بیعت: دیدگاه شیعه

شیعیان که انتخاب حاکم را از جانب خدا می‌دانستند، به شیوۀ بیعت گردن نهادند و آن را مشروع نشمردند. گویی در نگاه وی وفاداری در بیعت با حاکمان در هر حال واجب بوده است. گذشته از آن، هیچ‌گاه شیعیان در سده‌های نخست اسلامی به حکومت دست نیافتند، بدین‌سان، جز با اشاره‌هایی کوتاه و گذرا در مقام مجادلۀ کلامی با اهل سنت، یا در خلال برخی بحث‌های فقهی، به بحث دربارۀ بیعت و احکام آن نپرداخته‌اند. در دوران اخیر، برخی از متفکران اهل سنت، بیعت را هم‌چون تنها راه مشروعیت حکومت در قالب نظریۀ قرارداد اجتماعی که از سوی متفکران غربی ارائه شده است، تفسیر می‌کنند. منبع: الاقتصاد، ج۱، ص۲۰۹-۲۱۰، به کوشش حسن سعید، تهران، ۱۴۰۰ق · کمال‌ الدین، ج۱، ص۴۴، به کوشش علی‌اکبر غفاری، قم، ۱۴۰۵ق · الکافی، ج۱، ص۳۴۲، به کوشش علی‌اکبرغفاری، تهران، ۱۳۷۷ق · رسائل، ج۳، ص۲۴۵-۲۴۶، به کوشش احمد حسینی، قم، ۱۴۰۵ق · تذکرة الفقهاء، ج۱، ص۴۱۰، قم، مکتبۀ مرتضویه · الفقه الاسلامی و ادلته، ج۶، ص۶۸۴، دمشق، ۱۴۰۳ق/۱۹۸۳م · کمال‌الدین، به کوشش علی اکبر غفاری، قم، ۱۴۰۵ق