دکترین
بصری: پیشینه رومی
هنگامی که کُرنلیوس پالما در ۱۰۵ـ۱۰۶میلادی قلمرو قدیم نبطیان را به روم منضم کرد، بصری جزو قلمرو روم شد و بهابتکار ترایانوس سازمانی نو یافت. وقایعنگاران رومی در تاریخ بنیانگذاری این شهر اختلاف دارند. به نظر ریتر بصری شهری است با شالوده رومی. داماسیوس ، ایجاد آن را به صورت شهر از افتخارات الکساندر سوروس میشمارد. در واقع، هموست که عنوان «مستعمره بسترا» و همچنین «نووا ترایانا الکساندرینا» را به بسترا بخشید (۲۲۲ـ۲۳۵میلادی).
مالالاس بنیانگذاری آن را به امپراتور آوگوستوس نسبت میدهد. چنانکه از بررسی نقشه این شهر بر میآید، توسعه آن در دوره الحاق بهروم صورت گرفته است. گرچه مُقدّم بر گِراسا و فیلادلفیا [ بعداً عمّان ، پایتخت اردن ] همچنان مهمترین دژ نظامی قرن چهارم ایالت رومی در عربستان شمرده میشد، عقب رفتن خط دفاعی اصلی به سوی جنوب، آن را نه فقط به صورت شهری ساخلویی یعنی قرارگاه لژیون سوم سیرنائیک (بطلمیوس، ج۵، ص۷،
۱۷) درآورد بلکه مرکز مهمی ساخت که در زمانی کوتاه شهری مسیحی، با نام نئاترایانه بسترا، و کرسی حکومت ایالت رومی عربستان شد. مبدأ تاریخی بسترا (۱۰۵ میلادی) گواه بر اهمیت آن است. ضمناً بسترا بهسبب راههای بازرگانی ـ که آن را به فیلادلفیا و خلیجفارس متصّل میکرد و نیز راههایی که آن را از طریق فلسطین به مدیترانه میپیوست ـ شهر تجارتی مهمی نیز بود که به سبب دو جاده شمالی که به دمشق داشت موضعی مستحکم یافته بود.
بازارهای آن که خرابههایش برجاست بسیار وسیع بود. واحد پول خاصی داشت. در سکهای که بعداً امپراتور فیلیپ ملقّب به «عرب»، از اهالی بسترا، زد، شهر با اوصاف متروپولیس و نیز کولونیا خوانده شده است. فیلیپ عرب در آنجا یک اسوارانِ جوشنپوش مستقر ساخت. به هنگام بروز نخستین مناقشات بر سر عقاید مانوی ، تیتوس ، اسقف بسترا (حدود ۳۶۰ میلادی)، عقاید و فعالیتهایی در پیش گرفت که او را، هم از لحاظ دانش و تحصیلات فلسفی و هم به سبب فعالیتهای غیرمذهبیش، در رده نخستِ نویسندگان کلیسایی زمان خود قرار داد. پیش از او بریل (۲۲۲ـ۲۳۲میلادی)، تحت تأثیر اوریگن، با بازگشت بهدامن کلیسا ، بر ضد این بدعت گواهی داده بود.
منبع: A. Abel, "La citadelle Eyyubite de Bosra Eski Cham", ذیل «بسترا», Annales archإologiques de Syrie, VI (۱۹۵۶) · August Friedrich von Pauly, Paulys Real-Encyclopجdie der classischen Altertumswissenschaft, vol۱۵, p۹۶۹, ed. G. Wissowa, W. Kroll, and K. Mittelhaus, Stuttgart ۱۸۹۴- ۱۹۷۰, Munich ۱۹۷۳-۱۹۷۴, s. v. "Bostra" (by Benzinger) · H. Seyrig, "Inscriptions de Bostra", Syria, XXII (۱۹۴۱), ۴۴-۴۸ · Butler, Syria, n۴۲, ۴۳, A, IV, Bosra, cap. II, XVI
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
