فقه و زندگی: عاقلانه بودن احکام

عدم تفکیک میان این دو مسئله، باعث بروز ارزش داوری‌های متناقض گشته و حتی گاه به مخالفت با حسن و قبح عقلی انجامیده است. بر خلاف برخی فرقه‌های اهل سنت و اخباریان که راه افراط و تفریط را پیموده‌اند، فقهای اصولی راه میانه را برگزیده‌اند؛ بر این اساس، نبوت را به دو بخش تقسیم می‌کند:نبوت تشریعی و نبوت تبلیغی. چون شرع مقدس روند کار آن را معین و تنفیذ کرده است. ۹.۱. ۱ - برای نمونه تحت الحنک انداختن در آن زمان، برای مقابله با شعار مشرکان توصیه می‌شده و اکنون موضوعیت خود را از دست داده بلکه گاه از آن جهت که لباس شهرت می‌گردد می‌تواند مورد نهی قرار گیرد. قرآن؛ ۲. احادیث و سنن متواتر پیامبر (ص) و ائمه (ع) ؛ ۳. ۹.۱. ۱ - برای نمونه اگر حدیثی برخلاف ضرورت عقلی باشد و یا بر وقوع محال عقلی حکایت کند، طرد می‌شود. حسن و قبح عقلی که بدان پیش تر اشاره کردیم، در ذیل بحث مستقلات عقلیه بررسی می‌شود. حسن و قبح عقلی، عبارت است از تطابق آرای تمام عقلا بر امری، به دلیل مصلحت ملزمه یا مفسده؛ بر اساس این، عدلیه به قاعده (کل ما حکم به العقل حکم به الشرع) و یا (الواجبات الشرعیه الطاف فی الواجبات العقلیة) معتقدند. (زیرا روى آن مبنى ما براى احکام اسلامى روحى و غرضى و هدفى قائلیم. دیگر در قضایا تابع فرم و شکل و صورت نیستیم. ضمان عهده از درک بیع یا ثمن (<a class="artref" href="/ماده/ماده-697-a_0815110236344">ماده۶۹۷قانون مدنی</a>) ؛ ۲ . ضمان درک عیب بیع که در حین عقد عیب وجود داشته است؛ ۳. نفوذ اقدامات وکیل قبل از رسیدن خبر عزل به او؛ ۴. ۵. مبنای بسیاری از خیاراتی که نص صریح شرعی ندارد و از مصادیق قاعده اضطرار است. منبع: ص۱۳، مجله پگاه حوزه، ش۱۳۳ · انتظار بشر از دین از دیدگاه شهید مطهری، ص۵۲ · مجموعه آثار، ج۳، ص۱۹۰ · ص۴۸۰، نشر نگاه معاصر، تهران، ۱۳۸۰ · اسلام و مقتضیات زمان، ج۱، ص۱۳۶-۱۳۵ · مجموعه آثار، ج۴، ص۹۵۵ · ص۱۲۱، کتابخانه گنج دانش:به نقل از قوامع الفضول، محمد بن جعفر · دکتر محمدامین احمدی، ص۱۳، مجله پگاه حوزه، ش۱۳۳ · ص۱۲۵، کتابخانه گنج دانش:به نقل از قوامع الفضول، محمد بن جعفر · اسلام و مقتضیات زمان، ج۲، ص۲۷ · اسلام و مقتضیات زمان، ج۲، ص۳۷و۳۸ · اسلام و مقتضیات زمان، ج۲، ص۴۶ · اسلام و مقتضیات زمان، ج۱، ص۱۰۹