ماده 1

در این قانون اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار برده می‌شود: 1 <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1">بازار</a>: به فضایی جغرافیایی یا مجازی اطلاق می‌شود که در آن خریداران و فروشندگان، کالاها و خدمات مشابه یا جانشین نزدیک را مبادله می کنند. 2 کالا: هر شی ء منقول و یا <a class="tagref" href="/واژه/%D8%BA%DB%8C%D8%B1%D9%85%D9%86%D9%82%D9%88%D9%84">غیرمنقول</a> که می‌تواند مورد مبادله و استفاده قرار گیرد. 3 خدمت: محصول غیرملموسی که استفاده از آن از فرایند تولید آن قابل <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D9%81%DA%A9%DB%8C%DA%A9">تفکیک</a> نیست. 4 بنگاه: واحد اقتصادی که در تولید کالا یا خدمت فعالیت می کند، اعم از آن که دارای <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA-%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82%DB%8C">شخصیت حقوقی</a> یا حقیقی باشد. 5 شرکت: <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B4%D8%AE%D8%B5-%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82%DB%8C">شخص حقوقی</a> که با رعایت <a class="tagref" href="/واژه/%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA">قانون تجارت</a> یا قانون خاص حسب مورد تشکیل شده باشد. 6 سهام مدیریتی: میزانی از سهام یک شرکت که دارنده آن طبق <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87">اساسنامه</a> اختیار تعیین حداقل یک عضو را در هیأت مدیره شرکت دارد. 7 سهام کنترلی: حداقل میزان سهام مورد نیاز برای آن که دارنده آن قادر به تعیین <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%DA%A9%D8%AB%D8%B1%DB%8C%D8%AA">اکثریت</a> اعضاء هیأت مدیره شرکت باشد. 8 <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA-%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D9%88%D9%86%DB%8C">شرکت تعاونی</a>: شخص حقوقی است که با رعایت <a class="lawref" href="/قانون/قانون-بخش-تعاونی-اقتصاد-جمهوری-اسلامی-ایران-law00739">قانون بخش تعاونی اقتصاد جمهوری اسلامی ایران</a> مصوب 1370 مجلس <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C">شورای اسلامی</a> و موادی از قانون شرکتهای <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D9%88%D9%86%DB%8C">تعاونی</a> مصوب 1350 که نسخ نشده است و اصلاحات بعدی آنها تشکیل شده باشد. این نوع شرکت تعاونی متعارف نیز نامیده می‌شود. 9 شرکت تعاونی سهامی عام: نوعی <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA-%D8%B3%D9%87%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%B9%D8%A7%D9%85">شرکت سهامی عام</a> است که با رعایت قانون تجارت و محدودیت های مذکور در این قانون تشکیل شده باشد. 10 شرکت تعاونی فراگیر ملی: نوعی تعاونی متعارف یا سهامی عام است که برای فقرزدایی از سه دهک پائین درآمدی تشکیل می‌شود. عضویت سایر افراد در این تعاونی آزاد است ولی در بدو تشکیل حداقل هفتاد درصد (70%) اعضاء آن باید از سه دهک پائین درآمدی باشند. 11 رقابت: وضعیتی در بازار که در آن تعدادی تولیدکننده، <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AE%D8%B1%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D8%B1">خریدار</a> و <a class="tagref" href="/واژه/%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4%D9%86%D8%AF%D9%87">فروشنده</a> مستقل برای تولید، خرید و یا فروش کالا یا خدمت فعالیت می کنند، به طوری که هیچ یک از تولیدکنندگان، خریداران و فروشندگان قدرت تعیین قیمت را در بازار نداشته باشند یا برای ورود بنگاهها به بازار یا خروج از آن محدودیتی وجود نداشته باشد. 12 <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D9%86%D8%AD%D8%B5%D8%A7%D8%B1">انحصار</a>: وضعیتی در بازار که سهم یک یا چند بنگاه یا شرکت تولیدکننده، خریدار و فروشنده از عرضه و تقاضای بازار به میزانی باشد که قدرت تعیین قیمت و یا مقدار را در بازار داشته باشد، یا ورود بنگاههای جدید به بازار یا خروج از آن با محدودیت مواجه باشد. 13 <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D9%86%D8%AD%D8%B5%D8%A7%D8%B1-%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D8%B9%DB%8C">انحصار طبیعی</a>: وضعیتی از بازار که یک بنگاه به دلیل نزولی بودن هزینه متوسط، می‌تواند کالا یا خدمت را به قیمتی عرضه کند که بنگاه دیگری با آن قیمت قادر به ورود یا ادامه فعالیت در بازار نباشد. 14 <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D9%86%D8%AD%D8%B5%D8%A7%D8%B1-%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C">انحصار قانونی</a>: وضعیتی از بازار که به موجب قانون، تولید، فروش و یا خرید کالا و یا خدمت خاص در انحصار یک یا چند بنگاه معین قرار می‌گیرد. 15 وضعیت اقتصادی مسلط: وضعیتی در بازار که در آن توانایی تعیین قیمت، مقدار عرضه یا تقاضای کالا یا خدمت یا شرایط <a class="tagref" href="/واژه/%D9%82%D8%B1%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AF">قرارداد</a> در اختیار یک یا چند <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B4%D8%AE%D8%B5-%D8%AD%D9%82%DB%8C%D9%82%DB%8C">شخص حقیقی</a> و یا حقوقی قرار گیرد. 16 ادغام: اقدامی که بر اساس آن چند شرکت، ضمن محو شخصیت حقوقی خود، شخصیت حقوقی واحد و جدیدی تشکیل دهند یا در شخصیت حقوقی دیگری جذب شوند. 17 تجزیه: اقدامی که بر اساس آن یک شرکت ضمن محو شخصیت حقوقی خود دو یا چند شخصیت حقوقی جدید تشکیل دهد. 18 بنگاه یا شرکت کنترل کننده: بنگاه یا شرکتی که از طریق تملک تمام یا قسمتی از سهام یا سرمایه یا <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA">مدیریت</a> و یا از طرق دیگر، فعالیتهای اقتصادی بنگاهها یا شرکتهای دیگر را در یک بازار کنترل می کند. 19 مدیران شرکت: اعضاء هیأت مدیره، <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84">مدیرعامل</a> و افراد دارای عناوین مشابه یا هر شخص دیگری که مسوولیت تصمیم گیری در شرکت، به موجب قانون و یا اساسنامه آن، یا به موجب حکم دادگاه و یا مراجع ذی صلاح قانونی به آنها واگذار شده باشد. 20 اخلال در رقابت: مواردی که موجب انحصار، احتکار، افساد در اقتصاد، اضرار به عموم، منتهی شدن به تمرکز و تداول ثروت در دست افراد و گروههای خاص، کاهش مهارت و <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D8%A8%D8%AA%DA%A9%D8%A7%D8%B1">ابتکار</a> در جامعه و یا سلطه اقتصادی بیگانه بر کشور شود. 21 ( ) مجوز کسب و کار: هر نوع <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D8%AC%D8%A7%D8%B2%D9%87">اجازه</a> الکترونیکی و غیرالکترونیکی اعم از مجوز، پروانه، اجازه نامه، گواهی، جواز، نماد، پاسخ به استعلام، موافقت، تأییدیه یا مصوبه و هر نوع سند مکتوبی است که برای شروع، ادامه، توسعه، انحلال یا بهره برداری فعالیت اقتصادی توسط مراجع ذی ربط صادر می‌شود. 22 ( ) درگاه ملی مجوزهای کشور: سامانه ای است که مدیریت و راهبری نظام <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D8%AC%D9%88%D8%B2%D8%AF%D9%87%DB%8C">مجوزدهی</a> کشور و <a class="tagref" href="/واژه/%D9%86%D8%B8%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%A8%D8%B1">نظارت بر</a> صدور مجوزها را بر عهده دارد و پس از لازم الاجراء شدن این قانون، تنها مرجع رسمی مجوزهای کشور محسوب می‌شود. 23 ( ) درگاه تخصصی مجوز کسب و کار: سامانه ای ملی یا استانی که وظیفه مدیریت و راهبری صدور مجوز کسب و کار در حوزه های تخصصی را با دریافت درخواست مجوز از درگاه ملی مجوزهای کشور بر عهده دارد. 24 ( ) مراجع <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF%D9%87">صادرکننده</a> مجوز: دستگاههای اجرائی موضوع ماده (86) این قانون، ماده (5) <a class="lawref" href="/قانون/قانون-مدیریت-خدمات-کشوری-law01522">قانون مدیریت خدمات کشوری</a> و ماده (5) <a class="lawref" href="/قانون/قانون-محاسبات-عمومی-dav_l_11572">قانون محاسبات عمومی</a> کشور ، شوراهای اسلامی شهر و روستا، اتاقهای بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران، تعاون ایران و اصناف ایران، تشکلهای اقتصادی و غیراقتصادی، اتحادیه ها، شوراها، مجامع و نظامهای صنفی یا نمایندگان مستقیم یا غیرمستقیم آنها، دستگاههای زیرمجموعه قوه قضائیه و نهادها، موسسات و تشکیلات و سازمان های زیر نظر مقام معظم رهبری و سایر مراجع بنا به تشخیص هیأت مقررات زدایی و بهبود محیط کسب و کار.