شبیه‌سازی: اقسام شبیه سازى

پس از بیان این مقدمات، مى‌توان شبیه سازى را به سه نوع تقسیم بندى نمود. ۵. ۱ - شبیه سازى عضو حقیقت این است که نهضت علوم طبیعى ژنتیک به این نتیجه رسیده که مى‌توان با ابزار و وسائل مصنوعى، یک سلول را از برخى اعضا برگرفت و آن را با تمام محتویاتش، اعم از پوسته بیرونى و سیتوپلاسم و هسته‌اش که از کروموزوم‌هاى ویژه‌اى تشکیل یافته، در مکانى جدید که علوم امروزى آن را پدید آورده، قرار داد تا از غذای مصنوعى و مورد نیاز خود تغذیه کند و سلول‌هایى همسان و به هم پیوسته تکثیر شود تا بخشى از پوست یا عضو دیگرى که سلول آن را برگرفته ایم، به وجود آید و بدین ترتیب، به عنوان مثال به پوست جدیدى دست یابیم که نسخه بدل پوست اصلى به شمار آید. گاهى از این عضو جدید در درمان عضو و یا شخصى که سلولِ او را برگرفته ایم، استفاده مى‌شود؛ مثلاً اگر بخشى از پوست، دچار بیماری و یا داراى عیب و نقص یا بخشى از بدن فاقد پوست باشد، همین پوست جدید جایگزین آن مى‌شود و بخش فاقد پوست بدن ، به جهت شباهت پوست جدید با تمام پوست بدن صاحبِ آن سلول، پذیراى این بخش جدید خواهد شد. بنابراین این امکان وجود دارد با پیمودن این راه براى دستیابى به عضوى جدید و نو، در درمان مبتلایان به بیمارى‌هاى غیر قابل درمان، بتوان بهره بُرد؛ مثلاً اگر کسى مبتلا به سرطان استخوان پاست، مى‌توان با برگرفتن یک سلول از استخوان سالم بدن و تکثیر آن سلول به اندازه دستیابى به قطعه استخوانى که از آن بیمارى سالم مانده، بخش مبتلاى به سرطان را برداشت و قطعه استخوان جدید را جایگزین آن ساخت. این نوع شبیه سازى ـ بدین لحاظ که دستاوردش حیوان یا انسانى مشابه پیکرى که سلول ِعضوش گرفته شده نیست ـ هر چند بنا به بعضى گفته‌ها خارج از حقیقتِ شبیه سازى است، ولى شما به خوبى آگاهید که مجرّد این عمل، سلب عنوان شبیه سازى را از آن روا نمى‌شمرد؛ بلکه همان گونه که تبیین نمودیم، مى‌تواند مقصود از شبیه سازى، دست یافتن به عضوى همسان و نسخه بدل عضوى که سلول ِآن گرفته شده، به شمار آید. ۵. ۲ - همسان طلبى مقصود این است پس از آن که تخمک‌ها با اسپرم مرد در رحم زن تلقیح گشت، سلول ِلقاح یافته شروع به افزایش مى‌کند و به دو سلول و سپس به چهار و هشت و شانزده سلول و… تکثیر مى‌شود. همه این سلول‌ها را یک پوسته پوشانده است، و پیشرفت علم، امکان شکافتن پوسته‌اى را که همه سلول‌ها را پوشانده و جداسازى سلول‌هایى را که تکثیر شده و تعدّد یافته، به وجود آورده است که پس از جداسازى سلول‌ها ناگزیر باید هر سلولى با پوسته‌اى (مصنوعى) جدید پوشانده شود و گفته‌اند: که این پوسته مصنوعى از برخى مواد موجود در دریاها به دست مى‌آید. بدین ترتیب، پس از آن که هر یک از سلول‌ها با این پوسته جدید و نو پوشیده شد، هر سلولى نسخه جدیدى از سلول نخست خواهد بود که در محیط مناسب، یعنى رحم، رو به فزونى مى‌رود تا تعداد آنها به ۳۲ سلول مى‌رسد و رشد و نمو مى‌کند و به کودکى کامل تبدیل مى‌شود. بدین سان، هر یک از سلول‌ها، همسان یکدیگر و در کلیه صفات و ویژگى‌ها همانندند و فرزندانى که از آنها به وجود مى‌آیند نیز چند قلوهایى بسیار شبیه یکدیگرند. هر یک از این سلول‌هاى جدید را مى‌توان در رحم زن قرار داد و مى‌توان در دستگاه‌هایى مُدرن، حفظ و نگاهدارى کرد و پس از گذشت مدتى کوتاه یا طولانى در رحم زن جایگزین ساخت تا مسیر خود را براى رسیدن به مرحله فرزندى کامل طى نماید؛ چنان که این امکان نیز وجود دارد که برخى از این سلولها را در رحم زن قرار داد و بعضى دیگر را در حالت انجماد نگاه داشت و دو سال بعد در رحم زن مستقر نمود. بدین ترتیب، دو فرزند یا بیشتر، چندقلوهایى شبیه یکدیگر خواهند بود که هر یک بدون هیچ تفاوتى همسان دیگرى است و تنها تفاوت آن‌ها این است که هر کدام زودتر به دنیا آمد، سنّش از دیگرى بیشتر است. گفته‌اند: برخى دانشمندان این کار را انجام داده‌اند، ولى همه موارد آن کاملاً نتیجه بخش نبوده، بلکه از هر سه مورد، یک مورد آن موفقیت آمیز بوده است. شاید این کاهش موفقیّت، در اثر عدم پیشرفته بودن ابزار لازم بوده که ممکن است بعدها این عمل بدون استثناى حتى یک مورد، در همه موارد، کاملاً موفقیت آمیز باشد. ۵. ۳ - شبیه سازى با سلول تخمک لقاح نیافته در این نوع شبیه سازى، سلولِ تخمک‌هاى لقاح نیافته زن را برمى گیریم. از یک سو همان گونه که یادآورى شد، این سلول داراى پوششى است که درون آن هسته و مایع سیتوپلاسم وجود دارد و باید هسته آن را تخلیه کنیم. پس از انجام این دو عمل که مقدمه عمل سومى خواهند بود، هسته سلولِ پوست را در محل هسته تخمکى که هسته‌اش تخلیه شده، قرار مى‌دهیم و این سلول به دست آمده از هسته سلول پوست و سیتوپلاسم موجودِ در آن و پوسته تخمک، درون رحم زن قرار داده مى‌شود و شروع به تکثیر مى‌کند تا تعداد آنها به۳۲ سلول مى‌رسد. در مقدمه گذشت که هسته تخمک زن، ۲۳ کروموزوم دارد که با این تعداد، قادر بر ازدیاد و تکثیر و رسیدن به مرحله جنین کامل نیست؛ ولى سلولِ عضوى که سلولش را گرفته ایم، داراى ۴۶ کروموزوم است که اگر این کروموزوم‌ها در محل هسته سلولِ تخمک نهاده شود، سلولِ به وجود آمده و تشکیل یافته از این دو سلول، قادر بر تکثیر است و مى‌تواند به مرحله جنین کامل برسد و کودک از مادرش متولد گردد. گفتنى است: سخنان کسانى که ماگفته‌هایشان را بررسیدیم، در این خصوص گوناگون است. برخى از آنان، تخمکى را که برگرفته و هسته‌اش تخلیه و برداشته شده، تخمکى لقاح یافته فرض کرده‌اند؛ چنان که در شماره ۹۶ (مجله زنان) چاپ بهمن۱۳۸۱آمده است. برخى دیگر تأکید نموده‌اند که تخمک مزبور، لقاح یافته نیست؛ این اختلاف گفته‌ها، ما را براى دقت بیشتر در دستیابى به واقعیت ملزم ساخت؛ از او نقل شده بود، دست یافتیم. به همین دلیل ما در بیان نوع سوم شبیه سازى و به جهت تأکید بر صحّت این امر، آن را موضوع سخن قرار دادیم. وى مى‌گوید: شبیه سازى کارى خیالى نیست؛ بلکه موضوعى واقعى است و بر اساس کارهاى انجام پذیرفته در خصوص شبیه سازى گوسفندان صورت گرفته و به نظر مى‌رسد انجام این عمل روى موش‌ها به نحوى بایسته تر انجام پذیرد. هر دو عمل مشابه یکدیگرند، ولى همسان نیستند.