فرار از جهاد: مقام مجاهدین

پیامبر بزرگ اسلام (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) در کلامی بسیار بلند و گران‌بها و پرارزش می‌فرماید: «ما مِن قَطرهٍ اَحَبُ الی اللهِ عزوجل مِن قَطرهِ دمٍ فی سبیل الله؛ کسی که در راه خدا به شهادت برسد، خداوند گناهان او را می‌بخشد و آن‌ها را به حساب نمی‌آورد.» پنجمین ستاره فروزان سپهر امامت و ولایت حضرت باقر العلوم (علیه‌السّلام) نیز می‌فرماید: «الخیرُ کلُه فی السیفِ و تحتَ السیفِ و فی ظلِ السیفِ؛ تمام خیر در شمشیر و زیر شمشیر و در سایه شمشیر است.» پیامبر عظیم الشان اسلام حضرت ختمی مرتبت محمد مصطفی (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) در کلامی دیگر می‌فرمایند: «فوقَ کلِ ذی برٍبرٌ، حتی یُقتلَ فی سبیلِ اللهِ، فاذا قُتل فی سبیلِ اللهِ، فلیس فوقَهُ برٌ، و فوقَ کُلِّ ذی عقوقٍ عقوقٌ، حتی یُقتلَ اَحدَ والدیهِ فاذا قَتلَ احد والدیه فلیس فوقَهُ عقوقٌ؛ بالای هر کار خوب، کار خوب دیگری وجود دارد تا این که انسان در راه خدا کشته شود و چون در راه خدا کشته شد، بالاتر از او بر و نیکی وجود ندارد و با هر عاقی عاق دیگری وجود دارد تا این که فرزند ، یکی از پدر و مادر خ. ر. ب. قتل برساند و هنگامی که این قتل را انجام داد عاقی بالاتر و بدتر از او وجود نخواهد داشت.» همچنین نبی مکرم اسلام (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) در جای دیگری می‌فرمایند: «مَن خرجَ فی سبیلِ اللهِ مُجاهداً فلهُ بِکلِّ خطوهٍ سبعماهِ الفِ حسنهٍ و یُمحی عنه سَبعماهِ الفِ سیئهٍ و یُرفَعُ له سبعماهِ الفِ درجهٍ و کان فی ضمان الله بایِّ حَتفٍ ماتَ کان شهیداً و ان رَجَعَ رَجَعَ مغفوراً له مستجاباً دُعاءهُ؛ قال: «الصلاهُ لوقتِها و بِرُّ الوالدینِ و الجهادُ فی سبیلِ اللهِ؛ کدام اعمال افضل است؟ حضرت (علیه‌السّلام) فرمود: « نماز در وقت آن و نیکی به پدر و مادر و جهاد در راه خدا.» خداوند متعال درباره هجرت و جهاد می‌فرماید: «والَّذین آمَنوا و‌هاجَروا و جاهَدوا فی سبیلِ اللهِ و الَّذین آووا و نَصروُا اولئکَ هُمُ المؤمنونَ حقاً لَهم مغفرهٌ و رزقٌ کریمٌ؛ و آنها که ایمان آوردند و هجرت نمودند و در راه خدا جهاد کردند و آن‌ها که پناه دادند و یاری کردند، آنان مومنان حقیقی‌اند و برای آنها آمرزش و رحمت خدا و روزی شایسته‌ای است.» بررسی تاریخ اسلام نشان می‌دهد که هجرت و جهاد دو عامل مهم و اساسی پیروزی اسلام در برابر دشمنان بوده است و اگر هجرت نبود، اسلام در محیط خفقان‌آور مکه از میان می‌رفت و اگر جهاد نبود اسلام هیچ گاه رشد و نمو نمی‌کرد. مساله هجرت اسلام را ازشکل محدود و منطقه‌ای بیرون آورد و در شکل جهانی قرارداد و جهاد نیز به مسلمانان آموخت که اگر تکیه بر قدرت خویش نکنند، دشمنانی که پایبند به منطق و حر ف حساب نیستند، هیچ‌گونه حقی را برای آنها قایل نخواهند شد. هم اکنون برای نجات اسلام از بن بست‌ها و شکستن موانع مختلفی که دشمنان از هر سو در برابر آن ایجاد کرده‌اند، راهی جز احیای دو اصل «هجرت» و «جهاد» نیست؛ هجرت صدای مردم مهاجر را به گوش جهانیان می‌رساند و دل‌های آماده و نیروهای سازنده و اقوامی که تشنه حق و عدالت هستند را در اختیارشان می‌گذارد و جهاد نیز به مجاهدان حرکت و حیات می‌بخشد و مخالفان لجوجی که جز منطق زور را نمی‌فهمند از سر راه بر می‌دارد. منبع: وسائل‌الشیعه، ج۱۵، ابواب جهاد عدو، ص۱۴ · وسائل‌الشیعه، ج۱۵، ابواب جهاد عدو، ص۱۶ · وسائل‌الشیعه، ج۱۵، ابواب جهاد عدو، ص۱۷ · وسائل‌الشیعه، ج۱۹، ابواب جهاد عدو، ص۱۹ · وسائل‌الشیعه، ج۱۵، ابواب جهاد عدو، ص۱۹ · انفال/سوره۸، آیه۷۴