جنایت: جنایت بر حیوان

حیوانی که جنایت بر آن واقع شده یا حلال گوشت است، مانند گوسفند و گاو و یا حرام گوشت . حرام‌گوشت نیز یا تذکیه ‌پذیر است، مانند درندگان بنابر نظر مشهور، یا تذکیه‌پذیر نیست. نوع دوم یا دارای ارزش است و مسلمان می‌تواند آن را مالک شود، مانند سگ گله یا چنین نیست، مانند خوک . ۱۲. ۱ - حلال گوشت جنایت بر حیوان حلال گوشت یا به اتلاف آن با تذکیه است، یا با غیر تذکیه و یا به قطع عضوی و یا شکستن استخوانی. در فرض نخست، مابه التفاوت قیمت زنده و تذکیه شده حیوان بر عهده جانی است. آیا مالک می‌تواند حیوان تذکیه شده را به جانی بدهد و قیمت آن را مطالبه کند یا نه؟ نظر برخی قدما قول اوّل و نظر متأخران، قول دوم است. در فرض دوم (اتلاف با غیر تذکیه) تلف کننده باید قیمت روز اتلاف حیوان را بپردازد. قطع عضو یا شکستن استخوانی از حیوان، بنابر مشهور، موجب ثبوت ارش (مابه التفاوت قیمت سالم و معیوب) بر جانی است. ۱۲. ۲ - حرام گوشت حکم جنایت بر حیوان حرام گوشت تذکیه‌پذیر نیز همان حکم حیوان حلال گوشت است؛ اما نسبت به حیوان حرام گوشت غیر تذکیه‌پذیر که ارزشی ندارد، چیزی بر عهده جانی نیست. البته اگر خوک متعلق به کافری باشد که مالش محترم است، مانند کافر ذمی متعهد به شرایط ذمّه، تلف کننده ضامن قیمت آن است. منبع: شیخ محمد حسن بن شیخ باقر، جواهر الکلام ج۴۳، ص۳۹۰-۳۹۱ · شیخ محمد حسن بن شیخ باقر، جواهر الکلام ج۴۳، ص۳۹۲