غیلان بن مسلم دمشقی: عقاید

دومین فردی است که بعد از معبد جُهنی بحث از قَدَر را پیش کشید و بدان دعوت کرد و از این‌رو، نهضت مقابله با جبری‌گری را ادامه داد. فرقه غیلانیّه از قدریّه بدو انتساب دارند. بعضی او را از یاران و پیروان حارث کذاب که مدعی نبوت بود، می‌دانند که بعد از مرگ به جای او نشست. به توصیه عمر بن عبدالعزیز توبه کرد، اما باز به مذهب خود بازگشت. برخی آورده‌اند که پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) او را مذمت کرده و فتنه او را از شیطان بدتر دانسته بود. منبع: مفتاح السعادة، ج۲، ص۱۴۷ · الموسوعة العربیة المیسره، ج۲، ص۱۲۶۰ · تاریخ ادیان و مذاهب جهان، ج۳، ص۱۲۸۲ · الانساب، ج۱۰، ص۱۰۸ · لسان المیزان، ج۴، ص۴۲۴ · تاریخ الاسلام، ج۷، ص۴۴۱ · تاریخ مدینة دمشق، ج۴۸، ص۱۸۸