قائم مقامی طلبکاران: مفهوم

در قائم مقامی طلبکاران ، طلبکار در مواردی برای حفظ وثیقه عمومی طلب خود یا استیفای دین، از حقی استفاده می کند که در اصل به مدیون تعلق دارد. این وضعیت باید از نمایندگی و قائم مقامی عام متمایز شود؛ زیرا طلبکار اصولا جانشین کلی شخصیت حقوقی مدیون نمی شود. برخی دیدگاه ها قلمرو قائم مقامی طلبکاران را گسترده دانسته و معتقدند طلبکار در صورت اعسار مدیون می تواند از حقوق مالی مؤثر در پرداخت دین استفاده کند. در مقابل، دیدگاه محدودتر طلبکار را اصولا شخص ثالث می داند و دخالت او را فقط در مواردی می پذیرد که قانون یا مبنای حقوقی مشخصی چنین اختیاری اعطا کرده باشد. منبع: «امکان سنجی مداخله طلبکاران در معاملات مدیون مدعی اعسار»، آموزه های فقه مدنی، 1405