دکترین
برف: نکته
۱.
۱ - نظر آناکسیمنس آناکسیمنس گمان داشت که هرگاه باران یخ بزند، برف پدید می‌آید و اگر در این هنگام با آب و هوا آمیخته شود، تگرگ تولید می‌شود. (ظاهراً وصف این دو پدیده جابه‌جا شده است). ارسطو خود، بارش باران، برف و تگرگ را پی‌آمدِ سرد شدن ابر می‌دانست. تنها تفاوت میان آنها در درجه و مقدار (ماده) (تفاوت کمّی) است، زیرا برف بر اثر یخ زدن ابر (بخار بسیار) و شبنم یخ‌زده بر اثر یخ زدن بخار (اندک گرد آمده در یک روز)، یعنی شبنم، تولید می‌شود.
از این‌رو، برف نشانه سرزمین یا فصل سرد است. همین رابطه میان باران (ه م) و شبنم برقرار است، زیرا ابرها تا زمانی که گرمای خیزاننده بخارات از آنها بیرون نرفته باشد، و پیش از غلبه سرما بر آنها، یخ نمی‌زنند. ارسطو همچنین آورده است که عموماً بارش‌های شدید تگرگ در نواحی معتدل‌تر و بارش‌های شدید برف در نواحی سردتر رخ می‌دهد. علت سفیدی شبنم یخ‌زده نیز همین است، زیرا همان چیزی که در بخش بالایی سپهر موجب پدید آمدن برف می‌شود، در پایین موجب پدید آمدن شبنم یخ‌زده می‌گردد (نکته اخیر از معدود مواردی است که او بر نظر ارسطو صحه گذارده است).
نقش شدت سرما در پدید آمدن یکی از این دو پدیده از آن‌جا معلوم می‌شود که باران در جاهای سرد که سرمای آن شدید نیست، می‌بارد. در این مواضع برف یا بسیار اندک می‌بارد، یا اصلاً نمی‌بارد؛ اما برف مختص مواضع بسیار سرد است. وی همچنین بر آن بود که غالباً برف در جاهای بسیار سرد، ولی تگرگ در مناطقی که هوای غالباً صاف دارد، می‌بارد.
منبع: ص۱۴۵، ترجمه قسطا بن لوقا، همراه فی النفس ارسطو، به کوشش عبدالرحمان بدوی، بیروت/کویت، ۱۹۵۴م · ج۱، ص۶۹ -۷۰، به کوشش جمال‌الدین علوی، بیروت، ۱۹۹۴م · ج۱، ص۷۷، به کوشش جمال‌الدین علوی، بیروت، ۱۹۹۴م · ج۱، ص ۳۸، ترجمه و تحریر متئولوگیکای ارسطو، به کوشش کازیمر پترایتس، بیروت، ۱۹۶۷م · ج۱، ص ۶۷، به کوشش جمال‌الدین علوی، بیروت، ۱۹۹۴م · ج۱، ص ۳۸-۳۹، ترجمه و تحریر متئولوگیکای ارسطو، به کوشش کازیمر پترایتس، بیروت، ۱۹۶۷م · ج۱، ص ۶۷-۶۸، به کوشش جمال‌الدین علوی، بیروت، ۱۹۹۴م · به کوشش جمال‌الدین علوی، بیروت، ۱۹۹۴م · ج۱، ص ۱۳۹-۱۴۲، ترجمه کهن عربی، چ تصویری، مجله تاریخ العلوم العربیه و الاسلامیه، به کوشش فؤاد سزگین، فرانکفورت، ۱۴۰۵ق/۱۹۸۴م، ج ۱ · منسوب به آپولونیوس تیانایی، ج۱، ص ۲۱۸، ترجمه کهن عربی، به کوشش اورزولاوایسر، حلب، ۱۹۷۹م · ج۱، ص۱۰۰-۱۰۲، ترجمه حنین بن اسحاق، شروح علی ارسطو مفقوده فی الیونانیه، به کوشش عبدالرحمان بدوی، بیروت، ۱۹۷۱م
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.