فهم عقلانی قرآن: عدم فهم قرآن، با ذهن بی رنگ

قرآن را به وسیله مصطلحات فلسفه و کلام و اصطلاحات ویژه فقه و اصول نمی‌شود فهمید. چون برای خصوص فیلسوفان، متکلمان، فقیهان و اصولیین نازل نشده است، با عناوین ویژه تاریخ و ادبیات و هنر و علوم تجربی هم نمی‌توان آن را دریافت؛ چون تنها برای متخصصان این رشته‌ها نیامده است. قرآن برای فطرت همه بشر آمده است و هر کس با فطرت سالم به محضر قرآن برود از آن بهره مند می‌شود و آیات نورانی آن را می‌فهمد. فطرت آن است که در مسائل عملی، فجور و تقوا را خوب درک می‌کند و در مسائل علمی هم بدیهیات را خوب می‌شناسد، یعنی می‌فهمد که محال است یک شیء با حفظ جهات وحدت ، هم باشد و هم نباشد. اگر کسی با این دو سرمایه حکمت نظری و عملی به محضر قرآن برود از آن بهره مند می‌شود هر چند از اصطلاحات آگاه نباشد ولی اگر اصول از پیش ساخته را به همراه ببرد و بخواهد قرآن را بر اصول موضوعه رشته علمی خود تطبیق دهد و آن اصول را بر قرآن تحمیل کند، چیزی از خود قرآن نمی‌فهمد و بلکه آیات آن را در غیر معنای اصلی خود به کار می‌برد. از وجود مبارک رسول اکرم (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) روایتی نقل شده که فرموده‌اند: «القرآن مأدُبة الله فتعلّموا مأدُبَته ما اسْتطعتم» در این روایت نورانی قرآن به عنوان «مادبة الله» معرفی شده است. «مادبه» به معنای مائده و سفره نیست بلکه غذای پخته و آماده را مادبه می‌گویند. رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) که به فرموده خدای سبحان بخل و ضنت ندارد و به فرموده خودش «اجود بنی آدم» و بخشنده‌ترین انسان‌هاست، همه مردم را به قرآن که غذای آماده روح و «مادبة الله» است دعوت کرده است. اگر قرآن سفره خالی می‌بود، می‌شد که هر کس غذایش را بیاورد و در این سفره بخورد ولی اگر قرآن غذای آماده است، نباید انسان افکار و برداشت‌های علمی و یا بافته‌های خ. ر. ب. همراه بیاورد و به اسم قرآن استفاده کند. اگر کسی با عقایدی خاص بیاید به محضر قرآن، هرگز از آن بهره‌ای نمی‌برد و با همان افکاری که با خود آورده باز خواهد گشت. منبع: بحار الأنوار، ط دارالاحیاء التراث، ج۸۹، ص۱۹