کارمزدهای مربوط طبق مقررات بازار سرمایه و اطلاعیههای رسمی عرضه خواهد بود. در صورت عدم تکمیل پذیرهنویسی یا لغو عرضه، وجوه دریافتی و آثار آن مطابق اسناد عرضه و مقررات لازمالاجرا تعیین تکلیف میشود. ارزش بازار اوراق تابع شرایط بازار است و با ارزش اسمی یا میزان منافع و محصول پروژه ملازمه قطعی ندارد.
ماده ۵ – مدت قرارداد: مدت اعتبار صکوک از تاریخ انتشار [ ] آغاز میشود و در تاریخ سررسید نهایی [ ] پایان مییابد، مگر آنکه مطابق قرارداد، اسناد عرضه و مقررات لازمالاجرا تمدید یا پیش از موعد خاتمه یابد. مدت اجرای پروژه مزارعه و/یا مساقات از تاریخ [ ] تا تاریخ [ ] است و برنامه زمانی مراحل آمادهسازی، کاشت یا نگهداری، آبیاری، داشت، برداشت و تحویل محصول در پیوست فنی درج میشود. عامل مکلف است عملیات پروژه را در مواعد تعیینشده انجام دهد و هرگونه تأخیر یا تغییر مؤثر در برنامه را بیدرنگ به ناشر و متولی اطلاع دهد. تمدید مدت پروژه یا سررسید صکوک فقط با رعایت مفاد اسناد انتشار، اخذ موافقتهای لازم و حفظ حقوق دارندگان صکوک امکانپذیر است. انقضای مدت، موجب زوال تعهدات تسویهنشده، ارائه گزارشها، تحویل محصول یا منافع و انجام تعهداتی که به اقتضای ماهیت خود باقی میمانند نخواهد شد.
ماده ۶ – تعهدات بانی
۱-۶- بانی متعهد است تمامی اراضی، باغات و منابع مورد نیاز جهت اجرای پروژه، اعم از حقابه، انشعابات برق، گاز و کلیه مجوزهای قانونی لازم را در موعد مقرر تأمین و در اختیار عامل قرار دهد.
۲-۶- بانی موظف است در صورت نیاز به تأمین مالی اولیه جهت آغاز عملیات اجرایی، منابع مالی لازم را مطابق با برنامه زمانبندی مصوب تأمین نماید.
۳-۶- بانی مکلف است همکاری کامل و مستمر با ناشر، عامل و متولی داشته و دسترسیهای لازم جهت نظارت بر پروژه را برای ایشان فراهم آورد.
۴-۶- بانی متعهد است کلیه اطلاعات، اسناد مالی و گزارشهای عملکردی مورد درخواست ناشر و متولی را در بازههای زمانی تعیینشده ارائه نماید.
۵-۶- بانی مسئولیت جبران هرگونه خسارت وارده به پروژه که ناشی از تقصیر، قصور یا اهمال وی در تأمین منابع یا انجام تعهدات قراردادی باشد را بر عهده میگیرد.
تبصره: بانی موظف است پیش از شروع عملیات، بیمهنامههای لازم جهت پوشش ریسکهای احتمالی پروژه را به نفع دارندگان صکوک تهیه و به متولی ارائه نماید.
ماده ۷ – تعهدات ناشر
۱-۷- ناشر متعهد است تمامی مراحل قانونی انتشار صکوک مزارعه و مساقات را مطابق با مقررات سازمان بورس و اوراق بهادار طی نموده و اوراق را در مهلت مقرر منتشر نماید.
۲-۷- ناشر موظف است نسبت به افتتاح و مدیریت حساب امانی (Escrow Account) جهت واریز وجوه حاصل از فروش صکوک و عواید حاصل از محصول اقدام نماید.
۳-۷- ناشر مکلف است بر حسن اجرای مفاد این قرارداد توسط سایر ارکان نظارت مستمر داشته و حقوق قانونی دارندگان صکوک را در تمامی مراحل حفظ نماید.
۴-۷- ناشر متعهد است پس از برداشت محصول و فروش آن، سهم منافع متعلق به دارندگان صکوک را محاسبه و در سررسیدهای مقرر به حساب ایشان واریز نماید.
۵-۷- ناشر موظف است گزارشهای دورهای عملکرد پروژه را تهیه و به سازمان بورس و اوراق بهادار و دارندگان صکوک ارائه نماید.
تبصره: ناشر در قبال قصور در انجام وظایف نظارتی و مدیریتی خود در برابر دارندگان صکوک مسئولیت تضامنی دارد.
ماده ۸ – تعهدات عامل
۱-۸- عامل متعهد است عملیات کشاورزی و باغداری را دقیقاً مطابق با برنامه فنی، استانداردهای زراعی و دستورالعملهای ابلاغی بانی و متولی اجرا نماید.
۲-۸- عامل موظف است با رعایت اصول علمی و فنی، از اراضی، باغات و محصولات در برابر آفات و حوادث محافظت نموده و بهترین شرایط رشد را فراهم آورد.
۳-۸- عامل مکلف است گزارشهای منظم ماهانه از پیشرفت عملیات، وضعیت سلامت محصولات و میزان هزینههای جاری را به ناشر و متولی تسلیم نماید.
۴-۸- عامل متعهد است از منابع، تجهیزات و نهادههای در اختیار، صرفاً در راستای اهداف پروژه استفاده نموده و از هرگونه سوءاستفاده یا اتلاف منابع خودداری نماید.
۵-۸- عامل مسئول جبران هرگونه خسارت وارده به پروژه یا محصولات است که ناشی از تقصیر، بیمبالاتی یا عدم رعایت استانداردهای فنی توسط وی باشد.
۶-۸- عامل موظف است پس از برداشت محصول، کل محصول یا منافع حاصل از آن را جهت فروش یا تقسیم، به ناشر یا نماینده قانونی وی تحویل دهد.
تبصره: عامل حق واگذاری تمام یا بخشی از تعهدات خود به اشخاص ثالث را بدون کسب موافقت کتبی ناشر و متولی ندارد.
ماده ۹ – تعهدات متولی
۱-۹- متولی متعهد است به عنوان امین دارندگان صکوک، بر عملکرد بانی، ناشر و عامل نظارت دقیق داشته و از انحراف پروژه از اهداف تعیینشده جلوگیری نماید.
۲-۹- متولی موظف است کلیه اسناد، مدارک، قراردادها و وثایق مربوط به صکوک را با دقت نگهداری نموده و در صورت لزوم به مراجع ذیصلاح ارائه نماید.
۳-۹- متولی مکلف است در صورت بروز هرگونه تخلف از سوی ارکان قرارداد، اقدامات قانونی لازم را جهت احقاق حقوق دارندگان صکوک پیگیری نماید.
۴-۹- متولی متعهد است گزارشهای نظارتی خود را در فواصل زمانی مشخص یا در صورت درخواست، به سازمان بورس و اوراق بهادار ارائه نماید.
۵-۹- متولی موظف است در تمامی مراحل، منافع دارندگان صکوک را بر منافع سایر ارکان ترجیح داده و نقش امین را به نحو احسن ایفا نماید.
تبصره: متولی در صورت احراز تخلف یا قصور ارکان، مکلف است مراتب را فوراً به سازمان بورس و اوراق بهادار گزارش نماید.
ماده ۱۰ – سهمالشرکه و نحوه تقسیم منافع/محصول
۱-۱۰- سهمالشرکه دارندگان صکوک، عامل و بانی از محصول نهایی یا منافع حاصل از فروش آن، مطابق با جدول پیوست شماره [ ] تعیین میگردد که جزء لاینفک این قرارداد است.
۲-۱۰- ارزیابی و قیمتگذاری محصول نهایی باید توسط کارشناس رسمی دادگستری یا مرجع مورد توافق ارکان صورت پذیرد و مبنای محاسبه سهمالشرکه قرار گیرد.
۳-۱۰- زمانبندی توزیع منافع حاصل از فروش محصول، حداکثر ظرف مدت [ ] روز پس از فروش نهایی و کسر هزینههای قانونی، توسط ناشر به حساب دارندگان صکوک واریز خواهد شد.
۴-۱۰- کلیه هزینههای تولید، نگهداری، برداشت و فروش محصول، پس از تأیید متولی، از محل عواید حاصل از فروش کسر و مابقی به عنوان سود خالص تقسیم میگردد.
۵-۱۰- کارمزدهای ارکان (ناشر، متولی، بازارگردان و غیره) مطابق با مصوبات سازمان بورس و اوراق بهادار، پیش از تقسیم سود، از عواید پروژه کسر خواهد شد.
تبصره: در صورتی که به دلیل حوادث قهری یا آفات طبیعی، محصولی حاصل نشود، نحوه جبران خسارت یا تصفیه حساب مطابق با قوانین جاری و مفاد این قرارداد خواهد بود.
ماده ۱۱ – تضمینات و وثایق
۱-۱۱. بانی و عامل، حسب مورد و مطابق پیوست شماره [ ]، وثایق و تضمینات زیر را برای تضمین ایفای تعهدات خود ارائه میکنند: [نوع وثیقه یا تضمین]، متعلق به [ ]، دارای مشخصات ثبتی یا شناسایی [ ]، با ارزش کارشناسی [ ] ریال و تاریخ ارزیابی [ ]. مشخصات کامل هر وثیقه، ارزش آن، مرجع ارزیاب و نحوه ثبت، توثیق یا ایجاد حق وثیقه باید در پیوست درج و جزء لاینفک این قرارداد باشد. ارائهدهنده وثیقه متعهد است تشریفات قانونی ثبت و تکمیل وثیقه را به هزینه خود انجام دهد و اسناد مثبته را به متولی تسلیم کند.
۲-۱۱. تضمینات تکمیلی، از جمله ضمانتنامه بانکی، تعهد پذیرهنویسی، تعهد جبران کسری یا تضمین شخص ثالث، فقط در حدود شرایط مندرج در پیوست شماره [ ] معتبر است و نباید بهعنوان تضمین قطعی اصل سرمایه یا سود ثابت تلقی شود، مگر آنکه چنین تعهدی صریحاً، بهطور معتبر و در حدود قوانین و مقررات مربوط پذیرفته شده باشد. صادرکننده هر ضمانتنامه باید از اعتبار و اختیار قانونی لازم برخوردار باشد و ضمانتنامه باید مبلغ، مدت اعتبار، ذینفع و شرایط مطالبه را بهروشنی تعیین کند. بانی و عامل مکلفاند تا زمان خاتمه تعهدات تضمینشده، از کاهش ارزش یا اعتبار وثیقه و تضمین جلوگیری کنند و هر تغییر یا تهدید مؤثر را بیدرنگ به ناشر و متولی اطلاع دهند.
۳-۱۱. در صورت نقض تعهد تضمینشده و عدم رفع آن ظرف [ ] روز کاری از تاریخ ابلاغ اخطار کتبی، متولی میتواند به نمایندگی از دارندگان صکوک و در حدود اختیارات قراردادی و قانونی خود، اجرای وثیقه یا مطالبه ضمانتنامه را پیگیری کند. اجرای وثیقه تابع تشریفات قانونی و مفاد سند وثیقه است و وجوه حاصل، پس از کسر هزینههای قانونی و اجرایی، به ترتیب مقرر در اسناد انتشار و پیوست شماره [ ] مصرف میشود. هیچیک از تضمینات، مانع مطالبه خسارت یا اجرای سایر حقوق قراردادی و قانونی ذینفعان نخواهد بود، مگر در حدی که وصول مضاعف یک طلب را در پی داشته باشد.
تبصره ۱۱-۱. هرگونه جایگزینی، آزادسازی یا کاهش وثیقه، منوط به رضایت کتبی متولی و رعایت حقوق دارندگان صکوک و مقررات لازمالاجرا است.
ماده ۱۲ – هزینهها و کارمزدها
۱-۱۲. مسئولیت پرداخت هزینههای انتشار و عرضه صکوک، ثبت و پذیرش، حسابرسی، ارزیابی، بیمه، نگهداری و ثبت وثایق، اطلاعرسانی، مشاوره حقوقی و مالی و سایر هزینههای مرتبط با پروژه بر عهده [بانی/ناشر/عامل] است، مگر آنکه در پیوست شماره [ ] ترتیب دیگری مقرر شده باشد. کارمزد ناشر، متولی، عامل، ضامن، متعهد پذیرهنویسی و سایر اشخاص ارائهدهنده خدمات، با مبلغ یا مبنای محاسبه [ ] و مطابق شرایط مندرج در همان پیوست تعیین میشود. هیچ هزینه یا کارمزدی خارج از موارد افشاشده و مورد توافق، از داراییهای متعلق به دارندگان صکوک برداشت نمیشود.
۲-۱۲. هر هزینه و کارمزد باید در برابر ارائه صورتحساب یا مستند معتبر و از محل [ ]، در موعد [ ] پرداخت شود. پرداختهای دورهای در تاریخهای [ ] و پرداخت هزینههای موردی حداکثر ظرف [ ] روز کاری پس از تأیید مستندات انجام میگیرد. پرداخت هر مبلغی که ماهیت هزینه یا کارمزد دارد، بهتنهایی به معنای تضمین بازده یا اصل سرمایه دارندگان صکوک نیست.
۳-۱۲. بانی و عامل مکلفاند اسناد هزینهکرد وجوه پروژه را نگهداری و در صورت درخواست متولی یا حسابرس، در حدود قرارداد و مقررات مربوط ارائه کنند. هزینههای ناشی از تخلف، قصور یا اقدام خارج از اختیار هر طرف، بر عهده همان طرف است و از منابع پروژه قابل پرداخت نخواهد بود. اختلاف درباره محاسبه یا استحقاق هزینهها، بهخودیخود موجب توقف انجام تعهدات غیرمورد اختلاف نمیشود.
تبصره ۱۲-۱. مالیاتها و عوارض قانونی هر طرف، بر عهده همان طرف است، مگر آنکه قانون یا توافق کتبی معتبر، ترتیب دیگری مقرر کند.
ماده ۱۳ – خیارات و فسخ قرارداد
۱-۱۳. هر طرف در صورت تخلف اساسی طرف دیگر از تعهدات قراردادی، پس از ابلاغ اخطار کتبی و اعطای مهلت [ ] روز کاری برای رفع تخلف، حق فسخ قرارداد را خواهد داشت؛ مشروط بر آنکه تخلف در مهلت مقرر رفع نشده باشد و فسخ با حقوق دارندگان صکوک و اسناد انتشار تعارض نداشته باشد. ارائه اطلاعات خلاف واقع مؤثر، مصرف وجوه برخلاف موضوع قرارداد، عدم ایجاد یا حفظ وثایق مقرر و توقف غیرموجه فعالیتهای اصلی پروژه، از مصادیق تخلف اساسی محسوب میشود. اعمال حق فسخ باید با اعلام کتبی و بیان جهت فسخ به طرفهای ذیربط صورت گیرد.
۲-۱۳. در صورت عدم تحقق هدف اساسی پروژه تا تاریخ [ ]، هرگاه علت آن به قصور یا تخلف یکی از طرفین منتسب باشد، طرف متضرر میتواند پس از طی فرایند اخطار و مهلت رفع تخلف مقرر در این ماده، فسخ را اعمال کند. اگر عدم تحقق هدف ناشی از قوه قاهره باشد، آثار آن تابع ماده ۱۵ و اسناد انتشار است و صرف عدم تحقق محصول یا کاهش بازده، بدون وجود حق فسخ صریح و معتبر، موجب تضمین یا استرداد خودکار سرمایه نخواهد بود. حقوق و خیارات قانونی طرفین، از جمله خیاراتی که به موجب قانون قابل اسقاط نیستند، محفوظ است؛ اسقاط سایر خیارات فقط در حدودی معتبر است که صریحاً در [ ] درج شده باشد.
۳-۱۳. فسخ یا انحلال این قرارداد، حقوق ایجادشده برای دارندگان صکوک را از بین نمیبرد و ناشر و متولی مکلفاند مطابق اسناد انتشار، وضعیت داراییها، محصول موجود، دیون، هزینههای ضروری و مطالبات را صورتبرداری و درباره تسویه و توزیع وجوه اقدام کنند. فسخ، طرف متخلف را از جبران خسارتهای قابل مطالبه یا انجام تعهداتی که به حکم قانون یا ماهیت خود باقی میمانند معاف نمیکند. چنانچه حقوق دارندگان صکوک در معرض زیان باشد، اقدام به فسخ یا سازش مؤثر بر آن حقوق، باید با رعایت اختیارات متولی و تشریفات لازمالاجرا انجام شود.
تبصره ۱۳-۱. در صورت تعارض میان مفاد این ماده و شرایط آمره اسناد انتشار یا مقررات لازمالاجرای بازار سرمایه، حکم آمره و مقررات مربوط مقدم است.
ماده ۱۴ – وجه التزام و خسارت تأخیر تأدیه
۱-۱۴. هرگاه هر یک از طرفین در انجام تعهد غیرپولی خود تأخیر کند یا آن را انجام ندهد، مکلف است بابت هر روز تأخیر مبلغ [ ] ریال، تا سقف [ ] ریال، بهعنوان وجه التزام قراردادی به طرف ذیحق بپردازد؛ مشروط بر آنکه تعهد، موعد انجام و مبنای محاسبه در این قرارداد یا پیوست شماره [ ] مشخص شده باشد. مطالبه وجه التزام نیازمند اثبات میزان واقعی خسارت نیست، اما مستلزم اثبات تخلف و تحقق شرایط مقرر در قرارداد است. وجه التزام، مانع الزام متخلف به اجرای اصل تعهد نخواهد بود، مگر آنکه اجرای آن ناممکن شده یا طرفین صریحاً و بهطور معتبر ترتیب دیگری توافق کرده باشند.
۲-۱۴. تأخیر در پرداخت دین پولیِ سررسیدشده، در صورت وجود شرایط قانونی و مطالبه ذیحق، مشمول خسارت تأخیر تأدیه در حدود قوانین لازمالاجرا و ضوابط مربوط خواهد بود. تعیین نرخ یا مبنای قراردادی [ ]، صرفاً تا جایی معتبر است که با قواعد آمره، مقررات بانکی و ضوابط شرعی و قانونی حاکم تعارض نداشته باشد. در نبود مبنای معتبر قراردادی یا قانونی، خسارت بر اساس مقررات قابل اعمال و تشخیص مرجع صالح تعیین میشود.
۳-۱۴. وجه التزام یا خسارت تأخیر برای یک تخلف، قابل جمع با مطالبه خسارت دیگری بابت همان زیان نیست، مگر آنکه جبران زیانهای مستقل و متفاوت صریحاً پیشبینی شده و قانوناً مجاز باشد. پرداخت یا دریافت وجه التزام، حقوق دارندگان صکوک و اختیار متولی برای پیگیری تضمینات و سایر طرق جبران قانونی را، در حدود عدم جبران مضاعف، ساقط نمیکند. مطالبه وجه التزام باید همراه با اعلام کتبی موضوع تخلف، دوره محاسبه و مستندات مربوط انجام شود.
تبصره ۱۴-۱. وجه التزام موضوع این ماده، تضمین سود یا بازده صکوک نیست و صرفاً ناظر بر تخلف قراردادی مشخص طرف مسئول است.
ماده ۱۵ – قوه قاهره (فورس ماژور)
۱-۱۵. قوه قاهره رویدادی است خارج از کنترل متعارف طرف متأثر، غیرقابل پیشبینی در زمان انعقاد قرارداد و غیرقابل دفع با اقدامات متعارف که اجرای تمام یا بخشی از تعهد را موقتاً یا دائماً ناممکن کند؛ از جمله سیل، زلزله، خشکسالی شدید، آفات یا بیماری فراگیر گیاهی، جنگ، شورش، تحریم یا ممنوعیت قانونی مؤثر، مشروط بر آنکه شرایط یادشده در مورد مشخص احراز شود. دشواری مالی، افزایش هزینهها، کاهش قیمت محصول یا کمبود منابعی که با اقدامات متعارف قابل تأمین باشد، بهتنهایی قوه قاهره محسوب نمیشود. اثبات وقوع رویداد، رابطه سببیت و میزان اثر آن بر تعهد، بر عهده طرفی است که به قوه قاهره استناد میکند.
۲-۱۵. طرف متأثر مکلف است حداکثر ظرف [ ] روز از زمان آگاهی از رویداد، وقوع، آثار قابل پیشبینی و تعهدات متأثر را کتبی به طرفهای دیگر و متولی اطلاع دهد و مدارک در دسترس، از جمله گزارش مرجع رسمی یا کارشناس ذیصلاح را ارائه کند. وی باید برای کاهش آثار رویداد، حفظ زمین، باغ، محصول، وثایق و داراییهای پروژه و ازسرگیری اجرای تعهدات، اقدامات متعارف و ممکن را انجام دهد و اطلاعات را در دورههای [ ] بهروزرسانی کند. تأخیر ناموجه در اطلاعرسانی، استناد به قوه قاهره را نسبت به زیانهایی که با اطلاع بهموقع قابل اجتناب بود محدود میکند.
۳-۱۵. تعهدی که اجرای آن مستقیماً و موقتاً تحت تأثیر قوه قاهره قرار گرفته، در مدت و به میزان اثر رویداد معلق میشود و طرف متأثر بابت عدم اجرای همان تعهد در آن مدت مسئول وجه التزام نخواهد بود، مگر آنکه قانون یا قرارداد ترتیب دیگری مقرر کند. تعهدات پرداختیِ سررسیدشده پیش از وقوع رویداد و تعهداتی که امکان اجرای آنها همچنان وجود دارد، به قوت خود باقی است. اگر آثار قوه قاهره بیش از [ ] روز ادامه یابد، طرفین با مشارکت متولی درباره اصلاح برنامه، کاهش آثار یا خاتمه قرارداد و نحوه رعایت حقوق دارندگان صکوک تصمیم میگیرند؛ در صورت عدم توافق، آثار خاتمه تابع اسناد انتشار و قوانین لازمالاجرا خواهد بود.
تبصره ۱۵-۱. وقوع قوه قاهره بهخودیخود موجب تضمین اصل سرمایه، سود یا مقدار معینی از محصول برای دارندگان صکوک نمیشود و تقسیم محصول و تحمل آثار کاهش یا فقدان آن، تابع ماهیت عقد، مفاد قرارداد و اسناد انتشار است.
ماده ۱۶ – محرمانگی
۱-۱- طرفین قرارداد متعهد میشوند تمامی اطلاعات فنی، مالی، تجاری، حقوقی و عملیاتی مربوط به پروژه، انتشار صکوک مزارعه و مساقات و اسناد مرتبط را که در جریان انعقاد و اجرای این قرارداد به دست میآورند، به عنوان اطلاعات محرمانگی تلقی نموده و از افشای آنها به اشخاص ثالث بدون کتبی طرف مقابل خودداری نمایند.
۲-۱- تعهد به حفظ محرمانگی شامل مواردی است که اطلاعات پیشتر عمومی شده، یا افشای آنها به موجب حکم صریح مراجع قضایی، قانونی، یا سازمان بورس و اوراق بهادار الزامی باشد، مشروط بر اینکه طرف افشاحساب، طرف مقابل را پیش از افشا مطلع سازد.
۳-۱- این تعهد محرمانگی پس از انقضا، فسخ یا خاتمه این قرارداد نیز به مدت [تعداد] سال به قوت خود باقی خواهد ماند و طرفین مسئول جبران خسارات ناشی از نقض این ماده خواهند بود.
۴-۱- تبصره: انتشار اطلاعات عمومی مربوط به روند انتشار صکوک از طریق مبادی رسمی بازار سرمایه مشمول محدودیتهای این ماده نخواهد بود.
ماده ۱۷ – حل اختلاف
۱-۱۷- کلیه اختلافات، دعاوی و مناقشات ناشی از اجرای، تفسیر، اعتبار یا فسخ این قرارداد، در گام نخست از طریق مذاکره دوستانه میان نمایندگان تامالاختیار طرفین حلوفصل خواهد شد.
۲-۱۷- در صورت عدم حصول توافق از طریق مذاکره ظرف مدت [تعداد] روز کاری، موضوع اختلاف به مراجع قضایی ذیصلاح دادگاههای عمومی حقوقی [محل دادگاه] ارجاع خواهد شد تا مطابق قوانین جمهوری اسلامی ایران رسیدگی و اتخاذ تصمیم گردد.
۳-۱۷- (نامطمئن) در صورت توافق بعدی طرفین، امکان ارجاع امر به داوری مرضیالطرفین یا مرکز داوری [نام مؤسسه داوری] نیز طبق آییننامه داوری مربوطه فراهم خواهد بود و رای داور قطعی و برای طرفین لازمالاجراست.
۴-۱۷- تبصره: جریان اجرای تعهدات نامرتبط با موضوع اختلاف، در طول مدت حل اختلاف متوقف نخواهد شد مگر با توافق کتبی طرفین یا دستور مرجع ذیصلاح.
ماده ۱۸ – اقامتگاه و ابلاغ
۱-۱۸- اقامتگاه قانونی طرفین همان نشانیهای مندرج در ماده ۲ این قرارداد بوده و کلیه مکاتبات، اوراق رسمی، اخطاریهها و ابلاغها به همین نشانیها ارسال میگردد.
۲-۱۸- هر یک از طرفین متعهد است در صورت تغییر نشانی یا اقامتگاه قانونی خود، مراتب را ظرف مدت [تعداد] روز کاری بهصورت کتبی و از طریق پست سفارشی یا اظهارنامه رسمی به طرف دیگر اعلام نماید.
۳-۱۸- در صورت عدم اعلام تغییر اقامتگاه، کلیه مکاتبات و ابلاغها به نشانی قبلی ارسال شده و ابلاغشده تلقی میگردد و هیچگونه عذری مسموع نخواهد بود.
۴-۱۸- تبصره: ارسال مکاتبات از طریق دورنگار یا پست الکترونیکی اعلامشده در مقدمه قرارداد، با اخذ رسید دریافت، دارای اعتبار قانونی مشابه ابلاغ کتبی خواهد بود.
ماده ۱۹ – قوانین حاکم
۱-۱۹- این قرارداد از هر حیث تابع قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران از جمله قانون مدنی، قانون تجارت، قانون بازار اوراق بهادار جمهوری اسلامی ایران و دستورالعملها و مصوبات سازمان بورس و اوراق بهادار خواهد بود.
۲-۱۹- در صورت وجود ابهام یا سکوت در مفاد این قرارداد، اصول کلی حقوقی و مقررات حاکم بر ابزارهای مالی اسلامی (صکوک) و عقود مزارعه و مساقات ملاک عمل خواهد بود.
۳-۱۹- اعتبار و مشروعیت کلیه بندهای این قرارداد منوط به انطباق مستمر با موازین فقه اسلامی و قوانین موضوعه کشور است.
۴-۱۹- تبصره: هرگونه تغییر در قوانین بالادستی که بر اجرای این قرارداد تأثیر مستقیم داشته باشد، با توافق طرفین و در چارچوب مقررات جدید اعمال خواهد شد.
ماده ۲۰ – نسخ قرارداد و پیوستها
۱-۲۰- این قرارداد در [تعداد] نسخه همارزش و دارای اعتبار واحد تنظیم و امضا شده و هر یک از نسخ حکم واحد را دارد و پس از امضا میان طرفین مبادله گردیده است.
۲-۲۰- پیوستهای این قرارداد که شامل طرح توجیهی پروژه، مجوزهای سازمان بورس و اوراق بهادار، اسناد مالکیت زمین/باغات، گزارش ارزیابی وثایق، برنامه زمانبندی و فرمهای گزارشدهی میباشد، جزء لاینفک قرارداد محسوب شده و دارای اعتبار یکسان با متن اصلی است.
۳-۲۰- در صورت وجود هرگونه تناقض میان مفاد متن اصلی قرارداد و پیوستها، متن اصلی قرارداد مقدم و معتبر خواهد بود.
۴-۲۰- تبصره: هرگونه اصلاح، الحاقیه یا تغییر در مفاد این قرارداد و پیوستهای آن تنها در صورت تنظیم سند کتبی و امضای مجاز صاحبان امضای مجاز طرفین معتبر و نافذ خواهد بود.
توضیحِ فیلدها:
• متن: متنِ کاملِ همان مواد، هر ماده در خطِ جدا
ماده ۲۱ – امضا
این قرارداد در [تعداد] نسخه متحدالمتن و دارای اعتبار یکسان تنظیم و پس از مطالعه و قبول مفاد آن، در تاریخ [تاریخ] به امضای طرفین رسید. امضاکنندگان اقرار میکنند که دارای اختیار و صلاحیت لازم برای امضای قرارداد و ایجاد تعهدات مندرج در آن هستند. امضای ضامن، در صورت وجود، بهمنزله پذیرش تعهدات ضمانتی مندرج در قرارداد و اسناد مربوط به آن است. گواهان با امضای ذیل، صرفاً گواه امضای اشخاص حاضر در زمان امضا هستند.
محل امضای بانی:
نام و نام خانوادگی/نام شخص حقوقی: [ ]
نام و سمت نماینده مجاز: [ ]
تاریخ: [ ]
امضا و مهر: [ ]
محل امضای ناشر:
نام و نام خانوادگی/نام شخص حقوقی: [ ]
نام و سمت نماینده مجاز: [ ]
تاریخ: [ ]
امضا و مهر: [ ]
محل امضای عامل:
نام و نام خانوادگی/نام شخص حقوقی: [ ]
نام و سمت نماینده مجاز: [ ]
تاریخ: [ ]
امضا و مهر: [ ]
محل امضای متولی:
نام و نام خانوادگی/نام شخص حقوقی: [ ]
نام و سمت نماینده مجاز: [ ]
تاریخ: [ ]
امضا و مهر: [ ]
محل امضای ضامن، در صورت وجود:
نام و نام خانوادگی/نام شخص حقوقی: [ ]
نام و سمت نماینده مجاز: [ ]
تاریخ: [ ]
امضا و مهر: [ ]
محل امضای گواهان:
گواه اول ـ نام و نام خانوادگی: [ ]؛ شماره ملی: [ ]؛ امضا: [ ]
گواه دوم ـ نام و نام خانوادگی: [ ]؛ شماره ملی: [ ]؛ امضا: [ ]
نکاتِ تنظیمِ این قرارداد
- مبنای حقوقی
- مواد ۵۱۸ تا ۵۴۲ (مزارعه) و ۵۴۳ تا ۵۴۵ (مساقات) قانون مدنی، قانون بازار اوراق بهادار جمهوری اسلامی ایران، دستورالعمل انتشار صکوک اجاره و سایر صکوک مصوب سازمان بورس و اوراق بهادار.
- نکاتِ کلیدی
- ۱. حتماً باید «امیدنامه» (Prospectus) به عنوان پیوست جداییناپذیر قرارداد در نظر گرفته شود. ۲. تعیین دقیق «سهم از محصول» یا «نرخ سود علیالحساب» باید بر اساس مطالعات امکانسنجی کشاورزی باشد. ۳. نقش «امین» (Trustee) در این قرارداد بسیار حیاتی است و باید وظایف نظارتی او دقیقاً در قرارداد ذکر شود. ۴. در قراردادهای مساقات، تعیین دقیق نوع درختان و سن آنها برای ارزیابی ریسک ضروری است. ۵. حتماً باید مشخص شود که آیا اوراق دارای «بازارگردان» هستند یا خیر، تا نقدشوندگی تضمین شود. ۶. رعایت مقررات «کمیته فقهی سازمان بورس» در خصوص نحوه محاسبه سهم سود الزامی است.
- بندهای پرخطر
- ۱. بند «تضمینها»: اگر تضمینها نقدشونده نباشند (مثلاً وثیقه ملکی با سند مشاع یا دارای معارض)، در صورت شکست طرح، دارندگان اوراق متضرر میشوند. راهکار: استفاده از ضمانتنامه بانکی یا وثایق نقدشونده با ارزیابی کارشناس رسمی. ۲. بند «قوه قاهره»: در کشاورزی، آفات و بلایای طبیعی بسیار شایع است. اگر این بند مبهم باشد، بانی میتواند از زیر بار مسئولیت شانه خالی کند. راهکار: تعیین دقیق مصادیق قوه قاهره و الزام به بیمه نمودن محصولات کشاورزی توسط بانی. ۳. بند «نحوه محاسبه سود»: اگر نحوه محاسبه سهم از محصول شفاف نباشد، اختلاف در میزان سود قطعی حتمی است. راهکار: ارجاع به گزارش حسابرس مستقل و کارشناس رسمی کشاورزی برای تعیین میزان محصول و سهم سود.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
+ نمایشِ کاملِ مقدمه و توضیحاتِ پرامپت
# پرامپتِ تنظیمِ قرارداد انتشار صکوک مزارعه و مساقات در حوزه کشاورزی
**نقشدهی:**
شما یک وکیل پایه یک دادگستری و متخصص در حقوق مالی اسلامی و بازار سرمایه ایران هستید. وظیفه شما تنظیم یک قرارداد انتشار صکوک مزارعه و مساقات در حوزه کشاورزی است که از نظر حقوقی کاملاً مستحکم، جامع، شفاف و منطبق با قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران باشد. قرارداد باید به گونهای تنظیم شود که حقوق و تعهدات تمامی طرفین (بانی، ناشر، عامل، سرمایهگذاران/دارندگان صکوک، ضامن/متعهد پذیرهنویسی و متولی) به وضوح مشخص باشد و از هرگونه ابهام یا تعارض احتمالی جلوگیری شود.
**چارچوب حقوقی حاکم:**
این قرارداد تابع قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران، به ویژه:
* **قانون مدنی:** مواد مربوط به عقود مزارعه (مواد ۵۱۸ تا ۵۴۲) و مساقات (مواد ۵۴۳ تا ۵۵۰)، شرایط صحت معاملات (مواد ۱۹۰ تا ۲۱۸)، خیارات (مواد ۳۹۶ به بعد)، احکام مربوط به نمایندگی (مواد ۶۵۶ به بعد) و ضمان (مواد ۶۸۴ به بعد).
* **قانون بازار اوراق بهادار جمهوری اسلامی ایران مصوب ۱۳۸۴ و اصلاحات بعدی.**
* **قانون توسعه ابزارها و نهادهای مالی جدید به منظور تسهیل اجرای سیاستهای کلی اصل ۴۴ قانون اساسی مصوب ۱۳۸۸.**
* **آییننامه اجرایی قانون توسعه ابزارها و نهادهای مالی جدید مصوب ۱۳۸۹ و اصلاحات بعدی.**
* **دستورالعمل انتشار اوراق صکوک (مخصوصاً دستورالعمل انتشار اوراق صکوک مزارعه و مساقات) مصوب سازمان بورس و اوراق بهادار.**
* **قانون تجارت:** مواد مربوط به شرکتها (در صورت لزوم) و اسناد تجاری (در صورت استفاده از آنها به عنوان تضمین).
* **قانون عملیات بانکی بدون ربا (بهره) و آییننامههای اجرایی آن.**
* **قانون ثبت اسناد و املاک کشور:** در خصوص ثبت وثایق و تضمینات.
* **قانون مالیاتهای مستقیم:** در خصوص جنبههای مالیاتی.
* **شرایط عمومی پیمان (در صورت لزوم و انطباق با ماهیت پروژه).**
**نکته فقهی/قانونی:**
عقود مزارعه و مساقات از عقود معین و لازم هستند که ماهیت شرعی و حقوقی خاص خود را دارند. در این قرارداد، صکوک به عنوان اسناد مالی مبتنی بر این عقود، نشاندهنده مالکیت مشاع دارندگان صکوک بر سهمی از منافع (محصول) حاصل از فعالیت کشاورزی/باغداری است. صدور این اوراق مستلزم رعایت دقیق ضوابط شرعی و مقررات سازمان بورس و اوراق بهادار است. ثبت رسمی و اخذ مجوزهای لازم از سازمان بورس و اوراق بهادار برای انتشار و معامله صکوک الزامی است.
**اطلاعات لازم (جاهای خالی):**
**الف. اطلاعات طرفین:**
1. **بانی (Issuer's Originator):**
* [[نام کامل شرکت/مؤسسه بانی]]
* [[شماره ثبت شرکت/مؤسسه بانی]]
* [[شناسه ملی شرکت/مؤسسه بانی]]
* [[اقامتگاه قانونی/آدرس کامل شرکت/مؤسسه بانی]]
* [[تلفن و نمابر شرکت/مؤسسه بانی]]
* [[پست الکترونیکی شرکت/مؤسسه بانی]]
* [[نام و سمت نماینده قانونی/امضاکننده مجاز بانی]]
2. **ناشر (SPV/Issuer):**
* [[نام کامل شرکت واسط (SPV) ناشر صکوک]]
* [[شماره ثبت شرکت واسط]]
* [[شناسه ملی شرکت واسط]]
* [[اقامتگاه قانونی/آدرس کامل شرکت واسط]]
* [[تلفن و نمابر شرکت واسط]]
* [[پست الکترونیکی شرکت واسط]]
* [[نام و سمت نماینده قانونی/امضاکننده مجاز شرکت واسط]]
3. **عامل (Agent/Cultivator/Gardener):**
* [[نام کامل شرکت/شخص حقیقی عامل مزارعه/مساقات]]
* [[شماره ثبت شرکت/شناسه ملی/کد ملی عامل]]
* [[اقامتگاه قانونی/آدرس کامل عامل]]
* [[تلفن و نمابر عامل]]
* [[پست الکترونیکی عامل]]
* [[نام و سمت نماینده قانونی/امضاکننده مجاز عامل (در صورت حقوقی بودن)]]
4. **متولی (Trustee):**
* [[نام کامل شرکت/مؤسسه متولی (معمولاً نهادهای مالی مورد تأیید سازمان بورس)]]
* [[شماره ثبت شرکت/مؤسسه متولی]]
* [[شناسه ملی شرکت/مؤسسه متولی]]
* [[اقامتگاه قانونی/آدرس کامل شرکت/مؤسسه متولی]]
* [[تلفن و نمابر شرکت/مؤسسه متولی]]
* [[پست الکترونیکی شرکت/مؤسسه متولی]]
* [[نام و سمت نماینده قانونی/امضاکننده مجاز متولی]]
5. **ضامن/متعهد پذیرهنویسی (Guarantor/Underwriter):** (در صورت وجود)
* [[نام کامل شرکت/مؤسسه ضامن/متعهد پذیرهنویسی]]
* [[شماره ثبت شرکت/مؤسسه ضامن/متعهد پذیرهنویسی]]
* [[شناسه ملی شرکت/مؤسسه ضامن/متعهد پذیرهنویسی]]
* [[اقامتگاه قانونی/آدرس کامل شرکت/مؤسسه ضامن/متعهد پذیرهنویسی]]
* [[تلفن و نمابر شرکت/مؤسسه ضامن/متعهد پذیرهنویسی]]
* [[پست الکترونیکی شرکت/مؤسسه ضامن/متعهد پذیرهنویسی]]
* [[نام و سمت نماینده قانونی/امضاکننده مجاز ضامن/متعهد پذیرهنویسی]]
**ب. اطلاعات مربوط به صکوک و پروژه:**
1. **مشخصات صکوک:**
* [[نام کامل صکوک (مثلاً: صکوک مزارعه/مساقات شرکت [نام بانی] جهت پروژه [نام پروژه])]]
* [[نماد معاملاتی صکوک]]
* [[تعداد کل اوراق صکوک]]
* [[ارزش اسمی هر ورقه صکوک به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[ارزش کل انتشار صکوک به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[تاریخ انتشار صکوک]]
* [[تاریخ سررسید نهایی صکوک]]
* [[محل و نحوه معاملات صکوک (مثلاً: فرابورس ایران)]]
2. **مشخصات پروژه مزارعه/مساقات:**
* [[موضوع دقیق پروژه کشاورزی/باغداری (مثلاً: کشت گندم در اراضی [محل] / پرورش و نگهداری باغ پسته در [محل])]]
* [[محل دقیق اراضی/باغات موضوع مزارعه/مساقات (آدرس کامل، پلاک ثبتی، مشخصات جغرافیایی)]]
* [[مساحت دقیق اراضی/باغات به عدد و حروف و واحد اندازهگیری]]
* [[مشخصات فنی و کشاورزی اراضی/باغات (نوع خاک، منابع آب، نوع درختان/محصولات، سن درختان و غیره)]]
* [[مدت زمان اجرای پروژه مزارعه/مساقات (از تاریخ [تاریخ شروع] تا تاریخ [تاریخ پایان])]]
* [[برآورد هزینههای اولیه و جاری پروژه به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[برآورد میزان و نوع محصول مورد انتظار]]
* [[درصد سهم دارندگان صکوک از محصول/منافع حاصله به عدد و حروف]]
* [[درصد سهم عامل از محصول/منافع حاصله به عدد و حروف]]
* [[درصد سهم بانی از محصول/منافع حاصله به عدد و حروف (در صورت وجود)]]
* [[زمانبندی تقریبی برداشت محصول و توزیع منافع]]
**ج. اطلاعات مربوط به تضمینات:**
1. **وثایق:**
* [[نوع وثیقه/وثایق ارائه شده (مثلاً: اسناد مالکیت اراضی، ماشینآلات کشاورزی، سهام شرکت، حساب بانکی مسدود)]]
* [[مشخصات کامل وثیقه/وثایق (پلاک ثبتی، شماره سریال، مبلغ مسدودی و غیره)]]
* [[ارزش ارزیابی شده وثیقه/وثایق به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[نام و مشخصات ارزیاب رسمی]]
* [[نحوه و مرجع ثبت/نگهداری وثایق]]
2. **ضمانتها:**
* [[نوع ضمانت (مثلاً: ضمانتنامه بانکی، ضمانت شخص ثالث، تعهد پذیرهنویسی)]]
* [[مشخصات کامل ضامن (در صورت متفاوت بودن با ضامن/متعهد پذیرهنویسی)]]
* [[مبلغ ضمانت به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[مدت اعتبار ضمانتنامه]]
* [[شرایط فعال شدن ضمانت]]
**د. اطلاعات مربوط به حسابها و پرداختها:**
1. [[شماره حساب بانکی مخصوص پروژه (حساب امانی) برای واریز وجوه حاصل از فروش صکوک و نگهداری منافع]]
2. [[نام بانک و شعبه حساب امانی]]
3. [[شماره حساب بانکی بانی برای واریز سهم بانی]]
4. [[شماره حساب بانکی عامل برای واریز سهم عامل]]
5. [[شماره حساب بانکی متولی برای دریافت کارمزد و هزینهها]]
6. [[مبلغ کارمزد متولی به عدد و حروف و واحد پول و نحوه پرداخت آن]]
7. [[مبلغ کارمزد ناشر به عدد و حروف و واحد پول و نحوه پرداخت آن]]
8. [[مبلغ کارمزد عامل به عدد و حروف و واحد پول و نحوه پرداخت آن (در صورت جدا بودن از سهم)]]
**ه. سایر اطلاعات:**
1. [[مرجع حل اختلاف (داوری/دادگاه) و مشخصات داور/مؤسسه داوری در صورت انتخاب داوری]]
2. [[زبان حاکم بر قرارداد (در صورت بینالمللی بودن)]]
3. [[تعداد نسخ قرارداد و تعداد صفحات هر نسخه]]
4. [[تعداد و مشخصات پیوستهای قرارداد]]
**ساختار کامل قرارداد:**
[بندهای قرارداد در ادامه، هر کدام جدا]
**شرطهای پیشنهادی اختیاری:**
1. **شرط حق خرید (Call Option) بانی:** در صورتی که بانی بخواهد پیش از سررسید، صکوک را بازخرید کند. (با ذکر شرایط و قیمت بازخرید).
2. **شرط حق فروش (Put Option) دارندگان صکوک:** در صورتی که دارندگان صکوک بخواهند پیش از سررسید، صکوک خود را به بانی/ناشر بفروشند. (با ذکر شرایط و قیمت فروش).
3. **شرط بیمه محصول/پروژه:** در صورتی که طرفین بخواهند ریسکهای مربوط به محصول یا پروژه را از طریق بیمه پوشش دهند. (با ذکر نوع بیمه، شرکت بیمهگر و مسئول پرداخت حق بیمه).
4. **شرط تشکیل کمیته نظارت بر پروژه:** در صورتی که برای نظارت دقیقتر بر اجرای پروژه، کمیتهای متشکل از نمایندگان طرفین و متخصصین تشکیل شود. (با ذکر وظایف و اختیارات کمیته).
5. **شرط تغییر عامل:** در صورت عدم رضایت از عملکرد عامل، شرایط و نحوه جایگزینی عامل جدید.
6. **شرط افزایش سرمایه/تأمین مالی مجدد:** در صورت نیاز پروژه به منابع مالی بیشتر در آینده، نحوه تأمین آن.
**نکات و هشدارهای مهم:**
* **مجوز سازمان بورس:** انتشار صکوک بدون اخذ مجوز از سازمان بورس و اوراق بهادار جمهوری اسلامی ایران باطل و غیرقانونی است.
* **ثبت رسمی وثایق:** کلیه وثایق ملکی یا سایر وثایق قابل ثبت، باید به صورت رسمی و به نفع متولی (به نمایندگی از دارندگان صکوک) ثبت شوند تا در زمان لزوم قابل استناد و اجرا باشند.
* **شفافیت اطلاعات:** کلیه اطلاعات مربوط به پروژه، ریسکها، سهمالشرکه و نحوه تقسیم منافع باید به طور کامل و شفاف در امیدنامه و قرارداد ذکر شود تا حقوق سرمایهگذاران حفظ شود.
* **ریسکهای کشاورزی:** ماهیت پروژه کشاورزی/باغداری با ریسکهای طبیعی (خشکسالی، سیل، آفات) و بازار (نوسانات قیمت محصول) همراه است. این ریسکها باید به وضوح شناسایی و در قرارداد به آنها اشاره شود و در صورت امکان، راهکارهایی برای مدیریت آنها (مانند بیمه) پیشبینی گردد.
* **مالیات:** سود حاصل از صکوک و معاملات آن ممکن است مشمول مالیات بر درآمد باشد. همچنین، نقل و انتقال اسناد و وثایق ممکن است مشمول مالیات و عوارض مربوطه باشد. لازم است جنبههای مالیاتی توسط کارشناس مربوطه بررسی شود.
* **حساب امانی:** وجوه حاصل از فروش صکوک و منافع پروژه باید در یک حساب امانی تحت نظارت متولی نگهداری شود تا از سوءاستفاده جلوگیری شود.
* **عدم تضمین بازدهی ثابت:** ماهیت عقود مزارعه و مساقات بر اساس مشارکت در سود و زیان است و تضمین بازدهی ثابت برای دارندگان صکوک، میتواند ماهیت شرعی و قانونی آن را زیر سؤال ببرد. باید به وضوح بیان شود که بازدهی صکوک متناسب با عملکرد پروژه و میزان محصول خواهد بود.
* **گزارشدهی:** مکانیزمهای گزارشدهی منظم و شفاف از سوی بانی و عامل به ناشر و متولی، و از سوی ناشر و متولی به سازمان بورس و دارندگان صکوک، برای نظارت بر پروژه و حفظ حقوق سرمایهگذاران حیاتی است.
**دستور به هوش مصنوعی:**
در صورتی که هر یک از اطلاعات لازم در بخش "اطلاعات لازم" ناقص بود، قبل از شروع به تنظیم قرارداد، از کاربر بخواهید تا اطلاعات مورد نیاز را تکمیل کند و از حدس زدن پرهیز کنید. پس از تنظیم قرارداد، یک چکلیست از موارد مهمی که کاربر باید قبل از امضا بررسی کند، ارائه دهید.
**قالب خروجی مطلوب:**
قرارداد باید به زبان فارسی رسمی و حقوقی، با استفاده از مادهبندی شمارهدار و بندهای ذیل آن (مثلاً: ماده ۱، بند ۱-۱، بند ۱-۲)، تنظیم شود. کلیه اعداد مهم (مبالغ، درصدها، تاریخها) باید هم به عدد و هم به حروف نوشته شوند. متن قرارداد باید کاملاً بیابهام، دقیق و بدون هرگونه اصطلاح عامیانه یا غیرحقوقی باشد.
بند 1
بررسی تخصصی این بندمقدمه و تعاریف:
**مقدمه و تعاریف:**
* مقدمه (شامل معرفی طرفین، هدف از انتشار صکوک و اشاره به مجوزهای لازم)
* بند تعاریف (تعریف اصطلاحات کلیدی مانند: صکوک، بانی، ناشر، عامل، متولی، دارندگان صکوک، پروژه، سازمان بورس، کدال، ارزش اسمی، ارزش بازار، منافع، محصول و غیره)
بند 2
بررسی تخصصی این بندطرفین قرارداد و اقامتگاه قانونی
**ماده ۱: طرفین قرارداد و اقامتگاه قانونی**
* معرفی کامل بانی، ناشر، عامل، متولی و ضامن (در صورت وجود) با ذکر مشخصات ثبتی و اقامتگاه قانونی.
* تأکید بر لزوم اطلاعرسانی هرگونه تغییر در اقامتگاه.
بند 3
بررسی تخصصی این بندموضوع قرارداد
**ماده ۲: موضوع قرارداد**
* شرح دقیق موضوع قرارداد: انتشار صکوک مزارعه/مساقات بر اساس پروژه کشاورزی/باغداری مشخص.
* توضیح ماهیت صکوک به عنوان سند مالکیت مشاع بر سهمی از منافع حاصل از پروژه.
* شرح دقیق پروژه مزارعه/مساقات (محل، مساحت، نوع محصول، مدت، نحوه تأمین مالی).
بند 4
بررسی تخصصی این بندمبلغ و ارزش صکوک
**ماده ۳: مبلغ و ارزش صکوک**
* تعداد کل اوراق، ارزش اسمی هر ورقه و ارزش کل انتشار.
* نحوه پذیرهنویسی و عرضه صکوک.
بند 5
بررسی تخصصی این بندمدت قرارداد
**ماده ۴: مدت قرارداد**
* مدت زمان اعتبار صکوک (از تاریخ انتشار تا سررسید نهایی).
* مدت زمان اجرای پروژه مزارعه/مساقات.
بند 6
بررسی تخصصی این بندتعهدات بانی
**ماده ۵: تعهدات بانی**
* تأمین زمین/باغ و منابع لازم (آب، برق، مجوزها).
* تعهد به تأمین مالی اولیه پروژه (در صورت لزوم).
* تعهد به همکاری با ناشر، عامل و متولی.
* تعهد به ارائه اطلاعات و گزارشهای لازم به ناشر و متولی.
* تعهد به جبران خسارات وارده به پروژه در اثر تقصیر بانی.
بند 7
بررسی تخصصی این بندتعهدات ناشر
**ماده ۶: تعهدات ناشر**
* تعهد به انتشار صکوک و انجام مراحل قانونی آن.
* تعهد به افتتاح و مدیریت حساب امانی.
* تعهد به نظارت بر حسن اجرای قرارداد و رعایت حقوق دارندگان صکوک.
* تعهد به توزیع منافع/محصول بین دارندگان صکوک.
* تعهد به ارائه گزارشهای دورهای به سازمان بورس و دارندگان صکوک.
بند 8
بررسی تخصصی این بندتعهدات عامل
**ماده ۷: تعهدات عامل**
* تعهد به اجرای دقیق عملیات کشاورزی/باغداری مطابق با برنامه و استانداردهای فنی.
* تعهد به نگهداری و مراقبت از اراضی/باغات و محصولات.
* تعهد به ارائه گزارشهای منظم از پیشرفت کار و وضعیت محصول به ناشر و متولی.
* تعهد به استفاده صحیح از منابع و تجهیزات.
* تعهد به جبران خسارات وارده به پروژه در اثر تقصیر عامل.
* تعهد به تحویل محصول/منافع به ناشر یا نماینده آن.
بند 9
بررسی تخصصی این بندتعهدات متولی
**ماده ۸: تعهدات متولی**
* تعهد به نظارت بر عملکرد بانی، ناشر و عامل در جهت حفظ منافع دارندگان صکوک.
* تعهد به نگهداری اسناد و مدارک مربوط به صکوک و وثایق.
* تعهد به پیگیری حقوق دارندگان صکوک در صورت تخلف.
* تعهد به ارائه گزارشهای لازم به سازمان بورس.
* تعهد به ایفای نقش امین دارندگان صکوک.
بند 10
بررسی تخصصی این بندسهمالشرکه و نحوه تقسیم منافع/محصول
**ماده ۹: سهمالشرکه و نحوه تقسیم منافع/محصول**
* تعیین دقیق درصد سهم هر یک از طرفین (دارندگان صکوک، عامل، بانی) از محصول/منافع.
* نحوه ارزیابی و قیمتگذاری محصول.
* زمانبندی و نحوه توزیع منافع/محصول.
* نحوه کسر هزینهها و کارمزدها.
بند 11
بررسی تخصصی این بندتضمینات و وثایق
**ماده ۱۰: تضمینات و وثایق**
* شرح کامل وثایق ارائه شده توسط بانی/عامل (نوع، مشخصات، ارزش، نحوه ثبت).
* شرح کامل ضمانتهای ارائه شده (ضمانتنامه بانکی، تعهد پذیرهنویسی و غیره).
* شرایط و نحوه اجرای تضمینات در صورت نکول.
بند 12
بررسی تخصصی این بندهزینهها و کارمزدها
**ماده ۱۱: هزینهها و کارمزدها**
* تعیین مسئولیت پرداخت هزینههای انتشار صکوک، کارمزد ناشر، متولی، عامل و سایر هزینههای مرتبط با پروژه.
* نحوه و زمان پرداخت هزینهها و کارمزدها.
بند 13
بررسی تخصصی این بندخیارات و فسخ قرارداد
**ماده ۱۲: خیارات و فسخ قرارداد**
* شرایط فسخ قرارداد (تخلف از تعهدات، قوه قاهره، عدم تحقق اهداف پروژه).
* نحوه اعمال خیارات قانونی و قراردادی.
* آثار فسخ قرارداد بر حقوق دارندگان صکوک و سایر طرفین.
بند 14
بررسی تخصصی این بندوجه التزام و خسارت تأخیر تأدیه
**ماده ۱۳: وجه التزام و خسارت تأخیر تأدیه**
* تعیین وجه التزام برای عدم انجام تعهدات یا تأخیر در انجام آنها.
* تعیین نرخ خسارت تأخیر تأدیه (در صورت لزوم و مطابق با قوانین بانکی).
بند 15
بررسی تخصصی این بندقوه قاهره (فورس ماژور)
**ماده ۱۴: قوه قاهره (فورس ماژور)**
* تعریف قوه قاهره و شرایط اثبات آن.
* آثار قوه قاهره بر تعهدات طرفین.
* نحوه اطلاعرسانی و مدیریت وضعیت قوه قاهره.
بند 16
بررسی تخصصی این بندمحرمانگی
**ماده ۱۵: محرمانگی**
* تعهد طرفین به حفظ محرمانگی اطلاعات مربوط به پروژه و صکوک.
* استثنائات محرمانگی (مطابق با قانون یا دستور مراجع قضایی).
بند 17
بررسی تخصصی این بندحل اختلاف
**ماده ۱۶: حل اختلاف**
* تعیین مرجع حل اختلاف (دادگاههای عمومی حقوقی [محل] یا داوری).
* در صورت انتخاب داوری: مشخصات داور/مؤسسه داوری، نحوه انتخاب، آییننامه داوری حاکم.
بند 18
بررسی تخصصی این بنداقامتگاه و ابلاغ
**ماده ۱۷: اقامتگاه و ابلاغ**
* تأکید بر اقامتگاههای قانونی مندرج در ماده ۱.
* نحوه ابلاغ مکاتبات و اخطاریهها.
بند 19
بررسی تخصصی این بندقوانین حاکم
**ماده ۱۸: قوانین حاکم**
* تأکید بر حاکمیت قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران.
بند 20
بررسی تخصصی این بندنسخ قرارداد و پیوستها
**ماده ۱۹: نسخ قرارداد و پیوستها**
* تعداد نسخ قرارداد و اعتبار یکسان آنها.
* لیست پیوستهای قرارداد (مانند: طرح توجیهی پروژه، مجوزهای سازمان بورس، اسناد مالکیت، گزارش ارزیابی وثایق، برنامه زمانبندی، فرمهای گزارشدهی).
بند 21
بررسی تخصصی این بندامضا
**ماده ۲۰: امضا**
* محل امضای بانی، ناشر، عامل، متولی، ضامن (در صورت وجود) و گواهان.
