حیوان: نکته

در متون فقهی بر این حق و تقدّم حفظ جان حیوان بر حفظ اشیا تأکید شده است. نفقه اندازه معینی ندارد و مقدار و کیفیت آن تابع نیاز حیوان است که با اختلاف زمان‌ها و مکان ها تفاوت می کند. تهیه دارو برای حیوان مریض نیز جزو نفقات اوست. به گفته فقها در شرایط خاص برای حفظ جان حیوان، همانند انسان ، غصب غذا یا نخ جراحی برای استفاده در مداوا جایز است. رعایت حال حیوانی که به سن پیری رسیده است و توان کار ندارد؛ رعایت احوال حیوانی که نوزاد دارد؛ لزوم حمایت از حیوان آزار دیده و نجات آن؛ ممنوعیت تازیانه زدن به حیوان، جز در موارد معین که در این صورت نیز تازیانه زدن به صورت آن نهی شده است؛ ممنوعیت توهین و لعن به آن؛ داغ نگذاشتن بر صورت حیوان؛ و نهی از عقیم کردن حیوان. لزوم رسیدگی به حیوان تا اندازه ای تأکید شده است که حتی نهی مالک حیوان، آن را ساقط نمی‌کند. همچنین بر رسیدگی به احوال حیوانی که گم شده یا از سوی صاحبش رها شده تأکید شده است. منبع: ج ۱۱، ص۴۸۰ · ج۲، ص۲۵۲، بیروت ۱۴۱۸/۱۹۹۸ · ج۲، ص۲۴۵، بیروت: دارالفکر · ج۳، ص۲۳ـ۲۴، مشهد ۱۴۱۲ـ۱۴۲۴ · ج۶، ص۲۲۳۲۲۵ · ج۱۵، ص۳۹، چاپ بکری حیانی و صفوة سقا، بیروت ۱۴۰۹/۱۹۸۹ · ج۹، ص۲۸۰ـ۲۸۱، بیروت: دارالفکر · ج۱، ص۹۱، قم ۱۴۰۵ · ج۳، ص۱۱۸، قم ۱۴۱۳ـ۱۴۱۹ · ج۵، ص۳۹۲ـ۳۹۳، چاپ افست بیروت ۱۴۰۳/۱۹۸۳ · ج۱۱، ص۲۸۳ـ۲۸۴، قم، ج۱۰، ۱۴۱۲، ج ۱۱، ۱۴۱۴ · نهج البلاغة، چاپ صبحی صالح، قاهره ۱۴۱۱/۱۹۹۱ · ج۳، ص۱۲۶، چاپ عبدالوهاب عبداللطیف، بیروت ۱۴۰۳/۱۹۸۳ · ج۱۰، ص۲۸۷ـ۲۸۹، قم، ج۱۰، ۱۴۱۲، ج ۱۱، ۱۴۱۴ · ج۶، ص۵۵۱۵۵۲