دوم - اموال منقول بی پیکره — مصادیق برخی از اموال منقول بی پیکر

۱۸۹ اموال منقول بی پیکر برگردان واژه فرانسوی incorporel و از همان ریشه Corps م. ب. که شرح آن آمد نک ش. (۱۹) به بعد؛ یعنی اموالی که جسم و جرم و بنابراین حجم نداشته و از این رو قابل لمس نمی باشند مانند طلب حق پدیدآورنده اثر ادبی هنری یا... حق کسب یا پیشه یا تجارت حق شریک شرکت تضامنی در شرکت حق دایر کردن داروخانه حق بهره برداری از معدن و مانند آن. ۱۹۰. ترتیب بازداشت این دسته از اموال منقول از جمله در مواد ۸۷ تا ۹۸ ق.ا.ا.م. و سایر مقررات پیش بینی شده که در جای خود بررسی شده است نک ش. ۴۰۳ به بعد). ب مصادیق اموال منقول پیکردار و بی پیکر در قانون مدنی ۱۹۱ در مواد ۲۱ و ۲۲ قانون مدنی مصادیقی از اموال منقول پیکردار آورده شده است. در حقیقت به موجب ماده ۲۱ ق.م. انواع کشتی های کوچک و بزرگ و قایق ها و آسیاها و حمام هایی که در روی رودخانه و دریاها ساخته می شود و می توان آنها را حرکت داد و کلیه کارخانه هایی که نظر به طرز ساختمان جزو بنای عمارتی نباشد داخل در منقولات است ولی توقیف بعضی از اشیای مزبوره ممکن است نظر به اهمیت آنها موافق ترتیبات خاصه به عمل آید ماده ۲۲ ق.م. نیز مقرر میدارد مصالح بنایی از قبیل سنگ و آجر و غیره که برای بنایی تهیه شده یا به واسطه خرابی از بنا جدا شده باشد مادامی که در بنا به کار نرفته داخل منقول است. روشن است که مصادیق اموال منقول که در مواد ۲۱ و ۲۲ یاد شده آمده است تمثیلی و نه احصایی است؛ بنابراین هر شینی که ضابطه مقرر در ماده ۱۹ ق.م. بر آن راست آید مال منقول پیکردار است. نظر به اهمیت موضوع مناسب است تصریح شود که اگرچه طلب مال منقول و بی پیکر است؛ اما وجه نقد خواه به شکل اسکناس یا سکه باشد، در دسته بندی کلی اموال به منقول و غیر منقول، اگر چه در برخی مواد قانون اجرای احکام مدنی از جمله ماده ۱۴۶، در کنار اموال منقول و غیر منقول جای گرفته اما بی تردید منقول به شمار می رود و البته پیکردار» است. به هر روی آنچه مربوط به شیوه بازداشت است علی القاعده تفاوتی میان وجه نقد اسکناس سکه و سایر اموال منقول نیست. ۱۹۲. مصادیق برخی از اموال منقول بی پیکر در ماده ۲۰ ق.م. آمده است نک. ش. ۱۸۵). بنابراین چنانچه برای نمونه م. ع. یا هر شخص دیگری مبلغی از دیگری بستانکار باشد این حقی دینی و البته در حکم منقول است؛ اما چون بی پیکر است شیوه بازداشت آن با بازداشت اموال منقول پیکردار که در اینجا بررسی میشود یکسان نیست و جداگانه بررسی میشود نک ش. ۴۰۳ به بعد).