شش ضرورت وجود شور نهایی — اهمیت شور نهایی به منظور دست یایی

در شور دوم اصولاً پس از رسیدگی و تعیین تکلیف هر یک از مواد از طریق رأی نهایی نمایندگان علی الاصول کار تصویب طرح ها و لوایح در مجلس پایان یافته است. اما ممکن است اصلاحات به عمل آمده نظم و ترتیب مواد را بر هم زده باشد. در این صورت تنظیم فصول و اصلاح عبارت ضروری به نظر میرسد که اصولاً انجام آن می تواند بر عهده دستگاه اداری مجلس باشد. اما از آنجا که در اینگونه اقدامات ویرایشی تغییر و تبدیل مفاهیم محتمل است برای اطمینان خاطر نمایندگان باید طی یک شور نهایی در جریان آن قرار گیرند و نسبت به آن اعلام رأی نمایند. در این خصوص سابق مقرر میداشت پس از خاتمه شور دوم ... به پیشنهاد حداقل پانزده نفر از نمایندگان و تصویب مجلس شور نهایی در مجموع لایحه یا طرح جهت مرتب نمودن فصول و مواد و الفاظ و عبارات به عمل خواهد آمد و حداکثر زمانی که ... برای اظهار نظر در مجموع به عنوان آخرین شور داده می شود نیم ساعت است ... همچنین مجلس می تواند ... لوایح و طرح های غیر فوری را مجدداً به کمیسیون ارجاع نماید تا کمیسیون ظرف پنج روز فصول و مواد آن را اصلاح و مرتب نموده و برای اخذ رأی قطعی به مجلس عودت دهد. تقسیم بندی شایسته مطالب و سلاست در عبارت پردازی های قانون ضرورتی است که نباید آن را از نظر دور داشت ب. ت. ب. این ضرورت حذف مقررات آیین نامه ای مذکور دور از انتقاد به نظر نمی رسد. ۱ - اهمیت شور نهایی به منظور دست یایی به متن صحیح و مرتب در ماده ۱۶۱ پیش نویس آیین نامه فعلی که به تصویب نرسیده است به عنوان یک تکلیف قانونی بدین ترتیب مورد توجه قرار گرفته بود به منظور مرتب نمودن فصول و مواد و همچنین ویرایش حقوقی مجموعه طرح و یا لایحه مصوب کمیسیون حقوقی موظف است ظرف مدت یک هفته نظم و ترتیب لازم را نسبت به طرح و لایحه مورد نظر به عمل آورده و آن را برای اخذ رأی قطعی به مجلس عودت دهد. در بررسی نهایی ابتدا مخبر کمیسیون حقوقی نسبت به تغییرات و اصلاحات به عمل آمده حداکثر به مدت نیم ساعت گزارش میدهد و سپس رای گیری می شود. در صورت عدم تصویب مجلس بار دیگر طرح یا لایحه مورد بحث برای بررسی مجدد و بهره برداری از نظر اصلاحی نمایندگان به کمیسیون عودت داده می شود. در این صورت نمایندگان ظرف سه روز از تاریخ جلسه مجلس پیشنهادهای اصلاحی خ. ر. ب. کمیسیون ارسال خواهند داشت. کمیسیون حقوقی ظرف مدت یک هفته از تاریخ دریافت مجدد طرح یا لایحه مصوب با بررسی پیشنهادهای نمایندگان اصلاحات لازم را در متن میدهد. نظر مجلس در این مورد قطعی است. وریت رسیدگی به طرح ها و لوایح در موارد ضروری قابل توجه م. ب.. در این صورت تشریفات سیدگی اختصاری و یک شوری است و حسب درجه فوریت در مدت زمان کوتاه تر انجام می شود. وقتی که فوریت طرح یا لایحه ای تقاضا میشود، پس از توضیح پیشنهاد کننده یا یکی از پیشنهاد کنندگان و اظهارات مخالف و موافق نسبت به فوریت رأی گرفته می شود. در صورتی که قاضای فوریت ضمن طرح یا لایحه مطرح نشده باشد پانزده نفر از نمایندگان نیز می توانند تقاضای وریت آن طرح یا لایحه را به طور کتبی بنمایند ... هیأت رئیسه موظف است طرحها و لوایح دارای وریت را حداقل یک ساعت قبل از طرح فوریت آنها در جلسه علنی تکثیر و در اختیار نمایندگان رار دهد. اصل بر عادی بودن رسیدگی طرحها و لوایح است. بنا بر این فوریت آنها باید مبین سرورت و یا حالت استثنائی و مستند به دلائل ... باشد. در طرح ها و لوایحی که فوریت آنها صویب شده باشد ابتدا نسبت به اصل آن مذاکره میشود و پس از آن برای ورود به شور در ماده احده یا مواد رأی گرفته می شود و آنگاه راجع به هر یک از مواد جداگانه مذاکره و اخذ رأی به مل می آید. طرحها و لوایح فوری عبارتند از یک فوریتی دو فوریتی و سه فوریتی».