در هر دو مقطع دادرسی و اجرا

با اینکه بنا به اصل دادخواهان تکلیف به پرداخت هزینه دادرسی دارند (مواد ۶۱ و ۶۲ حکم هزینه مزبور را باید پرداخت نمایند (ماده ۵۱۱ ق.آ.د. م)، اما به حکم استثناء برخی اشخاص به سبب آن که درآمد ناچیزی داشته و در تنگدستی و وضع بغرنج اقتصادی بسر می برند، حتا در صورتی که دادبرده شوند، در زمان اجرای حکم همچنان معاف از پرداخت هزینه دادرسی هستند. برابر تبصره ماده ۵۰۵ ق.آ.د. م: «افراد تحت پوشش کمیته امداد امام خمینی (ره) و مددجویان مستمری بگیر سازمان بهزیستی کشور با ارائه کارت مددجویان و تاییدیه رسمی مراجع مزبور از پرداخت هزینه دادرسی معاف میباشند. در مواردی که خواهان دعوا یکی از اشخاص یاد شده بوده و از معافیت در پرداخت هزینه دادرسی بهره مند شده دریافت این هزینه از خوانده داد باخته نیز منتفی است. زیرا هزینه ای برای دادرسی تامین و پرداخت نشده تا از خوانده ستانده شود.