جنگ و احقاق حق (فقه سیاسی)

جنگ برای احقاق حق هر اقدام برای بازستاندن حق است. احقاق حق در فقه اسلامی به معنای استیفای مشروع حق از دست‌ رفته است که با عنوان «توصل به حق» آمده است. اصل در تحقق حق، مراجعه به محکمه صالح است، ولی در صورت انسداد مسیر قضایی، قاعده تقاص جواز استیفای قهری حق را فراهم ساخته و شخص می‌تواند حق مسلم خود را بدون رضایت مدیون و با امکان اثبات آن بازستاند. فقیهان اهل سنت این جواز را به شرایط خاص محدود کرده‌اند، در حالی‌ که فقیهان امامیه مشروعیت تقاص را در صورت احراز حق یا تعذر دادرسی پذیرفته‌اند مگر موجب فتنه شود. بنا بر احادیث نبوی و امامان معصوم (علیهم‌السّلام) ، استیفای قهری حق در حدود معین مجاز دانسته شده و اکثر فقیهان شیعه آن را اجماعی شمرده‌اند.