دکترین
شناسایی و کاربرد «اصل احتیاط» در تنظیم روابط تجاری بینالمللی دولتها و شرکتهای تجاری
شناسایی و کاربرد «اصل احتیاط» در تنظیم روابط تجاری بینالمللی دولتها و شرکتهای تجاری
نویسندگان: ابراهیمی, سیده طاهره، مبیّن, حجت، ذاکری نیا, حانیه
نشریه: پژوهش های حقوق اقتصادی و تجاری، دوره 4، شماره 1، 2026/05/22
چکیده:
درحالیکه اصل احتیاط در حقوق بینالملل در اسناد حقوقی مختلفی بیان شده، کاربرد آن با تفاسیر متفاوتی روبهرو بوده است. این اصل بهمنظور مشروعیت بخشیدن به اقدامات احتیاطی دولتها نسبت به خطرات بالقوه زیستمحیطی جدی و جبرانناپذیر بنیان نهاده شده است. براساس این اصل، عدم قطعیت علمی مانعی برای عدم انجام اقدامات پیشگیرانه محسوب نمیشود. این پژوهش با روش تحلیلی توصیفی بهدنبال بررسی آثار و کاربرد اصل احتیاط در روابط تجاری بینالمللی دولتها و شرکتهاست. باوجود برخی چالشهای جدی همانند تعارض ذاتی اصل احتیاط و آزادی تجارت، ابهامات مفهومی و سوءاستفاده دولتها از این اصل برای دستیابی به مقاصد سیاسی و اقتصادی، کاربرد این اصل در این عرصه درحال افزایش است. تأثیر این اصل از طریق وضع استانداردها و ایجاد مسئولیت مدنی (تأثیر غیرمستقیم)، ایجاد تکلیف برای دولتها جهت نظارت بر عملکرد بازارهای تجاری و ایجاد محدودیت برای تولید و واردات محصولات خطرناک برای سلامت و محیطزیست (ایجاد تکلیف) و ورود به توافقنامههای تجاری و رویه قضایی محاکم داوری سرمایهگذاری (تأثیر مستقیم) از مهمترین آثار اصل احتیاط در تنظیم روابط تجاری بینالمللی دولتها و شرکتهای تجاری بهشمار میرود. بهنظر میرسد که جلوگیری از سوءاستفاده دولتها از این اصل مستلزم شفافیت، استفاده از روشهای نوین ارزیابی ریسک و توجه به چهار اصل تناسب، حداقل اعمال محدودکننده تجارت، عدم تبعیض و سازگاری است.
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
