اهل ایمان: فرق اسلام و ایمان

در روایات بسیاری از ولایت و اسلام سخن به میان آمده است و برتری ایمان از اسلام در آن کاملا واضح است. معصومین (علیه‌السّلام) با توضیح و تعیین مصداق این واژه به تبیین مسائل ایمان پرداخته‌اند. در اندیشه دینی ایمان منحصر در اعتقادات و یا شهادت به وحدانیت خداوند و رسالت پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) نیست؛ بلکه مسلمین اگر به عقاید و شریعت پایبند باشند و التزام عملی خود را نشان دهند در زمره مومنین واقع خواهند شد. اما مطلب مهم این است که بدانیم زمان در شناخت کمیت و کیفیت دائره ایمان تاثیرگذار است. چنانکه روزی (اوائل بعثت ) فقط شهادتین مصداق ایمان بود ولی در زمان اکمال دین اعتقاد به ولایت علی (علیه‌السّلام) نیز اضافه شد و به همین صورت اعمال در دوره‌ای جزء ایمان نبود ولی بعد از ابلاغ شریعت می‌تواند موثر در ایمان باشد. همچنین اسلام نیز بعد از تبلیغ شریعت از مرتبه شهادتین فراتر رفت؛ چنانکه امام صادق (علیه‌السّلام) فرموده‌اند: اسلام به ظاهر اقوال و اعمالی که مردم طبق آن عمل می‌کنند تعریف شده مانند شهادتین و اقامه نماز و پرداخت زکات و حج خانه خدا و روزه ماه رمضان . اکنون باید به دنبال عوامل موثر در اسلام و ایمان بود تا به مفهوم حقیقی این دو مفهوم دینی دست یابیم. منبع: وسائل الشیعه، ج۱، ص۱۹