آیین و ترتیب ابطال و اصلاح اجرائیه — ابطال یا اصلاح سند اجرائیه با تحقق

ابطال یا اصلاح سند اجرائیه با تحقق هر یک از موجبات و جهات آن مبتنی بر آیین و ترتیب خاصی است. برابر آنچه پیشتر گفته شد؛ ب. ت. ب. ایراد و نارسایی وارد بر این سند و هر یک از دو نتیجه؛ ابطال یا اصلاح آیین و ترتیب متفاوتی از سوی دادرس دادگاه نخستین تدارک دیده می شود. چون ابطال سند اجرا آثار قانونی مهم تری در پی دارد؛ با تشریفات بیشتری همراه است. ۱-۲ درخواست ذی نفع یا تشخیص دادرس دادگاه نخستین فرآیند در اصلاح یا ابطال اجرائیه، درخواست شخص ذی نفع (داد برده یا می گردد. گاهی نیز در جریان نظارت بر اقدامات عوامل اجرا دادرس دادگاه خود راسا به این نتیجه و ضرورت ابطال یا اصلاح اجرائیه می رسد. درخواست اصلاح یا ابطال اجرائیه نیازمند تشریفات خاص همانند تشریفات دادخواهی مدنی نیست. حتا تشریفات معمول در پاره ای مناسبات اجرایی مانند اعتراض شخص ثالث و درخواست ابطال جریان مزایده و فروش در این فرآیند دیده نمی شود. درخواست اصلاح و ابطال در برگ عادی بدون پرداخت هزینه دادرسی مستقیم به دادگاه نخستین یا از طریق دادورز و دایره اجرا تقدیم مقام مزبور می شود. وکیل و نماینده قانونی و حقوقی دارای اختیار در دامنه اجرا از چنین فرصتی برخوردار است. در صورت درخواست اصلاح و ابطال و ملاحظه دادرس دادگاه و نپذیرفتن آن، تصمیم مزبور قطعی خواهد بود. نیز پس از رد درخواست طرح دوباره درخواست منتفی نیست و همینطور دادرس دادگاه یا دادرس جانشین برغم آنکه پیشتر درخواست رد شد، می تواند با ملاحظه دوباره و یا درخواست طرف دیگر اجرا به وجود نارسایی و خطا پی برده و تصمیم مقتضی اتخاذ نماید. چنانچه اجرائیه از سوی دادگاه ناصالح صادر گردد، درخواست باید تقدیم همان دادگاه شود و دادگاه صالح برای اجرای حکم نمی تواند چنین درخواستی را پذیرفته و تصمیم نادرست همکار و همتای خود را ابطال نماید. متن درخواست باید روشن، دقیق و منجز بوده و درخواست کننده موجب و علت درخواست را یادآوری نماید. سپس درخواست را امضاء نموده و به شکل حضوری و یا از طریق دفتر خدمات قضایی یا سامانه خود کاربری وکیل ارسال یا ثبت نماید. درخواست مزبور در یک نسخه تنظیم می شود و نیازی به ابلاغ به طرف روبرو و دریافت واکنش او نیست.