دکترین
شریف امامی: دور دوم نخستوزیری
شاه از دهه سوم سلطنت، به زعم خود دست به یک سلسله اقدامات اصلاحی زد. او که در دوران قدرت حمایت یکپارچه دولتهای بیگانه را همراه داشت و یا شاید به آن امیدوار بود از عهده حل مشکلات بر نمیآمد. شاه فکر میکرد، انتساب او به روحانیت چهره درستی را از او نشان میدهد؛ اما واقعیت این بود که در ایران از شهرت دیگری برخوردار بود، مردم او را به چشم فردی ماسونی مینگریستند، مردم میدانستند پشت پرده بنیاد پهلوی تشکیلات مخفیانه وجود دارد که به بهانه باشگاه سوارکاری و باشگاههای تفریحی پهلوی تنها در پی جذب ثروت انبوه به حساب خانواده سلطنتی است. شریفامامی در این برهه سرنوشت ساز تنها به شرطی در مقابل اصرارهای شاه تسلیم شد که هرچه به ذهنش میرسد، توسط شاه پذیرفته شود. روز بعد شریفامامی با انتشار اعلامیهای با عنوان «میهن در خطر است، مردم به پا خیزید» اقدامات نمایشی خود را آغاز کرد. او در آرام کردن مردم و پیشبرد سیاستی که خود آن را «آشتی ملی» نامید، دست به اقداماتی جهت تامین خواستههای مخالفان زد. از جمله اقدامات او لغو تاریخ شاهنشاهی و رسمی شدن تاریخ شمسی بود. اقدام بعدی او تعطیلی قمارخانهها و مشروب فروشیها بود. حتی او سعی داشت برای بازگردانیدن امام از تبعید اوضاع را تغییر دهد؛ اما در پایان اولین هفته دولت تازه هیچ روزی شهرها آرام نبود، مدام تظاهرات ضد رژیم با شعارهای تند به درگیری و گاه خشونت میانجامید. در بسیاری از مواقع نیز ساواک برپا کننندگان تظاهرات را دستگیر میکرد. بیش ار همه تهران، قم ، تبریز ، جهرم و کازرون و شیراز و مشهد ملتهب بود. امام در اعلامیهای از نجف به افشاگری اقدامات دولت پرداخت: «در این موقع حساسِ تاریخ ایران، شاه به وسیله کارشناسان خود دست به توطئه خطرناکی زده است. تبدیل مهرهای به مهره دیگر توطئه اغفال ملت و شکست نهضت اسلامی است. . . در محیطی که حکومت، آشتی ملی را اعلام کردهاند، توپها و تانکها و مسلسلها مشغول سرکوبی مردم است.» به این ترتیب راه برای مذاکره و سازش با دولت بسته شد؛ اما شریفامامی از پا ننشست؛ او چند تن از مخالفان سالخورده رژیم و کسانی از رهبرهای جبهه ملی و جناحهای میانهرو مذهبی که از تندرویهای طرفداران امام بیمناک بودند، به دور خود جمع کرد. او حتی به نمایندگان مجلس این امکان را داد تا با انتقاد به افشاگری تخلفات و مفاسد گذشته رژیم بپردازند. شریفامامی با پخش سخنان تند و تیز نمایندگان از تلویزیون سرگرمی شبانه جالبی را برای مردم تدارک دید.
منبع: دولتهای ایران، تهران، سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ، ۱۳۷۸، ص۷۷۲. · دولتهای ایران، تهران، سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ، ۱۳۷۸، ص۷۷۷. · دولتهای ایران، تهران، سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ، ۱۳۷۸، ص۷۷۴.
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
