ریا: تقسیم ریای ظاهری و خفایی

«آنچه تاکنون ذکر شد تقسیم ریا به حسب شدت و ضعف بود که از شدت و ضعف ارکان آن ناشی می‌شود». (و اکنون ریا را به حسب ظهور و خفاء تقسیم می‌کنیم) بنابراین تقسیم، ریا به چهار قسم منقسم می‌شود. ۱ـ ریای جلی (آشکار). ۲ـ ریای خفی (پنهان). ۳ـ ریای اجلی (آشکارتر). ۴ـ ریای اخفی (پنهان‌تر). ۹. ۱ - ریای اجلی و جلی - ریای اجلی آن است که صاحبش را به عمل وا می‌دارد به‌طوری که موجب و علت عمل است. ـ ریای جلی که از اجلی پنهان‌تر است، آن است که صاحبش را به عمل وادار نمی‌کند ولی انجام عمل را برایش آسان‌تر می‌کند مثلا کسی که اهل نماز شب است ولی بیدار شدن برای او مشکل است در صورتی که گرفتار این مرتبه ریا باشد هنگامی که مهمان دارد برای بیدار شدن آمادگی بیشتری پیدا می‌کند. ۹. ۲ - ریای اخفی و خفی ـ ریای خفی که مرتبه بعد از ریای جلی است آن است که عمل خود را با اظهار شمایل به دیگران ارائه دهد مثل اظهار لاغری و رنگ زردی، آهسته صحبت کردن، خشکی دهان ، آثار اشک در صورت و غالب شدن چرت که همگی بر شب‌زنده‌داری دلالت می‌کنند. و تمام این انتظارات را به خاطر عباداتش دارد به‌طوری که اگر آن عبادات را انجام نمی‌داد این توقعات را نداشت.