تدوین حدیث در زمان ائمه: عرضه حدیث

همزمان با اوج گیری تدوین حدیث، احادیث موضوعه نیز رشد کرد. از زمان پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) کذب در حدیث آغاز شده بود و حضرت در کلمات خود به شدت از این کار نهی کرده بودند من کذب علی فلیتبوا مقعده من النار شیعیان از ابتدا عرض حدیث بر ائمه (علیهم‌السّلام) را آغاز کردند تا ائمه معصومین آنها را تایید کنند. در زمان امام صادق (علیه‌السّلام) عرض حدیث بر ائمه رواج بیشتری می‌یابد. مثلا کتاب عبیدالله بن علی الحلبی بر امام (علیه‌السّلام) عرضه می‌شود و امام (علیه‌السّلام) آن را تایید می‌کنند. در زمان امام صادق (علیه‌السّلام) عرض حدیث به اصحاب شاخص ایشان نیز آغاز شد. چنانچه عمر بن اذنیه ، احادیث منقول از امام صادق (علیه‌السّلام) را بر زراره عرضه کرده است. به وجود آمدن اصول اربعمائه در زمان امام صادق (علیه‌السّلام) و استنساخ و تکثیر آن، باعث شد تا در زمان ائمه بعدی (علیهم‌السّلام) عرض حدیث، بیشتر شود. البته وجود غلات و کسانی که در کتب اصحاب ائمه، احادیث موضوعه وارد می‌کردند نیز موجب این حرکت بود. بدین جهت کتب و احادیث زیادی بر امام رضا (علیه‌السّلام) عرضه شد. فرد شاخص عرضه کننده، یونس بن عبدالرحمان است. او احادیثی را که در کوفه شنیده بود به امام رضا (علیه‌السّلام) عرضه داشت و امام (علیه‌السّلام) بعضی از آنها را رد کرد. منبع: صحیح البخاری، ج۱، ص۳۳ · وسائل الشیعه، ج۲۰، ص۹۸ · وسائل الشیعه، ج۱۸، ص۶۰ · الکافی، ج۵، ص۴۵۱، ح۶ · معرفه الحدیث، ص۲۶ · رجال الکشی، ج۱، ص۲۲۴، ح۴۰۱ · ج۷، ص۳۲۴، ح۹ · رجال الکشی، ج۱، ص۴۸۴، ح۹۱۳ · رجال الکشی، ج۱، ص۴۸۴، ح۹۱۵