بدعت (دانشنامه‌حج): حرمت بدعت اصطلاحی

حرمت بدعت اصطلاحی، از مسلمات شریعت اسلامی است و ضروری دین به شمار می‌رود و گاه در قلمرو عقاید، موجب کفر و شرک می‌گردد. در آیه ۲۱ سوره شوری : «اَمْ لَهُمْ شُرَکاءُ شَرَعُوا لَهُمْ مِنَ الدِّینِ ما لَمْ یَاْذَنْ بِهِ الله» خداوند کسانی را که بدون اجازه او دینی بسازند، سخت نکوهش کرده است. در حدیث‌نامه‌های شیعه و اهل سنت و نیز آثار پژوهشی، در نکوهش بدعت نکات گوناگون گوشزد شده و بدعت گناهی بزرگ و حرامی آشکار به شمار آمده است. از برنهادن امور تازه در دین باید پرهیز کرد؛ زیرا هر بدعتی گمراهی است. بدعت‌گزار دچار خواری در دنیا و خشم الهی می‌گردد. بدعت گناهی است که توبه از آن پذیرفته نیست. ساده‌ترین چیزی که انسان را به مرز کفر می‌کشاند، این است که آن چه را مورد نهی خداوند قرار گرفته، مورد فرمان او بداند و این را اعتقادی دینی بشمارد. عبارت‌هایی چون «شر الامور مُحْدَثاتها» و «ان کل محدثة بدعة و کل بدعة ضلالة» در حدیث‌نامه‌های اهل سنت فراوان آمده‌اند و مُحْدَث به بدعت تفسیر شده است. برخی در بیان بدی بدعت به روایت‌های نکوهش «رای» استناد جسته‌اند؛ زیرا به باور آن‌ها همه بدعت‌ها آرایی غیر اصیل و گمراه کننده‌اند. منبع: ج۱۱، ص۲۱۶ · شوری/سوره۴۲، آیه۲۱ · الکافی، ج۱، ص۵۴ · مسند احمد، ج۲۳، ص۲۳۴ · سنن ابن ماجه، ج۱، ص۳۱ · الاعتصام، ج۱، ص۱۶۶ · بحار الانوار، ج۲، ص۲۹۶ · الکافی، ج۲، ص۴۱۵ · سنن ابی داود، ج۴، ص۲۰۰ · فتح الباری، ج۱۳، ص۲۵۴ · الاعتصام، ج۱، ص۱۳۳، دار ابن عفان