دکترین
حالت دوم - نرسیدن موقع برداشت محصول — فرض دوم آنکه اگرچه م
۱۴۷۰. گزینه دوم محکوم که - محکوم له می تواند باز هم با جلب رضایت متصرف عدوانی ملک را تا پایان برداشت محصول در تصرف م. ع. باقی گذارد و اجرت المثل این مدت را بگیرد. پرداخت اجرت المثل و میزان آن نیز ب. ت. ب. ماده ۱۶۵ ق ج. باید با جلب رضایت متصرف عدوانی باشد و نمی توان با استفاده از ملاک ماده ۴۸ ق. . . ..، آن را به دادگاه واگذار نمود. پس در اینجا نیز توافق طرفین لازمه اجرای این گزینه است.
۱۴۷۱ گزینه سوم محکوم له گزینه دیگر محکوم له که در ماده ۱۶۵ ق.ج. تصریح شده، این است که م. ع. را به ... معلوم کردن زراعت و اصلاح آثار تخریبی که توسط وی انجام گرفته مکلف نماید. شیوه تنظیم ماده ۱۶۵ می رساند که سه راه یاد شده در عرض یکدیگر بوده و از این رو محکوم له می تواند از همان ابتدا آخرین راه معدوم کردن زراعت را برگزیند؛ راهی که با ایراد شورای نگهبان به مصوبه مجلس به ماده ۱۶۵ فعلی قانون آیین دادرسی مدنی (۱۶۴) مصوبه مجلس افزوده شد؛ نصی که نه تنها با قاعده فقهی الزرع للزارع و لوکان غاصباً» تعارض دارد نک ج. (۱، پیشرفته ش. ۹۱۸) بلکه چون به معدوم نمودن مالی می انجامد که مورد نیاز مبرم کشور است با منافع ملی نیز سازگاری نداشته و جا دارد اصلاح شود. به هر روی بخش پایانی ماده ۱۶۵ ق.ج. اهرم فشاری را در اختیار محکوم له قرار می دهد تا در صورتی که در ملک مورد تصرف عدوانی زراعت شده و زمان برداشت محصول نرسیده باشد م. ع. حکم تصرف عدوانی را درباره تکلیف زرع به آنچه صلاح و صرفه خود میداند تسلیم کند.
۱۴۷۲. در تبصره همان ماده تصریح شده که در صورت درخواست محکوم له، دادگاه متصرف عدوانی را به پرداخت اجرت المثل زمان تصرف نیز محکوم می نماید. ب. ت. ب. اصول و قواعد دادرسی روشن است که گرفتن اجرت المثل ملک مورد تصرف عدوانی مستلزم حکم محکومیت به پرداخت اجرت المثل است که خود مستلزم اقامه دعوا برای گرفتن اجرت المثل بوده و می تواند در همان دادخواست دعوای تصرف عدوانی یا دادخواست جداگانه انجام شود.
پنجم - اجرای حکم خلع ید از ملک با وجود بنا و یا درخت در ملک ۱۴۷۳ ملکی که باید از آن خلع ید شود چنانچه بنا و یا درخت داشته باشد در دو فرض وجود این اعیانی ها اجرای حکم خلعید را با دشواری روبه رو نمی نماید: فرض نخست آنکه م. ع. د. جریان اجرای حکم نسبت به اعیانی ها حقی نداشته و ادعایی نتواند مطرح کند؛ مانند آنکه حکم خلعید از باغ یا خانه ای صادر شده باشد که چون بسته به مورد، بنا و یا درخت پیش از اثبات ید م. ع. بر ملک در محل موجود بوده تعلق آن به محکوم له ب. ت. ب. اوصاف ملک که در حکم خلع ید تصریح شده محرز است. در این صورت حکم خلعید نسبت به عرصه و اعیان اجرا می شود؛ یعنی ملک به همان صورت برای نمونه باغ یا خانه از م. ع. گرفته شده و به محکوم له تسلیم و صورت مجلس تنظیم و امضا می گردد.
فرض دوم آنکه اگرچه م. ع. نسبت به بنا و یا درخت حق و ادعایی داشته اما تکلیف اعیانی نیز در حکم مشخص شده باشد؛ بدین ترتیب که محکوم له در دادخواستی که تقدیم نموده افزون بر خلع ید م. ع. از ملک قلع بنا و یا درخت را نیز خواسته و دادگاه حکم خلع ید و نیز قلع بنا و یا درخت را صادر کرده باشد. در این صورت حکم خلع ید و قلع بنا و یا درخت اجرا می شود و روشن است که آنچه از قلع بنا و درخت به دست می آید در فرضی که بررسی می شود، متعلق به م. ع. است که باید آنها مصالح حاصل از تخریب بنا و نیز درخت های قلع شده یا را از ملک خارج وگرنه مأمور اجرا اقدام می کند. پس در این فرض نیز مأمور اجرا از م. ع. خلع ید می نماید و بنا و درخت را نیز قلع و ملک را تحویل محکوم له داده و صورت مجلس تنظیم و امضا می شود.
۱۴۷۴. اما در مواردی که م. ع. پس از اثبات ید بر ملک در آن بنا ساخته و یا درخت کاشته است و محکوم له خواهان دعوای خلع ید نیز در دعوایی که اقامه نموده قلع بنا و یا درخت را نخواسته و به هر روی حکم قلع بنا و درخت صادر نگردیده باشد شیوه اجرای حکم خلع ید می تواند در این پیوند با پرسش ها و دشواری هایی روبه رو شود. در این باره نیز مناسب است، حکم رفع تصرف عدوانی جدای از حکم خلع ید و تخلیه ید بررسی شود زیرا در قانون جدید آیین دادرسی مدنی که مؤخر بر قانون اجرای احکام مدنی، مصوب ۱۳۵۶ است شیوه اجرای حکم رفع تصرف عدوانی از اجرای سایر احکام خلع ید از شش دانگ ملک متصرفی م. ع. - ۶۶۳ ملکی که بنا و یا درخت دارد تصریح شده است.
ا اجرای حکم رفع تصرف عدوانی با وجود بنا و یا درخت در ملک ۱۴۷۵. به موجب ماده ۱۶۴ ق.ج. هرگاه در ملک مورد تصرف عدوانی، متصرف پس از تصرف عدوانی غرس اشجار یا احداث بنا کرده باشد، اشجار و بنا در صورتی باقی می ماند که متصرف عدوانی مدعی مالکیت مورد حکم تصرف عدوانی باشد و در ظرف یک ماه از تاریخ اجرای حکم در باب مالکیت به دادگاه صلاحیت دار دادخواست بدهد. نص این ماده تکرار نص ماده ۳۳۳ ق. ق. است.
ب. ت. ب. ماده ۱۶۴ ق.ج. چنانچه نسبت به ملکی حکم رفع تصرف عدوانی صادر شود و در این ملکه متصرف عدوانی اقدام به احداث بنا یا کاشت درخت نموده و در زمان اجرای حکم موجود باشند چند حالت متصور است که در زیر بررسی می شوند.
حالت نخست - موضوع حکم قرار نگرفتن قلع بنا و یا درخت ۱۴۷۶. چنانچه م. ع. د. ملکی که عدواناً تصرف نموده اقدام به احداث بنا یا کاشت درخت نموده باشد اما علی رغم صدور حکم به رفع تصرف عدوانی از متصرف حکم به قلع بنا و یا درخت صادر نشده باشد حکم رفع تصرف عدوانی اجرا می شود اما بنا و یا درخت در ملک باقی می ماند. (1) معمولاً، صادر نشدن حکم به قلع، به این علت است که خواهان دعوای تصرف عدوانی در دادخواست تقدیمی قلع را خواسته دعوای خود قرار نداده است. پس در این حالت بدین ترتیب که م. ع. از ملک اخراج می گردد اما بنا و یا درخت وی در ملک مانده و تصرف محکوم له در ملک با وجود بنا و یا درخت خواهد بود. پیامد این وضعیت ا قدر مورد دعوای تصرف عدوانی ولو اینکه در خلال تصرف عدوانی از طرف متصرف عدوانی بنایی احدات شده باشد بیش از این اقتضا ندارد دادگاهی که تصرف عدوانی نزدش مطرح است با احراز صحت دعوا حکم به رفع تعرف عدوانی بدهد نهایت آنکه ماه ۳۳۳ قانون قلیم | آیین دادرسی مدنی ماده ۱۶۵ و ج. در مورد احداث بنا با خرس اشجار چنین مقرر داشته است که اگر یک ماه از تاریخ اجرای حکم تصرف عدوانی گذشته و م. ع. د. اساس مالکیت به دادگاه صالحه مراجعه نموده محکوم که حق قلع اشجار و تخریب بنا را خواهد داشت و بدیهی است که استیفای حق می بایست به وسیله تقاضا و درخواست از محکمه صلاحیت دار باشد و هیچ محکمه بدون اینکه تقاضایی از او شده باشد حق صدور حکم را نخواهد داشت بنابراین در جایی که ورقه اجراییه به نفع محکوم له تصرف عدوانی مبنی بر رفع ید مصرف عدوانی صادر شده تقاضا نماید بنای احداث شده را هم ضمن اجرای حکم خراب کنند و دادگاه از جهت اینکه با رعایت تشرخات ا تشریفات مقرره این درخواست نشده و محکمه صلاحیت دار حکمی در باب تخریب صادر نکرده تقاضا را نپذیرفته تخلف نیست حکم شماره ۳۷۸۳ - ۱۸ مهر ۱۳۲۴ محکمه عالی انتظامی قضات موازین قضایی حقوقی - جزایی - اداری امور و کلام محکمه عالی انتظامی از نظر تخلف اداری شهیدی موسی چاپ سوم تهران، انتشارات علمی سال ۱۳۷۰ ش ۴۹ صص ۲۱۷-۲۱۶.
بررسی شده است نک ش. ۱۴۸۸ به بعد). حالت دوم موضوع حکم قرار گرفتن قلع بنا و با درخت ۱۴۷۷. حکم رفع تصرف عدوانی که از مرحله نخستین صادر می شود، اگرچه قابل تجدیدنظر است اما تجدیدنظر خواهی مانع اجرای حکم نبوده و پس از ابلاغ ماده ۳۰۲ ق.ج.). فوراً اجرا شود. پس در اجرای حکم رفع تصرف عدوانی، متصرف عدوانی باید از ملک خارج اخراج شود (ماده ۱۷۵ ق.ج.. اما چنانچه افزون بر حکم رفع تصرف عدوانی به درخواست متصرف سابق ملک خواهان)، حکم قلع بنا و یا درختی که م. ع. د. ملک ایجاد نموده نیز صادر شده و در زمان اجرای حکم رفع تصرف عدوانی در ملک موجود باشند، حکم رفع تصرف عدوانی اجرا می شود بدین ترتیب که م. ع. از ملک اخراج می شود؛ اما بنا و یا درخت در زمین باقی می ماند و بنابراین حکم قلع، اجرا نمی شود تا تکلیف اقامه دعوای مالکیت م. ع. و شکایت از حکم رفع تصرف عدوانی به ترتیبی که در زیر بررسی می گردد روشن شود.
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
