قانون
🔒قانون مجازات اسلامی
🔒ماده 349
★
<a class="tagref" href="/واژه/%D9%88%D9%84%DB%8C-%D8%AF%D9%85">ولی دم</a> نمی تواند پیش از <a class="tagref" href="/واژه/%D9%81%D9%88%D8%AA">فوت</a> مجنیٌ علیه، <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D8%B1%D8%AA%DA%A9%D8%A8">مرتکب</a> را <a class="tagref" href="/واژه/%D9%82%D8%B5%D8%A7%D8%B5">قصاص</a> کند و در صورتی که اقدام به <a class="tagref" href="/واژه/%D9%82%D8%AA%D9%84">قتل</a> مرتکب نماید، چنانچه <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA">جنایت</a> در نهایت سبب فوت مجنیٌ علیه نشود مستحق قصاص است، در غیراین صورت به <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B1">تعزیر</a> مقرر در قانون، محکوم می شود؛ مگر در موردی که ولی دم اعتقاد دارد مرتکب مشمول ماده (302) این قانون است که در این صورت، مستحق قصاص نیست.
شرحِ ساده و مثال
- به زبانِ ساده
- ولی دم (کسی که حق قصاص دارد) نمی‌تواند قبل از اینکه مجنیٌ‌علیه (فرد آسیب‌دیده) بمیرد، قاتل را بکشد یا قصاص کند. اگر پیش از مرگ مجنیٌ‌علیه، قاتل را بکشد و آن شخص زنده بماند، خودِ ولی دم قصاص می‌شود؛ اما اگر شخص در نهایت بمیرد، چون قتل از پیش رخ داده، ولی دم به جای قصاص به مجازات تعزیری محکوم می‌شود. البته اگر ولی دم واقعاً اعتقاد داشته باشد که مقتول در شرایطی بوده که کشتن او جرم نبوده (ماده ۳۰۲)، قصاص نمی‌شود.
- مثال
- اگر شخصی به شدت مجروح شود و در بیمارستان باشد، برادر او حق ندارد پیش از فوتش، ضربه‌زننده را به قتل برساند.
- نکتهٔ کاربردی
- اقدام به قصاص خودسرانه و پیش از فوت مجنیٌ‌علیه بسیار خطرناک است و حتی اگر در نهایت فرد فوت کند، قاتلِ شتاب‌زده به مجازات تعزیری می‌رسد.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
پرسش‌هایی که این ماده پاسخ می‌دهد
آیا ولی دم می‌تواند قبل از فوت مجنی‌علیه، مرتکب را قصاص کند؟
خیر.
اگر ولی دم پیش از فوت مجنی‌علیه مرتکب را بکشد و جنایت منجر به فوت نشود، حکم چیست؟
ولی دم مستحق قصاص است.
دیدنِ این ماده در متنِ کاملِ قانون ←
موارد مرتبط 1
مواد مرتبط 1
-
استناد
از این صفحه
ماده 302 — قانون مجازات اسلامی
تکب مشمول ماده (302) این قانون است که در این صورت، مستحق قصاص نیست.
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.