اصطلاحات تجوید: حروف لب‌ها

لب دارای دو قسمت است. قسمت بیرون آن خشک و قسمت داخلی آن به لحاظ وجود بزاق دهان مرطوب است. و چهار حرف (فاء ـ باء ـ میم ـ واو) محل اداء آنها لب‌هاست. به همین دلیل این حروف را حروف «شفهی» یا «شفوی» می‌نامند، زیرا «شفه» به معنی لب است و این حروف از محل لب‌ها ادا می‌شوند. مخارج این حروف عبارت است از: ۱. مخرج فاء: از طریق روانه‌کردن داخل لب پائین به سر دندان‌های ثنایای بالا است، به شکلی که به یکدیگر متصل شوند مانند: وقتی که می‌گوئیم: اف. ۲. مخرج باء: در نتیجه بهم‌رسیدن درون دو لب، و جدا شدن آن دو از یکدیگر پدید می‌آیند مانند: وقتی که می‌گوئیم: آب. ۳. مخرج میم: بیرون دو لب است بطوریکه بهم بچسبند، و هوا در لب‌ها و ناحیه خیشوم (بینی) نگه داشته شود مانند وقتی که می‌گوئیم: ‌ام. ۴. مخرج واو غیر مدی: میان دو لب است به قسمی که لبها بدون برخورد و اتصال به هم مانند غنچه جمع شود، و از هوای میان دو لب خارج گردد. مانند وقتی که می‌گوئیم: او یا اول البته بعضی حرف واو را از حروف جوفی یا هوایی می‌دانند.