تعظیم شعایر: شناخت ارزش‌ها

نخستین و مهم‌ترین گام در حفظ و اعتلای ارزش‌ها، شناخت و بصیرت نسبت به آنهاست، کسی که شهد شیرین حقایق و ارزش‌ها را بچشد، در هر شرایطی به آنها پایبند است و به هیچ قیمتی آنها را نمی‌فروشد. چنان که امیرمؤمنان (علیه‌السّلام) می‌فرماید: «ما شَکَکْتُ فِی الْحَقَّ مُذْ رایتُهُ؛ از وقتی که حق را شناخته‌ام در آن تردید نکرده‌ام. و با شناخت عمیقی که از عدالت و ستم دارد، می‌فرماید: به خدا سوگند اگر هفت اقلیم را با آنچه زیر آسمان‌های آنهاست به من بدهند تا نسبت به مورچه‌ای خدا را نافرمانی کنم و پوست جوی را از آن بربایم، چنین نخواهم کرد. قنبر در پاسخ گفت: اگر از مذهب علی (علیه‌السّلام) دست بردارم، آیا مرا به مذهب بهتری راهنمایی می‌کنی؟ حجاج در پاسخ قنبر فروماند و دستور داد و او را کشتند! رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلّم) با بصیرتی کامل نسبت به ارزش نماز ، به خصوص نماز شب و کم‌ارزشی مظاهر مادّی دنیا می‌فرماید: «اَلرَّکعَتانِ فی جَوْفِ اللّیلِ اَحَبُّ اِلَیَّ مِنَ الدُّنیا وَ ما فیها؛ دو رکعت نماز در دل شب، از دنیا و آنچه در آن است برای من محبوب‌تر است.» چنین شناختی، سبب می‌شود که مردان الهی و مؤمنان حقیقی به‌جای پرداختن به جمع ثروت غیر ضرور و امور دنیوی غیر لازم، به تحکیم مبانی فکری و ترویج عقاید صحیح و اشاعه فرهنگ انسانی بپردازند و همه کارهای خود را رنگ خدایی زنند که زیباترین رنگ است و در تمام فعالیت‌های شبانه‌روزی خویش، قرب الهی را جستجو کنند و در پی کسب ارزش‌ها باشند که هرگز نابود و کم‌بها نشود. کار نیک انجام بده و از شرّ بپرهیز چرا که نیکوکار از نیکویی ارجمندتر است و برپاکننده شرّ از شرّ بدتر است.» منبع: ص۱۱، خطبه ۴، ص۵۵ · ص۲۳۳، خطبه ۲۲۴ · حکمت ۴۲، ص۱۱۰۹ · بحارالانوار، ج۴۲، ص۱۲۶ · بحارالانوار، ج۸۷، ص۱۴۸ · غررالحکم، ج۲، ص۲۱۵