صحت واقعی یا فاعلی (قواعد فقه): مساله

می‌دانیم که عقد نکاح در حال احرام باطل است، زیرا احرام از موانع نکاح است. قانون مدنی در ماده ۱۰۵۳ مقرر می‌دارد: «عقد در حال احرام باطل است و با علم به حرمت موجب حرمت ابدی است». چنانچه با علم به حرمت انجام شود، موجب حرمت ابدی می‌گردد. ۲. ۱ - طرح اختلاف حال اگر پس از انجام عقد نکاح، میان زوج و زوجه منازعه برقرار گردد و یکی از آنان مدعی وقوع نکاح در حال احرام و در نتیجه بطلان نکاح باشد و دیگری منکر آن گردد و اظهار دارد که نکاح در غیر زمان احرام انجام شده و بنابراین واجد شرایط صحت است، از نظر قضایی کدامیک مدعی محسوب و موظف به اثبات ادعای خویش است و کدامیک منکر محسوب می‌شود؟ زیرا جانب صحت ترجیح دارد. یعنی شخصی که می‌گوید در حال احرام عقد واقع شده مدعی محسوب می‌گردد، زیرا قول این شخص خلاف اصل صحت است، در حالی که گفتار شخص مقابل، موافق آن است و معیار تشخیص مدعی و منکر در امر قضا، مخالفت و موافقت با اصل است. ۲. ۴ - نتیجه ب. ت. ب. آنچه گفته شد و نظریه پذیرفته شده در مبحث جاری، مبنی بر این که نتیجه اجرای اصل صحت، صحت واقعی است، به نظر می‌رسد که در مساله فوق، در کاربرد اصل صحت جای تردید نیست. منبع: ص۷۱، چاپ سنگی · مدارک الاحکام فی شرح شرائع الاسلام، ص۴۵۳