اجرای رای داور — با این وصف تشریفات و شرایط ناظر

دسته دیگر از آرا که با تشریفات و ترتیب خاصی به موقع اجرا گذاشته می شود، آرای داوری است. آرای داوری در یک تقسیم بندی کلی در دو گروه آرای داوری داخلی و آرای داوری خارجی قرار می گیرد. در مورد هر دو دسته آرا گرچه امکان اعتراض و درخواست ابطال و بطلان فراهم است اما بنا به اصل اعتراض مانع اجرا نخواهد بود مواد ۴۸۸، ۴۸۹ و ۴۹۳ ق..د.م، مواد ۳۳ و ۳۴ قانون داوری تجاری بین المللی و ماده ۳ قانون الحاق ایران به کنوانسیون شناسایی و اجرای احکام داوری خارجی نیویورک). با این وصف تشریفات و شرایط ناظر بر اجرای رای و برخورد جریان اجرا با اعتراض و واکنش داد باخته نسبت به رای در دو طیف آرای داوری داخلی و خارجی یکسان نیست. این ناهمگونی به اعتبار متمایز آرای داوری داخلی با آرای داوری خارجی برمی گردد و متاثر از احکام متفاوت قانونی در برخورد با هر یک از این دو م. ب.. آنچه مسلم است اینکه آرای داوری داخلی برابر مقررات اجرای احکام مدنی و با صدور اجرائیه به موقع اجرا گذاشته میشود (ماده ۴۸۸ ق.آ.د. م) مگر آنکه دادگاه پذیرنده درخواست اجرا، رای داور را درخور شناسایی و اجرا نداند و یا به درخواست داد باخته دادگاه صالح قرار منع یا توقف اجرای رای داور را صادر نماید (ماده ۴۹۳ق.آ.د. م). در مورد آرای داوری خارجی نیز در صورت درخواست ذینفع و شناسایی رای از سوی دادگاه صالح و نیز عدم صدور دستور توقف اجرا یا تمهید شرایط آن، در مقام اجرا، عوامل اجرای احکام مدنی با همان ترتیباتی که برای اجرای احکام مدنی فراهم می سازند مبادرت به اجرا می نمایند. اما در این مقام گفتنی است بین رای داوری داخلی با رای داور خارجی تمایز آشکار برقرار است. وانگهی همانندی رای داوری خارجی با حکم خارجی و حتا سند رسمی تنظیمی از سوی مراجع قانونی خارجی نادرست است و یکسان نگری بین این اسناد با ماهیت حقوقی متمایز هر یک ناسازگار است. از اینرو برای پیگیری بهتر بحث با تشریفات جداگانه در نظر گرفته شده برای آرای داوری داخلی و خارجی، آیین و فرآیندهای اجرای هر یک جداگانه مورد بررسی قرار می گیرد.