دکترین
اقسام حدیث: حدیث صحیح
وجه: به اعتبار توجه مردم به وی برای اخذ حدیث و معالم دین استعمال میشود. سلسله السند امام امامیون ممدوحون به التعدیل، فصحیح و ان شذ ۳.
۱ - صحیح نزد اهل سنت اهل سنت عدم شذوذ و عدم علت را نیز در صحت حدیث شرط میدانند. بیقونی فرماید: «اولها الصحیح و هو ما اتصل اسناده و لم یشذ و لم یعل» «یرویه عدل ضابط عن مثله معتمد فی ضیطه و نقله».
ب) بعضی چون بخاری در صحیح ، ملاقات راوی را با مروی عنه نیز شرط صحت دانستهاند، ولی این شرط نزد مسلم و دیگران از اهل سنت و نیز نزد امامیه معتبر نیست، منتهای روایت شخصی از دیگری، ظهور در ملاقات و اخذ از وی دارد و وجود واسطه بین راوی و مروی عنه خلاف ظاهر است. ۳.
۲ - شروط وثاقت و صحت تبصره ۱. در توثیق راوی چنانچه علت آن ذکر نشود، همان کافی است، ولی اگر علت یاد شود، باید در آن دقت و بررسی کرد و چه بسیاری از جهات که برای تعدیل و توثیق راوی ذکر شده که برای این منظور کافی نیست، مانند وکالت از امام یا داشتن کتاب (له اصل او کتاب) و مانند اینها.
تبصره ۲. صحیح گاهی به حدیثی که سلسله راویان آن مذموم نباشند، اطلاق گردیده، اگر چه مرسل یا منقطع باشد.
تبصره ۳.
تبصره ۴. صحیح است با اینکه وی توثیق نشده. ۳.۲.
۱ - صحیح به اعتبار مراتب تبصره ۵. صحیح، به اعتبار مراتب بر سه قسم است: ۱. اعلی : که اتصاف تمامی راویان به وثاقت ، به علم یا به شهادت دو عادل باشد. ۲. اوسط : در صورتی است که اتصاف به وثاقت یک نفر یا همه راویان زنجیره حدیث ، به قول یک عادل صورت گیرد. ۳. ادنی : در جایی است که اتصاف مزبور به ظن اجتهادی تحقق یابد (منظور از ظن اجتهادی، احتمال راجحی است که از استصحاب عدالت یا اصالة عدم الفسق یا ظاهر الحال ، حاصل شود.) ۳.۲.
۲ - مراتب صحیح نزد اهل سنت تبصره ۶. مراتب صحیح نزد اهل سنت بدین قرار است:
الف) حدیثی است که با وجود شرایط صحت در هر دو صحیح ( بخاری و مسلم ) آمده باشد و معمولا چنین حدیثی را متفق علیه و صحیح اعلی مینامند.
ب) حدیثی است که فقط در صحیح بخاری ذکر شده باشد.
ج) حدیثی است که تنها در صحیح مسلم آمده باشد.
د) حدیثی است که واجد شرایط شیخین (بخاری و مسلم) باشد، ولی در صحیحین ذکر نشده باشد. ۳.۲.
۳ - مقبول و مردود تبصره ۷. چنانچه حدیث به یکی از جهات ذیل تایید شود، نزد کلیه علماء مقبول است. امور مزبور، عبارت است از تایید و اعتضاد حدیث به دلیل قطعی مانند عموم کتاب الله یا فحوای حکمی که در قرآن آمده یا خبر متواتر .
تبصره ۸.
منبع: شعب المقال فی درجات الرجال، ص۱۰ · الوجیزة فی علم الدرایة، ص۵ · شرح نخبة الفکر فی مصطلح الاثر، ص۱۲ · التقریب، ص۱۴ · قواعد التحدیث، ص۱۶۴ · الکفایة فی علم الروایة، ص۱۲۹ · آیتالله خویی، ابوالقاسم، مقدمه رجال · وصول الاخیار الی اصول الاخبار، ص۸۰
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
