دکترین
سوره بلد: قسم به بلد
سوره با تعبیر «لااُقْسِمُ» آغاز میگردد و آنگاه، در دومین آیه، به حضور پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله) در مکه اشارت میرود، بیشتر مفسران، مفهوم عبارت یادشده را حمل بر سوگند کرده، و محمل قسم را حرمت و عظمت مکه دانستهاند که حضور پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله) بر شرف و حرمت آن افزوده، بدان سان که برای بیان مطلبی مهم، از جانب خداوند متعال، شایان سوگند خوردن شده است. گروهی دیگر، «لا اُقْسِمُ» را مطابق معنای ظاهری آن فهمکرده، و چنین معنا کردهاند که «چگونه میتوان به مکه سوگند خورد؛ حال آنکه ای پیامبر!
در آنجایی و حرمتت پاس نمیدارند». در روایتی از امام صادق (علیهالسلام)، این آیه با آیه «فَلا اُقْسِمُ بِمَواقِعِ النُّجومِ» واقعه/۶/۵ قیاس شده، و هر دو جا «لااُقْسِمُ» به همین معنای ظاهری حمل شده است، چه، در عصر جاهلیت به ستارگان قسم یاد میکردند و خداوند به سبب عظمت ویژهای که برای ستارگان قائل است، از سوگند خوردن بدان امتناع کرده است. این آیات نیز به این معنی اشاره دارند که مشرکان ، مکه را محترم شمرده، و از دیگر سو، حرمت پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله) را فرو نهاده، و حتی ریختن خون ایشان را در مکه مباح دانستهاند، بدینسان، جایی برای سوگند نخواهد ماند. به نظر این مفسران، شرف مکان به مکین است و پیامبر (صلّی الله علیه و آله)، پدران او و نسل اویند که به شهر شرافت دادهاند.
منبع: التبیان، به کوشش احمد حبیب قصیر عاملی، ص۹۴-۵۰، بیروت، داراحیاء التراث العربی · البرهان، ص۶۲، بیروت، ۹۸۳م
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
