عمل مثبت شخص معین — سکوت و عدم اقدام در جلوگیری از

برای تحقق اعانت بر اثم لازم است که عمل مثبتی از شخص معین سرزده باشد و این معنا در مفهوم اعانت گنجیده است. فعل منفی ترک فعل از قبیل سکوت و عدم اقدام به جلوگیری از ارتکاب حرام نمی تواند از مصادیق اعانت محسوب شود؛ مثلاً شخصی که ا ملاصدرا، الشواهد الربویة، ص ۳۷۱. از وقوع سرقت خانه همسایه آگاه می شود و سکوت اختیار میکند و اقدام به جلوگیری نمی کند، عمل وی اعانت بر اثم محسوب نمی شود. این مطالب در متون حقوق عرفی در بحث معاونت در جرم نیز منعکس است که یک شخص به صرف اینکه در خلال ارتکاب جرم حاضر بوده و از وقوع آن جلوگیری ننموده مجرم تلقی نمی شود. (۱) در این خصوص رأی شماره ۲۵۰۴-۱۳۱۷/۱۱/۶ شعبه پنجم دیوان عالی کشور چنین صادر شده است: سکوت و عدم اقدام در جلوگیری از ارتکاب بزه را نمی شود معاونت تلقی کرد. بنابراین اگر کسی در حضور دیگری مرتکب قتلی شود و شخص حاضر با امکان جلوگیری سکوت اختیار کند شخص حاضر مستوجب هیچ گونه مجازات نیست (۲) سرزدن فعل مثبت برای تحقق معاونت در جرم از ماده ۲۳ قانون مجازات اسلامی نیز کاملاً استفاده می شود. ماده مزبور به شرح زیر است: