قراردادهای مالی، بانکی، ابزارهای بدهی، تسهیلات، بازار سرمایه و صکوک
قرارداد خرید دین اسناد و اوراق تجاری
خرید مطالبات ریالی مدتدار ناشی از معاملات واقعی تجاریِ منعکس در چکها یا سفتههای معتبر توسط بانک با کسر نرخ تنزیل قانونی؛ جهت تبدیل فوری طلب مدتدار بنگاه به نقدینگی فعال
⚠ در دستِ بهبودی
متنِ قرارداد
ماده ۱ – طرفین قرارداد
۱-۱: فروشنده (متقاضی): [نام و نام خانوادگی/نام شرکت] به شماره ملی/شناسه ملی [ ] و شماره ثبت [ ] به نشانی [ ] که در این قرارداد به اختصار «فروشنده» نامیده میشود.
۱-۲: خریدار (بانک/مؤسسه مالی): [نام بانک/مؤسسه] به شماره ثبت [ ] و شناسه ملی [ ] به نمایندگی [نام و سمت نماینده] به نشانی [ ] که در این قرارداد به اختصار «خریدار» نامیده میشود.
تبصره: طرفین اقرار مینمایند که دارای اهلیت قانونی کامل برای انعقاد این قرارداد بوده و هیچگونه ممنوعیت قانونی یا قضایی برای انجام این معامله ندارند. هرگونه تغییر در اطلاعات فوق باید بلافاصله و بهصورت کتبی به طرف مقابل اعلام گردد، در غیر این صورت ابلاغیهها به نشانیهای فوق معتبر تلقی میشود.
ماده ۲ – موضوع قرارداد
۲-۱: موضوع این قرارداد عبارت است از خرید دین ناشی از اسناد و اوراق تجاری (چک/سفته) که مشخصات دقیق آنها در پیوست شماره ۱ این قرارداد درج شده است. فروشنده با امضای این قرارداد، تمامی حقوق و مطالبات خود ناشی از اسناد مذکور را در قبال دریافت مبلغ تنزیلشده به خریدار منتقل مینماید.
۲-۲: این قرارداد در قالب عقد بیع دین (تنزیل) منعقد گردیده و طرفین توافق دارند که ماهیت این معامله، انتقال مالکیت دین مدتدار به خریدار در ازای مبلغ نقدی کمتر از مبلغ اسمی است. خریدار با پذیرش این انتقال، قائممقام فروشنده در وصول مطالبات از صادرکنندگان اسناد تجاری خواهد بود.
تبصره: فروشنده متعهد است تمامی حقوق قانونی خود نسبت به اسناد مذکور را به خریدار منتقل نماید و خریدار پس از امضای این قرارداد، مالک بلامنازع مطالبات ناشی از اسناد خواهد بود.
ماده ۳ – مشخصات اسناد مورد خرید دین
۳-۱: فهرست دقیق اسناد تجاری موضوع این قرارداد شامل شماره سند، تاریخ صدور، تاریخ سررسید، مبلغ اسمی، نام صادرکننده و نام ذینفع، بهطور کامل در پیوست شماره ۱ این قرارداد ذکر شده است که جزء لاینفک این قرارداد محسوب میشود. فروشنده متعهد است اصل اسناد را همزمان با امضای این قرارداد به خریدار تحویل دهد.
۳-۲: فروشنده با امضای این قرارداد، صحت، اصالت و اعتبار تمامی اسناد تجاری موضوع قرارداد را تضمین مینماید و اقرار میکند که هیچگونه ایراد، ادعا، یا مانع قانونی نسبت به این اسناد وجود ندارد. فروشنده مسئولیت هرگونه جعل، مخدوش بودن یا عدم اعتبار اسناد را شخصاً بر عهده میگیرد.
تبصره: در صورتی که پس از بررسیهای خریدار، مشخص شود اسناد دارای ایراد شکلی یا ماهوی هستند، خریدار حق دارد از خرید آنها امتناع ورزیده و قرارداد را نسبت به آن اسناد کانلمیکن تلقی نماید.
ماده ۴ – مبلغ قرارداد و نحوه پرداخت
۴-۱: مبلغ اسمی کل دین موضوع این قرارداد معادل [ ] ریال است که بر اساس مجموع مبالغ مندرج در اسناد پیوست محاسبه شده است.
۴-۲: نرخ تنزیل مورد توافق طرفین معادل [ ] درصد سالانه تعیین گردیده که بر اساس مدت زمان باقیمانده تا سررسید اسناد محاسبه میشود.
۴-۳: مبلغ خالص پرداختی به فروشنده عبارت است از مبلغ اسمی کل دین منهای مبلغ تنزیل و هزینههای بانکی متعلقه که معادل [ ] ریال محاسبه و مورد توافق قرار گرفته است.
۴-۴: خریدار متعهد است مبلغ خالص پرداختی را حداکثر ظرف مدت [ ] روز کاری پس از تحویل کامل اسناد و احراز اصالت آنها، به شماره حساب [ ] نزد بانک [ ] به نام فروشنده واریز نماید.
۴-۵: کلیه هزینههای بانکی، کارمزدهای قانونی و مالیاتهای متعلقه (در صورت شمول) بر عهده فروشنده بوده و خریدار مجاز است این مبالغ را از مبلغ خالص پرداختی کسر نماید.
ماده ۵ – تعهدات فروشنده
۵-۱: فروشنده مکلف است اصل اسناد تجاری را بهصورت ظهرنویسیشده و بدون هرگونه قید و شرط، به خریدار تسلیم نماید و هرگونه اقدام لازم برای انتقال قانونی مالکیت اسناد را انجام دهد.
۵-۲: فروشنده تضمین مینماید که اسناد موضوع قرارداد، ناشی از معاملات واقعی تجاری بوده و هیچگونه ایراد یا ادعایی از سوی اشخاص ثالث نسبت به آنها وجود ندارد.
۵-۳: فروشنده متعهد است که اسناد مذکور را پیش از این قرارداد به هیچ شخص حقیقی یا حقوقی دیگری منتقل نکرده و در رهن یا وثیقه هیچ نهادی قرار نداده است.
۵-۴: فروشنده موظف است تمامی اطلاعات، مستندات و مدارک مثبته مربوط به منشأ دین و معاملات تجاری منجر به صدور اسناد را در اختیار خریدار قرار دهد.
۵-۵: در صورت بروز هرگونه مشکل در وصول مطالبات، فروشنده متعهد است همکاری لازم را با خریدار جهت پیگیریهای قانونی و قضایی به عمل آورد.
۵-۶: در صورت عدم وصول اسناد به هر دلیل (از جمله عدم موجودی حساب صادرکننده یا صدور دستور عدم پرداخت)، فروشنده مسئولیت تضامنی داشته و متعهد است بلافاصله پس از اعلام خریدار، نسبت به بازپرداخت مبلغ اسمی سند به همراه کلیه خسارات وارده اقدام نماید.
تبصره: مسئولیت فروشنده در قبال عدم وصول اسناد، مستقل از اقدامات خریدار برای وصول از صادرکننده بوده و خریدار میتواند در صورت عدم وصول، مستقیماً به فروشنده مراجعه نماید.
ماده ۶ – تعهدات خریدار
۶-۱- خریدار متعهد است پس از احراز اصالت اسناد تجاری و تأیید نهایی آنها، مبلغ خالص قرارداد (مبلغ اسمی منهای نرخ تنزیل توافقشده) را در موعد مقرر و از طریق حواله بانکی به شماره حساب اعلامی فروشنده واریز نماید. ۶-۲- خریدار مکلف است اسناد تجاری خریداریشده را با رعایت اصول امانتداری و ایمنی تا زمان سررسید نگهداری نموده و از هرگونه دخل و تصرف غیرمجاز در آنها خودداری نماید. ۶-۳- خریدار موظف است در تاریخ سررسید اسناد، اقدامات قانونی لازم جهت وصول مطالبات از صادرکنندگان یا ظهرنویسان اسناد را به عمل آورد. ۶-۴- در صورت عدم وصول اسناد در سررسید، خریدار مکلف است مراتب را در اسرع وقت و حداکثر ظرف مدت [ ] روز کاری به صورت کتبی به فروشنده اطلاع دهد. تبصره: خریدار هیچگونه مسئولیتی در قبال کاهش ارزش اسناد ناشی از نوسانات اقتصادی یا تغییرات نرخ ارز نخواهد داشت و صرفاً مسئولیت وصول مبلغ اسمی مندرج در اسناد را بر عهده دارد.
ماده ۷ – تضمینات و وثایق
۷-۱- فروشنده مکلف است به منظور تضمین حسن انجام تعهدات خود و بازپرداخت مطالبات در صورت عدم وصول اسناد تجاری، تضمینات کافی شامل [ذکر نوع تضمین: سفته/چک/ضمانتنامه بانکی/رهن] به مبلغ [ ] ریال نزد خریدار تودیع نماید. ۷-۲- خریدار حق دارد در صورت عدم وصول اسناد تجاری در سررسید، بدون نیاز به مراجعه به مراجع قضایی و صرفاً با اعلام کتبی به فروشنده، نسبت به اجرای تضمینات تودیعشده اقدام نماید. ۷-۳- فروشنده متعهد است در صورت کاهش ارزش تضمینات یا انقضای مدت اعتبار آنها، نسبت به جایگزینی یا تمدید تضمینات به درخواست خریدار اقدام نماید. ۷-۴- استرداد تضمینات منوط به ایفای کامل تعهدات فروشنده و وصول قطعی تمامی اسناد تجاری موضوع این قرارداد خواهد بود. تبصره: هزینههای مربوط به تودیع، ثبت و اجرای تضمینات بر عهده فروشنده است.
ماده ۸ – مسئولیت عدم وصول
۸-۱- فروشنده مسئولیت تضامنی در قبال عدم وصول اسناد تجاری به هر دلیل، اعم از عدم پرداخت توسط صادرکننده، کسری موجودی، مسدودی حساب، یا هرگونه نقص در اسناد که منجر به عدم نقدشوندگی آنها گردد، را بر عهده دارد. ۸-۲- در صورت عدم وصول اسناد در سررسید، فروشنده مکلف است ظرف مدت [ ] روز از تاریخ اعلام خریدار، کل مبلغ اسناد وصولنشده را به همراه خسارات تأخیر تأدیه طبق نرخ [ ] به خریدار بازپرداخت نماید. ۸-۳- خریدار مجاز است در صورت عدم بازپرداخت مبلغ توسط فروشنده، معادل مطالبات خود را از سایر حسابهای بانکی فروشنده نزد خریدار برداشت نموده یا نسبت به ضبط و اجرای تضمینات موضوع ماده ۷ اقدام نماید. ۸-۴- مسئولیت فروشنده در قبال عدم وصول اسناد، مستقل از اقدامات حقوقی خریدار علیه صادرکننده اسناد بوده و فروشنده حق استناد به عدم پیگیری خریدار را نخواهد داشت.
ماده ۹ – فسخ و خاتمه قرارداد
۹-۱- هر یک از طرفین حق دارند در صورت نقض اساسی تعهدات توسط طرف مقابل و عدم جبران آن ظرف مدت [ ] روز پس از اخطار کتبی، قرارداد را به صورت یکجانبه فسخ نمایند. ۹-۲- در صورت کشف هرگونه تقلب، جعل یا عدم اصالت در اسناد تجاری ارائه شده توسط فروشنده، خریدار حق فسخ فوری قرارداد و مطالبه خسارات وارده را خواهد داشت. ۹-۳- با فسخ قرارداد، تمامی تعهدات طرفین حال شده و فروشنده مکلف است بلافاصله نسبت به بازخرید اسناد یا بازپرداخت مبلغ دریافتی به همراه خسارات اقدام نماید. ۹-۴- خاتمه قرارداد به هر دلیلی، رافع مسئولیتهای فروشنده در قبال اسناد تجاری که پیش از خاتمه منتقل شدهاند، نخواهد بود. تبصره: فسخ قرارداد مانع از پیگیری حقوقی خریدار برای وصول مطالبات ناشی از اسناد تجاری نخواهد بود.
ماده ۱۰ – قوه قاهره (فورس ماژور)
۱۰-۱- قوه قاهره عبارت است از هرگونه حادثه خارجی، غیرقابل پیشبینی و غیرقابل اجتناب که مانع از اجرای تعهدات طرفین گردد، از قبیل سیل، زلزله، جنگ، اعتصابات سراسری یا تصمیمات حاکمیتی که اجرای قرارداد را غیرممکن سازد. ۱۰-۲- در صورت بروز قوه قاهره، اجرای تعهدات طرفین به میزان تأثیر آن حادثه و به مدت زمان تداوم آن به حالت تعلیق در میآید. ۱۰-۳- طرفی که دچار قوه قاهره شده است، مکلف است حداکثر ظرف مدت [ ] روز از تاریخ وقوع حادثه، مراتب را به صورت کتبی به طرف دیگر اطلاع دهد و مستندات لازم را ارائه نماید. ۱۰-۴- چنانچه مدت تعلیق ناشی از قوه قاهره بیش از [ ] روز به طول انجامد، هر یک از طرفین حق خواهند داشت با اعلام کتبی، قرارداد را بدون پرداخت خسارت فسخ نمایند. تبصره: عدم اطلاعرسانی در مهلت مقرر، حق استناد به قوه قاهره را از طرف مدعی سلب خواهد نمود.
ماده ۱۱ – محرمانگی
۱۱-۱: طرفین متعهد میگردند کلیه اطلاعات، اسناد، دادهها و جزئیات مالی و تجاری مرتبط با این قرارداد و طرفین را که در طول مدت مذاکرات و اجرای قرارداد به دست میآورند، به عنوان اطلاعات محرمانه تلقی نموده و از افشای آن به اشخاص ثالث بدون کسب رضایت کتبی طرف مقابل خودداری نمایند. این تعهد شامل تمامی کارکنان، مشاوران و نمایندگان طرفین نیز میگردد و طرفین مسئولیت هرگونه افشای غیرمجاز توسط عوامل خود را بر عهده خواهند داشت.
۱۱-۲: استثنائات این تعهد شامل مواردی است که افشای اطلاعات به موجب حکم قطعی مراجع قضایی، دستورات قانونی نهادهای نظارتی یا الزامات قانونی صریح در قوانین جمهوری اسلامی ایران باشد. در چنین مواردی، طرفی که ملزم به افشا است، موظف است پیش از هرگونه اقدام، طرف مقابل را کتباً مطلع سازد تا امکان اتخاذ تدابیر لازم جهت محدودسازی افشا فراهم گردد.
تبصره: تعهدات مندرج در این ماده، حتی پس از خاتمه یا فسخ قرارداد به هر دلیلی، تا مدت [ ] سال پس از تاریخ پایان قرارداد به قوت خود باقی خواهد بود.
ماده ۱۲ – حل اختلاف
۱۲-۱: در صورت بروز هرگونه اختلاف در تفسیر، اجرا یا اعتبار این قرارداد، طرفین ابتدا تلاش خواهند نمود تا موضوع را از طریق مذاکره مستقیم و حسن نیت حلوفصل نمایند. چنانچه مذاکرات ظرف مدت [ ] روز کاری به نتیجه نرسد، موضوع جهت حلوفصل نهایی به مرجع داوری ارجاع خواهد شد.
۱۲-۲: در صورت عدم حصول سازش، اختلاف به داوری [نام داور یا مؤسسه داوری] ارجاع میگردد که مطابق با قواعد داوری [نام قواعد داوری] رسیدگی و رأی صادر خواهد نمود. رأی داور برای طرفین قطعی و لازمالاجرا بوده و در صورت استنکاف از اجرای آن، از طریق اجرای احکام دادگستری قابل پیگیری است.
۱۲-۳: در صورتی که طرفین در خصوص ارجاع به داوری توافق نداشته باشند یا داوری به هر دلیلی منتفی گردد، مرجع صالح برای رسیدگی به اختلافات ناشی از این قرارداد، دادگاههای عمومی حقوقی [نام شهر] خواهد بود.
ماده ۱۳ – اقامتگاه و ابلاغ
۱۳-۱: اقامتگاه قانونی طرفین همان است که در مقدمه این قرارداد درج شده است. هرگونه تغییر در نشانی یا شماره تماس باید حداکثر ظرف مدت [ ] روز کاری به صورت کتبی و از طریق پست سفارشی یا اظهارنامه رسمی به طرف دیگر اعلام گردد؛ در غیر این صورت، ابلاغیهها به نشانی قبلی معتبر و قانونی تلقی میشود.
۱۳-۲: کلیه مکاتبات، اخطاریهها و ابلاغیههای رسمی مرتبط با این قرارداد باید به نشانیهای اعلامی ارسال گردد. ارسال از طریق پست سفارشی، پست الکترونیک رسمی یا تحویل در محل با اخذ رسید، به عنوان ابلاغ قانونی محسوب شده و آثار حقوقی آن بر عهده طرفین خواهد بود.
ماده ۱۴ – قانون حاکم
۱۴-۱: این قرارداد از هر حیث تابع قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران، بهویژه قانون تجارت، قانون مدنی و مقررات پولی و بانکی حاکم بر عملیات خرید دین میباشد. هرگونه ابهام در مفاد قرارداد باید با استناد به قوانین مذکور و عرف تجاری حاکم بر بازار سرمایه و نظام بانکی تفسیر گردد.
ماده ۱۵ – نسخ و پیوستها
۱۵-۱: این قرارداد در [ ] ماده و در [ ] نسخه با اعتبار یکسان تنظیم و پس از امضای طرفین، هر نسخه حکم واحد را داشته و برای طرفین لازمالاجراست. تمامی نسخ قرارداد در تاریخ [ ] در محل [ ] امضا و مبادله گردید.
۱۵-۲: فهرست پیوستهای این قرارداد که جزء لاینفک آن محسوب میشوند عبارتند از: ۱- فهرست دقیق اسناد تجاری مورد خرید دین، ۲- کپی مدارک شناسایی و ثبتی طرفین، ۳- [سایر پیوستها]. هرگونه الحاقیه یا اصلاحیه بعدی باید به صورت کتبی تنظیم و به امضای مجاز طرفین برسد تا معتبر باشد.
ماده ۱۶ – امضا
۱-۱- این قرارداد در تعداد [ ] نسخه، با اعتبار واحد و همسان تنظیم گردیده و به امضای صاحبان امضای مجاز طرفین رسیده است.
۲-۱- کلیه پیوستها، ضمائم، اسناد تجاری موضوع خرید دین و تبصرههای ذیل این قرارداد جزء لاینفک آن محسوب شده و به امضای طرفین میرسد.
۳-۱- امضای این قرارداد به منزله مطالعه کامل مفاد، آگاهی از تمامی شرایط، حقوق و تکالیف قانونی و قبول بیقید و شرط آن از سوی طرفین است.
۴-۱- تبصره: هرگونه الحاق، اصلاح یا تغییر در مفاد این قرارداد صرفاً با توافق کتبی و متفقالقول طرفین یا نمایندگان قانونی آنها معتبر خواهد بود.
۵-۱- محل امضای نمایندگان قانونی طرفین و مهر شرکتها:
محل امضای فروشنده / واگذارکننده:
نام و نام خانوادگی: [ ]
سمت: [ ]
مهر و امضا:
محل امضای خریدار / بانک:
نام و نام خانوادگی: [ ]
سمت: [ ]
مهر و امضا:
توضیحِ فیلدها:
• متن:
ماده ۱۶ – امضا
۱-۱- این قرارداد در تعداد [ ] نسخه، با اعتبار واحد و همسان تنظیم گردیده و به امضای صاحبان امضای مجاز طرفین رسیده است.
۲-۱- کلیه پیوستها، ضمائم، اسناد تجاری موضوع خرید دین و تبصرههای ذیل این قرارداد جزء لاینفک آن محسوب شده و به امضای طرفین میرسد.
۳-۱- امضای این قرارداد به منزله مطالعه کامل مفاد، آگاهی از تمامی شرایط، حقوق و تکالیف قانونی و قبول بیقید و شرط آن از سوی طرفین است.
۴-۱- تبصره: هرگونه الحاق، اصلاح یا تغییر در مفاد این قرارداد صرفاً با توافق کتبی و متفقالقول طرفین یا نمایندگان قانونی آنها معتبر خواهد خواهد بود.
۵-۱- محل امضای نمایندگان قانونی طرفین و مهر شرکتها:
محل امضای فروشنده / واگذارکننده:
نام و نام خانوادگی: [ ]
سمت: [ ]
مهر و امضا:
محل امضای خریدار / بانک:
نام و نام خانوادگی: [ ]
سمت: [ ]
مهر و امضا:
نکاتِ تنظیمِ این قرارداد
- مبنای حقوقی
- عقد بیع (ماده ۳۳۸ قانون مدنی) و مقررات مربوط به خرید دین در قانون عملیات بانکی بدون ربا (ماده ۱۱ قانون عملیات بانکی بدون ربا و آییننامههای اجرایی بانک مرکزی).
- نکاتِ کلیدی
- ۱. اطمینان از واقعی بودن معامله تجاری (فاکتورها) برای جلوگیری از شبهه ربا و ابطال قرارداد ضروری است. ۲. حتماً ظهرنویسی اسناد تجاری توسط فروشنده انجام شود تا مسئولیت تضامنی وی محرز گردد. ۳. نرخ تنزیل باید با نرخهای مصوب بانک مرکزی مطابقت داشته باشد. ۴. بررسی اعتبار صادرکننده چک/سفته (استعلام صیاد) پیش از انعقاد قرارداد الزامی است. ۵. در قرارداد قید شود که خرید دین به صورت «با حق رجوع» است تا در صورت عدم وصول، بانک بتواند به فروشنده مراجعه کند. ۶. پیوست کردن کپی اسناد تجاری و فاکتورهای مربوطه به قرارداد الزامی است.
- بندهای پرخطر
- ۱. بند مسئولیت عدم وصول: اگر این بند صریح نباشد، بانک در صورت برگشت خوردن چک، دچار چالش اثبات مسئولیت فروشنده میشود. باید صراحتاً قید شود که فروشنده «ضامن تضامنی» پرداخت است. ۲. بند اصالت معامله: اگر معامله صوری باشد، قرارداد خرید دین باطل است. باید بندی گنجانده شود که فروشنده مسئولیت کیفری و حقوقی ناشی از صوری بودن معامله را شخصاً بپذیرد. ۳. بند نرخ تنزیل: عدم شفافیت در نحوه محاسبه نرخ تنزیل و کارمزدها منجر به اختلافات محاسباتی میشود؛ باید فرمول محاسبه دقیقاً ذکر شود.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
+ نمایشِ کاملِ مقدمه و توضیحاتِ پرامپت
# پرامپتِ تنظیمِ قرارداد خرید دین اسناد و اوراق تجاری
بهعنوان یک وکیل پایه یک دادگستری متخصص در حقوق تجارت و بانکداری ایران، یک قرارداد حرفهای، کامل و منطبق با قوانین جمهوری اسلامی ایران برای خرید دین اسناد و اوراق تجاری (Bank Debt Purchase / Discounting Agreement) تنظیم کن.
## ۱. نقشدهی و دقت
شما در نقش یک وکیل متخصص در قراردادهای بانکی و تجاری هستید. قرارداد را با دقت حقوقی بالا، زبانی رسمی و بدون ابهام، و با رعایت تمامی جزئیات لازم برای یک قرارداد مالی پیچیده تنظیم کنید. هدف، ایجاد یک سند حقوقی محکم است که منافع هر دو طرف را در چارچوب قوانین بانکی و تجاری ایران تضمین کند.
## ۲. چارچوب حقوقی حاکم
این قرارداد تابع قوانین و مقررات زیر است:
* **قانون مدنی جمهوری اسلامی ایران:** بهویژه مواد مربوط به عقود معین (بیع، حواله، ضمان، رهن) و شرایط صحت معاملات (ماده ۱۹۰ به بعد).
* **قانون تجارت جمهوری اسلامی ایران:** بهویژه مواد مربوط به اسناد تجاری (چک، سفته، برات) و قواعد مربوط به انتقال و ظهرنویسی آنها.
* **قانون عملیات بانکی بدون ربا (بهره):** این قرارداد باید منطبق با موازین شرعی و بانکی بدون ربا باشد. خرید دین در قالب عقد بیع دین یا تنزیل اسناد تجاری با رعایت نرخهای مصوب شورای پول و اعتبار و بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران صورت میگیرد.
* **قانون صدور چک:** بهویژه مواد مربوط به شرایط صدور، انتقال و وصول چک.
* **قانون مبارزه با پولشویی و تأمین مالی تروریسم:** رعایت الزامات مربوط به شناسایی طرفین و منشأ وجوه.
* **آییننامهها و بخشنامههای بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران و شورای پول و اعتبار:** بهویژه در خصوص نرخ تنزیل، شرایط خرید دین، و سایر ضوابط اجرایی.
* **قانون ثبت اسناد و املاک:** در صورت لزوم برای ثبت وثایق.
**نکات ماهیت فقهی/قانونی:** خرید دین در فقه اسلامی و حقوق بانکی ایران، تحت عنوان "بیع دین" یا "تنزیل اسناد" مطرح است. این عملیات باید با رعایت ضوابط شرعی و بانکی انجام شود تا از شائبه ربا خارج گردد. نرخ تنزیل باید مطابق با نرخهای مصوب بانک مرکزی باشد.
## ۳. اطلاعات لازم (جاهای خالی)
لطفاً اطلاعات زیر را در جایگاههای مشخص شده در قرارداد وارد کنید:
### الف. طرفین قرارداد:
* **فروشنده (متقاضی خرید دین):**
* [[نام کامل شرکت/مؤسسه متقاضی]]
* [[شماره ثبت شرکت/مؤسسه]]
* [[شناسه ملی شرکت/مؤسسه]]
* [[کد اقتصادی شرکت/مؤسسه]]
* [[نشانی کامل اقامتگاه قانونی (مرکز اصلی) شرکت/مؤسسه]]
* [[شماره تلفن شرکت/مؤسسه]]
* [[نام و نام خانوادگی، سمت، کد ملی و شماره شناسنامه نماینده قانونی (مدیرعامل یا وکیل) شرکت/مؤسسه]]
* **خریدار (بانک/مؤسسه مالی):**
* [[نام کامل بانک/مؤسسه مالی]]
* [[شماره ثبت بانک/مؤسسه مالی]]
* [[شناسه ملی بانک/مؤسسه مالی]]
* [[کد اقتصادی بانک/مؤسسه مالی]]
* [[نشانی کامل اقامتگاه قانونی (شعبه مرکزی یا شعبه عامل) بانک/مؤسسه مالی]]
* [[شماره تلفن بانک/مؤسسه مالی]]
* [[نام و نام خانوادگی، سمت، کد ملی و شماره شناسنامه نماینده قانونی (رئیس شعبه یا وکیل) بانک/مؤسسه مالی]]
### ب. مشخصات اسناد و اوراق تجاری مورد خرید دین:
* [[نوع اسناد (چک، سفته، برات)]]
* [[تعداد کل اسناد]]
* [[مبلغ کل اسناد به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[فهرست دقیق اسناد شامل: شماره سند، تاریخ صدور، تاریخ سررسید، مبلغ هر سند، نام صادرکننده، نام ذینفع اصلی، نام ظهرنویسان (در صورت وجود)]]
* [[منشأ دین (نوع معامله یا خدمتی که منجر به صدور اسناد شده است، مثلاً فروش کالا، ارائه خدمات)]]
### ج. شرایط مالی و پرداخت:
* [[مبلغ اسمی کل دین مورد خرید (همان مبلغ کل اسناد) به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[نرخ تنزیل مصوب بانک مرکزی/شورای پول و اعتبار (درصد)]]
* [[مبلغ خالص پرداختی به فروشنده پس از کسر نرخ تنزیل و سایر هزینهها به عدد و حروف و واحد پول]]
* [[شماره حساب بانکی فروشنده جهت واریز مبلغ خالص]]
* [[تاریخ یا مهلت واریز مبلغ خالص]]
* [[میزان و نحوه محاسبه کارمزدها و هزینههای بانکی (در صورت وجود)]]
### د. تضمینات و وثایق:
* [[نوع تضمین/وثیقه (مثلاً سفته، چک، ضمانتنامه بانکی، رهن مال غیرمنقول، توثیق سهام، حساب بانکی)]]
* [[مشخصات کامل تضمین/وثیقه (شماره، مبلغ، تاریخ، مشخصات ضامن/راهن، مشخصات مال)]]
* [[مبلغ تضمین/وثیقه به عدد و حروف و واحد پول (در صورت مالی بودن)]]
### ه. سایر اطلاعات:
* [[تاریخ و محل انعقاد قرارداد]]
* [[تعداد نسخ قرارداد]]
* [[تعداد صفحات قرارداد]]
* [[تعداد پیوستها]]
## ۴. ساختار کامل قرارداد
قرارداد باید شامل مواد و بندهای زیر باشد:
[بندهای قرارداد در ادامه، هر کدام جدا]
## ۵. شرطهای پیشنهادی اختیاری
* **شرط بازخرید اسناد:** "فروشنده متعهد میشود در صورت عدم وصول هر یک از اسناد تجاری در سررسید، ظرف مدت [[تعداد]] روز کاری، مبلغ اسمی سند مربوطه به اضافه [[درصد]] سود و خسارت تأخیر تأدیه را به خریدار پرداخت نموده و سند را بازخرید نماید." (این شرط مسئولیت فروشنده را در قبال عدم وصول افزایش میدهد.)
* **شرط تعویض اسناد:** "در صورتی که هر یک از اسناد تجاری قبل از سررسید به هر دلیلی (مانند مفقودی، ابطال) غیرقابل وصول گردد، فروشنده متعهد است ظرف مدت [[تعداد]] روز کاری، سند معتبر دیگری با همان مبلغ و شرایط یا معادل نقدی آن را به خریدار تحویل نماید." (این شرط ریسکهای مربوط به اسناد را پوشش میدهد.)
* **شرط بازرسی و تأیید اسناد:** "خریدار حق دارد قبل از انعقاد قرارداد و پرداخت وجه، نسبت به بررسی صحت و اعتبار اسناد و منشأ دین توسط کارشناسان خود اقدام نماید و در صورت عدم تأیید، قرارداد منعقد نخواهد شد." (این شرط برای خریدار حق بررسی دقیقتر قائل میشود.)
* **شرط عدم ظهرنویسی مجدد:** "فروشنده متعهد میشود پس از انتقال اسناد به خریدار، هیچگونه ظهرنویسی یا انتقال دیگری بر روی اسناد انجام ندهد و در صورت انجام، مسئولیت کامل آن بر عهده فروشنده خواهد بود." (این شرط برای جلوگیری از ابهام در مالکیت اسناد است.)
## ۶. نکات و هشدارهای مهم
* **ریسک عدم وصول:** اصلیترین ریسک در این قرارداد، عدم وصول اسناد تجاری در سررسید است. قرارداد باید به وضوح مسئولیت این ریسک را مشخص کند (معمولاً بر عهده فروشنده است).
* **ماهیت ربا:** اطمینان حاصل شود که نرخ تنزیل و نحوه محاسبه آن کاملاً منطبق با مصوبات بانک مرکزی و شورای پول و اعتبار است تا از شائبه ربا خارج شود. هرگونه نرخ مازاد بر مصوبات قانونی، قرارداد را باطل میکند.
* **صحت اسناد:** اعتبار و صحت اسناد تجاری (چک، سفته) از اهمیت بالایی برخوردار است. باید از جعلی نبودن، عدم مفقودی، و عدم وجود دستور عدم پرداخت اطمینان حاصل شود.
* **منشأ دین:** بانکها معمولاً برای خرید دین، به دنبال اسنادی هستند که منشأ آنها معاملات واقعی تجاری باشد. این موضوع باید در قرارداد تصریح شده و مستندات آن ارائه شود.
* **ثبت رسمی:** در صورتی که وثیقهای مانند رهن مال غیرمنقول ارائه میشود، ثبت رسمی آن در دفاتر اسناد رسمی الزامی است.
* **مالیات و بیمه:** این قرارداد مشمول مالیات بر ارزش افزوده یا سایر مالیاتها نمیشود، اما ممکن است کارمزدهای بانکی مشمول مالیات باشند.
* **ظهرنویسی:** اسناد تجاری باید به صورت صحیح و بدون قید و شرط به نام خریدار ظهرنویسی و تسلیم شوند.
* **شناسایی طرفین:** رعایت کامل مقررات مبارزه با پولشویی و شناسایی دقیق طرفین و ذینفعان نهایی الزامی است.
## ۷. دستور به هوش مصنوعی و چکلیست
* **عدم حدسزنی:** در صورتی که هر یک از اطلاعات لازم ناقص بود، به جای حدسزدن، از کاربر بخواهید اطلاعات را تکمیل کند.
* **فهرست بازبینی (چکلیست):** پس از تنظیم قرارداد، یک چکلیست از موارد زیر ارائه کن تا کاربر بتواند قرارداد نهایی را بررسی کند:
* آیا تمامی اطلاعات طرفین به درستی وارد شده است؟
* آیا مشخصات اسناد تجاری به طور کامل و دقیق درج شده است؟
* آیا مبلغ خالص پرداختی و نرخ تنزیل به وضوح مشخص شده است؟
* آیا تعهدات و مسئولیتهای هر دو طرف به روشنی بیان شده است؟
* آیا بند مربوط به مسئولیت عدم وصول اسناد به درستی تنظیم شده است؟
* آیا تضمینات و وثایق به طور کامل شرح داده شدهاند؟
* آیا مرجع حل اختلاف مشخص شده است؟
* آیا تمامی پیوستهای لازم ذکر شدهاند؟
* آیا قرارداد از نظر رعایت قوانین بانکی و شرعی بدون ربا، صحیح است؟
## ۸. قالب خروجی مطلوب
قرارداد باید به زبان فارسی رسمی و حقوقی، با استفاده از مادهبندی و بندهای شمارهدار (مثلاً ۱-۱، ۱-۲)، و با درج اعداد به عدد و حروف (مثلاً "مبلغ ۱۰۰,۰۰۰,۰۰۰ ریال (یکصد میلیون ریال)") تنظیم شود. قرارداد باید کاملاً بیابهام و قابل استناد باشد.
بند 1
بررسی تخصصی این بندطرفین قرارداد
* **ماده ۱: طرفین قرارداد**
* ۱-۱: مشخصات فروشنده (متقاضی)
* ۱-۲: مشخصات خریدار (بانک/مؤسسه مالی)
بند 2
بررسی تخصصی این بندموضوع قرارداد
* **ماده ۲: موضوع قرارداد**
* ۲-۱: خرید دین ناشی از اسناد و اوراق تجاری مشخص شده در پیوست شماره ۱
* ۲-۲: تأکید بر ماهیت بیع دین یا تنزیل شرعی و قانونی
بند 3
بررسی تخصصی این بندمشخصات اسناد مورد خرید دین
* **ماده ۳: مشخصات اسناد مورد خرید دین**
* ۳-۱: فهرست دقیق اسناد (چک، سفته، برات) با جزئیات کامل (شماره، تاریخ صدور، سررسید، مبلغ، صادرکننده، ذینفع)
* ۳-۲: تأکید بر صحت و اعتبار اسناد و عدم وجود هرگونه ادعا یا ایراد نسبت به آنها
بند 4
بررسی تخصصی این بندمبلغ قرارداد و نحوه پرداخت
* **ماده ۴: مبلغ قرارداد و نحوه پرداخت**
* ۴-۱: مبلغ اسمی کل دین
* ۴-۲: نرخ تنزیل و نحوه محاسبه آن
* ۴-۳: مبلغ خالص پرداختی به فروشنده
* ۴-۴: زمان واریز مبلغ خالص به حساب فروشنده
* ۴-۵: هزینهها و کارمزدهای بانکی (در صورت وجود)
بند 5
بررسی تخصصی این بندتعهدات فروشنده
* **ماده ۵: تعهدات فروشنده**
* ۵-۱: تسلیم اصل اسناد تجاری به خریدار به صورت ظهرنویسی شده و بدون قید و شرط
* ۵-۲: تضمین صحت و اعتبار اسناد و عدم وجود هرگونه ایراد یا ادعا نسبت به آنها
* ۵-۳: تضمین عدم انتقال قبلی یا رهن اسناد
* ۵-۴: ارائه اطلاعات و مستندات مربوط به منشأ دین
* ۵-۵: همکاری در وصول مطالبات در صورت لزوم
* ۵-۶: جبران خسارات ناشی از عدم وصول اسناد به هر دلیل (در صورت شرط)
بند 6
بررسی تخصصی این بندتعهدات خریدار
* **ماده ۶: تعهدات خریدار**
* ۶-۱: پرداخت مبلغ خالص قرارداد به فروشنده در موعد مقرر
* ۶-۲: حفظ و نگهداری اسناد تجاری
* ۶-۳: اقدام برای وصول اسناد در سررسید
بند 7
بررسی تخصصی این بندتضمینات و وثایق
* **ماده ۷: تضمینات و وثایق**
* ۷-۱: ارائه تضمینات لازم از سوی فروشنده (مثلاً سفته، چک، رهن، ضمانتنامه)
* ۷-۲: شرایط استفاده از تضمینات در صورت عدم وصول اسناد
بند 8
بررسی تخصصی این بندمسئولیت عدم وصول
* **ماده ۸: مسئولیت عدم وصول**
* ۸-۱: مسئولیت فروشنده در قبال عدم وصول اسناد به هر دلیل (اعم از عدم پرداخت صادرکننده، کسری موجودی، مسدودی حساب و...)
* ۸-۲: نحوه بازپرداخت مبلغ دریافتی توسط فروشنده در صورت عدم وصول
* ۸-۳: حق خریدار برای کسر مبلغ عدم وصول از سایر حسابهای فروشنده یا استفاده از تضمینات
بند 9
بررسی تخصصی این بندفسخ و خاتمه قرارداد
* **ماده ۹: فسخ و خاتمه قرارداد**
* ۹-۱: موارد فسخ قرارداد توسط هر یک از طرفین (مثلاً عدم انجام تعهدات اساسی)
* ۹-۲: آثار فسخ
بند 10
بررسی تخصصی این بندقوه قاهره (فورس ماژور)
* **ماده ۱۰: قوه قاهره (فورس ماژور)**
* ۱۰-۱: تعریف قوه قاهره
* ۱۰-۲: تعلیق تعهدات در صورت بروز قوه قاهره
* ۱۰-۳: اطلاعرسانی و مدت زمان تأثیر قوه قاهره
بند 11
بررسی تخصصی این بندمحرمانگی
* **ماده ۱۱: محرمانگی**
* ۱۱-۱: تعهد طرفین به حفظ محرمانگی اطلاعات مربوط به قرارداد و طرفین
* ۱۱-۲: استثنائات محرمانگی (مثلاً الزامات قانونی)
بند 12
بررسی تخصصی این بندحل اختلاف
* **ماده ۱۲: حل اختلاف**
* ۱۲-۱: مذاکره و سازش
* ۱۲-۲: داوری (اختیاری) با ذکر مشخصات داور/مؤسسه داوری و قواعد داوری
* ۱۲-۳: مرجع قضایی صالح (دادگاههای عمومی حقوقی [[نام شهر]])
بند 13
بررسی تخصصی این بنداقامتگاه و ابلاغ
* **ماده ۱۳: اقامتگاه و ابلاغ**
* ۱۳-۱: تعیین اقامتگاه قانونی طرفین
* ۱۳-۲: نحوه ابلاغ مکاتبات و اخطاریهها
بند 14
بررسی تخصصی این بندقانون حاکم
* **ماده ۱۴: قانون حاکم**
* ۱۴-۱: قوانین جمهوری اسلامی ایران
بند 15
بررسی تخصصی این بندنسخ و پیوستها
* **ماده ۱۵: نسخ و پیوستها**
* ۱۵-۱: تعداد نسخ قرارداد و اعتبار یکسان آنها
* ۱۵-۲: فهرست پیوستها (مانند فهرست اسناد تجاری، کپی مدارک شناسایی)
بند 16
بررسی تخصصی این بندامضا
* **ماده ۱۶: امضا**
* ۱۶-۱: محل امضای نمایندگان قانونی طرفین و مهر شرکتها
