دکترین
شناسائی مصادیق غیرعقدی نهاد اجاره در نظام حقوقی ایران و فقه امامیه (مقاله علمی وزارت علوم)
شناسائی مصادیق غیرعقدی نهاد اجاره در نظام حقوقی ایران و فقه امامیه (مقاله علمی وزارت علوم)
نویسندگان: محمدمهدی عزیزاللهی سید مهدی دادمرزی علی جوادیه
منبع: دانش حقوق مدنی سال 12 پاییز و زمستان 1402 شماره 2
چکیده
ماده 466 قانون مدنی و اقوال فقها و حقوقدانان به صراحت به عقد بودن اجاره اشاره دارد، اما مصادیقی همچون اجاره مراضاتی (مرتبط با مواد 501 و 515 قانون مدنی) که با قالب عقدی سازگاری ندارد، این سؤال را به وجود می آورد که آیا ممکن است اجاره مصادیق غیر عقدی نیز داشته باشد؟ اگر چنین اجاره ای فرض شود، بر هم زدن تلازم میان عقد بودن و اجاره بودن چگونه ممکن است؟ بررسی های صورت گرفته در این نوشتار در پاسخ این سؤالات این نتیجه را حاصل آورد که اجاره مراضاتی و اجاره اجباری، به عنوان مصادیق غیر عقدی نهاد اجاره قابل شناسایی هستند. به این شکل که اجاره مراضاتی از طریق ایقاع و اجاره اجباری به حکم قانون گذار ایجاد می شوند. چنین برداشتی مستلزم آن است که عقد بودن اجاره، جزو ذات آن تلقی نشود و تلازم میان عقد بودن و اجاره بودن کنار گذاشته شود؛ اگرچه این دیدگاه مشهور است که اجاره را خارج از عقد غیر قابل تصور می داند؛ لکن به نظر می رسد ماهیت و ذات اجاره چیزی جز «تملیک منفعت در برابر عوض معین» نبوده و عقد بودن داخل در آن نیست. از این رو می توان قائل به نظر بود که قالب های ایجادکننده ماهیت های حقوقی، بیش از آنکه موضوعیت داشته باشند، طریقیت دارند. به بیانی دیگر قالب هایی نظیر عقد، ایقاع، ایقاع با حق رد و قبول و ...، وسایلی هستند برای ایجاد ماهیت حقوقی نه خود ماهیت حقوقی. با این فرض می توان اجاره را قدر جامعی دانست که می تواند مصادیقی غیر از مصداق عقدی را دارا باشد.
Identification of Non-Contractual Examples of the Institution of Lease in Iran's Legal System and Imami Jurisprudence
The civil law refers to the existence of a lease contract. Studying among the sayings of jurists and jurists also indicates that the rental contract is a matter of chance. Nevertheless, it seems that there are examples of rent that were created in a way other than the form of a contract. In this article, two examples of non-contractual rent were examined; Morbid rent (the subject of Articles 501 and 515 of the Civil Code) and compulsory (legal) rent. The investigations conducted showed the result that Moradat rent is a rent that is created through Iqaa with the right to reject and accept. Compulsory rent is also an example where the will of the individuals is not involved in its creation and it is created by the decree of the legislator. Therefore, it is included under legal events.Such an understanding requires that the existence of a lease contract is not considered an integral part of its essence. Although there is an obvious view that considers renting unthinkable outside of the contract; However, it seems that the nature and essence of the lease is nothing but "acquiring a benefit against a certain exchange" and it is not an internal contract in its essence. Therefore, it can be considered that the forms that create legal natures are methodical rather than objective. In other words, formats such as contract, contract, contract with the right to reject and accept, etc., are tools to create legal nature, not the legal nature itself.
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1
موارد مرتبط 75
آرای مرتبط 24
-
رأی وحدت رویه
هماستناد
رای وحدت رویه شماره 9 مورخ 1355/03/10 هیات عمومی دیوان عالی کشور | قطع رابطه حقوقی مستاجر سابق با مالک در صورت واگذاری قسمتی از مورد اجاره به مستاجر جدید
ماده 466 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
اعاده دادرسی به استناد سند مکتوم
مواد 466، 469 و 494 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
اثر فسخ اجاره به علت معیوب بودن عین مستاجره
مواد 466 و 485 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرط پذیرش دعوی اجرت المثل در اجاره های مشمول قانون موجر و مستاجر 1356
مواد 466 ، 473 ، 320 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تأثیر قصد احسان متصرف در تعلق اجرتالمثل به مالکین
مواد 466و473و320 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرط پذیرش دعوی اجرتالمثل در اجاره های مشمول قانون موجر و مستاجر 1356
مواد 466، 473، 320 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
اثر فسخ اجاره به علت معیوب بودن عین مستاجره
مواد 466 ، 485 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
حدود قائم مقامی مالک جدید عین مستاجره
مواد 501، 494 و 337 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
حدود قائم مقامی مالک جدید عین مستاجره
مواد 501 ،494 ،337 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
انتقال منافع عین مستأجره به غیر بدون اذن موجر
ماده 466 قانون مدنی و قانون روابط موجر و مستاجر
-
رأی
هماستناد
وصف کیفری اجاره دادن عین مستأجره توسط مستأجر بیش از مدت اجاره
ماده 466 قانون مدنی و قانون روابط موجر و مستاجر
-
رأی
هماستناد
خوانده دعوی تخلیه عین مستاجره در فرض ترتب ایادی
مواد 466 و 468 و 501 قانون مدنی است
-
رأی
هماستناد
خوانده دعوی تخلیه عین مستاجره در فرض ترتب ایادی
مواد 466 و 468 و 501 قانون مدنی است
-
رأی
هماستناد
طرح دعوای تعدیل اجاره بها به استناد سند عادی
ماده 466 قانون مدنی اجاره عقدی است که طی آن مستاجر مالک منافع عین مستاجره
-
رأی
هماستناد
مصادیق تجاوز متولی از حدود اختیارات تعیین شده توسط واقف
ماده 501 قانون مدنی و موازین شرعی
-
رأی
هماستناد
حذف(نکته در مرحله تجدیدنظر طرح نشده است)
مواد 501 و 490 قانون مدنی صادر شد و قابلیت تجدیدنظر داشت
-
رأی
هماستناد
1- مرجع رسیدگی به دعوای تخلیه در فرض وجود سرقفلی2- تکلیف دادگاه در فرض اختلاف طرفین در قانون حاکم بر دعوی
ماده 501 قانون مدنی مدت اجاره یکماهه بوده و منقضی شده و مآلا عقد اجاره منت
-
رأی
هماستناد
مرجع رسیدگی به دعوای تخلیه در فرض وجود سرقفلی
ماده 501 قانون مدنی مدت اجاره یکماهه بوده و منقضی شده و مآلا عقد اجاره منت
-
رأی
هماستناد
رای شماره 3 مورخ 1386/01/19 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 466، 468 و 469 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تأثیر قصد احسان متصرف در تعلق اجرت المثل به مالکین
مواد 466 و 473 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
طرح دعوای تعدیل اجاره بها به استناد سند عادی
به استناد مواد 466 و 473 قانون مدنی اعلام نمود که موجر لازم نیست مالک عین مستاجره باشد و و
-
رأی
هماستناد
پرداخت مبلغ ودیعه اجاره به وسیله چک
بر اساس مواد 353 و 358 قانون آیین دادرسی مدنی و مواد 466 و 486 قانون مدنی صادر گردیده است
-
رأی
هماستناد
اجاره عرصه موقوفه به کسی غیر از مالک اعیانی
مغایر با مواد 466، 470 و 471 قانون مدنی است
-
رأی
هماستناد
پرداخت مبلغ ودیعه اجاره به وسیله چک
بر اساس ماهیانه 12/900/000 ریال جمعا 60/200/000 ریال وارد تشخیص و مستندا به مواد 466 و 486 قانون مدنی و 198 و 515 و 519 و 522 قانون آئین دادرسی مدنی دادگاهه
نظریات مشورتی 12
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/1892 مورخ 1388/03/27 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 466 ق.م که به شرح آن
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/2308 مورخ 1388/04/20 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 466 ق.م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/1403/273 مورخ 1403/05/05 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 466 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 871/95/7 مورخ 1395/04/14 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص ملاک تشخیص مالی یا غیرمالی بودن هر دعوی با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 466 قانون مدنی که به شرح آن
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/95/871 مورخ 1398/04/14 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 466قانون مدنی که به شرح آن
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/97/2724 مورخ 1397/11/29 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص صلاحیت شورای حل اختلاف و دعاوی مالی و شرکتهای دولتی با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 466 قانون مدنی که به شرح آن
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1401/456 — 1401/10/18
ماده 501 قانون مدنی خواهد بود
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/1401/456 مورخ 1401/10/18 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص سرقفلی با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 501 قانون مدنی خواهد بود
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1401/456 مورخ 1401/10/18
ماده 501 قانون مدنی قرار می گیرد
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/2724 مورخ 1397/11/29
ماده 466 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1403/273 مورخ 1403/05/05
ماده 466 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/871 مورخ 1395/04/14
بر اساس نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه، دعوی فسخ اجاره طبق ماده 466 قانون مدنی به عنوان دعوای مالی در نظر گرفته می شود
نشستهای قضایی 8
-
نشست قضایی
هماستناد
آثار ممانعت موجر از پرداخت مبلغ ودیعه یا قرض الحسنه
ماده 501 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
چگونگی تبیین ماهیت قرارداد اجاره با تعیین اجاره بهای ماهیانه و بدون رعایت مقررات شکلی قانون روابط موجر ومستاجر
ماده 501 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
وضعیت اجاره پس از اظهارنامه تخلیه مستاجر به علت انقضاء مدت اجاره
ماده 501 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
مفهوم، شرایط و صلاحیت دادگاه در ارتباط با اجیر کردن در ارتکاب جرایم مواد مخدر
ماده 466 از قانون مدنی تعریف شده است و طبق ماده 467 از آن قانون مورد اجاره می
-
نشست قضایی
هماستناد
خودداری مستأجر از تحویل مورد اجاره پس از انقضاء مدت
مواد 501 و 631 قانون مدنی استناد دارد
-
نشست قضایی
هماستناد
دعوی تخلیه قراردادهای اجاره مشمول قانون روابط موجر ومستاجر سال 1376 با استناد به دلایل تخلیه مصرح در قانون 1356
ماده 501 قانون مدنی حسب مورد درخواست فسخ و تخلیه یا دستور تخلیه قابل طرح و
-
نشست قضایی
هماستناد
انتقال حق فسخ اجاره و تخلیه به مالک جدید
ماده 466 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
شکایت کیفری در عقود اجاره یا مزارعه
مطابق ماده 466 قانون مدنی مستاجر مالک منفعت زمین هست
مواد مرتبط 2
-
استناد
از این صفحه
ماده 466 — قانون مدنی
ماده 466 قانون مدنی و اقوال فقها و حقوقدانان به صراحت به عقد بودن اجاره اش
-
استناد
از این صفحه
ماده 501 — قانون مدنی
مواد 501 و 515 قانون مدنی
دکترین 29
-
مقاله
هماستناد
اجرای اختیاری و توافقی حکم تخلیه
مواد 466، 490 و 494 ق.م
-
مقاله
هماستناد
پیشنهاد معامله نسبت به مال موضوع مزایده به جز بیع
ماده 466 ق.م
-
مقاله
هماستناد
پیشنهاد معامله نسبت به مال موضوع مزایده به جز بیع — یک پرسش درخور طرح و پرداخت در
ماده 466 ق.م
-
مقاله
هماستناد
بند ۲ ماده ۳۶۷ ق. آ. د.م — ماده ۴۸۶ ق
ماده 466 ق.م
-
مقاله
هماستناد
بند ۲ ماده ۳۶۷ ق. آ. د.م — ه گیومه (
ماده 466 ق.م
-
مقاله
هماستناد
بند ۲ ماده ۳۶۷ ق. آ. د.م — ه گیومه (
ماده 466 ق.م
-
مقاله
هماستناد
در ماده ۳۵۸ ق
ماده 501 ق.م
-
مقاله
هماستناد
متدولوژی تفسیر قوانین و قراردادها ۱۰۹ در ماده ۵۰۱ ق
ماده 501 ق.م
-
مقاله
هماستناد
متدولوژی تفسیر قوانین و قراردادها ۱۰۹ در ماده ۵۰۱ ق
ماده 501 ق.م
-
مقاله
هماستناد
مستندات قانونی مربوط به دعوا — مواد ۴۷۸
ماده 466 قانون مدنی که به شرح آن
-
مقاله
هماستناد
مستندات قانونی مربوط به دعوا — مواد ۴۷۸
ماده 466 قانون مدنی که به شرح آن
-
مقاله
هماستناد
دعوا مالی به اموال خواهان اضافه گردد
ماده 466 قانون مدنی که به شرح آن
-
مقاله
هماستناد
در نظریه های مشورتی شماره ۷/۹۵/۸۷۱ مورخ ۱۳۹۵/۴/۱۴ و شماره ۷/۹۷/۲۷۲۴ مورخ
ماده 466 قانون مدنی که به شرح آن
-
مقاله
هماستناد
در نظریه های مشورتی شماره ۷/۹۵/۸۷۱ مورخ ۱۳۹۵/۴/۱۴ و شماره ۷/۹۷/۲۷۲۴ مورخ
ماده 466 قانون مدنی که به شرح آن
-
مقاله
هماستناد
دعوای ابطال شرط داوری — آیا دعوای فسخ اجاره اماکن مسکونی
ماده 466 قانون مدنی که به شرح آن
-
مقاله
هماستناد
دعوای ابطال شرط داوری — الف - ملاک در تشخیص مالی یا
ماده 466 قانون مدنی که به شرح آن
-
مقاله
هماستناد
دعوای ابطال شرط داوری — الف - ملاک در تشخیص مالی یا
ماده 466 قانون مدنی که به شرح آن
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی استان خوزستان شهر اهواز مورخ ۱۳۹۷/۰۵/۰۳ — نشست قضایی استان همدان شهر همدان مورخ
ماده 466 قانون مدنی که به شرح آن
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی استان خوزستان شهر اهواز مورخ ۱۳۹۷/۰۵/۰۳ — الف - ملاک در تشخیص مالی یا
ماده 466 قانون مدنی که به شرح آن
-
مقاله
هماستناد
کارگر: تعریف
مواد 466، 467 و 512 و 513 قانون مدنی می توان گفت که
-
مقاله
هماستناد
اجیر (حقوق): تعریف اجاره
قانون مدنی در ماده 466
-
مقاله
هماستناد
اجاره حیوانات (حقوق): تعریف اجاره
قانون مدنی ایران، ماده 466
-
مقاله
هماستناد
برات (حقوق): تعهّدات
قانون مدنی، ماده 466
-
مقاله
هماستناد
اجاره: تعریف در قانون
ماده 466 قانون مدنی
-
مقاله
هماستناد
مواد ۴۶۶ و ۴۹۰ قانون مدنی — سؤال چنانچه مبلغی در ابتدای قرارداد اجاره
ماده 501 قانون مدنی می گردد و در صورتی که مستاجر به تصرفات خود ادامه دهد و
-
مقاله
هماستناد
مواد ۴۶۶ و ۴۹۰ قانون مدنی — صرف عدم پرداخت اجاره بها موجبی برای
ماده 501 قانون مدنی می گردد و در صورتی که مستاجر به تصرفات خود ادامه دهد و
-
مقاله
هماستناد
الثاً
ماده 501 قانون مدنی
-
مقاله
هماستناد
نظر دوم
ماده 501 قانون مدنی
-
مقاله
هماستناد
مطالعه تطبیقی انتقال معدوم در عقد اجاره در فقه امامیه، حقوق ایران و فرانسه (مقاله علمی وزارت علوم)
مبتنی بر فقه امامیه است در ماده 466 قانون مدنی
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
