عناوین (فقه سیاسی): آغاز طرح ولایت فقیه در عناوین

سرآغاز بحث ولایت فقیه در این دو کتاب به تقریب به یک روال است و مؤلفان بعد از این دو فقیه نیز شروع بحث را به همان روال تحریر کرده‌اند. میرفتاح بحث ولایت فقیه را چنین آغاز مى‌کند: تردیدى نیست که ولایت بر مردم از آن خداوند است که بر مال و جان آن‌ها ولایت دارد، سپس این ولایت براى پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم ) محرز است به دلیل: ( النَّبِیُّ أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِینَ مِنْ أَنفُسِهِمْ ) و نیز براى امامان معصوم (علیه‌السلام) نیز ثابت است چرا که پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌و‌اله‌وسلّم) فرمود: «من کنت مولاه فهذا على مولاه» و فرق بین علی (علیه‌السلام) و سایر ائمه (علیه‌السلام) نیست، اما پس از ائمه (علیه‌السلام) اصل و قاعده اولى آن است که کسى بر احدى ولایت ندارد، زیرا همه انسان‌ها در آفرینش برابرند، مگر آن‌که دلیل متقنى ولایت کسى را در مورد خاص و یا به‌ طور عموم ثابت نماید. زیرا ولایت ملزوم احکام و آثار شرعى فراوانى است که بدون دلیل متقن شرعى نمی‌توان به آن‌ها ملتزم بود. عناوین " name="_شیوه طرح ولایت در عناوین ">۵ - شیوه طرح ولایت در عناوین [ عناوین " title="ویرایش">ویرایش ] مؤلف با چنین مقدمه‌اى وارد بحث مى‌شود و ابتدا ولایت را در مواردى چون پدر، جد، وصى، وکیل مطرح و آن‌گاه به ولایت فقیه و مؤمنان عادل مى‌پردازد. تأکید مى‌کند که هرجا ولایتى شرعا ثابت شود، اعمال آن مشروط به احراز مصلحت است و در این مورد به اجماع فقها و ظهور ادله استدلال مى‌کند و آن را قدر متقین مفاد ادله اثبات ولایت مى‌شمارد. وى این شرط را شرط واقعى صحت اعمال ولایت مى‌داند و به این ترتیب تصرفاتى که فاقد مصلحت واقعى بوده لغو و فاقد اثر شرعى خواهد بود. منبع: الغدیر، ج۱، ص۱۱ · العناوین الفقهیة، ج۱، ص۳۵۲