ابراهیم بن ولید: شورش مروان بن محمد

پس از کشته شدن ولید بن یزید به دست یزید بن ولید ، مروان بن محمد والی ارمنستان و آذربایجان به سوی جزیره (نام موصل و اطراف آن در زمان‌های گذشته) رفت و به بهانه‌ی خونخواهی ولید و آزادی پسران او ـ حکم و عثمان ‌ـ سر به شورش نهاد و بر آن‌جا مسلط شد. او چنین وانمود کرد که به سبب قتل ولید شوریده و بر کشته شدن وی معترض است. مروان پس از آن‌که یزید بن ولید تمامی‌ ولایات پدرش ـ محمد بن مروان - را بدو سپرد با یزید بیعت کرده بود؛ اما پس از آگاهی از مرگ یزید و خلافت ابراهیم، باز به مخالفت برخاست، او گرچه به بهانه خون‌خواهی ولید و آزادی پسران او - حکم و عثمان - سر به شورش نهاده بود؛ اما در واقع، خلافت را برای خویش می‌خواست و مردم را مخفیانه به خلافت خود می‌خواند. او توانست با بذل و بخشش اموال بسیار، برخی از قبایل عرب جزیره را با خود همراه کند و به سوی شام حرکت کند. او ابتدا به قنسرین یا حلب که توسط بشر بن ولید - برادر ابراهیم بن ولید - اداره می‌شد، حمله برد در آن‌جا یزید بن عمر بن هبیره به همراه بنی‌قیس به مروان پیوستند و بشر و برادرش مسرور را به مروان تسلیم کردند. منبع: تاریخ الامم و الملوک (تاریخ الطبری)، تحقیق محمد ابوالفضل ابراهیم، بیروت، دارالتراث، چاپ دوم، ۱۹۶۷، ج۷، ص۳۰۰ · البدء و التاریخ، بور سعید، مکتبة الثقافة الدینیة، بی‌تا، ج۶، ص۵۳ · انساب الاشراف، تحقیق سهیل زکار و ریاض زرکلی، بیروت، دارالفکر، چاپ اول، ۱۹۹۶، ج۹، ص۱۹۹ · تاریخ الاسلام و وفیات المشاهیر و الاعلام، تحقیق عمر عبدالسلام تدمری، بیروت، دارالکتاب العربی، چاپ دوم، ۱۹۹۳، ج۸، ص۱۶ · تاریخ الیعقوبی، بیروت، دارصادر، بی‌تا، ج۲، ص۳۳۷