آسیا (قاره): ورود اسلام به سایر مناطق

اسلام از طریق هندوستان و عمدتاً توسط تاجران میانه حال به اندونزی راه یافت. این دین در اواسط سده ۶ق/۱۲م در سوماترا و در پایان سده ۸ق/۱۴م در جاوه پذیرفته شد. نفوذ اسلام در آسیای شرقی و جنوب شرقی نیز عمدتاً از طریق ارتباط تجاری و تبلیغی صورت پذیرفت. در چامپا، در نزدیکی ساحل مرکزی ویتنام ، اسلام در اواخر سده ۴ق/۱۰م راه یافت و مسلمانان کامبوج باید از اعقاب اینان باشند. بررسی شجره‌نامه‌ها، در آسیای جنوب شرقی، نحوة نفوذ اسلام به این قسمت‌های آسیا و به‌ویژه فیلیپین را روشن می‌سازد. مسلمانان فیلیپین عمدتاً در ۲ منطقه زندگی می‌کنند: مجمع‌الجزایر سولو، پالاوان جنوبی و میندانائوی جنوبی. امروزه در برمه ۳ % اهالی، در مالزی (دین رسمی) ۴/۳ جمعیت، در سنگاپور، در جنوب تایلند، در اندونزی (بیش از ۹۰ %) و در فیلیپین (۴/۱ میلیون نفر در ۱۹۷۰م) مسلمانند. در بخش آسیایی شوروی، آسیای مرکزی و ماوراء قفقاز ، مسلمانان در جماهیر قرقیزستان ، تاجیکستان ، ترکمنستان ، آذربایجان ، ازبکستان و قزاقستان و جمهوری‌های خودمختار داغستان ، چچن اینقوش، تاتار، باشقیر، کاباردینو بلغار و قراقالپاق و نیز برخی نواحی دیگر زندگی می‌کنند. با وجود عدم دقت آمارهای موجود، می‌توان گفت، جمعیت مسلمان بخش آسیایی اتحاد جماهیر شوروی به حدود ۵۴ میلیون نفر (۱۹۸۲م) می‌رسد. منبع: ج۱، ص۲۶۶-۲۸۸، تاریخ گسترش اسلام، ترجمه ابوالفضل عزتی، دانشگاه تهران، ۱۳۵۸ش · ج۱، ص۸۵۳، تاریخ تمدن، ترجمه احمد آرام و دیگران، ج ۱ · ج۱، ص۴۲ به بعد، مسلمانان مورو، تهران، امیرکبیر، ۱۳۶۲ش · آمار جهانی، ج۱، ص۱۳۳-۱۶۸ · ج۱، ص۱۸۳، تاریخ گسترش اسلام، ترجمه ابوالفضل عزتی، دانشگاه تهران، ۱۳۵۸ش · آمار جهانی، ج۱، ص۸۲-۸۷