بسمله: بسمله در قرآن

مفسران در تبیین سبب نیامدن بسمله در آغاز سوره توبه، اختلاف نظر دارند. بسیاری به گزارش از علی (علیه‌السّلام) نیامدن آن را به سبب ناسازگاری مضمون آیات آغازین درباره برائت از مشرکان با رحمت و امان موجود در بسمله می‌دانند. برخی بر این باورند که سوره‌های انفال و توبه به سبب داشتن موضوعی مشابه، همچون یک سوره‌اند. در منابع پاره‌ای توجیهات دیگر نیز برای نیامدن بسمله در آغاز سوره توبه آمده است. نیز آیات ۱۲۱، ۱۳۸ ؛ بسمله کامل‌ترین مصداق آن به شمار می‌آید. کاربرد غیر قرآنی بسمله در آغاز گفته‌ها و نوشته‌ها از روزگار پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) و برای نمونه در آغاز نامه‌های ایشان به سران قبایل و کشورها رواج یافت. منبع: نمل/سوره۲۷، آیه۳۰ · تفسیر سمرقندی، ج۲، ص۳۷ · مجمع البیان، ج۵، ص۴ · الفتوحات المکیه، ج۱، ص۸۳ · هود/سوره۱۱، آیه۴۱ · حج/سوره۲۲، آیه۳۶ · انعام/سوره۶، آیه۱۱۸-۱۱۹ · انعام/سوره۶، آیه۱۲۱ · مائده/سوره۵، آیه۴ · علق/سوره۹۶، آیه۱ · المجموع، ج۱، ص۳۴۴ · الزینه، ص۱۶۹